Lev Nikolayevich Tolstoy

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Leo Tolstoy

Tolstoy ngày 23 tháng 5 năm 1908 tại Yasnaya Polyana, 4 tháng trước sinh nhật tuổi 80 của ông.[1]
SinhLev Nikolaevich Tolstoy
(1828-09-09)9 tháng 9 năm 1828
Yasnaya Polyana, Tula Governorate, Đế quốc Nga
Mất20 tháng 11 năm 1910(1910-11-20) (82 tuổi)
Astapovo, Ryazan Governorate, Đế quốc Nga
Nơi an tángYasnaya Polyana
Công việcngười viết tiểu thuyết, người viết truyện ngắn, người soạn kịch, viết tiểu luận.
Ngôn ngữTiếng Nga
Quốc tịch Nga
Giai đoạn sáng tác1847–1910
Trào lưuHiện thực
Tác phẩm nổi bậtWar and Peace
Anna Karenina
The Death of Ivan Ilyich
The Kingdom of God Is Within You
Resurrection
Vợ/chồng
Sophia Behrs (cưới 1862)
Con cái14

Chữ ký

Bá tước Lev Nikolayevich Tolstoy (tiếng Nga : Лев Николаевич Толстой) (28 tháng 8 năm 182820 tháng 11 năm 1910)[2], tên tiếng Anh gọi là Leo Tolstoy, là một nhà văn lỗi lạc người Nga, người đã được coi là một trong những nhà văn vĩ đại nhất trong lịch sử thế giới. Ông đã nhận được nhiều đề cử từ Giải Nobel trong lĩnh vực Văn chương mỗi năm từ 1902 tới 1906, và đề cử Giải Nobel Hòa bình trong các năm 1901, 1902 và 1910 và việc không đạt giải Nobel là một trong những tranh cãi lớn của giải Nobel.

Sinh ra trong gia đình quý tộc người Nga năm 1828, ông được biết đến nhiều nhất với những tiểu thuyết nổi tiếng''War and Peace ''(1869) và ''Anna Karenina ''(1877), thường xuyên được trích dẫn như là đỉnh cao của Chủ nghĩa hiện thực hư cấu. Ông lần đầu đạt được sự tán dương văn chương ở độ tuổi 20 với cuốn tự truyện của ông, Childhood, Boyhood, và Youth (1852–1856), và Sevastopol Sketches (1855), dựa trên những kinh nghiệm cá nhân ở chiến tranh Crimean. Các tác phẩm hư cấu của Tolstoy bao gồm hàng tá những câu chuyện ngắn và một vài tiểu thuyết ngắn như The Death of Ivan Ilyich (1886), Family Happiness (1859), và Hadji Murad (1912). Ông cũng đã viết kịch và những tiểu luận triết học.

Trong những năm 1870, Tolstoy đã trải nghiệm một cơn khủng hoảng tinh thần sâu sắc, theo sau là những gì ông coi như một sự thức tỉnh tâm linh sâu sắc, như đã phác thảo trong tác phẩm tả thực A confession (1882). Văn chương của ông giải thích lời răn dạy đạo lí của Jesus, đặt trung tâm lên Bài thuyết giảng trên núi của Jesus, nguyên nhân ông đã trở thành một người theo chủ nghĩa vô chính phủ - gắn với Cơ đốc giáo và người theo chủ nghĩa hòa bình. Những ý tưởng của Tolstoy trong đấu tranh bất bạo động được bày tỏ trong những tác phẩm như The Kingdom of God Is Within You (1894), có một tác động sâu sắc lên nền văn học thế giới của thế kỉ 20 như Mahatma GandhiMartin Luther King Jr. Tolstoy cũng trở thành một người hiến dâng tận tâm cho chủ nghĩa Georgism, một loại triết học kinh tế của Henry George, mà ông đã hợp nhất vào bản viết tay của ông, đặ biệt là Resurrection (1899).

Nguồn gốc[sửa | sửa mã nguồn]

Gia đình Tolstoy là một gia đình quí tộc nổi danh lâu đời Nga những người đã truy nguyên dòng họ của họ tới một nhà quí tộc huyền thoại được gọi là Indris được miêu tả bởi Pyotr Tolstoy như đến từ Nemec, từ vùng đất của Caesar tới Chernigov năm 1353 cùng với hai người của ông Litvinos và Zimonten và đoàn tùy tùng 3000 người. Trong khi từ Nemec được sử dụng thời gian dài để miều tả chỉ người Đức, tại thời điểm đó nó được áp dụng tới một vài người lạ những người không nói tiếng Nga (từ nemoy nghĩa là người câm). Indris sau cải đạo Eastern Orthodoxy, dưới tên-Leonty và những con trai ông- như Konstantin and Feodor, theo trình tự. Cháu trai của Konstantin Andrei Kharitonovich được đặt biệt hiệu Tolstiy (được dịch như nhanh) bởi Vasily II of Moscow sau khi ông di chuyển từ Chernigov tới Moscow.

