Saw (phim 2004)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Lưỡi Cưa (Saw)
Thông tin phim
Đạo diễn James Wan
Sản xuất
Kịch bản Leigh Whannell
Cốt truyện
  • James Wan
  • Leigh Whannell
Dựa trên Saw của
James Wan
Leigh Whannell
Diễn viên
Âm nhạc Charlie Clouser
Quay phim David A. Armstrong
Dựng phim Kevin Greutert
Hãng sản xuất
Phát hành Lionsgate Films
Công chiếu
  • 19 tháng 1, 2004 (2004-01-19) (Sundance)
  • 29 tháng 10, 2004 (2004-10-29) (Mỹ)
Độ dài 103 phút[1]
Quốc gia Mỹ
Ngôn ngữ Tiếng Anh
Kinh phí $1.2 triệu[2]
Doanh thu $103.9 triệu[2]

Saw là một bộ phim kinh dị [3][4] năm 2004 do James Wan đạo diễn. Đây là bộ phim điện ảnh đầu tay của Wan. Kịch bản được viết bởi Leigh Whannell, dựa trên một câu chuyện của Wan và Whannell. Bộ phim có sự tham gia của Cary Elwes, Danny Glover, Monica Potter, Michael Emerson, Ken Leung, Tobin BellLeigh Whannell. Trong phim, Elwes và Whannell miêu tả hai người lạ mặt tỉnh dậy và nhìn thấy mình bị trói trong một căn buồng tắm. Không ai trong số họ biết là chuyện gì đã xảy ra hay chuyện gì đang chờ đợi họ. Có 1 cái xác của 1 người đàn ông nằm dài trên sàn phòng tắm với một cái xác khác không đầu đang ở cùng với họ. Và họ đã nhận ra rằng mình là hai nạn nhân của một tên tâm thần, một tên mà rất thích thú cái trò bắt và giết những người xấu.

Kịch bản được viết vào năm 2001, sau những nỗ lực để có được kịch bản nhưng không thành công, họ buộc phải đi đến Los Angeles. Để thu hút các nhà đầu tư, họ đã quay một bộ phim ngắn có ngân sách thấp cùng tên từ một cảnh ngoài kịch bản. Điều này đã thành công trong năm 2003 khi các nhà sản xuất từ ​​Evolution Entertainment đã ngay lập tức hợp tác và cũng thành lập một hãng sản xuất phim kinh dị Twisted Pictures.

Saw lần đầu tiên được chiếu vào ngày 19 tháng 1 năm 2004. Lionsgate đã giành quyền và phát hành bộ phim tại Hoa Kỳ và Canada vào ngày 29 tháng 10 năm 2004. Các phản ứng phê bình nói chung là đều trái ngược nhau, nhưng bộ phim đã đạt được một sự sùng bái. Với ngân sách thấp, Saw thực hiện rất tốt tại phòng vé, thu về hơn 100 triệu đô la trên toàn thế giới và trở thành một trong những bộ phim kinh dị có lợi nhuận nhất kể từ bộ phim Scream. Thành công của bộ phim đã cho ra đời phần tiếp theo Saw II ngay sau ngày khai mạc của Saw, được phát hành vào tháng 10 sau đó.[5]

Bộ phim đã được Lionsgate phát hành lại vào ngày 31 tháng 10 năm 2014 để kỷ niệm 10 năm.[6]

Cốt truyện[sửa | sửa mã nguồn]

Adam, một nhiếp ảnh gia, thức dậy trong một bồn tắm trong một căn phòng lớn bị đổ nát, và thấy mình bị xích vào mắt cá chân. Lawrence Gordon, một bác sĩ chuyên khoa về ung bướu, cũng bị xích nhau trong phòng, và giữa họ là một xác chết tay cầm khẩu súng lục và máy ghi âm. Mỗi người có một cuộn băng trong túi, và Adam lấy được máy ghi âm. Băng của Adam nói anh ta tìm cách thoát khỏi phòng tắm, trong khi băng của Lawrence bảo anh ta giết Adam vào lúc sáu giờ sáng, nếu không vợ và con gái anh ta sẽ bị giết và anh ta sẽ cũng chết. Adam tìm thấy một cái túi chứa hai cưa sắt nằm trong một bồn vệ sinh; họ cố gắng để cắt dây xích, nhưng Adam không cắt được và anh ném nó vào gương trong thất vọng, nhưng có một camera ẩn phía sau tấm gương. Lawrence nhận ra rằng các cưa sắt không làm gì được với dây xích, mà là chân của họ và xác định kẻ bắt cóc của họ là sát nhân Jigsaw, người mà Lawrence biết bởi vì anh ta là một nghi phạm cách đây 5 tháng.

