Tàu hỏa

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Tàu hỏa.

Tàu hỏa hay xe lửa (tên cũ hỏa xa) là một loại phương tiện giao thông, gồm đầu tàu và các toa nối lại. Tàu hỏa chạy trên đường sắt và được dùng để vận chuyển người, trang thiết bị hay các vật tư khác. Một con tàu có thể lắp một hay nhiều hơn số đầu tàu và các toa, trong đó có thể là toa hành khách và toa hàng. Nhiều con tàu lắp đặt 2 đầu máy ở 2 đầu tàu, gọi là hai đầu kéo. Một con tàu cũng có thể chạy ngược (tức đuôi tàu chạy trước, đầu máy chạy sau). Tàu hỏa là thành tố trung tâm của vận tải đường sắt - một loại hình vận tải phổ biến và tương đối rẻ tiền.

Tên gọi[sửa | sửa mã nguồn]

Tên gọi "tàu hỏa" trong tiếng Việt ban đầu để chỉ loại tàu chạy bằng động cơ hơi nước, nhưng tên gọi này có thể được áp dụng cho cả các loại tàu chạy trên đường ray sử dụng động cơ điện hay diesel hay các công nghệ khác.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]

Tàu hỏa ở Việt Nam[sửa | sửa mã nguồn]

Tàu hỏa Transperth chạy bằng điện tại Mclver, Perth, Tây Úc

Năm 1881, người Pháp khởi công xây dựng đường sắt ở Việt Nam. Hiện tại có 3 khổ đường: loại 1 m, 1,435 m và đường lồng cả loại 1 m và 1,435 m. Tổng chiều dài đường sắt là 3.142,69 km, trong đó gồm 2632 km đường sắt chính, 402,69 km đường ga và 107,95 km đường nhánh. Trên đường sắt có 1777 cái cầu với chiều dài tổng cộng là 44073 m, trong đó 576 cầu có trạng thái kỹ thuật tốt với chiều dài 16.223 m còn lại 1.201 cầu trạng thái kỹ thuật xấu với chiều dài 27.850 m. Cấp tải trọng của cầu không đồng nhất từ T11 đến T22. Đường sắt Việt Nam đi xuyên qua các hầm chủ yếu ở hai tuyến: phía Nam trên tuyến đường Thống Nhất có 27 hầm với chiều dài tổng cộng là 8335 m; phía Bắc tuyến Hà Nội – Lạng Sơn có 8 hầm với tổng chiều dài là 3133,4 m.

Phân bố tập trung ở phía bắc dài 1.120 km (từ Tây sang Đông) và chạy dọc đất nước theo hướng Bắc – Nam (dài cả tuyến nhánh khoảng 2.010 km từ Hà Nội đến thành phố Hồ Chí Minh).

Cả nước có 64 tỉnh và thành phố thì tàu hỏa đi qua 35 tỉnh và thành phố và hầu hết đi qua các tỉnh và thành phố lớn.

Đường sắt đi qua các vùng dân cư, khu kinh tế và các trung tâm văn hoá: chiếm 57% dân cư, 47% về tổng diện tích đất đai và 60% về GDP.

Tàu hỏa (tàu chở khách) ở Việt Nam

Việt Nam có 15 tuyến chính:

  1. Hà Nội – Sài Gòn: 1726,2 km
  2. Gia Lâm – Hải Phòng: 95,7 km
  3. Hà Nội – Đồng Đăng: 163,3 km
  4. Yên Viên – Lào Cai: 285 km
  5. Đông Anh – Thái Nguyên: 54,7 km
  6. Kép – Lưu Xá: 56,7 km
  7. Kép – Hạ Long: 105 km
  8. Chí Linh – Phả Lại: 14,9 km
  9. Bác Hồng – Văn Điển: 49,2 km
  10. Mai Pha – Nam Dương: 29,6 km
  11. Cầu Giát – Nghĩa Đàn: 30 km
  12. Diêu Trì – Quy Nhơn: 10,8 km
  13. Đà Lạt - Trại Mát: 7,68 km
  14. Phủ Lý – Kiện Khê: 6,9 km
  15. Mương Mán – Phan Thiết: 12 km

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]