Bởi vì những cái tên phi tôn giáo và thực tế rằng Chernigov tại thời điểm đó được cai trị bởi Demetrius I Starshy một vài nhà nghiên cứu kết luận rằng họ là người Lithuania những người đã đến từ Grand Duchy of Lithuania (vùng đất giữa Nga và Phổ). Đồng thời, không đề cập đến Indris chưa từng được tìm thấy trong các tài liệu thế kỉ 14-16 , trong khi đó Biên niên sử Chernigov được sử dụng bởi Pyotr Tolstoy như một tham khảo đã bị mất. Những ghi chép đầu tiên của những thành viên của nhà Tolstoy cũng sống trong khoảng thế kỉ 17, vì vậy bản thân Pyotr Tolstoy thường được coi là người đã đạt được dòng dõi quí tộc, được cấp tước hiệu Bá tước bởi Peter the Great.

Cuộc đời và sự nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]

Tolstoy lúc 20 tuổi k. 1848

Tolstoy được sinh tại Yasnaya Polyana, một điền trang gia đình cách 12 km Tây Nam của Tula, Nga, và 200 km phía Nam của Moscow. Ông là người con thứ tư trong 5 người con của Bá tước Nikolai Ilyich Tolstoy (1794–1837), một cựu chiến binh của Chiến tranh ái quốc Nga 1812, và nữ bá tước Mariya Tolstaya (née Volkonskaya; 1790–1830). Sau khi mẹ ông chết khi ông 2 tuổi và tới lượt bố ông khi ông được 9 tuổi. Tolstoy và những người anh em của ông được nuôi dưỡng bởi những người bà con. Năm 1844, ông đã bắt đầu học luật và ngôn ngữ phương Đông tại Đại học Kazan, nơi những thầy giáo đã mô tả ông như không những không thể làm gì mà bất đắc dĩ để học. Tolstoy đã rời trường đại học giữa chừng, đã trở lại Yasnaya Polyana và sau đó dành nhiều thời gian ở Moscow, Tula và Saint Pêtrsburg, trải qua một lối sống nhàn hạ và không qui củ lắm. Ông đã bắt đầu viết trong suốt thời gian đó, bao gồm tiểu thuyết đầu tiên Childhood, một sự tường thuật hư cấu của bản thân ông về thời thanh niên, tác phẩm đã được phát hành năm 1852. Trong năm 1851, sau khi tăng lên nhiều món nợ cờ bạc nặng nề, ông đã đi với anh trai tới Caucasus và đã gia nhập quân đội. Tolstoy đã phục vụ như một sĩ quan pháo binh trẻ trong suốt chiến tranh Crimean và cuộc chiến ở Sevastopol trong suốt 11 tháng dài vây hãm của Seavastopol trong 1854-55 bao gồm Trận chiến Chemaya. Trong suốt cuộc chiến ông được công nhận cho sự can đảm và dũng cảm của ông và được thăng hàm trung úy. Ông đã bị sợ hãi bởi số lượng người chết liên quan tới chiến tranh, và đã rời quân đội sau khi kết thúc chiến tranh Crimean.

Sự chuyển đổi của ông từ một người phóng đãng và tác giả có nhiều đặc quyền xã hội tới một người bất bạo động và theo chủ nghĩa vô chính phủ của những ngày sau này đã được mang về bởi những kinh nghiệm của ông trong quân đội cũng như hai chuyến đi xung quanh châu Âu trong năm 1857 và 1860-61. Những người đã theo sau cùng đường là Alexander Herzen, Mikhail Bakunin and Peter Kropotkin. Trong suốt chuyến thăm 1857 của ông, Tolstoy chứng kiến 1 sự hành hình công cộng ở Paris, 1 kinh nghiệm khủng hoảng tinh thần mà có thể đánh dấu theo suốt phần còn lại của cuộc đời ông. Viết trong một bức thư tới bạn ông - Vasily Botkin:Sự thật là nhà nước là một mưu đồ được thiết kế không chỉ để bóc lột, nhưng trên tất cả để làm cho đồi bại công dân của mình...từ nay trở đi, tôi sẽ không bao giờ phục vụ cho bất kì chính phủ nào. Khái niệm của Tolstoy về bất bạo động hoặc Ahimsa (cấm sát sinh ở Phật giáo) được củng cố khi ông đọc một bản dịch tiếng Đức của Tirukkural. Ông sau đó đã thấm nhuần khái niệm ở Mahatma Gandhi thông qua tác phẩm A Letter to a Hindu khi Gandhi trao đổi thư từ với ông để tìm kiếm lời khuyên.