Kí ức lại cho thấy rằng trong khi Lawrence đang thảo luận về ung thư não giai đoạn cuối của một bệnh nhân, được biết là John Kramer bởi một người có tên Zep Hindle, cùng với các sinh viên y khoa của mình, ông đã được thám tử David Tapp và Steven Sing tìm đến, người đã tìm thấy dấu vết của anh ta tại hiện trường "trò chơi" của Jigsaw, trong đó có ít nhất ba người điều tra. Luật sư của Lawrence đã bác bỏ anh ta, nhưng anh miễn cưỡng đồng ý xem lời khai của người sống sót duy nhất được biết đến, một người nghiện heroin tên là Amanda Young, người tin rằng Jigsaw đã giúp cô làm lại cuộc đời bằng "bẫy gấu đảo ngược".

Trong khi đó, Alison và Diana Gordon là vợ con của Lawrence đang bị Zep bắt giam trong nhà của họ, người đang theo dõi Adam và Lawrence qua máy ảnh phía sau gương hai chiều trong phòng tắm.Trong lúc đó Tapp đang theo dõi ngôi nhà, người đã được đưa ra khỏi lực lượng. Sự hồi tưởng của Tapp cho thấy ông đã bị ám ảnh bởi vụ án Jigsaw sau khi nghe lời khai của Amanda và cuối cùng tìm thấy kho hàng của Jigsaw được chiếu trên băng video từ trò chơi của cô. Anh và Sing bước vào nhà kho, nơi họ bắt giữ Jigsaw và cứu một người đàn ông khỏi cái bẫy khoan, nhưng Jigsaw đã trốn thoát sau khi lấy con dao chém một nhát vào cổ họng Tapp, và Sing đã bị giết bởi những khẩu súng được treo trên trần nhà trong khi theo đuổi anh ta. Nghi Lawrence là Jigsaw, Tapp đã bắt đầu theo dõi anh ta sau khi xuất viện.

Trong phòng tắm, Lawrence tìm thấy một hộp chứa một cái bật lửa, hai điếu thuốc và một chiếc điện thoại một chiều. Anh ta nhớ lại vụ bắt cóc của anh ta: anh ta đã cố gắng sử dụng điện thoại của mình sau khi bị mắc kẹt trong một gara để xe và đột nhiên bị tấn công bởi một người đeo mặt nạ hình con lợn. Họ giả vờ sử dụng thuốc lá nhúng vào trong máu của xác chết, thực ra là cyanide, để giả vờ là Adam chết, nhưng kế hoạch thất bại khi Adam bị phóng điện.Sau đó Adam nhớ lại vụ bắt cóc của mình: anh ta đang ở trong phòng của anh ta. Khi cúp điện, anh ra ngoài và đã bị một con người đeo mặt nạ tương tự tấn công. Trong lúc đó, Alison gọi Lawrence và bảo anh ta đừng tin Adam, người thừa nhận anh ta đã được trả tiền để chụp ảnh Lawrence, những bức ảnh được cất trong túi cưa sắt. Adam cũng tiết lộ về vụ việc Lawrence ngoại tình với một trong những sinh viên y khoa của mình; Lawrence đã ở bên cô ta trước khi bị bắt cóc. Lawrence nhận ra những lời mô tả của Adam và cho rằng Tapp đã trả anh ta để chụp Lawrence. Adam tìm thấy một bức ảnh mà anh ta không chụp, một người đàn ông nhìn chằm chằm vào cửa sổ của căn nhà của Lawrence, người mà Lawrence đã nhận diện là Zep. Thật không may, đồng hồ sau đó chỉ 6 giờ sáng khi ông nhận ra điều này.

