Trận Roßbach

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Trận Roßbach
Một phần của Chiến tranh Bảy năm
Battle rossbach trap.gif
Frederick the Great closes the trap. Red represents the French and Austrian army.
.
Thời gian November 5, 1757
Địa điểm Roßbach, Lãnh địa tuyển hầu tước Sachsen
Kết quả Chiến thắng quyết định của Phổ
Tham chiến
 Prussia  Pháp [1]
 Áo
Chỉ huy
Cờ của Vương quốc Phổ Friedrich II Flag of Russia Charles, prince de Soubise
Cờ của Quân chủ Habsburg Vương công Joseph xứ Saxe-Hildburghausen
Lực lượng
22,000
79 pháo
42,000
45 pháo
Tổn thất
169 chết,
379 bị thương
5,000 chết hoặc bị thương
5,000 bị bắt
.

Trận Rossbach là trận chiến trong Chiến tranh Bảy năm.

Sơ lược[sửa | sửa mã nguồn]

Đại đế Friedrich II đã xem xét tình cảnh Vương quốc Phổ lúc ấy. Ông đã đem đại quân tiến đánh đạo binh 45.000 người của liên quân Áo-Pháp, dưới sự chỉ huy của Vương công Charles Rohan xứ Soubise và Vương công Maria Frederick Wilhelm xứ Hildbourg Hausen. Ông đánh giá đây là mắt xích yếu nhất trong liên minh. Khi nào cánh quân này bị tiêu diệt thì ông sẽ quay sang đánh những cánh quân khác.[2]

Vào tháng 11 năm 1757, ông thân chinh thống lĩnh 20.000 quân Phổ tiến công thị trấn Weissenfels nằm ở phía Tây Nam thành phố Leipzig. Tuy nhiên, nhà vua hạ lệnh toàn quân rời khỏi trận địa Bedla và sang Rossbach (rất gần Lutzen - nơi năm xưa vua Gustav II Adolf tử trận lúc sắp giành chiến thắng[3]), do đồn lũy của đối phương rất vững chắc. Trong khi đó, Rossbach là nơi dễ dàng trong việc giao chiến (đặc biệt là có thể phát huy sở trường tác chiến của kỵ binh trên địa hình rộng), giúp quân ông có thể đột kích vào đối phương trong khi di chuyển.[2]

Liên quân Áo-Pháp đã trúng kế "điệu hổ ly sơn" của ông. Họ chủ quan cho rằng Nhà vua nước Phổ không dám đương đầu với họ, nên phải rút quân. Hôm sau, toàn bộ liên quân được phân bố thành ba cánh quân chính yếu - có nhiệm vụ tấn công cánh trái Quân đội Phổ.[2] Để tiêu diệt tàn quân Phổ khi họ tháo chạy, liên quân Áo-Pháp sẽ phát động tấn công từ sườn phía sau. Về phía mình, Nhà vua nước Phổ lập tức chuyển đổi đội hình tác chiến. Quá trình bố trí của Quân đội Phổ được thực hiện rất nhanh chóng, họ di chuyển khẩn trương không khác gì "thay cảnh trên sân khấu trong nhà hát".[2]

Đài kỷ niệm Đại đế Friedrich II tại Neuhardenberg, ở thành phố Brandenburg của Đức.

Nhưng quân Áo và quân Pháp vẫn cứ mắc sai lầm theo phán đoán của họ, cuộc di chuyển nêu trên cho thấy quân sĩ của Đại đế Friedrich II "có dấu hiệu của sự hỗn loạn, mất trật tự, định đánh tháo chạy". Chính vì vậy, liên quân bèn xua binh tấn công quân Phổ. Trong lúc tiến công, quân Áo và quân Pháp đã bọc lộ những điểm yếu của họ. Và như vậy, cơ hội đã đến, Đại đế Friedrich II chớp thời cơ hạ lệnh cho toàn quân tấn công đối phương. Vào ngày 5 tháng 11 năm 1757, 25.000 quân của ông đại phá 50.000 quân của Vương công Charles xứ Soubise và Vương công Joseph xứ Saxe-Hildburghausen trong trận chiến Rossbach[4] - một tuyệt tác về chiến thuật.[5]

Trong trận đánh này, Trung tướng Friedrich Wilhelm von Seydlitz là người có công đại phá lực lượng Kỵ binh của Áo và Pháp, đền đáp ân huệ của Quốc vương.[6] 3.000 binh sĩ của liên quân Áo-Pháp bại trận tử vong. Quân Phổ cũng cướp được nhiều khẩu súng đại bác, vũ khí và quân nhu, và bắt sống 5.000 liên quân Áo-Pháp.[2] Trong liên quân, chỉ có một toán lính đánh thuê người Thụy Sĩ đã rút lui an toàn.[7] Quân Áo và quân Pháp đã bị đẩy lùi về xứ Bayern.[8]


