Mani giáo

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Mani giáo (còn gọi là Minh giáo) là một giáo phái bắt nguồn từ Ba Tư, được lưu truyền rộng rãi ở Trung Hoa thời nhà Đường. Giáo phái này thờ lửa, coi lửa như sự sống của mình. Tín đồ Minh giáo thường ít tiếp xúc với người đời nên luôn bị coi là tà giáo, bị quan quân triều đình truy bắt ráo riết. Nhưng tín đồ của Minh giáo luôn sống một cuộc sống thanh tịnh. Họ quan tâm vào 3 bộ phận trên cơ thể đó là: "Miệng, Tay, Tim". Do đó, họ không ăn thịt mà luôn ăn rau quả vì sợ làm ô uế miệng[cần dẫn nguồn], họ không sát hại động vật hay giết người vì sợ làm ô uế đôi tay, họ không có tình yêu đôi lứa và vợ chồng vị sợ làm ô uế con tim. Họ cho rằng có con là một việc làm sai trái vì chúa trời tạo ra con người vốn là một thứ đầy tội lỗi, nếu sinh con tức là tạo thêm một thế hệ tội lỗi nữa. Quan niệm này bây giờ không được mọi người chấp nhận nên cho đến nay, số tín đồ của Minh giáo còn lại rất ít.

Giáo lý[sửa | sửa mã nguồn]

Mani giáo cho rằng thế giới gồm hai bản nguyên đối lập đấu tranh với nhau đó là:

  • Thiện nguyên là hóa thân của thần quang minh Ahura Mazđa (Ahura Mazdā) hoặc Oocmut (Ormuzd)
  • Ác nguyên là hóa thân của thần hắc ám Angra Mainyu (Angra Mainyu).
  • Trong cuộc đấu tranh giữa thiện và ác, con người có thể có ý chí lựa chọn tự do, cũng có quyền quyết định vận mệnh của mình.
  • Tôn giáo này tin rằng, con người sau khi chết, linh hồn phải chịu sự phán xét cuối cùng của Ahura Mazđa. thần quang minh căn cứ vào lời nói và việc làm trên trần gian của con người và cho họ lên thiên đường hay vào địa ngục. Do đó, trong lúc còn sống, mọi người phải làm điều thiện, tránh điều ác, bỏ đen tối đi vào chỗ sáng. Tôn chỉ đạo đức của Hỏa giáo là: "Nghĩ điều thiện, nói điều thiện, làm điều thiện".
  • Mani giáo cho lửa là đại biểu của quang minh và điều thiện, là tượng trưng cho Ahura Mazđa, do đó có nghi lễ thờ lửa. Đồng thời có tục cấm chôn cất người chết mà để xác cho loài chim thú ăn thịt

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Hỏa giáo là một tôn giáo cổ xuất hiện ở Ba Tư trước Cơ Đốc giáo hơn một thiên niên kỷ, được sáng lập bởi Đấng tiên tri Zarathushtra. Hỏa giáo cho rằng thế giới có hai bản nguyên đối lập nhau là Thiên Nguyên và Ác Nguyên, từ đó cũng có hai vị thần tối cao là Quang Minh Thần Ahura Mazda và Hắc Ám Thần Angra Mainyu. Nền tảng tín ngưỡng của Hỏa giáo được thể hiện qua cây luân lý trong Cổ kinh Ba Tư. Do vậy, những người bảo hộ tín ngưỡng, nghiên cứu kinh sách, được gọi là Bảo Thụ Vương. Thập nhị Bảo Thụ Vương gồm thứ nhất Đại Thánh, thứ hai Trí Tuệ, thứ ba Thường Thắng, thứ tư Chưởng Hỏa, thứ năm Cần Tu, thứ sáu Bình Đẳng, thứ bảy Tín Tâm, thứ tám Trấn Ác, thứ chín Chính Trực, thứ mười Công Đức, mười một Tề Tâm, mười hai Câu Minh. Tất cả đều là những học giả tinh thông giáo nghĩa, kinh điển, còn võ công thì không nhất thiết phải cao cường. Ví dụ như Đại Thánh, Thường Thắng, Trấn Ác có võ công cao tuyệt; nhưng Trí Tuệ, Chính Trực, Công Đức phải là những người đức cao vọng trọng hay mưu trí hơn người.

Minh giáo trong tiểu thuyết kiếm hiệp[sửa | sửa mã nguồn]

Minh giáo được nhắc đến nhiều trong tiểu thuyết Ỷ Thiên Đồ Long ký của Kim Dung. Ngoài ra, người đọc còn có thể suy đoán là sau đó được nhắc đến dưới tên gọi Nhật Nguyệt thần giáo trong bộ Tiếu ngạo giang hồ.[cần dẫn nguồn]

Mani giáo là Minh giáo trong phim Ỷ Thiên đồ long ký, Trương Vô Kỵ là giáo chủ với Càn khôn đại na dy đã bình định thiên hạ.

Cũng theo Ỷ Thiên Đồ Long Ký, Ma Ni giáo (摩尼教) bị triều đình cấm nên phải hoạt động bí mật, ngụy bí để rồi cái tên bị lược bỏ chữ Ni 尼, ngoài ra chữ Ma (摩) bị thay bộ thủ (手) bằng bộ Yêu (么) và trở thành chữ Ma (麼) trong từ Ma quỷ.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]