Trong khi đó Alison đã thoát được, cô gọi Lawrence lại một lần nữa nhưnd Zep đã đánh cô và tranh giành khẩu súng. Cuộc đấu tranh rất dữ dội và Tapp biết được, ông cứu được Alison và Diana và đuổi theo Zep tới cống rãnh, nơi mà anh ta bị bắn vào ngực trong suốt chiến đấu. Lawrence, chỉ nghe được tiếng súng và tiếng la hét, cũng bị điện giật và không với được điện thoại; trong tuyệt vọng, anh ta cưa chân của mình, lấy khẩu súng và bắn Adam nhưng chỉ bắn vào vai của Adam. Zep đi vào phòng tắm để giết Lawrence, nói rằng "Đó là quy tắc", nhưng Adam bất ngờ tỉnh dậy và đã đập Zep bằng cái vỏ vệ sinh. Khi Lawrence bò ra khỏi phòng để tìm sự giúp đỡ, Adam tìm kiếm chìa khóa trong áo của Zep và tìm thấy một máy ghi âm khác, cho thấy Zep là một nạn nhân khác, theo các quy tắc của trò chơi của mình để lấy thuốc giải độc cho một chất độc hoạt động chậm trong cơ thể anh ấy. Khi băng kết thúc, "xác chết" là ông John tỉnh dậy và được tiết lộ là bệnh nhân của Lawrence, John, kẻ giết người thực sự - Jigsaw. Anh ta tiết lộ chìa khóa chuỗi xích của Adam nằm trong bồn tắm mà lúc anh tỉnh dậy, đã bị lọt vào lỗ. Adam cố gắng bắn John với khẩu súng của Zep, nhưng John kích hoạt một điều khiển điện giật Adam. John tắt đèn, nói rằng: " Nhiều người đã không biết trân trọng để sống, nhưng không phải cậu, không bao giờ ", Adam hét lên trong sợ hãi và John nói:"Game Over (Trò chơi kết thúc)" và đóng cửa lại, để anh chết. Sau khi bị nhốt lại, thì thực chất Adam vẫn còn sống. Nhưng kì lạ thay, anh đã chết vì Amanda, cộng sự của John ( sẽ giải thich trong Saw II ), đã bịt kín không cho Adam thở bằng túi ni-lông.

Nhân vật[sửa | sửa mã nguồn]

Phải mất một ngày để chụp cảnh Shawnee Smith bị bắn, mà Wan mô tả là "đánh thuế thân thể" .[7]

Sản xuất[sửa | sửa mã nguồn]

Sản xuất và kịch bản[sửa | sửa mã nguồn]

Wan (trái) và Whannell (phải).

Sau khi hoàn thành bộ phim, đạo diễn người Úc James WanLeigh Whannell muốn viết kịch bản và tài trợ cho bộ phim.[8] Cảm hứng của họ là sau khi xem bộ phim độc lập với ngân sách thấp The Blair Witch Project. Một bộ phim khác đã truyền cảm hứng cho họ để tự tài trợ bộ phim là Pi của Darren Aronofsky.[9] Hai người nghĩ rằng kịch bản rẻ nhất để quay sẽ liên quan đến hai diễn viên trong một căn phòng.[10] Whannell nói "Vì vậy, tôi thực sự nghĩ rằng những hạn chế của chúng tôi đã có trong tài khoản ngân hàng của chúng tôi vào thời điểm đó, thực tế là chúng tôi muốn giữ lại bộ phim, giúp chúng tôi đưa ra những ý tưởng trong bộ phim".[11] Một ý tưởng toàn bộ bộ phim với hai diễn viên mắc kẹt trong một thang máy và bị bắn trong quan điểm của các camera an ninh.[10]

