Nguyễn Thị Dung

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Nguyễn Thị Dung
阮氏蓉
Binh nghiệp
Đơn vịTượng binh
Tham chiếnChiến tranh Tây Sơn - Nguyễn
Thông tin chung
Phu quânTrương Đăng Đồ
Sinh?
 Quảng Ngãi
Mấttháng 6 năm 1802
 Xương Giang (nay thuộc Bắc Giang)
Nguyên nhân mấttự sát

Nguyễn Thị Dung (阮氏蓉, ? - 1802), là một trong Tây Sơn ngũ phụng thư, và là một nữ tướng của triều Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Bà Dung là người tỉnh Quảng Ngãi, cùng quê hương với Huỳnh Thị Cúc (? -1802), cũng là một trong Tây Sơn ngũ phụng thư.

Không rõ bà gia nhập nghĩa quân Tây Sơn vào năm nào, chỉ biết bà là người khỏe mạnh, rất thích cưỡi ngựa múa đao, có tài huấn luyện nữ binh, và là tỳ tướng của Đô đốc Bùi Thị Xuân (? - 1802).

Về sau, bà kết hôn với một người cùng quê là Đô đốc Trương Đăng Đồ (? - 1802), tước Tú Đức hầu[1].

Tháng 2 năm 1802, bà cùng chồng tham gia trận Trấn Ninh (còn gọi là trận Đầu Mâu). Sau khi đại quân Tây Sơn bị quân Nguyễn đánh tan, vợ chồng bà hộ giá vua Cảnh Thịnh (17831802) chạy ra phía Bắc. Khi đến Xương Giang (nay thuộc Bắc Giang), ông bà cùng tướng Nguyễn Quang Thùy (? - 1802) ở lại chặn quân đối phương để cho nhà vua có thời gian thoát hiểm. Song thế cùng lực tận, sau một cuộc chiến đấu, vợ chồng bà đều bị bắt. Không chịu nhục, vợ chồng đều vun gươm tự sát. Khi ấy là khoảng giữa tháng 6 năm Nhâm Tuất (1802)[2].

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Trương Đăng Đồ là người làng Mỹ Khê, huyện Bình Sơn, phủ Quảng Ngãi; nay thuộc xã Tịnh Khê, huyện Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi. Ông là chú ruột của Trương Đăng Quế (1793-1865), một danh thần của triều Nguyễn sau này (theo Cao Tự Thanh, tr. 403).
  2. ^ Theo một số sách (như Cao Tự Thanh, tr. 403; Quách Tấn - Quách Giao, tr. 200) thì tướng Nguyễn Quang Thùy (con vua Quang Trung, anh vua Cảnh Thịnh) cùng bị bắt với vợ chồng bà, và rồi ông đập đầu tự tử. Tuy nhiên, có nguồn chép hơi khác. Xem mục: Nguyễn Quang Thùy.

Sách tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Quách Tấn - Quách Giao, Nhà Tây Sơn. Bảo tàng Bình Định xuất bản, 2002.
  • Cao Tự Thanh (chủ biên), Phụ nữ Việt Nam trong lịch sử (tập 1). Nhà xuất bản Phụ Nữ, 2011.