Bước tới nội dung

Chung kết NBA

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(Đổi hướng từ Vòng chung kết NBA)
Vòng chung kết NBA
Tập tin:NBA Finals logo (2022).svg
Tình trạngCòn hoạt động
Thể loạiSự kiện thể thao
Thời gianCuối tháng 5–6[A]
Tần suấtHằng năm
Quốc giaHoa Kỳ
Canada
Tổ chức lần đầu1947 (1947)
Nhà tài trợYouTube TV (2018–nay)

Loạt trận chung kết NBA (tiếng Anh: NBA Finals) là một loạt bảy trận đấu cuối cùng hàng năm của Giải bóng rổ Nhà nghề Mỹ (NBA). Các đội chiến thắng các trận chung kết khu vực miền Đông và miền Tây đối đầu với nhau nhằm xác định nhà vô địch của mùa giải. Nhà vô địch được trao giải thưởng Larry O'Brien Championship Trophy, giải thưởng thay thế Walter A. Brown Trophy ban đầu năm 1977, mặc dù dưới cùng một tên.

Loạt trận ban đầu được gọi là BAA Finals trước mùa giải 1949–50 khi Basketball Association of America (BAA) sát nhập với National Basketball League (NBL) để hình thành NBA. Sau đó loạt trận được đổi tên thành NBA World Championship Series từ 1950 đến 1985, cũng như một khoảng thời gian ngắn là Showdown, trước khi đổi thành NBA Finals năm 1986.[1] Kể từ năm 2018, nó đã chính thức được gọi là NBA Finals presented by YouTube TVlý do tài trợ.[2][3]

Tổng cộng có 21 thương hiệu đã giành được chức vô địch NBA Finals, với Oklahoma City Thunder giành danh hiệu gần đây nhất trong năm 2025. Boston Celtics giữ kỷ lục về số lần vô địch nhiều nhất với 18 lần vô địch. Boston Celtics cũng giành được nhiều danh hiệu liên tiếp nhất, giành được tám danh hiệu liên tiếp từ năm 1959 đến năm 1966.

Thể thức

[sửa | sửa mã nguồn]

Tương tự như các trận đấu trong vòng play-off, hai đội sẽ thi đấu với nhau trong tối đa 7 trận đấu, với đội thắng 4 trận đầu tiên sẽ trở thành nhà vô địch.[4]

  • Đầu tiên, cặp đấu mở màn với hai trận lượt đi (trên sân nhà của đội có thành tích mùa giải thường xuyên tốt hơn), sau đó là hai trận lượt về (trên sân nhà của đội còn lại). Nếu tỷ số sau bốn trận đấu là 4-0 nghiêng về một đội, đội đó chiến thắng ngay lập tức.
  • Nếu không, sẽ tiến hành thêm tối đa 3 trận đấu nữa:
    • Từ năm 1947-1984 và từ 2014 đến nay (thể thức 2-2-1-1-1): Trận thứ 5 diễn ra trên sân tổ chức hai trận đầu tiên, sau đó vai trò sân nhà đảo ngược qua từng trận cho đến trận thứ 7.
    • Từ năm 1985-2013 (thể thức 2-3-2): Trận thứ 5 diễn ra trên cùng sân tổ chức hai trận thứ 3 và 4, trong khi hai trận cuối cùng diễn ra trên sân diễn ra hai trận đầu tiên.

Kỷ lục đội

[sửa | sửa mã nguồn]

Số lần tham dự Chung kết

[sửa | sửa mã nguồn]
Tính đến mùa giải 2025-26

Các số liệu thống kê dưới đây đề cập đến số lần vô địch và á quân. Để biết thống kê về từng trận đấu riêng lẻ, xem Kỷ lục các trận đấu cá nhân.