Wan đã đưa ra ý tưởng cho Whannell là hai người đàn ông bị giam giữ bên trong một phòng tắm với một xác chết ở giữa sàn nhà và họ đang cố gắng tìm ra lý do tại sao và làm thế nào để họ có mặt ở đó. Vào cuối phim, họ nhận ra rằng người nằm trên sàn nhà không chết và anh ta là lý do họ bị nhốt trong phòng. Whannell ban đầu đã không cho Wan hào hứng với cái mà anh đang tìm kiếm. "Tôi sẽ không bao giờ quên ngày hôm đó, tôi nhớ treo điện thoại lên và bắt đầu vượt qua nó trong đầu, và trong một khoảng thời gian dài ngắn, tôi đã mở nhật ký của mình và đã viết từ "Saw" "[10].Trước khi ngay lập tức viết chữ "Saw" bằng một phông chữ màu đỏ máu, nhỏ giọt, hai người đã không đề cập đến tiêu đề. Whannell nói: "Đó là một trong những khoảnh khắc đó khiến tôi nhận ra được rằng một số thứ thực sự là có ý nghĩa. Một số điều chỉ chờ đợi ở đó để được phát hiện"[10]

Nhân vật của Jigsaw đã không đề cập đến cho đến khi vài tháng sau, khi Whannell làm việc tại một công ty, anh không hài lòng và bắt đầu bị chứng đau nửa đầu. Nghi rằng đó là một khối u não [12], anh đã đi đến một bác sĩ thần kinh để chụp MRI và trong khi ngồi căng thẳng trong phòng chờ đợi, anh nghĩ, "Chuyện gì xảy ra nếu bạn được thông báo rằng bạn có khối u và sắp chết sớm, bạn đã phản ứng như thế nào? "[8] anh tưởng tượng nhân vật Jigsaw được trao một hoặc hai năm để sống và kết hợp với ý tưởng Jigsaw đưa người khác vào một phiên bản thực sự của tình huống, nhưng chỉ cho họ một vài phút để lựa chọn số phận của họ.[8]

Wan không có ý định làm một bộ phim "tra tấn khiêu dâm" vì kịch bản chỉ có một đoạn ngắn là "tra tấn". Anh nói bộ phim "chơi như một bộ phim kinh dị bí ẩn." Chỉ đến khi những phần tiếp theo mà cốt truyện tập trung nhiều hơn vào những cảnh tra tấn.[8]

Kinh phí[sửa | sửa mã nguồn]

Whannell và Wan ban đầu đã có 30.000 đô la để chi cho bộ phim, nhưng khi kịch bản phát triển thì rõ ràng là họ cần có nhiều quỹ hơn.[9] Kịch bản được nhà sản xuất ở Sydney lựa chọn trong một năm nhưng thỏa thuận cuối cùng đã thất bại.[10] Sau những nỗ lực khác thất bại trong việc đưa kịch bản được sản xuất tại Úc từ năm 2001 đến năm 2002,[8] tác giả văn học Ken Greenblat đã đọc kịch bản và đề nghị họ đi đến Los Angeles, nơi mà họ sẽ có cơ hội tìm kiếm một studio quan tâm lớn hơn.[13] Wan và Whannell ban đầu từ chối, do thiếu tiền đi lại nhưng đại lý của họ, Stacey Testro đã thuyết phục họ đi.[13] Để giúp các hãng phim quan tâm đến kịch bản, Whannell đã cung cấp 5.000 đô la Mỹ để thực hiện một bộ phim ngắn dài 7 phút dựa trên cảnh bẫy gấu của kịch bản, mà họ nghĩ sẽ chứng minh hiệu quả nhất. Whannell vai David, người đàn ông bị đặt bẫy gấu trên đầu và phải tìm cách để tự cứu mình. Làm việc tại Tổng công ty Broadcasting ở Úc, Whannell và Wan cho biết những người quay phim sẵn sàng cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho việc này.[14]

Tôi đoán thuật ngữ "tra tấn khiêu dâm" không ảnh hưởng đến tôi theo cách này hay cách khác. Tôi không thích thuật ngữ, cũng không thực sự ghét nó. Đối với tôi, thật khó để có bất kỳ cảm xúc nào về thuật ngữ này, bởi vì tôi đoán rằng tra tấn khiêu dâm đã cho tôi rất nhiều điều tốt đẹp, như làm việc trong ngành công nghiệp điện ảnh và làm tác giả kịch bản. Tôi đoán tôi chỉ cảm ơn vì được tham gia một bộ phim đã làm nên nó và bất cứ điều gì sau đó chỉ là vấn đề về rượu sâm banh.

