Sa Thầy

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Sa Thầy
Huyện Sa Thầy
Huyện
Hành chính
VùngTây Nguyên
TỉnhKon Tum
Huyện lỵThị trấn Sa Thầy
Trụ sở UBNDThôn 2, thị trấn Sa Thầy
Phân chia hành chính1 thị trấn, 10 xã
Thành lập10/10/1978[1]
Địa lý
Tọa độ: 14°24′30″B 107°47′50″Đ / 14,408285°B 107,797268°Đ / 14.408285; 107.797268
Diện tích1.435,22 km²
Bản đồ huyện Sa Thầy
Dân số (2019)
Tổng cộng49.914 người[2]
Thành thị11.027 người (22%)
Nông thôn38.887 người (78%)
Mật độ35 người/km²
Khác
Mã hành chính616[3]
Biển số xe82-M1
Websitehuyensathay.kontum.gov.vn

Sa Thầy là một huyện thuộc tỉnh Kon Tum, Việt Nam.

Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Vị trí địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Sa Thầy nằm ở cực Nam tỉnh Kon Tum, có vị trí địa lý:

Huyện Sa Thầy có diện tích 1.435,22 km², dân số năm 2019 là 49.914 người[2], mật độ dân số đạt 35 người/km².

Đây là huyện miền núi biên giới, là một trong những huyện có mật độ dân số thấp nhất Việt Nam. Trong huyện có nhiều dự án thủy điện lớn trên sông Sê San như: thủy điện Sê San 3A, thủy điện Ya Ly, thủy điện Plei Krông,...

Diện tích hiện nay của Sa Thầy là 1.435,22 km², lúc chưa tách huyện Ia H’Drai ra, Sa Thầy có tổng diện tích lên tới 2.415 km², là huyện có diện tích tự nhiên rộng thứ 3 ở Việt Nam lúc ấy (sau huyện Tương Dương ở Nghệ An và huyện Mường Tè ở Lai Châu) và xã Mô Rai (bao gồm cả ba xã Ia Dom, Ia Tơi, Ia Dal thuộc huyện Ia H’Drai) cũ thuộc Sa Thầy có tổng diện tích là 1.580,4 km², từng là xã có diện tích rộng nhất Việt Nam.

Các đỉnh núi[sửa | sửa mã nguồn]

Hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Sa Thầy có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Sa Thầy và 10 xã: Hơ Moong, Mô Rai, Rơ Kơi, Sa Bình, Sa Nghĩa, Sa Nhơn, Sa Sơn, Ya Ly, Ya Tăng, Ya Xiêr.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Trước năm 1978, địa bàn huyện Sa Thầy là một phần của huyện Đăk Tô.

Ngày 10 tháng 10 năm 1978, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 254-CP về việc chia huyện Đăk Tô thành hai huyện thuộc tỉnh Gia Lai–Kon Tum[1]. Theo đó, thành lập huyện Sa Thầy trên cơ sở tách 4 xã Đắk Xú, Mô Rai, Pờ Y, Rơ Kơi thuộc huyện Đăk Tô và xã Ya Ly thuộc thị xã Kon Tum.

Sau khi thành lập, huyện Sa Thầy thuộc tỉnh Gia Lai - Kon Tum, bao gồm 5 xã: Đắk Xú, Mô Rai, Pờ Y, Rơ Kơi và Ya Ly.

Ngày 2 tháng 3 năm 1979, thành lập 3 xã: Sa Bình, Sa Nghĩa và Sa Sơn tại vùng kinh tế mới K'Leng.[4]

Ngày 17 tháng 8 năm 1981, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 30-HĐBT việc điều chỉnh địa giới một số xã và thị trấn của các huyện Sa Thầy, Kon Plông, Măng Yang, An Khê, Krông Pa, Chư Prông, Chư Pah và các thị xã Kon Tum, Plêi-ku thuộc tỉnh Gia Lai-Kon Tum[5], theo đó:

  • Chia xã Rờ Kơi thành 2 xã: Rờ Kơi và Sa Loong
  • Chia xã Ya Ly thành 2 xã: Ya Ly và Ya Xiêr
  • Thành lập xã Sa Nhơn.