Chuyến đi châu Âu của ông trong 1860-61 đã định hình ý thức chính trị của ông và sự phát triển văn chương khi ông đã gặp Victor Hugo, tài năng văn chuơng của Hugo được Tolstoy ca ngợi sau khi đọc tác phẩm mới hoàn thành Les Misérables. Sự gợi nhớ tương tự của bối cảnh những trận chiến trong tiểu thuyết của Hugo và War and Peace của Tolstoy cho thấy ảnh hưởng đó. Triết học chính trị của Tolstoy cũng bị ảnh hưởng bởi cuộc viếng thăm tháng 3/1861 tới nhân vật theo chủ nghĩa vô chính phủ Pierre-Joseph Proudhon, lúc bây giờ đang trong lưu đày dưới tên giả Brussels. Một phần kiểm lại việc sắp xuất bản của Proudhon,La Guerre et la Paix (War and Peace tiếng Pháp), cái tên mà Tolstoy sẽ mượn cho kiệt tác của ông, hai người đã thảo luận giáo dục, như Tolstoy đã viết trong sổ tay giáo dục của ông: Nếu kể lại cuộc trò chuyện này với Proudhon, nó là để cho thấy điều đó, trong kinh nghiệm cá nhân của tôi, ông là người duy nhất đã hiểu được tầm quan trọng của giáo dục và báo in trong thời đại chúng ta.

Hừng hực nhiệt huyết, Tolstoy đã trở lại Yasnaya Polyana và đã thành lập mười ba ngôi trường cho trẻ em nông nô Nga, những người đã được giải phóng khỏi chế độ nông nô năm 1861. Tolstoy đã miêu tả nguyên tắc của trường học trong tiểu luận 1862 của ông Trường học tại Yasnaya Polyana. Những kinh nghiệm giáo dục của Tolstoy là ngắn ngủi, một phần do sự quấy nhiễu bởi cảnh sát mật Nga hoàng. Tuy nhiên, như sự kiện mở đường cho trường Summerhill của A.S Nell, trường tại Yasnaya Polyana có thể chính đáng được coi là ví dụ đầu tiên một lí thuyết mạch lạc của nền giáo dục dân chủ.

Đời sống gia đình[sửa | sửa mã nguồn]

Cái chết của người anh trai Nikolay năm 1830 đã ảnh hưởng lên Tolstoy, và làm ông khao khát lập gia đình. Vào 23/9/1862, Tolstoy cưới Sophia Andreevna Behrs người đã 16 năm cấp dưới và con gái thầy thuốc triều đình. Cô được gọi là Sonya, bởi gia đình cô và bạn bè. Họ có 13 người con, 8 trong số đó đã sống sót qua thời thơ ấu.[3]

Tolstoy's wife Sophia and their daughter Alexandra

Việc hôn nhân được đánh dấu từ ban đầu bằng cảm xúc tình dục mãnh liệt và sự vô cảm tình cảm khi Tolstoy, đêm trước của sự kết hôn của họ, đã đưa cho cô những cuốn nhật kí của ông chi tiết quá khứ tình dục rộng rãi của ông và sự thật rằng một trong những nông nô trong trang ấp của ông đã sinh cho ông một bé trai. Ngay cả như vậy, thời gian đầu cuộc hôn nhân là hạnh phúc và cho phép Tolstoy tự do và hỗ trợ toàn diện để sáng tác War and PeaceAnna Karenina với Sonya nhiệm vụ như thư kí của ông, biên tập và quản lí tài chính. Sonya đã sao lại và viết tay những tác phẩm của ông lần này tới lần khác. Tolstoy sẽ tiếp tục chỉnh sửa War and Peace và phải có bản nháp cuối cùng để được gửi đến nhà xuất bản.

Tuy nhiên, cuộc sống cùng nhau sau đó của họ được miêu tả bởi A.N Wilson như một trong những bất hạnh nhất trong lịch sử văn chuơng. Mối quan hệ của Tolstoy với vợ ông đổ vỡ khi tín ngưỡng của ông trở thành tăng lên cực đoan. Điều này đã thấy ông tìm cách để từ chối sự thừa kế và của cải kiếm được của ông, bao gồm sự từ bỏ của bản quyền lên những tác phẩm thời kì đầu.

