Ankadien

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Ankadien, Dien hay Diolefin là tên gọi của các Hiđrôcacbon không no, mạch hở có 2 liên kết nối đôi trong phân tử. Công thức chung của dãy đồng đẳng Ankadien là:

CnH2n-2 (n ≥ 3)

Tên gọi[sửa | sửa mã nguồn]

Danh pháp thay thế: số chỉ vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + a + số chỉ vị trí nối đôi + đien.
VD:CH2=CH-CH=CH2                    Buta-1,3-đien hay đivinyl CH2=C(CH3)-CH=CH2              2-Metylbuta-1,3-đien hay isopren

Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]

Tùy vị trí của hai nối đôi mà chia ankadien thành 3 loại:

Hai nối đôi liền nhau[sửa | sửa mã nguồn]

Ví dụ: CH3-CH=C=CH2 (buta-1,2-dien)

Hai liên kết đôi cách nhau bởi 2 LK đơn trở lên[sửa | sửa mã nguồn]

Ví dụ: CH2=CH-CH2-CH=CH2 (Penta-1,4-dien)

Hai liên kết đôi cách nhau bởi 1 LK đơn ( ankadien liên hợp)[sửa | sửa mã nguồn]

Hệ liên hợp có hai nối đôi cách nhau bởi một nối đơn
Ví dụ: CH2=CH-CH=CH2 (buta-1,3-dien)

Tính chất hóa học[sửa | sửa mã nguồn]

Phản ứng cộng[sửa | sửa mã nguồn]

Cộng H2:
CnH2n-2 + 2H2 (to, Ni) → CnH2n+2
Cộng Br2:
  • Cộng Br (1:1) Khi cộng Br2 với tỉ lệ (1:1) ở nhiệt độ thấp ưu tiên cộng vị trí (1:2), ở nhiệt độ cao ưu tiên cộng vị trí (1:4).
PTPƯ:
* Cộng Br (1:2)

CH2 = CH – CH = CH2 +  Br2  ---> CH2 = CH – CHBr – CH2Br

CH2 = CH – CH = CH2 +  Br2 ----> CH2Br – CH = CH – CH2Br

CnH2n-2 + 2Br2 → CnH2n-2Br4
Cộng Hidro halogenua
CH2 = CH – CH = CH2 +  HBr ---> CH2 = CH – CH2 – CH2Br
CH2 = CH – CH = CH2 +  HBr ----> CH3 – CH = CH – CH2Br
Cộng Br2 hoặc HX (1:1) : + Cộng (1:2) ở nhiệt độ thấp
+ Cộng (1:4) ở nhiệt độ cao

Phản ứng trùng hợp[sửa | sửa mã nguồn]

nCH2=CH-CH=CH2→(-CH2-CH=CH-CH2-)n

V67.jpg
-----> Sản phẩm là Cao su Buna

Phản ứng oxi hóa[sửa | sửa mã nguồn]

Oxi hóa hoàn toàn: 2C4H6 + 11O2  8CO2 + 6H2O
TQ: CnH2n-2 + (3n-1/2) O2 ----> n CO2 + (n-1)H2O
=> nCO2 > nH2O Và nCO2 - nH2O = n CnH2n-2
Oxi hóa không hoàn toàn : làm mất màu dung dịch kali penmanganat.