Cờ úp

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Cờ úp
Co-up.jpg
Bàn cờ úp
Số người chơi 2
Độ tuổi 7
Thời gian chuẩn bị < 2 phút
Thời gian chơi Tùy điều lệ của giải đấu
May rủi ngẫu nhiên
Kỹ năng Chiến thuật, Chiến lược

Cờ úp hay còn gọi là cờ Triều Châu (chữ Hán gọi là 揭棋) vì nó được phổ biến ra thế giới từ Trung Quốc, là một biến thể của cờ tướng.

Lịch sử cờ úp[sửa | sửa mã nguồn]

Khoảng hai chục năm trở lại đây thì “cờ úp” bắt đầu được biết đến nhiều trong giới giang hồ cờ độ. Ban đầu, nó là một môn thể thao xuất phát từ Hồng Kông, kỳ thủ nổi tiếng nhất là Triệu Nhữ Quyền. Sang đến Sài Gòn vào khoảng những năm 90, “cờ úp” được dân cờ độ gọi là “cờ tối”, khác với “cờ sáng” là ngửa mặt quân như thông thường. “Cờ úp” được đem ra giang hồ làm kèo đánh độ, “khách” thường là những người chơi cờ có lực suy nghĩ thấp hơn, chơi “cờ úp” hy vọng vận may nhiều hơn là tính toán. Tuy nhiên, hiện nay theo đánh giá của các cao thủ thì khoảng cách giữa vận may và tính toán là cân bằng nhau.[1]

Giới thiệu[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chi tiết: Cờ tướng

Cờ úp là một trò chơi biến thể của cờ tướng. Các quân cờ ban đầu bị úp chỉ trừ quân Tướng và xáo trộn ngẫu nhiên sau đó sắp theo thế trận cờ tướng thông thường. Nước đi đầu tiên của cờ úp phải tuân theo luật đi của cờtướng tại vị trí mà nó đang chiếm giữ. Sau nước đi đầu tiên, các quân cờ được lật ra và từ nước thứ hai trở đi quân cờ sẽ đi theo luật của cờ tướng.

Luật chơi cờ úp[sửa | sửa mã nguồn]

Luật đi của các quân cờ[sửa | sửa mã nguồn]

Luật di chuyển các quân cờ ở nước đi đầu tiên như cờ Tướng

Tướng[sửa | sửa mã nguồn]

Tướng

Mỗi nước đi một ô, đi ngang hoặc dọc. Tướng luôn ở trong phạm vi cung."Cung" gồm 4 hình vuông nhỏ được gạch đường chéo.

[sửa | sửa mã nguồn]

Sỹ

Đi chéo, mỗi nước một ô. Khác với cờ tướng bình thường, trong cờ úp sĩ có thể ra khỏi cung và tấn công Tướng đối phương.

Tượng[sửa | sửa mã nguồn]

Tượng

Đi chéo 2 ô mỗi nước, đi ngang hoặc dọc. Nước đi của Tượng không hợp lệ khi có quân cờ chặn giữa đường. Khác với cờ tướng bình thường, Tượng được phép qua sông và tấn công Tướng đối phương.

Xe[sửa | sửa mã nguồn]

Xe
Xe

Đi ngang hoặc dọc khắp bàn cờ miễn không có quân khác cản trên đường đi.

[sửa | sửa mã nguồn]

Đi ngang 2 ô và đi dọc một ô (hoặc đi dọc 2 ô và đi ngang một ô) cho mỗi nước đi.Nếu có quân khác nằm cạnh mã và cản đường ngang 2 hoặc cản đường dọc 2, thì mã không được đi đường đó.

Pháo[sửa | sửa mã nguồn]

Pháo

Đi ngang hoặc dọc giống như Xe. Điểm khác là khi Pháo muốn ăn quân của đối phương thì giữa Pháo và quân muốn ăn phải có quân cản ở giữa.

Tốt[sửa | sửa mã nguồn]

Tốt
Tốt

Đi mỗi nước một ô. Nếu Tốt chưa qua sông thì chỉ được đi thẳng tiến. Khi đã vượt qua sông có thể đi ngang hoặc đi thẳng tiến, mỗi nước một ô.

Những thuật ngữ được dùng trong cờ úp[sửa | sửa mã nguồn]

  • Ăn quân: Khi quân di chuyển đến một vị trí đang đứng của quân đối phương, quân đối phương bị ăn và bị lấy ra khỏi bàn cờ.
  • Trống tướng: 2 tướng trên bàn không được nằm trên cùng một cột dọc mà không có quân cản ở giữa. Nước đi để 2 quân tướng ở vị trí chống tướng là không hợp lệ.
  • Chiếu tướng: Bất kỳ nước đi nào làm cho Tướng của đối phương bị ăn ở nước tiếp theo.
  • Quân được bảo vệ: Một quân bị đuổi được gọi là bảo vệ nếu quân đuổi của đối phương nếu ăn nó có thể bị ăn lại ngay trong nước tiếp. Ngoại trừ trường hợp là Xe không bao giờ được gọi là được bảo vệ khi nó bị đuổi bởi Pháo hay Mã của quân đối phương.

Kết thúc trận đấu[sửa | sửa mã nguồn]

  • Chiếu bí: Nếu một bên chiếu (bắt Tướng) và đối phương không còn khả năng đỡ. Bên chiếu tướng thắng.
  • Hết nước đi: Nếu một bến tới lượt đi nhưng không có nước hợp lệ để đi, bên đó sẽ bị thua.
  • Xin thua: Người chơi xin đầu hàng và chấp nhận thua ván chơi.
  • Cầu hòa: Người chơi cầu hòa và đối phương đồng ý. Ván chơi được xử hòa.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Zing. “Lịch sử Cờ úp”. Truy cập 10 tháng 9 năm 2015. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]