Chính khách

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Chính trị gia)
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Lãnh đạo các nền kinh tế trong hội nghị APEC Việt Nam 2017 tại Đà Nẵng, Việt Nam, 11 tháng 11 năm 2017

Chính khách là một người tham gia trong việc gây ảnh hưởng tới chính sách công và ra quyết định. Trong đó bao gồm những người giữ những vị trí ra quyết định trong chính phủ và những người tìm kiếm những vị trí đó, dù theo phương thức bầu cử, bổ nhiệm, đảo chính, gian lận bầu cử, quyền thừa kế hay các phương thức khác.

Từ nguyên[sửa | sửa mã nguồn]

Trong nhiều tài liệu tiếng Việt, các từ Hán Việt "chính khách" và "chính trị gia" (hay "nhà chính trị") thường được dùng với ý nghĩa tương đương (tiếng Nhật cũng thường dùng tương tự) dùng để chỉ những người hoạt động chính trị trong chế độ nghị viện. Tuy nhiên, trong từ nguyên "chính khách" (政客) và "chính trị gia" (政治家) có ý nghĩa khác nhau. Lưu ý, từ "chính" (政) ở đây mang nghĩa trong từ "chính trị" (tính từ hoặc tố từ (tiền tố) liên quan đến việc trị nước, điều hành nhà nước) khác với từ "chính" (正) mang nghĩa trong từ "chính thức, chánh đáng" (tính từ chỉ sự đúng đắn, ai cũng phải công nhận), hiện nay được phát âm là "chánh". Hai chữ trên trong tiếng quan thoại cũng đồng âm. Để rõ nghĩa tiếng Việt còn sử dụng phân loại từ (classifier) là "nhà" trong "nhà chính khách" hoặc lượng từ "một, các, những,..." trong "một chính khách", hoặc cả hai loại bên trên, ví dụ: "các nhà chính khách". Tuy nhiên việc sử dụng từ nguyên không đi kèm lượng từ và phân loại từ mà không làm ảnh hưởng đến nghĩa của câu cũng được chấp nhận.

Trong Trung văn, từ "chính khách" tương ứng với từ "statesman" trong tiếng Anh, dùng để chỉ những người hoạt động chính trị nói chung như các hành động, tư tưởng, lời nói có ảnh hưởng tích cực rộng lớn đến xã hội như là một lãnh đạo. Trong khi đó, từ "chính trị gia" chỉ mang một phần ý nghĩa của từ "chính khách", dùng phân biệt để chỉ các nhân vật hoạt động chính trị có vai trò hoặc ảnh hưởng đặc biệt quan trọng, gần tương ứng với từ "politician" trong tiếng Anh, như các lãnh tụ quốc gia hoặc chính đảng.[1][2][3]


Đồng thời tại Trung Quốc, chính trị gia và chính khách có sự khác biệt lớn, trong đó chính khách tham gia chính trị là vì quyền lợi, quyền lợi này có thể là của cá nhân, của một nhóm người. Các quyết định hoàn toàn dựa theo lợi ích, tuân theo lý niệm "lấy cái giá nhỏ nhất đổi lấy cái lợi lớn nhất". Còn chính trị gia mục tiêu là phổ biến lý niệm, lý niệm có thể đúng, có thể sai ví dụ như Hitler dù mọi người có mắng ông ta như thế nào thì ông ta vẫn là một chính trị gia.[4]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]