Đài Truyền hình Việt Nam (Việt Nam Cộng hòa)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ THVN)
Bước tới: menu, tìm kiếm
Đài Truyền hình Việt Nam
THVN
THVN.png
Lên sóng 1966
Kết thúc 1975
Sở hữu Nha Vô tuyến Truyền hình
phát sóng công cộng
Quốc gia Flag of South Vietnam.svg Việt Nam Cộng hòa
Khu vực phát sóng Trong nước
Trụ sở 9 đường Hồng Thập tự, Sài Gòn
Kênh riêng
Mặt đất
Băng tần số 9

Đài Truyền hình Việt Nam, viết tắt là THVN[1] hay còn gọi là Đài Truyền hình Sài Gòn là đài vô tuyến truyền hình thuộc Nha Vô tuyến Truyền hình Việt Nam của Việt Nam Cộng hòa. Đài Sài Gòn phát sóng trên băng tần số 9 nên cũng được gọi là Đài số 9, phát hình trắng đen với tiêu chuẩn kỹ thuật truyền hình Hệ FCC - điều tần tiếng 4,5 MHz. Đài Sài Gòn hoạt động từ năm 1966 đến năm 1975. Đây là đài truyền hình đầu tiên của Việt Nam.[2]

Đài THVN do Tổng cục Truyền thanh, Truyền hình và Điện ảnh điều hành dưới quyền Bộ Dân vận.[3]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Ban hợp ca của nhạc sĩ Hoàng Thi Thơ từng góp mặt trên đài truyền hình

Đài Truyền hình Việt Nam (THVN) được thành lập năm 1965; buổi phát hình đầu tiên của Đài là ngày 7 tháng 2 năm 1966 vào lúc 19 giờ và lần cuối cùng là buổi chiều ngày 29 tháng 4 năm 1975. Trong thời gian đầu phát điểm là từ trên không trung bằng kỹ thuật stratosvision do phi cơ gài ăng ten bay trên không phận Sài Gòn cách mặt đất 3–6 km. Kỳ phát hình đó ghi hình ảnh của Thủ tướng Nguyễn Cao Kỳ và đại sứ Mỹ Cabot Lodge.[4] Khu vực bắt sóng bao trùm cả Nam phần và miền nam Trung phần, từ Phan Thiết đến Cần Thơ đều xem được. Lúc đầu phát hình một giờ đồng hồ[5] sau tăng thời lượng lên hai giờ đồng hồ. Ngày 25 Tháng Mười năm 1966 thì mới lập cơ sở trên mặt đất trong thành phố.[6]

Cùng lúc với việc thiết lập đài Truyền hình Việt Nam là đài của Quân đội Hoa Kỳ phát bằng tiếng Anh, lúc đầu gọi là AFRTS (Armed Forces Radio Television Service), đến năm 1967 thì đổi là AFVN (Armed Forces Vietnam Network).[4] Đài THVN được phát trên băng tần số 9 trong khi đài AFVN phát tín trên băng tần số 11.[7] AFVN đã trình chiếu hình ảnh phi hành gia Neil Armstrong đáp xuống Mặt Trăng năm 1969 cho khán giả ở Miền Nam xem.[8]

Trụ sở thu hình lúc đầu dùng chung cơ sở của Trung tâm Điện ảnh Quốc gia số 9 trên đường Thi Sách,[9] đến năm 1967 thì tách ra thành Phòng Điện ảnh và Phòng Truyền hình riêng.[10] Đài Truyền hình chuyển về số 9 đường Hồng Thập tự, Sài Gòn.[11] Giám đốc đầu tiên của Đài Truyền hình Việt Nam là Trung tá Đỗ Việt,[12] Phó Giám đốc là Lê Hoàng Hoa.[3]

Phát triển[sửa | sửa mã nguồn]

Đài truyền hình dân sự thứ hai được thiết lập sau đài Sài Gòn là đài địa phương Cần Thơ rồi lần lượt thêm những đài khác ở Quân khu I và II.[13] Sang thập niên 1970 miền Nam đã đó có tới năm đài truyền hình trong khi ở miền Bắc truyền hình chưa hết giai đoạn thử nghiệm và đến năm 1971[14] mới bắt đầu thiết lập.

