Sông Eder

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Sông Eder
Dòng chảy
Thượng nguồnEderkopf
Cửa sôngEdermünde
Các quốc gia lưu vựcĐức

Sông Eder là sông chính ở miền Bắc nước Đức, sông dài tổng cộng 177 km (110 mi) bắt đầu ở miền đông Nordrhein-Westfalen băng qua Hesse, nơi hợp lưu với sông Fulda.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Con sông được đề cập lần đầu tiên bởi sử gia người La Mã Tacitus. Trong tác phẩm Annals,[1] ông mô tả chiến dịch của người La Mã chống lại Chatti dưới sự chỉ huy của Germanicus vào năm 15 sau công nguyên. 45,000 ngàn người lính La Mã đã tiêu diệt trung tâm chính Chatti, Mattium,[2] ngay sau khi họi vượt sông Adrana (Eder).

Trong thời kỳ trung cổ, con sông từng được biết đến bởi những các tên như In the  Aderna, Adarna, Adrina.[3]

Trên bờ sông Eder tại thị trấn Schwarzenau, gần Bad Berleburg, một nhóm tôn giáo được thành lập vào tháng 8 năm 1708; dòng Schwarzenau Brethren. Tám người đã rửa tội ba lần dưới sông Eder. Nhóm này di cư sang Mỹ, nơi những dấu tích của họ vẫn còn được tìm thấy cho đến ngày này.[4]

Cho tới những năm cuối thế kỷ 19, con sông này cũng đã được những người địa phương gọi bằng cái tên Edder. Trong trường hợp tại Felsberg-Gensungen, các tiệm thuốc được gọi là Edder-Apotheke.

Vàng trên sông Eder[sửa | sửa mã nguồn]

Trầm tích trên sông Eder có chứa một tỷ lệ vàng. Đa số vàng này được cho là có nguồn gốc từ Eisenberg (Korbach), một trong những khu vực có trữ vàng lớn nhất ở Trung Âu.[5] Vàng đang bị chảy dần ra khỏi Eisenberg bởi dòng sông Itter, kể từ khi đập Edersee được xây dựng, vàng đã chảy vào hồ Edersee.

Khai thác vàng trên sông Eder đã được biết đến từ năm 1308. Các khu vực lịch sử chính cho việc khai thác vàng là giữa Affoldern và Fritzlar. Trong thế kỷ thứ 14, những hiệp sĩ Teuton đã khai thác được vàng từ trầm tích sông Eder gần Obermöllrich. Trong thế kỷ 18, thậm chí đồng ducat được đúc từ vàng khai thác trên sông Eder; và ngày nay nó đã trở thành những vật giá trị để sưu tầm.[6]

Mãi đến năm 1970, học sinh từ Duisburg tại trại hè gần đó, cùng với một giáo viên từ Marienhagen, một phần của thị trấn Vöhl, đi khai thác vàng từ trầm tích của sông Itter. Khai thác vàng dọc theo sông Eder vẫn còn phổ biến cho đến ngày nay.[7]

Lưu vực[sửa | sửa mã nguồn]

Con sông bắt nguồn từ núi Ederkopf trong dãy Rothhaar ở miền đông Nordrhein-Westfalen, gần những con suối của các sông LahnSieg. Tuy nhiên, không giống như Lahn và Sieg đều thuộc nhánh của sông Rhine, sông Eder chảy về phía đông bắc, đổ vào sông Fulda tại Edermünde, phía nam của Kassel. Sông Fulda sau đó hợp lưu với sông Werra tại Hann

Lưu vực sông Eder
Cao độ lưu vực sông Eder

Đập Edersee[sửa | sửa mã nguồn]

Đập Edersee gần Waldeck

Đập Edersee nằm ở phía nam thị trấn Waldeck. Nó được xây dựng bằng đá, bê tông và chiều cao xấp xỉ 47 mét (154 ft), và dài 400 mét (1.300 ft). Đập Edersee hoàn thành vào năm 1914; trong năm 2014, kỷ niệm 100 năm xây dựng đã được tổ chức.[8] VIệc xây dựng đập đã hình thành hồ Edersee, dài khoảng 27 km (17 dặm) và chứa 200 khoảng triệu mét khối nước. Nó được sử dụng để tạo ra năng lượng cho thủy điện và điều chỉnh lưu lượng nước cho sông Weser.

Vào đêm của Tháng Năm ngày 17, 1943, máy bay ném bom Avro Lancaster của Không quân Hoàng gia số hiệu 617 Squadron được phát triển đặc biệt bởi Barnes Wallis để đánh bom tấn công các con đập, là một phần của chiến dịch Chastise.[9] Đập đã sửa chữa lại và sử dụng trở lại trước khi kết thúc năm. Câu chuyện về các cuộc tấn công đã được mô tả lại trong bộ phim The Dam Busters vào năm 1955.

