Đông Minh Vương

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Đông Minh Vương
Vua Cao Câu Ly
Tomb of King Tongmyong, Pyongyang, North Korea.jpg
Tượng Đông Minh Vương tại Mộ của Đông Minh VươngBình Nhưỡng
Trị vì 37 TCN - 19
Đăng quang 37 TCN
Kế nhiệm Lưu Ly Minh Vương
Thông tin chung
Hậu duệ
Vương tộc Dòng họ Cao
Thân phụ Giải Mộ Sấu
Thân mẫu Liễu Hoa
Sinh 19
Mất 19 (40 tuổi)
Đông Minh Vương
Hangul 동명성왕 hay 동명왕
Hanja (Hán tự) 東明聖王 hay 東明王
Romaja quốc ngữ Dongmyeong-seongwang hay Dongmyeong-wang
McCune-Reischauer Tongmyŏng-sŏngwang hay Tongmyŏng-wang

Cao Chu Mông (tiếng Triều Tiên: 주몽, 朱蒙 Go Jumong), hay Đông Minh [Thánh] Vương (東明聖王 Dongmyeongseongwong hay 東明王 Dongmyeongwong) (58 - 19 TCN hoặc 37 - 19 TCN) là vị vua sáng lập của Cao Câu Ly, vương quốc phía bắc trong thời Tam quốc Triều Tiên

Ông lên ngôi vào khoảng giữa thế kỷ thứ 3 với niên hiệuĐỗng Minh Thành. Ông còn được gọi là Chu Mông Vương. Trong Tam quốc sử ký (Samguk Sagi) và Tam quốc di sự (Samguk Yusa), ông được gọi là Chu Mông, với họ là Cao (Go). Tam quốc sử ký viết rằng ông cũng được biết đến với các tên gọi Trâu Mông (Chumo) hay Sanghae, Chumong (추몽, 鄒蒙), Trung Mưu (Jungmo) (중모, 中牟 hay 仲牟), Ju-mông (Jumong) hay Đô Mưu (Domo) (도모, 都牟) [1].

Theo Tam quốc di sự, Chu Mông là con trai của Giải Mộ Sấu - một vị thủ lĩnh quân sự tài ba của nghĩa quân Đại Mật - và bà Liễu Hoa. Ngay từ khi mới sinh cho đến năm 20 tuổi, ông vẫn bị lầm tưởng là con trai của vua Kim Oa nước Đông Phù Dư do vị vua này che giấu sự thật và sau này lớn lên, ông đã đánh bại các thế lực phong kiến ngoại bang và cát cứ trong nước để lập ra nhà nước Cao Khấu Ly thống nhất. Theo những nghiên cứu gần đây của các học giả Hàn Quốc, Chu Mông là cháu nội của Giải Mộ Sấu (con của người con trai thứ hai của Giải Mộ Sấu).

Khai sinh[sửa | sửa mã nguồn]

Truyền thuyết về sự thành lập của Cao Câu Ly được nhắc đến trong các văn thư cổ của Triều Tiên, bao gồm cả trên bia Quảng Khai Thổ Vương. Phiên bản tốt nhất được biết đến, với một vài dị bản, là nằm trong Tam Quốc Sử ký, Tam Quốc di sự, và Đông Minh Vương Thiên (Dongmyeongwangpyeon 東明王篇) của Đông Quốc Lý Tướng Quốc Tập (Dongguk Isanggukjip 東國李相國集).

Theo thần thoại, Cao Chu Mông là con trai của Giải Mộ Sấu (解慕漱, "Đứa trẻ của Thiên đường") và Liễu Hoa (柳花, "Con của Thủy thần Hà Bá" (河伯)). Giải Mộ Sấu gặp Liễu Hoa tại một con sông mà nàng vẫn thường tắm ở đó, nhưng Thủy thần không đồng ý với Giải Mộ Sấu, người đã trở lại Thiên đàng. Thủy thần đuổi Liễu Hoa đến Ưu Bột Thủy (Ubalsu 優渤水), nơi cô đã gặp và trở thành thiếp của vua nước Kim Oa Đông Phù Dư. Liễu Hoa có mang bởi ánh nắng và hạ sinh một quả trứng. Vua Kim Oa tìm cách tiêu diệt quả trứng, quăng nó cho các dã thú, nhưng ngược lại chúng bảo vệ quả trứng. Vua Kim Oa đành trả nó về cho Liễu Hoa. Từ quả trứng nở ra một đứa trẻ, được đặt tên là Chu Mông, nghĩa là "thần tiễn" trong tiếng Hàn cổ.