STTĐội bóngSố lần vô địchSố lần á quânTỷ lệ thắng[5]Lần tham dự gần nhấtChức vô địch gần nhấtGhi chú
32Minneapolis/Los Angeles Lakers17150,531202020205–1 tại Minneapolis và 12–14 tại Los Angeles. Hiện đang giữ kỷ lục về số lần tham dự Chung kết NBA nhiều nhất và đã góp mặt trong các trận Chung kết ở mọi thập kỷ kể từ những năm 1940. Họ cũng đạt được chuỗi ba chức vô địch liên tiếp (three-peat) tại Minneapolis từ năm 1952 đến 1954, và một chuỗi three-peat khác tại Los Angeles từ năm 2000 đến 2002. Lakers đã đánh bại chín đội bóng khác nhau tại Chung kết NBA và để thua trước năm đội, cả hai đều là kỷ lục của giải đấu. Là một trong năm đội bóng từng lọt vào Chung kết NBA bốn năm liên tiếp.
23Boston Celtics1850,78320242024Giành tám chức vô địch liên tiếp từ năm 1959 đến 1966, và là đội bóng thành công nhất lịch sử Chung kết NBA với 18 lần lên ngôi. Ba trong số năm thất bại tại Chung kết của họ là trước đối thủ truyền kiếp Lakers. Đang nắm giữ kỷ lục 10 lần liên tiếp lọt vào Chung kết NBA.
12Philadelphia/San Francisco/Golden State Warriors750,583202220222–1 tại Philadelphia và 5–4 tại California. Giành chức vô địch đầu tiên của giải đấu và một danh hiệu khác khi còn ở Philadelphia, trước khi giành thêm năm chức vô địch dưới tên gọi Golden State Warriors, bao gồm bốn danh hiệu trong vòng tám năm từ 2015 đến 2022. Là đội bóng thứ hai trong lịch sử góp mặt tại Chung kết NBA năm năm liên tiếp.
9Syracuse Nationals/Philadelphia 76ers360,333200119831–2 tại Syracuse và 2–4 tại Philadelphia. Giành một danh hiệu tại Syracuse, trước khi giành thêm hai danh hiệu sau khi chuyển đến Philadelphia. Năm trong số sáu thất bại của họ tại Chung kết là trước Lakers.
8New York Knicks260,25019991973Trong lần tham dự gần đây nhất, họ đã trở thành đội hạt giống số 8 đầu tiên trong lịch sử lọt vào Chung kết. Năm lần tham dự và cả hai chức vô địch của họ đều diễn ra khi đối đầu với Lakers.
7Fort Wayne/Detroit Pistons340,429200520040–2 tại Fort Wayne và 3–2 tại Detroit. Từng tham dự ba kỳ Chung kết NBA liên tiếp, giành hai chức vô địch liên tiếp vào các năm 1989 và 1990. Cả hai thất bại tại Chung kết của Detroit đều diễn ra ở Trận 7.
7Miami Heat340,42920232013Udonis Haslem góp mặt trong tất cả các lần đội tham dự Chung kết. Huấn luyện viên Erik Spoelstra góp mặt trong sáu kỳ Chung kết với tư cách huấn luyện viên trưởng và một kỳ với tư cách trợ lý huấn luyện viên. Là một trong năm đội bóng từng lọt vào Chung kết bốn năm liên tiếp. Trong lần tham dự gần đây nhất, họ trở thành đội đầu tiên lọt vào Chung kết sau khi vượt qua vòng play-in.
6Chicago Bulls601,00019981998Cả sáu chức vô địch đều gắn liền với huấn luyện viên trưởng Phil Jackson và các cầu thủ Michael Jordan, Scottie Pippen. Các danh hiệu này được giành thông qua hai chuỗi ba chức vô địch liên tiếp (three-peat), vào các giai đoạn 1991199319961998. Đây là đội bóng duy nhất hiện còn thi đấu có nhiều lần tham dự Chung kết mà chưa bao giờ thất bại.
6San Antonio Spurs510,83320142014Cả năm chức vô địch đều có sự góp mặt của Tim DuncanGregg Popovich. Họ là đội bóng đầu tiên chuyển từ giải ABA sang NBA và sau đó giành được chức vô địch.
5Cleveland Cavaliers140,20020182016LeBron James góp mặt trong cả năm lần tham dự Chung kết của đội. Cavaliers đã lọt vào Chung kết bốn năm liên tiếp từ 2015 đến 2018, tất cả đều đối đầu với Golden State Warriors, và giành chiến thắng vào năm 2016. Là một trong năm đội bóng từng đạt thành tích bốn năm liên tiếp vào Chung kết.