Tuyến nhánh của sông Eder[sửa | sửa mã nguồn]

Sông Eder tại Goddelsbach (Erndtebrück)
Sông Eder gần Frankenberg
Cầu đá băng ngang sông Eder giữa Altenbrunslar và Neuenbrunslar
Sông Eder (bên phải) hợp lưu với sông Fulda gần Grifte in to the Fulda

Các phụ lưu quan trọng nhất của sông Eder (liệt kê từ thượng nguồn sông Eder đến Fulda-km):

Tên Hướng hợp lưu Độ dài

(km)

Diện tích sông

(km²)

Lưu lượng (l/s) Điểm hợp lưu
km
độ cao

điểm hợp lưu
(m ü.NHN)

Thứ tự

trong hệ

thống sông

ngòi của Đức

Wähbach phải 6.0 6.717 6.9 514 428-112
Benfe phải 11.2 19.446 11.9 479 428-114
Elberndorfer Bach trái 9.0 10.733 13.6 470 428-118
Röspe trái 8.6 37.013 17.7 450 428-12
Kappel trái 7.3 27.443 21.8 431 428-132
Preisdorf phải 6.0 8.506 14.2 425 428-1334
Trüfte trái 9.7 16.576 27.1 413 428-134
Altmühlbach phải 5.3 14.459 27.9 410 428-136
Rinther Bach phải 6.1 9.12 30.3 406 428-138
Odeborn trái 21.2 85.064 31.3 403 428-14
Grundbach phải 5.1 7.507 33.1 399 428-152
Lützelsbach trái 5.6 6.437 34.8 395 428-154
Leisebach phải 4.6 12.375 38.7 380 428-156
Arfe trái 5.4 5.401 39.6 377 428-158
Lindenhöferbach phải 4.1 12.034 189.8 48.9 349 428-1596
Elsoff trái 19.0 48.925 948.1 50.0 345 428-16
Eifaer Bach phải 4.5 7.211 103.3 54.2 342 428-172
Riedgraben trái 7.6 11.319 173.4 69.0 305 428-174
Elbrighäuser Bach trái 10.8 17.768 321.3 70.5 301 428-176
Nitzelbach trái 10.6 8.397 132.4 73.7 295 428-178
Linspherbach trái 18.3 33.107 565.8 77.0 286 428-18
Hainerbach trái 7.3 10.132 103.7 80.4 280 428-192
Goldbach trái 9.5 13.838 155.8 84.5 273 428-1952
Nemphe phải 14.2 38.383 293.5 86.9 270 428-198
Nuhne trái 36.9 156.747 2661.6 89.3 267 428-2
Lengelbach phải 11.4 25.848 209.9 96.3 255 428-32
Orke trái 38.2 278.867 3844.5 97.5 254 428-4
Lorfe phải 11.8 24.281 245.7 101.4 250 428-512
Itter* trái 11.6 76.131 771.3 105.8 247 428-531
Aselbach* trái 6.6 18.103 135.4 112.4 246 428-533
Banferbach* phải 7.2 16.383 213.9 115.2 245 428-535
Werbe* trái 13.2 42.263 322.6 122.2 245 428-537
Reiherbach* trái 7.4 27.322 188.9 122.3 245 428-538
Netze trái 12.9 29.04 169.5 134.0 194 428-554
Wesebach phải 25.3 63.433 618.2 135.7 191 428-56
Wilde phải 17.1 51.868 471.4 140.6 183 428-58
Elbe trái 33.7 123.47 731.3 146.2 174 428-6
Schwalm phải 97.1 1298.783 9044.5 159.5 158 428-8
Ems trái 34.1 146.214 753.3 164.9 151 428-92
Pilgerbach trái 8.8 25.593 102.2 175.5 145 428-98

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Tacitus, The Annals 1.56
  2. ^ Guth, Werner (2008). “Mattium – Onomastische Überlegungen zu einem historischen Problem” (PDF). Zeitschrift des Vereins für hessische Geschichte 113: 1–16. Truy cập ngày 19 tháng 2 năm 2015. 
  3. ^ Sperber, Rüdiger (1996). “Die Nebenflüsse von Werra und Fulda bis zum Zusammenfluß”. Hydronymia Germaniae (Steiner, Wiesbaden). Reihe A, Lief. 5. ISBN 978-3515006453. 
  4. ^ Meier, Marcus (2008). The Origin of the Schwarzenau Brethren. Philadelphia: Brethren Encyclopedia, Inc. tr. 144. 
  5. ^ Kulick, J. (1998). Goldbergbau am Eisenberg bei Goldhausen. Führungsblatt zu einem Industriedenkmal des Mittelalters und der frühen Neuzeit bei Korbach-Goldhausen, Kreis Waldeck-Frankenberg [Gold mining on the Eisenberg near Goldhausen. Information]. Archäologische Denkmäler in Hessen (bằng tiếng Đức) 143. Wiesbaden: Landesamt für Denkmalpflege Hessen,. ISBN 3-89822-143-1. 
  6. ^ “Rheingold”. Truy cập 22 tháng 1 năm 2016.  Đã bỏ qua văn bản “title ” (trợ giúp)
  7. ^ Veit-Enno Hoffmann. “Goldwelten - Goldsucher” [World of Gold - Gold prospecter] (bằng tiếng Đức). Truy cập ngày 13 tháng 2 năm 2015. 
  8. ^ Edersee Touristic GmbH. “100 Jahre Edersee” [100 years of the Edersee] (bằng tiếng Đức). Truy cập ngày 13 tháng 2 năm 2015. 
  9. ^ Dildy, Douglas C. (2010). Dambusters; Operation Chastise. Osprey Raid Series No. 16. Oxford, UK: Osprey Publishing. tr. 405. ISBN 978-1-84603-934-8.