Guy Fawkes

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Guy Fawkes
Guy Fawkes (cropped).jpg
Fawkes theo một bản khắc đương thời của Crispijn van de Passe
Nghề nghiệpBinh sĩ
Cáo buộc hình sựÂm mưu ám sát Vua James I của Anh (James VI của Scotland) và các thành viên của tòa nhà Quốc hội Anh
Mức phạt hình sựTreo cổ, kéo và cắt thành tư
Cha mẹEdward Fawkes, Edith Blake

Guy Fawkes (/fɔːks/; ngày 13 tháng 4 năm 1570 đến 31 tháng 1 năm 1606),[a] cũng được biết đến với cái tên Guido Fawkes khi đang chiến đấu cùng với người Tây Ban Nha, là một thành viên của Công giáo Anh địa phương và là người đã lên kế hoạch Âm mưu thuốc súng thất bại của năm 1605. Ông ấy sinh ra và được giáo dục tại York; ba ông ấy đã chết khi Fawkes mới tám tuổi, sau đó mẹ ông kết hôn với một người Công giáo chống lại Anh giáo.

Fawkes đã chuyển thành đạo Công giáo và đi đến Châu Âu đại lục, nơi mà ông chiến đấu cho Công giáo Tây Ban Nha trong cuộc Chiến tranh Tám Mươi Năm chống lại nhóm cải cách Tin lành Hà Lan trong miền đất Hạ. Ông ấy đi Tây Ban Nha để tìm kiếm sự hỗ trợ cho cuộc phản động ủng hộ Công giáo ở Anh nhưng không thành công. Sau này ông ấy gặp Thomas Wintour và cùng họ trở về lại nước Anh. Ông Wintour đã giới thiệu Fawkes cho Robert Catesby, người đã lên kế hoạch ám sát Vua James I để khôi phục quốc vương theo Công giáo. Các kẻ lập mưu đã thuê một hầm dưới Thượng Nghị viện Vương quốc liên Hiệp Anh và Bắc Ireland; nơi mà Fawkes được giao để bảo vệ thuốc súng. Chính quyền được tiết lộ bởi một lá thư nặc danh để lục soát Cung điện Westminster vào rạng sáng ngày 5 tháng 11, và họ phát hiện Fawkes đang bảo vệ chất nổ. Ông ấy đã bị thẩm vấn và tra tấn trong vài ngày tới. Sau đó, ông ấy thú nhận là muốn làm nổ tung Thượng Nghị viện.

Ngay trước khi anh bị hành hình vào ngày 31 tháng 1, Fawkes nhảy từ giàn giáo nơi anh ấy bị treo cổ và gãy cổ, như vậy sẽ tránh được sự đau đớn khi bị treo cổ, kéo và cắt thành bốn mảnh. Fawkes trở thành biểu tượng của âm mưu thuốc súng, sự thất bại của âm mưu này được tưởng niệm ở Anh trong đêm Guy Fawkes kể từ ngày 5 tháng 11 năm 1605, với truyền thống khi hình nộm của Fawkes bị hỏa thiêu và thường đi kèm với pháo hoa.

Tuổi trẻ[sửa | sửa mã nguồn]

Tuổi thơ[sửa | sửa mã nguồn]

Photo
Fawkes đã rửa tội tại nhà thờ của St Michael le Belfrey, York ngay bên York Minster (ở bên trái).

Guy Fawkes được sinh ra vào năm 1570 ở Stonegate, York. Anh là người con thứ hai trong bốn người con của Edward Fawkes, là giám thị và luật sư của tòa án tôn giáo tại York,[b] và vợ ông ấy, Edith.[c] Cha mẹ của Guy Fawkes là tín đồ của giáo hội Anh, cũng như ông bà nội của anh ấy; bà nội anh, Ellen Harrington, là con gái của một thương gia buôn nổi tiếng và Tổng thị trưởng của York vào năm 1536.[4] Gia đình mẹ của Fawkes là tín đồ Công giáo bất phục Anh giáo, và anh em họ của ông ấy, Richard Cowling, đã trở thành cha thuộc Dòng Tên.[5] Guy là một cái tên ít phổ biến ở nước Anh, nhưng nó có thể được phổ biến ở York bởi vì một người địa phương nổi tiếng, Ngài Guy Fairfax của Steeton.[6]

Không ai biết ngày tháng năm sinh của Fawkes, nhưng ông được rửa tội trong nhà thờ của St Michael le Belfrey, York vào ngày 16 tháng 4. Theo tục lệ ngày sinh và ngày rửa tội cách nhau ba ngày cho nên có lẽ ông được sinh vào ngày 13 tháng 4.[5] Vào năm 1568, Edith sinh ra một cô con gái tên là Anne, nhưng đứa trẻ ấy đã chết sau bảy tuần, vào tháng 11 cùng năm. Cô ấy đã sinh ra hai đứa nữa sau Guy: Anne (1572) và Elizabeth (1575). Cả hai đều kết hôn vào năm 1599 và năm 1594.[6][7]