—Leigh Whannell (người viết kịch bản) nói về cảm xúc của mình về bộ phim được dán nhãn là "tra tấn khiêu dâm"[8]

Wan đã quay phim ngắn cùng tên bằng máy ảnh 16mm[12] trong vòng hai ngày và chuyển cảnh quay sang đĩa DVD để gửi đính kèm. Còn Whannell muốn đóng vai chính trong phim. Đoạn kết thúc đã cho thấy Wan và Whannell là "nhóm diễn viên giám đốc" chứ không chỉ muốn bán kịch bản. Wan nói, "Leigh và tôi rất yêu dự án này và chúng tôi muốn có một nghề làm phim để chúng tôi lấy khẩu súng của chúng tôi và nói," Các bạn, nếu bạn muốn dự án này, chúng tôi sẽ lên tàu - Leigh phải hành động trong đó và tôi phải chỉ đạo nó.[13]

Vào đầu năm 2003,[15] tại Los Angeles và trước khi gặp nhà sản xuất Gregg Hoffman, bạn của Hoffman đã kéo anh vào văn phòng của anh và cho anh thấy đoạn phim ngắn. Hoffman nói, "Khoảng hai hay ba phút sau đó, hàm của tôi rơi xuống sàn."[16] Anh nhanh chóng trình bày ngắn gọn và kịch bản cho các đối tác Mark BurgOren Koules của Evolution Entertainment.[8] Họ sau đó đã thành lập Twisted Pictures như là một hãng sản xuất thể loại kinh dị.[17] Các nhà sản xuất đọc kịch bản trong đêm đó và hai ngày sau đó đã đưa ra kiểm soát sáng tạo Wan và Whannell và 25% lợi nhuận ròng.[18] Mặc dù Wan và Whannell đã nhận được những lời đề nghị tốt hơn từ những hãng phim như DreamWorksGold Circle Films, nhưng họ không muốn có cơ hội chỉ đạo của Wan và không để Whannell đóng vai chính.[8] Để tài trợ cho bộ phim, Hoffman, Burg và Koules đã đưa ra khoản thế chấp thứ hai tại trụ sở Highland Avenue.[19] Saw đã được cấp ngân sách sản xuất từ ​​1 triệu đến 1,2 triệu đô la.[note 1]

Tìm diễn viên[sửa | sửa mã nguồn]

Elwes đã nhận được bộ phim ngắn trên đĩa DVD và ngay lập tức trở nên quan tâm đến bộ phim. Anh đọc kịch bản trong một lần ngồi và được lôi cuốn bởi "tính độc đáo" của câu chuyện.[22] Để chuẩn bị cho vai của mình là một bác sĩ chuyên khoa về ung bướu, ông đã gặp bác sĩ tại khoa giải phẫu thần kinh UCLA.[23]


Smith, người không phải là một fan hâm mộ kinh dị,[24] ban đầu cô đã từ chối vai diễn, gọi kịch bản là "khủng khiếp". Tuy nhiên, sau khi xem một đoạn ngắn, cô đã đồng ý với vai diễn này, đó là nhân vật mà Whannell đã đóng trong phim ngắn cùng tên.[25]