Ngày 6 tháng 12 năm 1990, thành lập thị trấn Sa Thầy, thị trấn huyện lỵ Sa Thầy trên cơ sở tách một phần diện tích và dân số của xã Sa Sơn.[6]

Ngày 12 tháng 8 năm 1991, khi tỉnh Gia Lai - Kon Tum tách ra thành 2 tỉnh Gia Lai và Kon Tum thì huyện Sa Thầy thuộc tỉnh Kon Tum.[7]

Ngày 15 tháng 10 năm 1991, chuyển 3 xã Đắk Xú, Pờ Y và Sa Loong sang trực thuộc huyện Ngọc Hồi.[8]

Ngày 10 tháng 7 năm 2003, thành lập xã Ya Tăng trên cơ sở 18.213 ha diện tích tự nhiên và 3.162 nhân khẩu của xã Ya Ly.[9]

Ngày 22 tháng 3 năm 2006, thành lập xã Hơ Moong trên cơ sở 6.523 ha diện tích tự nhiên và 3.532 nhân khẩu của xã Sa Nhơn.[10]

Ngày 20 tháng 12 năm 2013, thành lập 3 xã: la Dom, la Đal và la Tơi trên cơ sở điều chỉnh một phần diện tích và dân số của xã Mô Rai.[11]

Cuối năm 2014, huyện Sa Thầy có thị trấn Sa Thầy và 13 xã: Hơ Moong, Ia Đal, Ia Dom, Ia Tơi, Mô Rai, Rơ Kơi, Sa Bình, Sa Nghĩa, Sa Nhơn, Sa Sơn, Ya Ly, Ya Tăng, Ya Xiêr.

Ngày 11 tháng 3 năm 2015, tách 3 xã Ia Dom, Ia Đal, Ia Tơi để thành lập huyện Ia H'Drai. Huyện Sa Thầy có 1 thị trấn và 11 xã trực thuộc.[12]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a b “Quyết định 254-CP năm 1978 về việc chia huyện Đak Tô thuộc tỉnh Gia Lai – Kon Tum thành hai huyện”.
  2. ^ a b Ban chỉ đạo Tổng điều tra dân số và nhà ở trung ương. “Dân số đến 01 tháng 4 năm 2019 - tỉnh Kon Tum” (PDF). Truy cập ngày 4 tháng 5 năm 2020.
  3. ^ Tổng cục Thống kê
  4. ^ “Quyết định 77-CP năm 1979 về việc thành lập và điều chỉnh địa giới một số xã, thị trấn thuộc các huyện Chư Prông, An Khê, Sa Thầy và Ayun Pa, tỉnh Gia Lai - Kon Tum”.
  5. ^ Quyết định 30-HĐBT việc điều chỉnh địa giới một số xã và thị trấn của các huyện Sa Thầy, Kon Plông, Măng Yang, An Khê, Krông Pa, Chư Prông, Chư Pah và các thị xã Kon Tum, Plêi-ku thuộc tỉnh Gia Lai-Kon Tum
  6. ^ Quyết định số 543-TCCP năm 1990 của Ban Tổ chức Chính phủ.
  7. ^ “Nghị quyết về việc điều chỉnh địa giới hành chính một số tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương do Quốc hội ban hành”.
  8. ^ “Quyết định 316-HĐBT năm 1991 về việc thành lập huyện mới Ngọc Hồi thuộc tỉnh Kon Tum”.
  9. ^ “Nghị định 80/2003/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính các xã Ya Ly, Ya Xiêr và thành lập xã Ya Tăng thuộc huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum”.
  10. ^ “Nghị định 28/2006/NĐ-CP về việc điều chỉnh nhân khẩu một số xã thuộc các huyện Sa Thầy, Đắk Hà và thị xã Kon Tum; điều chỉnh địa giới hành chính xã Sa Nhơn, thành lập xã Hơ Moong thuộc huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum”.
  11. ^ “Nghị quyết 126/NQ-CP năm 2013 điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập mới 2 xã thuộc huyện Đắk Hà, 3 xã thuộc huyện Sa Thầy và mở rộng địa giới hành chính phường Ngô Mây thuộc thành phố Kon Tum, tỉnh Kon Tum”.
  12. ^ “Nghị quyết 890/NQ-UBTVQH13 năm 2015 về việc điều chỉnh địa giới hành chính huyện Sa Thầy để thành lập huyện Ia H'Drai, tỉnh Kon Tum”.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]