Một vài thành viên của gia đình Tolstoy đã rời Nga trong hậu quả quả của cách mạng Nga 1905 và sau đó sự thành lập của Liên Xô (Soviet Union), và nhiều họ hàng của Tolstoy và hậu duệ hôm nay sống ở Thụy Điển, Đức, Anh, Pháp và Hoa Kì. Con của Tolstoy, Bá tước Lev Lvovich Tolstoy định cư ở Thụy Điển và đã kết hôn với một phụ nữ Thụy Điển. Người cháu sống sót gần nhất của Leo Tolstoy, Bá tước Tatiana Tolstoy-Paus, chết năm 2007 tại thái ấp Herresta, Thụy Điển, người được thừa nhận là con cháu của Tolstoy. Ca sĩ nhạc jazz Viktoria Tolstoy cũng là hậu duệ từ Leo Tolstoy.

Một trong những hậu duệ, Vladimir Tolstoy (sinh năm 1962) là giám đốc của bảo tàng Yasnaya Polyana từ năm 1994 và cố vấn cho Tổng thống Nga lên lĩnh vực văn hóa từ năm 2012. Chắt trai của Ilya Tolstoy, Pyore Tolstoy là một nhà báo nổi tiếng và MC truyền hình cũng như nghị sĩ State Duma Nga từ năm 2016. Anh em họ của cô, Fyokla Tolstaya sinh Anna Tolstaya in 1971), con gái của Nikita Tolstoy (1923-1996) cũng là một nhà báo Nga, người dẫn chuơng trình TV và radio.

Tiểu thuyết và những tác phẩm hư cấu[sửa | sửa mã nguồn]

Tolstoy in 1897

Tolstoy được coi là một trong những thiên tài của văn học Nga; những tác phẩm của ông bao gồm những tiểu thuyết War and Peace, Anna Karenina và tiểu thuyết ngắn như Hadji MuradThe Death of Ivan Ilyich.

Những tác phẩm thời kì đầu của Tolstoy, tiểu thuyết tự truyện Childhood, Boyhood, and Youth (1852–1856), tiếng nói của một người con chủ đất giàu có và sự nhận thức chậm của ông về hố sâu ngăn cách giữa bản thân ông và những người nông nô của ông. Tuy nhiên sau đó ông đã không chấp nhận họ với tư cách tình cảm, nhiều cuộc sống riêng tư của Tolstoy đã bị tiết lộ. Họ vẫn nhớ sự liên quan của mình như kể về câu chuyện rất phổ biến của sự trưởng thành.

Tolstoy đã phục vụ như thiếu úy trong trung đoàn pháo binh suốt trong chiến tranh Crimean, được thuật lại trong tác phẩm Sevastopol Sketches của ông. Những trải nghiệm của ông trong chiến đấu đã giúp dấy lên chủ nghĩa hòa bình của ông sau đó và cho ông tư liệu mô tả những điều khủng khiếp của chiến tranh trong tác phẩm của ông sau đó.

Những hư cấu của ông một cách thích hợp cố gắng chuyển tải hiện thực xã hội Nga ở nơi ông đã sống. The Cossacks (1863) miêu tả cuộc sống và con người Cosack qua một câu chuyện của một quí tộc Nga trong tình yêu với một cô gái Cossack. Anna Karenina (1877) kể những câu chuyện song song của người đàn bà-ngoại tình bị kẹt bởi tập tục và thất bại của xã hội với một điền chủ thông thái (giống nhiều Tolstoy), người làm việc bên cạnh nông nô trên những cánh đồng và tìm cách để cải tạo cuộc sống của họ. Tolstoy không chỉ phác thảo từ những kinh nghiệm sống của bản thân ông nhưng cũng tạo ra các nhân vật trong tưởng tượng của chính ông, như Pierre Bezukhov và Prince Andrei trong War and Peace. Levin trong Anna Karenina và tới chừng mực nào đó, hoàng tử Nekhlyudov trong Resurrection.