Về phần nhân vật của Jigsaw, Bell nói - "Tôi đã nhận vai Saw vì tôi nghĩ rằng đó là một nhân vật rất thú vị cho bộ phim. Mọi người bị khóa trong một căn phòng, với tôi, điều đó rất lạ. Tôi đã không đoán được kết thúc khi tôi đọc kịch bản, vì vậy tôi khá ngạc nhiên và rõ ràng với tôi rằng nếu các nhà làm phim quay cảnh tốt, khán giả sẽ bị bất ngờ vì bộ phim rất đáng để làm trong giây phút đó. "[10]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ SAW (18)”. British Board of Film Classification. Ngày 10 tháng 8 năm 2004. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2013. 
  2. ^ a ă “Saw (2004)”. Box Office Mojo. Truy cập ngày 31 tháng 10 năm 2016. 
  3. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên VarietyReview
  4. ^ “Saw. Motion Picture”. United States Copyright Office. Ngày 17 tháng 5 năm 2004. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 17 tháng 8 năm 2011. 
  5. ^ Otto, Jeff (ngày 9 tháng 2 năm 2005). “IGN Interviews James Wan and Leigh Whannell”. IGN. News Corporation. Bản gốc lưu trữ ngày 12 tháng 2 năm 2007. Truy cập ngày 17 tháng 8 năm 2011. 
  6. ^ Vejvoda, Jim (ngày 28 tháng 8 năm 2014). “Saw returning to theatres for its 10th anniversary”. IGN. News Corporation. Truy cập ngày 28 tháng 8 năm 2014. 
  7. ^ Fallon, John (2004). “The Arrow Interviews James Wan”. JoBlo.com. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2011. 
  8. ^ a ă â b c d đ e Tobias, Scott (29 tháng 10 năm 2010). “Saw creators Leigh Whannell and James Wan”. The A.V. Club (The Onion). Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2011. 
  9. ^ a ă Walker, Sarah (tháng 9 năm 2004). “Saw Cuts Deep”. Fangoria (236): 50. ISSN 0164-2111. 
  10. ^ a ă â b c d Albin, Andrea (26 tháng 10 năm 2010). “Special Feature: 'Saw Revisited: Jigsaw's Long Journey'. Bloody Disgusting. The Collective. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2011. 
  11. ^ Otto, Jeff (27 tháng 10 năm 2004). “Interview: James Wan and Leigh Whannell”. IGN. News Corporation. tr. 1. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2011. 
  12. ^ a ă Fallon, John (2004). “The Arrow Interviews Leigh Whannell”. JoBlo.com. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2011. 
  13. ^ a ă â b “They came, Saw, conquered”. The Sydney Morning Herald (Fairfax Media). 24 tháng 11 năm 2004. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2011. 
  14. ^ Otto, Jeff (27 tháng 10 năm 2004). “Interview: James Wan and Leigh Whannell”. IGN. News Corporation. tr. 2. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2011. 
  15. ^ A. Fernandez, Jay (20 tháng 10 năm 2008). "Saw" horror franchise faces test with 5th movie”. Reuters. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 18 tháng 8 năm 2011. 
  16. ^ “Saw Production Notes” (1.18MB .DOC file download). Lionsgate. 2004. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2011. 
  17. ^ Harris, Dana (2 tháng 3 năm 2005). “Twisted, LG find way into 'Catacombs'. Variety. Reed Business Information. Bản gốc lưu trữ ngày 28 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 28 tháng 9 năm 2011. 
  18. ^ Lidz, Franz (25 tháng 10 năm 2009). “As the ' Saw ' turns”. The Virginian-Pilot (Norfolk, Virginia: Landmark Media Enterprises). 
  19. ^ Fleming, Mike (11 tháng 1 năm 2004). 'Saw' comes, conquers”. Variety. Reed Business Information. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 21 tháng 9 năm 2011. 
  20. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên TorontoStar
  21. ^ Lidz, Franz (21 tháng 10 năm 2009). “Limbs Pile Up, and Money, Too”. The New York Times. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2011. 
  22. ^ Otto, Jeff (26 tháng 10 năm 2004). “IGN Interviews Cary Elwes”. IGN. News Corporation. tr. 1. Truy cập ngày 18 tháng 8 năm 2011. 
  23. ^ Otto, Jeff (26 tháng 10 năm 2004). “IGN Interviews Cary Elwes”. IGN. News Corporation. tr. 2. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 9 năm 2011. Truy cập ngày 18 tháng 8 năm 2011. 
  24. ^ Wieselman, Jarett (13 tháng 7 năm 2009). “Shawnee Smith: "I Can't Watch Horror Movies". New York Post. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2011. 
  25. ^ Condit, Jon (2 tháng 12 năm 2004). “Glover, Danny & Smith, Shawnee (Saw)”. DreadCentral. CraveOnline. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2011. 


Lỗi chú thích: Đã tìm thấy thẻ <ref> với tên nhóm “note”, nhưng không tìm thấy thẻ tương ứng <references group="note"/> tương ứng, hoặc thẻ đóng </ref> bị thiếu