Về phía mình, Quân đội Phổ chỉ thiệt hại 500 binh sĩ.[2] Trước trận chiến này, không hề có một đội quân hoàn toàn là người Đức, dưới quyền một lãnh đạo mang dòng máu Đức, đánh bại được một đội quân đông gấp hai lần của người Pháp.[9][10] Trận đại thắng Rossbach không những thể hiện thiên tài quân sự của vị vua - chiến binh, mà còn là thành quả của sự trầm tĩnh của ông, cũng như sự phụng mệnh xuất sắc của các tướng lĩnh dưới quyền ông, đặc biệt là Kỵ binh và Pháo binh Phổ.[11]


Không những nước Phổ mà các tiểu quốc Đức (kể cả những xứ tham gia phe chống Đại đế Friedrich II) đều vui mừng khi hay tin một anh hùng người Đức cùng với một đạo quân nhỏ hạ đã đo ván Quân đội Pháp[12] - kẻ thù chung của dòng giống Đức. Không những thế, nhiều binh sĩ cũng rời bỏ Quân đội Đế quốc La Mã Thần thánh mà gia nhập Quân đội nước Phổ. Trận đại thắng Rossbach còn là sự động viên mạnh mẽ khí thế của Quân đội Phổ.[2] Tuy nhiên, ông đã đối xử ân cần với những tù binh người Pháp.[13] Cũng như Hoàng tử Friedrich Heinrich Ludwig em trai ông, ông thật sự đau đớn trước nỗi thống khổ mà ông đã gây cho Quân đội Pháp - những người anh em trên tinh thần của ông: "Trẫm không thể xem những người Pháp là kẻ thù của Trẫm".

Theo Napoléon I, chiến thắng Rossbach của nhà vua Phổ chính là sự kiện mở đầu cho sự sụp đổ của Vương triều Bourbon.[14] Đại đế Friedrich II có ý định nghỉ ngơi tại lâu đài Burwergben. Tuy nhiên, ông thấy trong các phòng toàn là những thương binh người Pháp. Ông không xua đuổi họ, mà vào căn phòng người hầu trong một ngôi nhà gần đó. Vào buổi tối sau trận đại thắng, ông viết thư gửi người chị là Wilhelmina:[15][16]

Sau rất nhiều nỗi lo âu, nhờ ơn Trời, một sự kiện tốt đẹp đã diễn ra: 20.000 quân Phổ đập tan tác 50.000 liên quân Áo-Pháp. Thưa Hoàng tỷ, Trẫm có thể chết trong hoà bình ngay bây giờ, bởi vì danh tiếng và vinh quanh của Dân tộc ta đã được cứu vãn. Sự bất hạnh vẫn có thể đến với chúng ta, tuy nhiên, chúng ta không bao giờ phải chịu nhục nhã...

—Đại đế Friedrich II


Friedrich der Große auf dem Damm nach Lissa, họa phẩm của Bernhard Rode.

Người ta đã xây dựng đài kỷ niệm chiến thắng vang dội của nhà vua nước Phổ.[17] Sau chiến thắng Rossbach, ông và Thủ tướng Anh Quốc Pitt đã gây áp lực buộc Tuyển hầu tước xứ Hanover là George II phải phá vỡ thỏa thuận trước kia với quân Pháp.<ref

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ George Ripley, Charles Anderson Dana, The American Cyclopaedia, New York, 1874, p. 250, "...the standard of France was white, sprinkled with golden fleur de lis...". *[1] The original Banner of France was strewn with fleurs-de-lis. *[2]:on the reverse of this plate it says: "Le pavillon royal était véritablement le drapeau national au dix-huitième siecle...Vue du chateau d'arrière d'un vaisseau de guerre de haut rang portant le pavillon royal (blanc, avec les armes de France)."
  2. ^ a ă â b c d đ Kha Xuân Kiều, Hà Nhân Học, sách đã dẫn, trang 326
  3. ^ Elizabeth Harriot Hudson, The Life and Times of Louisa, Queen of Prussia, Volume I, BiblioBazaar, LLC, 2008, trang 121
  4. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên stephenj.lee157
  5. ^ Franklin D. Margiotta, "Brassey's encyclopedia of military history and biography", Brassey's, 1994, trang 876
  6. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên rossbleut9
  7. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên Cottinge199
  8. ^ Battle of Rossbach, 5 November 1757 (Germany)
  9. ^ Frederick William Longman, sách đã dẫn, trang 131
  10. ^ Joseph Thomas, The Universal Dictionary of Biography and Mythology, trang cclxxxvii.
  11. ^ C B Brackenbury, C. B. Brackenbury, Frederick the Great, trang 181
  12. ^ Lea brothers & company, sách đã dẫn, 1902, trang 57
  13. ^ Eduard Cust, "Annals of the wars of the eighteenth century, compiled from the most authentic histories of the period", Tập 2, 1862, trang 228-229
  14. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên lawrence214
  15. ^ Christopher Duffy, Frederick the Great: A Military Life, trang 143
  16. ^ George Peabody Gooch, Frederick the Great, the ruler, the writer, the man, trang 232
  17. ^ Ernest F. Henderson, Blucher and the Uprising of Prussia Against Napoleon: 1806-1815, READ BOOKS, 2008, trang 19