War and Peace thường được coi là là một trong những tiểu thuyết vĩ đại nhất từng được viết, đặc biệt gây ấn tượng mãnh liệt rộng rãi và tính thống nhất. Bức tranh rộng lớn của nó bao gồm 580 nhân vật, nhiều hư cấu lịch sử khác. Câu chuyện di chuyển từ cuộc sống gia đình tới tổng hành dinh của Napoleon, từ triều đình của Alexander I -Nga tới những chiến trường của Austerlitz và Borodino. Những ý tưởng đàu tiên của Tolsroy cho tiểu thuyết là để xem xét nguyên nhân của cuộc nổi dậy tháng Chạp 1825, mà nó chỉ đề cập trong những chương cuối, từ điều đó có thể suy đoán rằng con trai của Andrei Bolkonsky sẽ trở thành một trong những người tham gia khởi nghĩa tháng Chạp 1825 (Decembrists). Tiểu thuyết khảo sát tỉ mỉ học thuyết lịch sử của Tolstoy và sự đặc biệt không đáng kể của từng cá nhân như Napoleon và Alexander. Hơi ngạc nhiên, Tolstoy đã không xem xét War and Peace là một tiểu thuyết (mà ôngcũng không xem nhiều tác phẩm hư cấu vĩ đại của Nga tại thời điểm đó là tiểu thuyết). Quan điểm trở thành ít ngạc nhiên nếu xem xét rằng Tolstoy là một tiểu thuyết gia của trường phái thực tế người coi tiểu thuyết như một khuôn khổ cho sự kiểm tra những vấn đề xã hội và chính trị trong thế kỉ 19. War and Peace (cái là để Tolstoy thật sự sử thi trong văn xuôi) vì thế đã không dủ tư cách. Tolstoy đã cho rằng Anna Karerina là tiểu thuyết thật sự đầu tiên của ông.

Sau Anna Karenina, Tolstoy đã tập trung lên những đề tài Cơ đốc giáo, và những tác phẩm của ông sau đó như The Death of Ivan Ilyich (1886) và What Is to Be Done? phát triển một thứ triết học -chủ nghĩa vô chính phủ- cơ đốc- bất bạo động cái dẫn tới sự rút phép thông công của ông từ nhà thờ Russian Orthodox năm 1901. Mặc dù sự khen ngợi đã đến tới tấp lên Anna Karenina and và and Peace, Tostoy đã bác bỏ hai tác phẩm sau đó trong cuộc đời ông như cái gì đó không đúng thực tế.

Trong tiểu thuyết Resurrection, Tolstoy cố gắng phơi bày sự bất công của luật pháp thời ấy và sự đạo đức giả của nhà thờ được thể chế hóa. Tolstoy cũng khảo sát và giả thích triết học kinh tế của Geogrism, trong đó ông trở thành người ủng hộ mạnh mẽ đến cuối đời.

Tolstoy cũng thử bản thân trong thơ ca với một vài bài hát người lính được viết trong suốt thời gian ông phục vụ quân đội và những câu chuyện cổ tích trong thơ như Volga-bogatyr Oaf được cách điệu hóa như những bài hát dân gian dân tộc. Chúng được viết khoảng 1871-1874 về tác phẩm Russian Book for Reading của ông, một bộ sưu tập nhưng câu chuyện ngắn trong 4 tập (tổng cộng 629 câu chuyện nhiều thể loại) được xuất bản cùng với sách giáo khoa New Azbuka và được gửi tới học sinh. Mặc dù, ông đã hoài nghi về thơ như một thể loại. Như ông đã nói,Việc viết thơ là như đi cày và nhảy tại một thời điểm. Theo Valentin Bulgakov, ông đã chỉ trích các nhà thơ, bao gồm Alexander Puskhin, đơn giản để làm nó có vần.

Đánh giá phê bình bởi những tác giả khác[sửa | sửa mã nguồn]

Những người cùng thời của Tolstoy đã tỏ lòng ngưỡng mộ ông. Fyodor Dostoyevsky, người đã chết 30 năm trước cái chết của Tolstoy, cho rằng ông là người viết tiểu thuyết vĩ đại nhất đang sống. Gustave Flaubert, đang đọc một bản dịch của War and Peace đã thốt lên, thật là một nghệ và là một nhà tâm lí học. Anton Chekhov, người thường đã thăm Tolstoy tại điền trang-nông thôn của ông, đã viết,'khi văn học đã có một Tolstoy, nó thật dễ dàng và dễ chịu để là một nhà văn; mặc dù khi bạn biết bạn đã không đạt được điều gì từ bạn và là vẫn không đạt được điều gì, thiếu đó không tệ như nó có thể xảy ra, bởi vì Tolstoy đạt được cho tất cả.

[4]

Tôn giáo và đức tin chính trị[sửa | sửa mã nguồn]

Khi gần 50 tuổi, Tolstoy gặp cuộc khủng hoảng trung niên, khi ấy ông kiên quyết rằng ông sẽ không thể tiếp tục sống mà không biết ý nghĩa của cuộc sống, và vì thế ông nguyền hoặc tìm ra nó hoặc sẽ tự sát. Sau khi xem xét nhiều khía cạnh, ông đã tìm ra câu trả lời trong sự răn dạy của Jesus, được ông diễn giải theo cách bị ảnh hưởng nhiều từ Phật giáo. Ông tường thuật lại cuộc khủng hoảng trung niên của mình trong cuốn Một cuộc xưng tội, và những kết luận từ các cuộc nghiên cứu của ông trong Tôn giáo của tôi, Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn, và Tóm tắt Phúc âm.

