Trần Hiến Tông

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Trần Hiến Tông
Vua Việt Nam (chi tiết...)
Vua nhà Trần
Trị vì 1329 - 1341
Tiền nhiệm Trần Minh Tông
Thái thượng hoàng Trần Minh Tông
Kế nhiệm Trần Dụ Tông
Thông tin chung
Thê thiếp công chúa Hiển Trinh
Tên húy Trần Vượng
Niên hiệu Khai Hựu
Miếu hiệu Hiến Tông
Triều đại Nhà Trần
Thân phụ Trần Minh Tông
Thân mẫu Anh Tư Nguyên phi Lê thị
Sinh 1319
Mất 1341
Việt Nam
An táng Lăng Xương An
Tôn giáo Phật giáo

Trần Hiến Tông (chữ Hán: 陳憲宗; 13191341) tên húy là Trần Vượng (陳旺), là vua thứ sáu nhà Trần trong lịch sử Việt Nam. Ông lên ngôi ngày 15 tháng 2 âm lịch năm Kỷ Tị 1329, đặt niên hiệu là Khai Hựu.

Hiến Tông trị vì nhưng việc điều khiển triều chính, kể cả việc dẹp loạn Ngưu HốngĐà Giang, đánh quân Ai Lao xâm phạm bờ cõi đều do Thái thượng hoàng Trần Minh Tông, cha ông đảm nhận.

Ông làm vua đến năm Tân Tị 1341 thì mất sớm, thọ 23 tuổi, sau khi ở ngôi được 13 năm. Táng tại lăng Xương An ở An Sinh (huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh)

Thân thế[sửa | sửa mã nguồn]

Trần Vượng là con thứ của vua Trần Minh Tông, mẹ là Từ Hoàng thái phi Lê Thị. Ông lên ngôi năm 10 tuổi, tức vua Trần Hiến Tông.

Sự nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]

Ông được cho là vua lấy vì, do khi lên ngôi còn nhỏ, quyền hành thực tế ở cả trong tay Thượng hoàng Minh Tông. Cho nên tuy có làm vua 13 năm nhưng Trần Hiến Tông không được tự chủ việc gì cả.

Dưới triều Trần Hiến Tông, biên giới phía Bắc và phía Nam tương đối ổn định. Trong vòng 10 năm nhà Nguyên có hai lần sứ giả sang Đại Việt vào các năm tân mùi (1331), Ất Hợi (1335), để thông báo vua mới lên ngôi và nhà Trần đã cho người sang chúc mừng.

Thời gian làm vua của Hiến Tông, nhà Trần không tổ chức khoa thi nào để chọn nhân tài. Vào năm Đinh Sửu (1337) có xuống chiếu cho các quan trong triều cũng như ngoài các lộ, hàng năm xét những thuộc viên do mình quản lý, người nào siêng năng cẩn thận thì giữ lại, còn người nào không làm được thì truất bỏ.

Từ năm Quý Dậu (1333) đến năm Mậu Dần (1338) chỉ trong vòng 6 năm, đã có nhiều thiên tai lớn xảy ra như lụt lội, bão gió, động đất. Vì vậy Trần Hiến Tông hạ lệnh cho các nơi lập kho lượng chứa thóc thuế để kịp thời cấp cho dân đói.

Về Văn hoá và một số ngành khoa học như thiên văn, lịch pháp, y học vào thời gian này cũng có những thành tựu đáng kể. Dưới triều Trần Hiến Tông có Hậu nghi đài lang, Thái sử cục lệnh là Đặng Lộ người huyện Sơn Minh (Ứng Hoà, Hà Nội) đã chế ra một dụng cụ xét nghiệm khí tượng gọi là "lung linh nghi", khi khảo nghiệm không việc gì là không đúng.

Gia đình[sửa | sửa mã nguồn]

  • Vợ: Thần phi, tức công chúa Hiển Trinh, con gái trưởng của Bình chương Huệ Túc vương Trần Đại Niên (1306-1360). Trần Duệ Tông phong làm Hiển Trinh thần phi.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Các triều đại Việt Nam, Quỳnh Cư và Đỗ Đức Hùng, Nhà xuất bản Thanh niên Hà Nội, In lần thứ sáu năm 2001.