5Seattle SuperSonics/Oklahoma City Thunder230,400202520251–2 dưới tên gọi Seattle SuperSonics và 1–1 dưới tên gọi Oklahoma City Thunder. Họ vẫn là đội duy nhất kể từ năm 1977 giành chức vô địch ở một thành phố và sau đó chuyển địa điểm thi đấu.
4Houston Rockets220,50019951995Giành hai chức vô địch liên tiếp cùng Hakeem Olajuwon và huấn luyện viên Rudy Tomjanovich. Chiến tích năm 1995 được thực hiện khi họ là hạt giống số 6, thứ hạng thấp nhất trong lịch sử NBA từng giành chức vô địch. Cả hai thất bại tại Chung kết của họ đều là trước Boston Celtics.
4St. Louis/Atlanta Hawks130,25019611958Tất cả các lần tham dự đều diễn ra khi đội bóng còn ở St. Louis. Họ đã lọt vào bốn trận Chung kết NBA trong vòng năm năm, tất cả đều đối đầu với Boston Celtics.
4Baltimore/Washington Bullets/Washington Wizards130,250197919780–1 dưới tên gọi Baltimore Bullets, và 1–2 dưới tên gọi Washington Bullets. Tất cả các lần góp mặt tại Chung kết diễn ra trong giai đoạn 1971–1979, với sự tỏa sáng của Wes Unseld.
3Milwaukee Bucks210,66720212021Giành chiến thắng tại các kỳ Chung kết 19712021. Các lần tham dự năm 19711974 có sự góp mặt của Oscar RobertsonKareem Abdul-Jabbar.
3Portland Trail Blazers120,33319921977Chức vô địch duy nhất giành được cùng Bill Walton. Đội bóng đã để thua hai trận Chung kết khi có sự phục vụ của Clyde Drexler.
3Dallas Mavericks120,33320242011Thành tích 1-1 khi đối đầu với Miami Heat và 0-1 trước Boston Celtics. Chức vô địch đầu tiên được dẫn dắt bởi siêu sao Dirk Nowitzki.
3Phoenix Suns030,0002021Không cóThất bại tại các kỳ Chung kết 1976, 19932021 lần lượt trước Celtics, Bulls và Bucks. Suns là đội có tỷ lệ thắng-thua tốt nhất lịch sử và có nhiều lần lọt vào Chung kết nhất trong số các đội chưa từng giành chức vô địch.
2Utah Jazz020,0001998Không cóCả hai lần tham dự đều dưới sự dẫn dắt của huấn luyện viên Jerry Sloan cùng bộ đôi cầu thủ Karl MaloneJohn Stockton, và đều để thua trước Bulls sau sáu trận đấu.
2New Jersey/Brooklyn Nets020,0002003Không cóTất cả các lần tham dự đều diễn ra khi đội bóng còn ở New Jersey.
2Orlando Magic020,0002009Không cóThất bại trong cả hai lần tham dự Chung kết, và chỉ thắng được tổng cộng một trận đấu trong cả hai loạt trận đó.
2Indiana Pacers020,0002025Không cóLần tham dự đầu tiên vào năm 2000 được dẫn dắt bởi Reggie Miller và huấn luyện viên Larry Bird, để thua trước Shaquille O'Neal, Kobe BryantLos Angeles Lakers. Lần tham dự thứ hai vào năm 2025 được dẫn dắt bởi Tyrese HaliburtonPascal Siakam, thất bại trước Shai Gilgeous-AlexanderOklahoma City Thunder.
1Baltimore Bullets101,00019481948Đội bóng giải thể vào năm 1954 và là đội vô địch duy nhất trong lịch sử bị giải thể.
1Rochester Royals/Kansas City/Sacramento Kings101,00019511951Lần duy nhất góp mặt tại Chung kết NBA dưới tên gọi Rochester Royals.
1Toronto Raptors101,00020192019Lần duy nhất tham dự Chung kết NBA. Đây là đội bóng đầu tiên và duy nhất nằm ngoài lãnh thổ Hoa Kỳ giành chức vô địch NBA hoặc lọt vào tới Chung kết.
1Denver Nuggets101,00020232023Lần duy nhất tham dự tính đến năm 2023.
1Chicago Stags010,0001947Không cóĐội bóng giải thể vào năm 1950.
1Washington Capitols010,0001949Không cóĐội bóng giải thể vào năm 1951.