Học thuyết đã đạt tới độ chín của Tolstoy là một "Kitô giáo" dựa trên lý trí, lột bỏ tất cả truyền thống và tất cả chủ nghĩa thần bí tích cực. Ông chối bỏ sự bất tử cá nhân và đặc biệt tập trung vào sự răn dạy đạo đức trong Phúc Âm. Về sự răn dạy đạo đức của Jesus, những từ "Không chống cự cả với quỷ" (Resist not evil) được lấy làm nguyên tắc. Ôngchối bỏ quyền lực của Nhà thờ, vốn ủng hộ Nhà nước, và ông lên án Nhà nước, vốn gây ra bạo lực và tham nhũng. Những lời buộc tội của ông ở mọi hình thức cho phép chúng ta hiểu được học thuyết của Tolstoy, trong khía cạnh chính trị của nó, như Chủ nghĩa vô chính phủ Kitô giáo.

Lev Tolstoy tại điền trang

Sự biến đổi của Tolstoy từ một nhà văn của xã hội chơi bời và đầy đặc quyền sang thành một người theo chủ nghĩa vô chính phủ không bạo lực và vô thần trong những năm cuối đời diễn ra trong hai cuộc đi vòng quanh châu Âu năm 1857 và 1860-61, một giai đoạn khi những nhà quý tộc theo khuynh hướng tự do Nga phải bỏ trốn khỏi sự đàn áp chính trị trong nước; những người cùng đi theo con đường này là Alexander Herzen, Mikhail BakuninPeter Kropotkin. Trong chuyến thăm năm 1857, Tolstoy đã chứng kiến một cuộc hành quyết trước công chúng tại Paris, một trải nghiệm đau đớn sẽ theo suốt cuộc đời ông sau đó. Ông đã viết một bức thư cho người bạn là V. P. Botkin:

Triết lý chính trị Tolstoy cũng bị ảnh hưởng sau cuộc viếng thăm người theo tư tưởng tự do Pháp Pierre-Joseph Proudhon tháng 3 năm 1861, khi ấy ông này đang phải sống trong cảnh bị lưu đày với cái tên giả ở Brussels. Ngoài việc xem lại các tác phẩm sắp xuất bản của Proudhon, "Chiến tranh và Hòa bình", cái tên Tolstoy sẽ lấy để cho kiệt tác của mình, hai người đã bàn luận về giáo dục, Tolstoy đã viết trong cuốn sổ về giáo dục của mình:

Trong Chương VI Một cuộc xưng tội, Tolstoy đã trích dẫn đoạn cuối cùng trong Thế giới như Mong muốn và Thể hiện của Schopenhauer. Trong đoạn này, nhà triết học Đức đã giải thích tại sao sự vô nghĩa có từ sự phủ định hoàn toàn cái tôi chỉ là một sự vô nghĩa tương đối và không cần phải sợ hãi nó. Tolstoy đã bị ảnh hưởng bởi các giáo điều Kitô giáo, Phật giáo, và Hindu cho rằng khổ hạnh là con đường để dẫn tới sự thần thánh. Điều này thích hợp với những ý kiến của riêng ông, được thể hiện qua nhật ký trong nhiều năm. Vì thế Tolstoy, nhà quý tộc Nga, dần trở thành một người theo đạo đức khổ hạnh, lựa chọn sự nghèo khổ và khước từ ý chí.

Dù ông không tự coi mình là một người vô chính phủ bởi ông coi thuật ngữ này dùng để chỉ những người muốn thay đổi xã hội bằng bạo lực[5], Tolstoy vẫn thường được coi là một người theo chủ nghĩa vô chính phủ. Những đức tin Kitô giáo của Tolstoy dựa trên Bài giảng trên Núi (Sermon on the Mount), và đặc biệt trên câu đưa cả má bên kia (turn the other cheek), mà ông coi là một sự chứng minh cho chủ nghĩa hòa bình, không bạo lực. Tolstoy tin rằng việc là một tín đồ Kitô giáo đồng nghĩa ông là người theo chủ nghĩa hòa bình và, vì sự sử dụng vũ lực của chính phủ Nga, là một người theo chủ nghĩa hòa bình khiến ông trở thành người theo chủ nghĩa vô chính phủ.

