Ngày số pi

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Ngày số Pi
Ngày số Pi
Larry Shaw, người khởi tạo ý tưởng về ngày số Pi, tại bảo tàng Exploratorium, San Francisco
Cử hành bởiToàn cầu
KiểuThế tục
Ý nghĩa3, 1 và 4 là các số liệu phổ biến thể hiện số π
Ngày14 tháng 3
Hoạt độngĂn bánh, thảo luận về số π [1]
Liên quan đếnNgày số Pi gần đúng

Ngày số Pi (tiếng Anh: Pi Day) và ngày số Pi gần đúng (tiếng Anh: Pi approximation day) là 2 ngày lễ dành cho hằng số toán học π (số Pi). Ngày số Pi được chọn vào ngày 14 tháng 3 hàng năm (14/3), bởi vì số pi được xác định một cách gần đúng bằng 3,14.[2][3] Vào năm 2009, Hạ viện Hoa Kỳ chấp nhận định nghĩa chính thức của ngày số pi.[4] Vào tháng 11 năm 2019, hội nghị lần thứ 40 của UNESCO đã công nhận ngày 14 tháng 3 là Ngày quốc tế Toán học.[5][6] Những ngày thay thế khác cho ngày lễ này bao gồm 22 tháng 7[alpha 1] Ngày số Pi gần đúng là 22 tháng 7, bởi vì nhiều người vẫn biểu diễn nó một cách xấp xỉ là 22/7 (hai hai phần bảy, một biểu diễn xấp xỉ của π), và ngày 28 tháng 6 (6.28, một xấp xỉ của 2π hay tau.[7]

Chiếc bánh nướng với con số Pi tại trường Đại học Delft

Phút Pi được chọn vào thời điểm tháng 3, ngày 14, lúc 1:59, và Giây Pi đã xảy ra vào tháng 3, ngày 14, năm 1592, lúc 6:53:58, vì số Pi được biểu diễn gần chính xác bằng 3,14159265358...

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày Pi được tổ chức lần đầu tiên ở San Francisco Exploratorium vào năm 1988, theo ý tưởng của Larry Shaw,[8] nơi ông làm dưới công việc là một nhà vật lý học,[9] với các nhân viên và công chúng đi dạo vòng quanh trong những không gian hình tròn, rồi ăn bánh hoa quả.[10] Exploratorium tiếp tục tổ chức những cuộc kỷ niệm ngày số Pi.[11]

Ngoài ra, một số nơi trên thế giới, người ta còn tổ chức các lễ hội để ghi nhớ việc tìm ra số Pi vào các ngày khác:

  • 26 tháng 4: vào ngày này thì trái đất đã di chuyển được 2 radians trong quỹ đạo của nó (25 tháng 4 trong năm nhuận); theo đó nếu lấy chiều dài quỹ đạo chia cho quãng đường trái đất đã di chuyển, chúng ta sẽ thu được số Pi gần đúng.
  • 22 tháng 7: 22/7 - nó là một phân số có giá trị xấp xỉ bằng Pi.
  • 10 tháng 11 (9 tháng 11 nếu là năm nhuận): Ngày thứ 314 trong năm
  • 21 tháng 12 (20 tháng 12 trong năm nhuận), 1:13 p.m.: Ngày thứ 355 trong năm, lúc 1:13 - Liên tưởng bởi số gần đúng Pi của người Trung Quốc 355/113.

Trong ngày Pi năm 2004, Daniel Tammet đã tính được giá trị của Pi với 22.514 chữ số thập phân.

Tháng 3 năm 2014 được chọn là Tháng Pi vì tháng này còn được viết là 3/14 (với 3,14 là giá trị gần đúng của π). Vào lúc 9:26:53 ngày 14 tháng 3 năm 2015, ngày số Pi lại càng đặc biệt hơn vì chúng được ghép theo thứ tự tháng, ngày, 2 số cuối của năm, giờ, phút và giây để trở thành con số 3,141592653...

Số Pi được biểu diễn với 50 chữ số thập phân: 3,14159 26535 89793 23846 26433 83279 50288 41971 69399 37510.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ 22 tháng 7 theo format "ngày/tháng"

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Landau, Elizabeth (ngày 12 tháng 3 năm 2010). "On Pi Day, one number 'reeks of mystery'", CNN. Truy cập 2010-03-14.
  2. ^ Bellos, Alex (ngày 14 tháng 3 năm 2015). “Pi Day 2015: a sweet treat for maths fans”. theguardian.com. Truy cập ngày 14 tháng 3 năm 2016.
  3. ^ Program on Sveriges Radio – Swedish national radio company Read ngày 14 tháng 3 năm 2015
  4. ^ United States. Cong. House. Supporting the designation of Pi Day, and for other purposes. 111th Cong. Library of Congress Lưu trữ tháng 8 7, 2009 tại Wayback Machine
  5. ^ “International Day of Mathematics”. UNESCO (bằng tiếng Anh). 4 tháng 3 năm 2020.
  6. ^ Rousseau, Christiane (1 tháng 9 năm 2019). “International Day of Mathematics” (PDF). Notices of the American Mathematical Society. 66 (8): 1. doi:10.1090/noti1928.
  7. ^ “Pi Approximation Day is celebrated today”. Today In History. Verizon Foundation. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 5 năm 2011. Truy cập ngày 30 tháng 1 năm 2011.
  8. ^ Berton, Justin (11 tháng 3 năm 2009). “Any way you slice it, pi's transcendental”. San Francisco Chronicle. Truy cập ngày 18 tháng 3 năm 2011.
  9. ^ Borwein, Jonathan (10 tháng 3 năm 2011). “The infinite appeal of pi”. Australian Broadcasting Corporation. Truy cập ngày 13 tháng 3 năm 2011.
  10. ^ Apollo, Adrian (10 tháng 3 năm 2007). “A place where learning pi is a piece of cake” (PDF). The Fresno Bee.
  11. ^ “Exploratorium 22nd Annual Pi Day”. Exploratorium. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 3 năm 2011. Truy cập ngày 31 tháng 1 năm 2011.

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]