Wikipedia:Sách hướng dẫn/Điều cần nhớ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Lời mở đầu   Sửa đổi   Định dạng   Thêm liên kết trong Wikipedia   Chú thích nguồn gốc   Trang thảo luận   Những điều cần ghi nhớ   Đăng ký tài khoản   Tổng kết    

Đây là một số điều bạn cần phải ghu nhớ khi sửa đổi Wikipedia.

Quy định biên tập

Đối tượng thông tin

Wikipedia là một bách khoa toàn thư có thể chỉnh sửa. Vì Wikipedia là một bách khoa toàn thư, các thông tin trong bài viết phải nói về một đề tài "đủ nổi bật". Đề tài đó có nổi bật hay không vẫn là chủ đề của những cuộc tranh luận liên tục trong Wikipedia, và những trường hợp không bao giờ được viết ở đây (theo quy định của Wikipedia) là bài về bất kỳ ai sống trên hành tinh này, hay bất kỳ công ty nào bán bất kỳ thứ gì, hay từng con đường trong từng thành phố trên thế giới. Tuy nhiên có những dự án bạn chấp nhận những thông tin không mang tinh bách khoa.

Các bài viết trong Wikipedia chủ yếu nói về một đề tài, chứ không phải một từ trong đề tài đó, vì vậy bất kỳ bài viết nào chỉ đơn giản là định nghĩa và giải thích cách dùng một từ hay cụm từ ngắn, bạn cần phải tra cứu trong một từ điển thật thụ, và thay vì viết những bài như vậy ở đây, bạn đóng góp cho dự án bạn Wiktionary (có phiên bản tiếng Việt như Wikipedia).

Những bài văn thơ đúng nguyên tác, cụ thể là nguyên văn một cuốn sách thuộc phạm vi công cộng mà bạn muốn đọc nó như trong thư viện, bạn nên tra cứu hoặc đóng góp cho Wikisource (có phiên bản tiếng Việt như Wikipedia), một dự án bạn khác của Wikipedia.

Wikipedia trực thuộc Wikimedia Foundation, một tổ chức phi lợi nhuận cũng đồng thời điều hành nhiều dự án khác. Các dự này hoặc đa ngôn ngữ hoặc đã có phiên bản tiếng Việt ("Beta" là phiên bản tiếng Việt đang trong quá trình thử nghiệm):

Xem Danh sách đầy đủ các dự án của Wikimedia nếu bạn muốn biết chi tiết.

Wikipedia cũng không phải là nơi đăng "nghiên cứu chưa công bố" — có nghĩa là những thông tin chưa hề được công bố trong bất kỳ loại hình truyền thông đại chúng nào. Để biết thêm chi tiết về những gì không được có trong Wikipedia, hãy xem Những gì không phải là WikipediaĐộ nổi bật (người).

Chúng tôi cũng có xu hướng ngăn chặn các biên tập viện tự viết bài về chính bản thân họ hoặc thành tích của họ, để tránh xung đột về lợi ích. Nếu bạn có những thành tích đáng chú ý, người khác cuối cùng rồi cùng sẽ viết một bài về bạn thôi, hoặc bạn cũng có thể nhờ họ viết.

Quan điểm trung lập

Quy định khi biên tập của Wikipedia là các bài viết phải được sửa dưới một "thái độ trung lập. Quy định này nói rằng chúng tôi chấp nhận toàn bộ những quan điểm quan trọng về một vấn đề. Thay vì chỉ đơn giản viết một quan điểm của ai đó, chúng tôi sẽ cố gắng trình bày tất cả những quan điểm có liên quan để không bị nói là "phán xét ai, vật hay việc gì đó". Our aim is to be informative, not persuasive. Our policy does NOT mean that our articles are expected to be 100% "objective," since in any dispute all sides believe their view to be "true."

It is okay to state opinions in articles, but they must be presented as opinions, not as fact. Also, it is a good idea to attribute these opinions, for example "Supporters of this say that..." or "Notable commentator X believes that..."