Học thuyết kháng cự bất bạo động của Tolstoy khi đối mặt với sự xung đột là một thuộc tính riêng biệt khác của triết lý của ông dựa trên những lời răn của Chúa. Khi gây ảnh hưởng trực tiếp tới Mahatma Gandhi với ý tưởng này trong tác phẩm Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn, Tolstoy đã gây ảnh hưởng to lớn tới phong trào phản kháng bất bạo động cho tới ngày nay. Ông cũng phản đối tư hữu và định chế hôn nhân và sự đề cao giá trị những ý tưởng trinh bạch và tiết chế tình dục (được thảo luận trong Cha Sergius và lời nói đầu của ông cho cuốn The Kreutzer Sonata), những ý tưởng cũng được chàng trai trẻ Gandhi tin tưởng.

Phòng của Lev Tolstoy tại Yasnaya Polyana

Trong hàng trăm bài luận trong hai mươi năm cuối đời mình, Tolstoy đã lặp lại sự chỉ trích kiểu vô chính phủ với Nhà nước và giới thiệu những cuốn sách của Kropotkin và Proudhon cho những độc giả của mình, tuy phản đối sự tán thành các phương tiện cách mạng bạo lực của chủ nghĩa vô chính phủ, ông đã viết trong bài luận "Về sự Vô chính phủ" năm 1900:

Dù có những mối lo ngại về bạo lực vô chính phủ, Tolstoy vẫn chấp nhận mối nguy hiểm khi truyền bá những ấn phẩm bị cấm đoán của những nhà tư tưởng theo chủ nghĩa vô chính phủ Nga, và đã sửa đổi những bản in cuốn "Về một cuộc nổi dậy" (Words of a Rebel) của Peter Kropotkin, được xuất bản lậu tại St Petersburg năm 1906. Hai năm trước, trong Chiến tranh Nga-Nhật, Tolstoy đã công khai lên án cuộc chiến và viết thư cho nhà sư Nhật Soyen Shaku trong một nỗ lực không thành công nhằm đưa ra một tuyên bố hòa bình chung.

Một bức thư của Tolstoy viết năm 1908 cho một tờ báo Ấn Độ với tiêu đề "Thư gửi một người theo đạo Hindu" mang tới tình cảm thân mật với Mohandas Gandhi, người khi ấy đang ở Nam Phi và đang bắt đầu trở thành một nhà hoạt động. Đọc cuốn "Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn" khiến Gandhi quyết định từ bỏ bạo lực và tán thành phản kháng bất bạo động, một sự tán thành mà Gandhi đã viết lại trong tiểu sử của mình, gọi Tolstoy là "người đề xướng vĩ đại nhất của thuyết bất bạo động mà thời đại này có thể tạo ra". Sự thân mật giữa Tolstoy và Gandhi chỉ kéo dài một năm, từ tháng 10 năm 1909 tới khi Tolstoy chết tháng 11 năm 1910, nhưng dẫn tới việc Gandhi đặt tên Tolstoy Colony cho ashram thứ hai của ông tại Nam Phi. Bên cạnh phản kháng bất bạo động, hai người có chung niềm tin ở giá trị của sự ăn chay, chủ đề của nhiều bài luận của Tolstoy (xem Sự chay tịnh Kitô giáo giáo).

Cùng với chủ nghĩa duy tâm ngày càng phát triển, Tolstoy cũng trở thành một người ủng hộ nhiệt thành cho phong trào Quốc tế ngữ. Tolstoy đã rất ấn tượng trước những niềm tin hoà bình của những người Doukhobor và lôi kéo sự chú ý quốc tế tới vụ hành quyết họ, sau khi họ đã đốt vũ khí trong một cuộc phản kháng hòa bình năm 1895. Ông đã giúp những người Doukhobor di cư tới Canada.

Cái chết[sửa | sửa mã nguồn]

Lev Tolstoy và cháu gái tại Yasnaya Polyana

Ngay sau khi Một cuộc xưng tội trở nên nổi tiếng, Tolstoy bắt đầu, dù ban đầu trái ngược ý muốn của ông, có các môn đồ. Người đầu tiên trong số họ là Vladimir Chertkov, cựu sĩ quan Kỵ binh và là người thành lập các Tolstoyan, được D.S. Mirsky miêu tả là một "người cuồng tín hep hòi, một người bạo ngược, hà khắc, người đã gây ảnh hưởng thực tại to lớn tới Tolstoy và đã trở thành một kiểu tể tướng trong cộng đồng mới". Tolstoy cũng thiết lập quan hệ với một số phái cộng sản Kitô giáo và vô chính phủ, như Dukhobors. Dù quan điểm của ông không theo nhà thờ chính thống và ủng hộ học thuyết Thoreau về sự bất tuân dân sự, Tolstoy không bị chính phủ cản trở vì họ không muốn mang tiếng xấu ở nước ngoài. Chỉ trong năm 1901 Synod đã rút phép thông công của ông. Hành động này, bị phản đối rộng rãi cả trong và ngoài nước, và nó chỉ đơn giản khiến mọi người nghĩ rằng Tolstoy đã không còn là một tín đồ Nhà thờ chính thống nữa.

