Hải đăng Alexandria

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Hải đăng Alexandria

Hải đăng Alexandria, đôi khi được gọi Hải đăng của Alexandria (/ˈfɛərɒs/; tiếng Hy Lạp cổ đại: ὁ Φάρος τῆς Ἀλεξανδρείας, Koine đương thời phát âm tiếng Hy Lạp: [ho pʰá.ros tɛ̂ːs a.lek.sandrěːaːs]), là một Hải đăng được xây trong triều đại của Ptolemy II Philadelphos (280–247 BC) của Ai Cập thuộc Hy Lạp.[1] Chiều cao của tháp được ước tính tổng thể là 100 mét (330 ft).[2] Một trong bảy kỳ quan của thế giới cổ đại, trong nhiều thế kỷ sau đó nó đã từng là một trong những cấu trúc nhân tạo cao nhất trên thế giới.

Ngọn hải đăng bị tàn phá nghiêm trọng bởi ba trận động đất từ năm 956 AD đến năm 1323 và trở thành đống đổ nát. Nó là kỳ quan có tuổi thọ cao thứ ba (chỉ sau Lăng mộ của Mausolus) và Kim tự tháp Kheops). Một phần của nó tồn tại đến năm 1480 khi những viên đá cuối cùng còn sót lại của nó được sử dụng để xây dựng Lâu đài Qaitbay trên cùng địa điểm.

Năm 1994, một nhóm các nhà khảo cổ học người Pháp đã lặn xuống biển ở phía đông cảng Alexandria và phát hiện ra một số tàn tích của ngọn hải đăng dưới đáy biển.[3] Năm 2016, Bộ nghiên cứu thời kỳ cổ đại trong Ai Cập lên kế hoạch biến những tàn tích chìm của ngọn hải đăng này, bao gồm cả những tàn tích của Pharos, thành một viện bảo tàng dưới nước.[4]

Nguồn gốc[sửa | sửa mã nguồn]

Mô hình dựa trên một nghiên cứu năm 2013.

Pharos là một hòn đảo nhỏ nằm ở rìa phía tây của Châu thổ sông Nin. Năm 332 BC, Alexandros Đại đế thành lập thành phố Alexandria trên một eo đất đối diện với Pharos. Alexandria và Pharos sau này được nối với nhau bằng một bờ đê[5] trải dài hơn 1.200 mét (0,75 dặm). Nó được gọi là Heptastadion. Phía đông của bờ đê đã trở thành bến tàu lớn, hiện tại nó là một vịnh tự do. Còn phía tây có cảng Eunostos với lưu vực Kibotos bên trong lớn dần qua quá trình tự nhiên theo thời gian để hình thành bến cảng thời nay. Các công trình giữa lâu đài Qaitbay và mũi đất Ras el-Tin được xây dựng trên lớp phù sa đang lớn dần và chôn vùi bờ đê. Lâu đài Ras el-Tin nằm trên mũi đất Ras el-Tin được xây dựng vào thế kỷ 19 là tất cả những gì còn lại của đảo Pharos.[6] Khu vực phía đông của ngọn hải đăng đã bị biển làm mòn theo thời gian.

Xây dựng[sửa | sửa mã nguồn]

Ngọn Hải đăng trên đồng tiền đúc ở Alexandria vào thế kỷ thứ 2 (đồng tiền thứ nhất: mặt trái của đồng xu thời Antoninus Pius, và mặt trái đồng tiền thứ hai: đồng xu thời Commodus).

Ngọn Hải đăng được xây dựng vào thế kỷ thứ 3 TCN. Sau khi Alexander the Great chết, Ptolemy I Soter tự xưng vương vào năm 305 TCN và ra lệnh xây dựng ngọn hải đăng ngay sau đó. Sau 12 năm, ngọn hải đăng được hoàn tất dưới triều đại của con trai ông Ptolemy II Philadelphus với tổng chi phí là 800 talent bạc.[7] Ánh sáng được tạo ra từ cái ở trên cùng, và ngọn hải đăng được xây dựng phần lớn bằng những khối đá vôi cứng và đá granit.[8]

Pharos trong các trò chơi[sửa | sửa mã nguồn]

Cây đèn biển được bất tử hoá trên một đồng xu. Hình đảo ngược của một tetradrachm do Hoàng đế La Mã Commodus đúc năm 189
  • Đèn biển nằm trong số các Kỳ quan thế giới có thể được xây dựng trong loạt trò chơi máy tính Văn minh; ở các giai đoạn thứ ba và thứ tư của loạt trò chơi này nó được gọi là Đại Hải đăng.
  • Đèn biển là một công trình có thể xây dựng thời hậu-Đế chế trong trò chơi Age of Mythology.
  • Đèn biển là một trong những Kỳ quan thế giới để chiếm giữ trong trò chơi Rome Total War nó mang lại lợi ích lớn cho người chiếm giữ.
  • Đèn biển được coi là một trong Bảy kỳ quan thế giới trong trò chơi Mare Nostrum.
  • Đèn biển là một trong những kỳ quan thế giới trong trò chơi Empire Earth.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Clayton, Peter A. (2013). “Chapter 7: The Pharos at Alexandria”. Trong Peter A. Clayton; Martin J. Price. The Seven Wonders of the Ancient World. London: Routledge. tr. 11. ISBN 9781135629281. 
  2. ^ Clayton, Peter A. (2013). “Chapter 7: The Pharos at Alexandria”. Trong Peter A. Clayton; Martin J. Price. The Seven Wonders of the Ancient World. London: Routledge. tr. 147. ISBN 9781135629281. 
  3. ^ “Treasures of the Sunken City”. Nova. Mùa 24. Tập 17. Transcript. 18 tháng 11 năm 1997. PBS. Truy cập ngày 5 tháng 3 năm 2012. 
  4. ^ “Sunken Ruins of Alexandria Will Be World's First Underwater Museum”. Earthables. Bản gốc lưu trữ ngày 10 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 27 tháng 3 năm 2016.  Đã bỏ qua tham số không rõ |url-status= (trợ giúp)
  5. ^ Smith, Sir William (1952). Everyman's Smaller Classical Dictionary. J. M. Dent & Sons Ltd. tr. 222. 
  6. ^ Haag, Michael (2008). Vintage Alexandria: Photographs of the City, 1860–1960. American University in Cairo Press. tr. 113. ISBN 9789774161926. 
  7. ^ Hơn 23 tấn bạc. "Đây là một số tiền lớn, một phần mười ngân khố khi Ptomely lên nắm quyền. (Trong khi đó, Parthenon được ước tính tốn ít nhất khoảng 469 talent bạc.)"[1]
  8. ^ Cartwright, Mark. “Lighthouse of Alexandria”. Ancient History Encyclopedia. Truy cập ngày 10 tháng 11 năm 2020. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]