Ngoài Đài chính ở Sài Gòn, Việt Nam Cộng hòa còn có bốn đài truyền hình địa phương ở Huế, Quy Nhơn, Nha TrangCần Thơ.[15]

Thời lượng phát hình vào đầu thập niên 1970 của Đài Truyền hình Việt Nam là sáu giờ mỗi ngày vào buổi chiều. 80% dân chúng ở Miền Nam có thể bắt sóng xem được. Tính bình quân cứ mỗi 50 người dân thì có một ti vi; tổng cộng hơn 350.000 máy trên toàn quốc.[16] Ngân sách của THVN vào năm 1970 là 1,3 triệu Mỹ kim.[17]

Bắt đầu từ năm 1972 và hoàn tất năm 1973 sau Hiệp định Paris đài tiếng Anh AFVN giảm hoạt động rồi chấm dứt hẳn ngày 22 Tháng Ba.[4] Máy móc và thiết bị kỹ thuật chuyển giao cho THVN.[18]

Ngày 30 tháng 4 năm 1975 truyền hình Việt Nam Cộng hòa chấm dứt hoặt động sau 10 năm tồn tại, Đài truyền hình Giải phóng kế thừa toàn bộ cơ sở vật chất của Đài từ ngày 1 tháng 5 năm 1975, đó là tiền thân của Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh ngày nay

Chương trình nội dung[sửa | sửa mã nguồn]

Đài THVN mở đầu mỗi buổi phát hình với câu:

Đây là đài Truyền Hình Việt Nam, phát hình trên băng tần số 9, xin kính chào quí vị.[3]
Giờ Chương trình tiêu biểu ngày Thứ Năm, 2 tháng 3, 1972
18g00 Đài hiệu, quốc kỳ, giới thiệu chương trình phát hình
18g05 Tin ngắn
18g10 Nhân dân tự vệ
19g00 Thông cáo
19g05 Thời sự hàng tuần
19g15 Nhạc làm quen khán giả
20g00 Tin tức
20g30 Tiếng nói Động viên
21g00 Bình luận
21g10 Tiếng nói Động viên (tiếp theo)
21g30 Điểm báo
21g40 Thời sự quốc tế
21g50 Kịch: Cô gái Hà Tiên của ban Gió Nam
22g30 Tin chọn lọc
22g35 Cô gái Hà Tiên (phần 2)
24g00 Đài hiệu, quốc kỳ

Bản tin thời sự có những bước đột phá như loạt truyền hình về cuộc tổng tuyển cử tổng thống Việt Nam Cộng hòa và Thượng viện năm 1967.[19] Chương trình phát hình khá đa dạng trong đó có phần tân nhạc như "Tiếng tơ đồng",[20] "Hương xưa";[21] ca nhạc với những ca sĩ tên tuổi như Thanh Lan,[22] Trần Thiện Thanh; nhạc sĩ như Châu Kỳ,[23] Phạm Mạnh Cương, Văn Phụng, Lê Dinh,[24] Hoàng Thi Thơ,[25] thể thao túc cầu;[26] kịch nói với đoàn kịch Túy Hồng; cải lương mỗi thứ Bảy,[27] và cả hát bội.[17] Truyện dài xã hội và hài hước như "Gia đình Thầy Ký" xuất hiện mỗi tối Thứ Năm với các diễn viên Tú Trinh, Thanh Việt.[28] Nói chung phần giải trí chiếm khoảng 60% thời giờ phát hình.[17] Ngoài ra có những khoản đặc biệt cho các đoàn thể như chương trình Phật giáo "Tiếng chuông chùa" hay chương trình Đắc Lộ của giáo hội Thiên Chúa giáo La Mã.[29] Ngành giáo dục thì có chương trình "Thế giới Trẻ em" của nhạc sĩ Lê Văn Khoa,[30][31] Ban Tuổi Xanh[17] của nữ nghệ sĩ Kiều Hạnh,[20] và "Đố vui để học" do Vũ Khắc Khoan điều khiển, Đinh Ngọc Mô phụ trách.[32]

Đài Truyền hình còn cho phát những chương trình dân vận và quân vận của Chiêu hồi.[33]

Trong những sự kiện đáng ghi nhớ là buổi phát hình trận chung kết Giải vô địch bóng đá thế giới 1974 giữa đội tuyển Tây ĐứcHòa Lan.[34]

Phát ngôn viên đài truyền hình có Tuyết Mai,[35] Mai Liên, Nguyễn Đình Khánh.[3]

Những ngày cuối cùng[sửa | sửa mã nguồn]