Khi danh tiếng của ông ngày càng được biết đến ở mọi tầng lớp xã hội, một số công xã Tolstoyan được hình thành trên khắp nước Nga nhằm đưa vào thực thi những học thuyết tôn giáo của Tolstoy. Và, trong hai thập kỷ cuối cuộc đời ông, Tolstoy đã giành được sự kính trọng của toàn thế giới, sự kính trọng chưa từng có với một nhà văn kể từ cái chết của Voltaire.[6] Yasnaya Polyana đã trở thành một Ferney mới — hay thậm chí còn hơn thế, hầu như một Jerusalem mới. Những người hành hương từ khắp nơi tới đây để chiêm ngưỡng con người vĩ đại. Nhưng chính gia đình Tolstoy lại phản đối hành động của ông, trừ người con gái út Alexandra Tolstaya. Vợ ông có quan điểm hoàn toàn trái ngược ông. Bà từ chối từ bỏ quyền sở hữu tài sản của mình và xác nhận trách nhiệm với gia đình lớn của mình. Tolstoy từ chối tác quyền với những cuốn sách mới của mình nhưng buộc phải trao quyền sở hữu đất đai và tác quyền với những tác phẩm trước đó cho vợ. Cuộc sống hôn nhân sau này của ông đã được A. N. Wilson miêu tả là một trong những cuộc sống bất hạnh nhất trong lịch sử giới văn chương.

Mộ Tolstoy tại Yasnaya Polyana

Tolstoy rất khỏe mạnh so với độ tuổi của mình, nhưng ông đã ốm nặng năm 1901 và phải sống một thời gian dài tại GaspraSimeiz, Krym. Ông vẫn làm việc đến giây phút cuối cùng và không bao giờ có dấu hiệu suy sụp năng lực tinh thần. Bị áp lực bởi sự đối lập rõ ràng giữa quan điểm thân chủ nghĩa cộng sản và cuộc sống dễ chịu từng có khi chấp nhận quan điểm của người vợ, với tình trạng bực tức ngày càng tăng với gia đình, càng bị thúc đẩy bởi Chertkov, cuối cùng ông đã rời Yasnaya, cùng với bác sĩ riêng, đi đến một nơi vô định. Sau một số cuộc đi không nghỉ và không mục đích ông muốn tới một tu viện nơi chị/em gái của mình đang là Mẹ bề trên nhưng đã phải dừng lại tại ga đầu mối Astapovo. Tại đây ông phải vào nghỉ trong ngôi nhà của người trưởng ga và chết ngày 20 tháng 11 năm 1910. Ông được chôn cất đơn giản trong một nghĩa địa của nông dân cách Yasnaya Polyana 500 mét. Hàng ngàn người nông dân đã tham dự lễ tang ông.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ "Tolstoy in Color," Tolstoy Studies Journal, a publication of the Tolstoy Society of North America, n.d. Retrieved 27 June 2018.
  2. ^ Theo lịch Julius28 tháng 8 năm 18287 tháng 11 năm 1910
  3. ^ Feuer, Kathryn B. Tolstoy and the Genesis of War and Peace, Cornell University Press, 1996, ISBN 0-8014-1902-6
  4. ^ Victor Terras ed., Handbook of Russian Literature, p. 476-480, Yale University Press, 1985 (truy cập 14 tháng 12 năm 2006 from this website)
  5. ^ Woodcock, George. Anarchism: A History of Libertarian Ideas and Movements, Broadview Press, 2004, p. 185
  6. ^ D. S. Mirsky. A History of Russian Literature. Northwestern University Press, 1999. ISBN 0-8101-1679-0. Page 324.

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

Leo Tolstoy's biography and critique

Bài này được hợp nhất với phần văn bản từ cuốn "Lịch sử văn học Nga" (1926-27) của D.S. Mirsky mà bây giờ đã thuộc phạm vi công cộng.

  • [[::Media:Leo Tolstoy-1908.webm|Tolstoy's 80th birthday]] ([[::Image:Leo Tolstoy-1908.webm|thông tin]])
    • Original footage of Tolstoy celebrating his 80th birthday at Yasnaya Polyana with friends, students and family members. (11.1 MB, ogg/Theora format).
  • Trục trặc khi xem? Xem hướng dẫn.