Các đội bóng đang thi đấu chưa từng lọt vào Chung kết

[sửa | sửa mã nguồn]
Đội bóngNăm thành lậpThành tựu khác
Buffalo Braves/San Diego/Los Angeles Clippers1970Đã lọt vào Chung kết Miền Tây tại vòng play-off năm 2021. Đây là đội bóng lâu đời nhất đang thi đấu chưa từng lọt vào Chung kết.
Minnesota Timberwolves1989Đã lọt vào Chung kết Miền Tây tại các kỳ 2004, 20242025.
Charlotte Bobcats/Hornets*1988Chưa từng lọt vào Chung kết Miền Đông. Đã lọt vào vòng hai bốn lần, vào các năm 1993, 1998, 20012002.
Vancouver/Memphis Grizzlies1995Đã lọt vào Chung kết Miền Tây tại vòng play-off năm 2013.
New Orleans/Oklahoma City Hornets/Pelicans*2002Chưa từng lọt vào Chung kết Miền Tây. Đã lọt vào vòng hai hai lần, vào các kỳ play-off 20082018.

(*) Do kết quả từ việc đội bóng Hornets gốc chuyển đến New Orleans, đội bóng NBA tại Charlotte đã ngừng hoạt động trong các mùa giải 2002–03 và 2003–04, trước khi một đội bóng mới mang tên Bobcats được thành lập vào mùa giải 2004–05. Vào năm 2013, đội Hornets gốc được đổi tên thành Pelicans và giữ lại lịch sử cũng như các kỷ lục trong thời gian họ ở New Orleans và Oklahoma City từ năm 2002 đến 2013. Đến năm 2014, Bobcats trở thành phiên bản thứ hai của Charlotte Hornets, đồng thời tiếp nhận lịch sử và các kỷ lục của tổ chức Hornets giai đoạn từ năm 1988 đến 2002.