You might hear Wikipedians referring to an article as having a "POV" problem. This is Wikipedia slang for a biased article, or one obviously written from a single perspective. Advertising copy would fall in this category, as would a political diatribe. In a less extreme case, an article might have "POV" problems if it spends significantly more time discussing one view than another view of equivalent significance, even if each view is presented neutrally, or if the article gives excessive coverage to a minor viewpoint.

If you are going to spend time on controversial articles in subjects like religion or politics, it is important that you read the neutral point of view policy page as soon as possible. You should probably also read the essay Staying cool when the editing gets hot. If you are going to spend your time on less emotional topics such as math, or video games, you should still read the policies, but it is a less pressing concern. Keep in mind the advice here, and read the full policy if an NPOV issue comes up. See also the NPOV tutorial.

Citing sources

Wikipedia requires that you cite sources for the information you contribute, preferably by adding a footnote, as discussed in the "Citing Sources" page of this tutorial. Citations help our readers verify what you have written and find more information.

If any websites would be of particular interest to a reader of an article, they should be listed and linked to in an "External links" section. Books of particular interest should be listed in a "Further reading" section, but only if they were not used as sources for the article.

For more information, see Wikipedia:Citing sources

Copyrights

Do not add copyrighted materials to Wikipedia without permission from the copyright owner. When adding information to articles, make sure it is written in your own words. Remember that all information found on the Internet is copyrighted unless the website specifically states otherwise.

For more information, see Wikipedia:Copyrights

English dialects

All common forms of words are welcome on Wikipedia. An abridged version of the policy here could be stated as:

1. Do not edit a page simply to "correct" a spelling that is correct in another language.
2. If the subject of an article is related to the U.S., then U.S. English is preferred:
Child labor laws in the United States
3. If the subject is related to an organization using British English (UK, Commonwealth, Ireland, UN, etc.) then British English is preferred.:
On-licence
4. If the subject is not a regional one ("astronomy," for example), the original contributor's usage should be followed. See American and British English differences if you have difficulty with this.
5. The usage should be consistent throughout an article, unless it mentions both US- and Britain/Commonwealth-related topics. In that case, Policies 2 and 3 prevail.
6. When you create a new article, generally the most commonly used title is preferred. A simple way of testing this is to try a Search engine test on one of the common search engines, and see what generates more results.
For a more detailed version of the policy, see Manual of Style (spelling)

Conduct

Wikipedia encourages an atmosphere of friendliness and openness. Of course, in practice there are sometimes disagreements and even an occasional heated argument, but members of the community are expected to behave in a generally civil manner.

The most important thing to keep in mind is that you should always assume good faith on the part of other editors. Do not assume that someone is acting out of spite or malice. If someone does something that upsets you, leave a polite message on the relevant article's talk page or on the user's talk page, and ask why. You may find that you have avoided a misunderstanding and saved yourself some embarrassment.

For a more detailed discussion of conduct, see Wikipedia:Etiquette

Creating articles

When creating articles on Wikipedia, try to take the advice given in the tutorial and to follow the policies mentioned here, such as neutrality. It is important to cite sources to establish the notability of the topic and make the article verifiable. You need to be registered to directly create an article in the encyclopedia, but if you are not, you can still use the articles for creation process.

For details on how to create an article, see Wikipedia:Your first article

Renaming articles

If you find an article that you believe is mis-named, please do not copy and paste the contents of the old article into a new article — among other things, it separates the previous contributions from their edit history (which we need to keep track of for copyright reasons). The preferred method is to move the page to the new name, you need to be registered for that. If it is your first move, please read the warnings on the move page carefully, as there are a number of issues to consider before moving a page. If a "disambiguation" page is involved, it is best to review Wikipedia:Disambiguation.

For more information, see Help:Moving a page
Test what you have learned in the sandbox


Continue the tutorial with Registration