Những biến cố lịch sử vào đầu năm 1975 cũng được Đài Truyền hình Sài Gòn truyền đi. Cuộc di tản hỗn loạn và đẫm máu triệt thoái khỏi Cao nguyên Trung phần xuống Tuy Hòa theo quốc lộ 7, mệnh danh là "Con lộ Máu và Nước mắt" (tiếng Anh: Convoy of Tears) được phát hình trên vô tuyến gây thêm kinh hoàng cho dân chúng Miền Nam.[36] Tiếp theo đó là buổi phát hình trực tiếp bài diễn văn từ chức của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Nguyễn Văn Thiệu vào tối ngày 21 Tháng Tư năm 1975.[37]

Ngay đến ngày 30 Tháng Tư đoàn thâu hình THVN đã vào Dinh Độc lập đợi Tổng thống Dương Văn Minh nhưng không thực hiện vì khoảng 7 giờ sáng, Dương Văn Minh ra gặp và kêu gọi mọi người hãy ra về.[3] Vài tiếng đồng hồ sau, chính thể Việt Nam Cộng hòa cáo chung.

Buổi phát hình cuối cùng của THVN là chiều ngày 29 Tháng Tư năm 1975.[cần dẫn nguồn]

Quân Giải phóng tiếp quản[sửa | sửa mã nguồn]

Sau khi Sài Gòn thất thủ, Đài THVN đã được bàn giao lại cho quân Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và từ 12g ngày 30/4/1975, đài THVN của Việt Nam Cộng hòa được đổi thành Đài Sài Gòn giải phóng (gọi là SGTV), buổi thâu hình đầu tiên là lời tuyên bố đầu hàng của Tổng thống Dương Văn Minh. Đến 2/7/1976 được đổi thành HTV (tức Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh).

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo và chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Vietnam Cultural Profile: Television
  2. ^ Buổi phát sóng truyền hình đầu tiên ở Việt Nam
  3. ^ a ă â b c THVN9
  4. ^ a ă â AFRS, AFRTS, AFVN Vietnam
  5. ^ Smith, Harvey et al. Area Handbook for South Vietnam. Washington, DC: US Government Printing Office, 1967. tr 293
  6. ^ History of Project Jenny
  7. ^ Television in Vietnam
  8. ^ Vietnamese youth with bleak future now holds key to a brighter energy future with NASA invention
  9. ^ Nữ nghệ sĩ Phương Liên 50 năm sân khấu
  10. ^ VƯƠNG HỒNG ANH - Những ngày với Du Tử Lê ở KBC 3168, Sài Gòn
  11. ^ Phát thanh viền đầu tiên buổi phát hình 1/5/1975
  12. ^ Hội Ngộ Truyền Thông VNCH Sau 30 Năm Sàigòn Thất Thủ
  13. ^ Smith, Harvey et al. Area Handbook for South Vietnam. Washington, DC: US Government Printing Office, 1967. tr 282
  14. ^ Báo chí cách mạng
  15. ^ Đài Truyền Hình tp HCM
  16. ^ South Viet Nam: The Tube Takes Hold
  17. ^ a ă â b Hoffer, Thomas William. Broadcasting in an Insurgency Environment: USIA in Vietnam, 1965-1970. University of Wisconsin, 1972. tr 397-505
  18. ^ History of MACOI
  19. ^ Campaign Kickoff Tạp chí Times
  20. ^ a ă Nhạc sĩ Xuân Lôi
  21. ^ Linh Phương
  22. ^ Thanh Lan
  23. ^ Nhạc sĩ Châu Kỳ thăm Little Saigon
  24. ^ Nhạc sĩ Lê Dinh hội ngộ cùng gia đình VTVN tại Houston theo báo Người Việt
  25. ^ Âm nhạc Việt Nam
  26. ^ Đặc biệt tưởng nhớ ký giả Huyền Vũ theo Calitoday
  27. ^ Sân khấu - Điện ảnh miền Nam
  28. ^ Vài hồi ức về kịch nghệ Việt Nam
  29. ^ Phật giáo Việt Nam đã khai thác công nghệ truyền hình như thế nào?
  30. ^ Lê Văn Khoa, một nghệ sĩ đa năng, một nhà giáo dục đáng kính
  31. ^ Các nghệ sĩ Trung tâm Asia với đêm văn nghệ "Viết lịch sử Việt Nam bằng âm nhạc"
  32. ^ Thanh Tâm Tuyền
  33. ^ Ca sĩ Thanh Vũ
  34. ^ Trần Củng Sơn. Một thoáng 26 năm. San Jose: nxb Hương Quê, 2011. Trang 266.
  35. ^ "Sao Anh Đi Mà Không Bảo Gì Nhau?"
  36. ^ America in Vietnam
  37. ^ Sài Gòn những ngày cuối

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]