Kỷ lục cầu thủ

[sửa | sửa mã nguồn]
Sự nghiệp[6]
  • Số năm tham dự Chung kết nhiều nhất (12) – Bill Russell
  • Số trận thi đấu tại Chung kết nhiều nhất (70) – Bill Russell
  • Tổng số điểm sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (1.679) – Jerry West
  • Tổng số kiến tạo sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (584) – Magic Johnson
  • Tổng số bắt bóng bật bảng (rebound) sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (1.718) – Bill Russell
  • Tổng số chắn bóng (block) sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (116) – Kareem Abdul-Jabbar
  • Tổng số cướp bóng (steal) sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (102) – Magic Johnson
  • Tổng số mất bóng (turnover) sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (196) – LeBron James
  • Tổng số cú ném ba điểm sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (152) – Stephen Curry
  • Tổng số quả ném phạt thành công sự nghiệp cao nhất tại Chung kết (453) – Jerry West
Loạt trận[7]
  • Ghi nhiều điểm nhất trong một loạt trận (284) – Elgin Baylor (1962)
  • Số kiến tạo nhiều nhất trong một loạt trận (95) – Magic Johnson (1984)
  • Số bắt bóng bật bảng nhiều nhất trong một loạt trận (189) – Bill Russell (1962)
  • Số chắn bóng nhiều nhất trong một loạt trận (32) – Tim Duncan (2003)
  • Số cướp bóng nhiều nhất trong một loạt trận (20) – Isiah Thomas (1988)
  • Số lần mất bóng nhiều nhất trong một loạt trận (31) – Magic Johnson (1984) và LeBron James (2016)
  • Số cú ném ba điểm nhiều nhất trong một loạt trận (32) – Stephen Curry (2016)
  • Số quả ném phạt thành công nhiều nhất trong một loạt trận (82) – Elgin Baylor (1962)
Trận đấu[8]
  • Ghi nhiều điểm nhất trong một trận đấu (61) – Elgin Baylor (1962)
  • Số kiến tạo nhiều nhất trong một trận đấu (21) – Magic Johnson (1984)
  • Số bắt bóng bật bảng nhiều nhất trong một trận đấu (40) – 2 lần Bill Russell (1960) và (1962)
  • Số chắn bóng nhiều nhất trong một trận đấu (9) – Dwight Howard (2009)
  • Số cướp bóng nhiều nhất trong một trận đấu (7) – Robert Horry (1995)
  • Số lần mất bóng nhiều nhất trong một trận đấu (10) – Magic Johnson (1980)
  • Số cú ném ba điểm nhiều nhất trong một trận đấu (9) – Stephen Curry (2018)
  • Số quả ném phạt thành công nhiều nhất trong một trận đấu (21) – Dwyane Wade (2006)
Tổng số điểm (Chung kết)[6][9]
  1. Jerry West1.679
  2. LeBron James1.562
  3. Kareem Abdul-Jabbar1.317
  4. Michael Jordan1.176
  5. Elgin Baylor1.161
  6. Bill Russell1.151
  7. Sam Jones1.143
  8. Tom Heinsohn1.037
  9. John Havlicek1.020
  10. Magic Johnson971
PPG trung bình (tối thiểu 10 trận) (Chung kết)[6][10]
  1. Rick Barry36,3
  2. Michael Jordan33,6
  3. Jerry West30,5
  1. Các trường hợp ngoại lệ đáng chú ý bao gồm Vòng chung kết NBA 2020, được diễn ra vào tháng 9 và tháng 10 do tạm dừng mùa giải từ tháng 3 đến cuối tháng 7 do đại dịch COVID-19Vòng chung kết NBA 2021, được tổ chức hoàn toàn vào tháng 7 do thời gian bắt đầu mùa giải 2020–21 bị trì hoãn.

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. Ballard, Bill (ngày 4 tháng 6 năm 1989). "Here Are Some Final Facts on NBA Playoffs". Los Angeles Times. Associated Press. Lưu trữ bản gốc ngày 2 tháng 4 năm 2015.
  2. "NBA and YouTube TV announce first-ever presenting partnership of the NBA Finals". NBA.com (Thông cáo báo chí). NBA Media Ventures, LLC. ngày 26 tháng 3 năm 2018. Truy cập ngày 19 tháng 10 năm 2020.
  3. Lỗi chú thích: Thẻ <ref> không hợp lệ; không có nội dung trong ref có tên "USAToday20180326"
  4. "NBA Board of Governors unanimously approves format change for The Finals". NBA.com (Thông cáo báo chí). NBA Media Ventures, LLC. ngày 23 tháng 10 năm 2013. Truy cập ngày 19 tháng 10 năm 2020.
  5. Được tính bằng số lần vô địch chia cho số lần vào chung kết.
  6. 1 2 3 "NBA.com: Líderes en la historia de las Finales (Estadísticas)". NBA.com. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 10 năm 2015. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2015.
  7. "NBA.com: All-Time Records Index". nba.com. Bản gốc lưu trữ ngày 15 tháng 2 năm 2018. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2015.
  8. "Player Game Finder". Basketball-Reference.com (bằng tiếng Anh).
  9. "NBA Career Finals Leaders and Records for Points". Basketball-Reference.com. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2019.
  10. "Player Game Finder". Basketball-Reference.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2019.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]

Bản mẫu:NBA Finals Bản mẫu:NBAPlayoffs