Năm 1579, khi Guy được tám tuổi, ba của ông ấy chết. Mẹ ông tái hôn lại vài năm sau với người Công giáo Dionis Baynbrigge (hoặc Denis Bainbridge) của Scotton, Harrogate. Fawkes có thể đã trở thành một người Công giáo thông qua xu hướng tín đồ Công giáo bất phục Anh giáo của gia đình Baynbrigge và các hội nhánh Công giáo của các gia đình Pulleyn và Percy ở Scotton.[8] Fawkes cũng bị ảnh hưởng tôn giáo trong thời gian khi học tại trường của Thánh Peter, York trong York. Một quản lý của trường học bị vô tù 20 năm vì tội bất phục Anh giáo, và hiệu trưởng của trường, John Pulleyn, xuất thân từ một gia đình bất phục Anh giáo có tiếng ở Yorkshire, gia tộc Pulleyns của Blubberhouses. Trong tác phẩm The Pulleynes of Yorkshire xuất bản vào năm 1915, tác giả Catharine Pullein nói rằng tín ngưỡng Công giáo của Fawkes đến từ những người họ hàng Harrington của ông, những người được biết đến với việc chứa chấp các linh mục, một linh mục sau này đã đi cùng Fawkes đến Flanders vào năm 1592-1593.[9] Những người bạn học cũ của Fawkes bao gồm John Wright và anh trai ông Christopher Wright (cả hai người cùng Fawkes lập âm mưu thuốc súng) và Oswald Tesimond, Edward Oldcorne, và Robert Middleton, họ trở thành linh mục.[10]

Sau khi rời khỏi trường Fawkes làm lính cho Tử tước Anthony Browne, 1st Viscount Montagu.[d] Tử tước không có thiện cảm với Fawkes và sau một thời gian ngắn đuổi việc anh ta; sau đó Fawkes được thuê làm việc cho Anthony-Maria Browne, Tử tước Montagu, người kế vị chức Tử tước của ông nội mình ở tuổi 18.[11] Ít nhất một nguồn tin cho rằng Fawkes đã kết hôn và có một đứa con trai, nhưng không có tài liệu đương đại nào xác nhận điều này.[12][e]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Haynes 2005, tr. 28–29
  2. ^ Guy Fawkes, The Gunpowder Plot Society, Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 3 năm 2010, truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2010  Đã bỏ qua tham số không rõ |url-status= (trợ giúp)
  3. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên ODNB Fawkes
  4. ^ "Fawkes, Guy" in The Dictionary of National Biography, Leslie Stephen, ed., Oxford University Press, London (1921–1922).
  5. ^ a ă Fraser 2005, tr. 84
  6. ^ a ă Sharpe 2005, tr. 48
  7. ^ Fraser 2005, tr. 86 (note)
  8. ^ Sharpe 2005, tr. 49
  9. ^ a ă Herber, David (tháng 4 năm 1998), “The Marriage of Guy Fawkes and Maria Pulleyn”, The Gunpowder Plot Society Newsletter (1), The Gunpowder Plot Society, Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 6 năm 2011, truy cập ngày 16 tháng 2 năm 2010 
  10. ^ Fraser 2005, tr. 84–85
  11. ^ Fraser 2005, tr. 85–86
  12. ^ a ă Fraser 2005, tr. 86

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Những ngày tháng trong bài viết này được ghi bằng lịch Julian trước khi Vương quốc Anh đổi qua Dương lịch vào ngày ngày 14 tháng 9 năm 1752.
  2. ^ Dựa vào một nguồn tin, ông có thể là người giữ sổ của tòa án Exchequer thuộc Tổng giám mục.[1]
  3. ^ Tên trước khi cưới chồng của mẹ Fawkes là Edith Blake,[2] hoặc Edith Jackson.[3]
  4. ^ Browne là một trong những chính khách hàng đầu trong thời Công giáo Mary, Nữ hoàng Scotland và cũng bị cáo buộc liên quan đến âm mưu Ridolfi
  5. ^ Dựa vào International Genealogical Index, được biên soạn bởi Thư viện lịch sử gia đình, Fawkes đã cưới Maria Pulleyn (sinh năm 1569) ở Scotton vào năm 1590 và có một đứa con là Thomas vào ngày 6 tháng 2 năm 1591.[9] Tuy nhiên các thông tin này được lấy từ một nguồn thứ cấp chứ không phải từ nguồn sơ cấp của giáo xứ.[12]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]