Chu Mông khi trưởng thành cưới Duệ Tố Gia (YeSoya), con gái một quý tộc Đông Phù Dư, ở tuổi 20. Họ đã có một người con là Yuri sau này trở thành Lưu Ly Vương. Chu Mông nổi tiếng bởi tài bắn cung. Hai con trai của vua Kim Oa (Geumwa) là DaesoYeongpo ghen ghét với Chu Mông và ông bị buộc phải rời Đông Phù Dư để theo đuổi giấc mơ của Giải Mộ Sấu (Hae Mosu) là thống nhất lãnh thổ của nước Cổ Triều Tiên bị chia cắt do sự tham nhũng của nhà Hán và giải cứu dư dân của Cổ Triều Tiên ở Phù Dư. Theo truyền thuyết, khi Chu Mông tìm đến một con sông có dòng nước chảy xiết, rùa và các sinh vật sống trong nước nổi lên và hình thành một cây cầu [2] để ông vược qua. Khi đến vùng đất ở phía nam dòng sông, ông được chào đón bởi Cao Vô Tư Đàn Quân (Go Museo Dangun), thủ lĩnh Tốt Bản (Jolbon), sau này là Bắc Phù Dư (Bukbuyeo). Cao Vô Tư (Yeon Ta Bal) biết rằng Chu Mông không phải là một người tầm thường nên gả con gái của mình là Thiệu Tây Nô (So Seo-No) cho ông. Sau cái chết của cha vợ năm 38 TCN, Chu Mông trở thành thủ lĩnh thứ bảy của Bắc Phù Dư (Bukbuyeo) và thống nhất năm bộ tộc của Tốt Bản thành một đất nước độc lập Cao Câu Ly. Thiệu Tây Nô đã từng kết hôn với Ưu Đài (Wutae) và có hai người con là Biryu và Onjo (người sau này thành lập vương quốc Bách Tế).

Trị vì[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 37 TCN, Chu Mông lên ngôi ở Cao Cấu Ly Quốc (Geogurio) (句麗國). Cùng năm đó, vua Tùng Nhượng (Songyang 송양)(松讓) của Phí Lưu Quốc (Biryuguk 沸流國) đầu hàng sau khi được sự giúp đỡ của Chu Mông đánh bại quân xâm lược Mạt Hạt (Malgal 靺鞨). Năm 34 trước Công nguyên, Tốt Bản Thành (Jolbon-Seong), thủ đô đầu tiên của Cao Cấu Ly, được hoàn thành cùng với cung điện hoàng gia. Hai năm sau, Chu Mông ra lệnh hai vị tướng Ô Y (Oyi 烏伊) và Phù Phân Nô (Bu Bun-No 부분노 (扶芬奴)) đi chiếm nước Hạnh Nhân (Haeng-In 荇人國) (sau dãy núi Đại Bạch). Bốn năm sau, năm 28 TCN, Chu Mông ra lệnh cho tướng Phù Úy Yếm (Bu Wi-Yeom 부위염, 扶尉厭) đi chiếm nước Ốc Trở (Okjeo 沃沮) [3][4]. Cùng năm đó, thân mẫu Chu Mông là bà Kim Oa qua đời trong cung điện của Đông Phù Dư, và được cử hành tang lễ như một vương hậu mặc dù bà chỉ là vương phi.

Chu Mông gửi một thông điệp và nhiều quà tặng đến vua Kim Oa để tỏ lòng biết ơn sâu sắc của mình. Năm 19 TCN, Duệ Tố Gia (Ye Soya) rời bỏ Đông Phù Dư cùng với con trai của mình, Yuri - Lưu Ly, đến Cao Câu Ly. Duệ Tố Gia trở thành hoàng hậu gây sức ép lên vợ thứ hai của Chu Mông là Thiệu Tây Nô (So Seo-No). Bà lo lắng cho vị trí của hai con trai mình trong vương tộc Câu Lệ và đã đi khỏi Cao Khấu Ly đến vùng đất phía nam của Triều Tiên, mà bây giờ là Hàn Quốc. Ở đó bà dựng lên nước Bách Tế. Chu Mông phong cho Lưu Ly là thái tử.

Qua đời[sửa | sửa mã nguồn]

Cùng năm đó, Đông Minh Vương qua đời ở tuổi 40 [5]. Thế tử Lưu Ly chôn cất cha mình trong một khu mộ hình kim tự tháp và đặt tên hiệu cho cha là Đông Minh Thánh Đại vương.

Di sản[sửa | sửa mã nguồn]

Vương quốc Cao Câu Ly của Đông Minh Vương cuối cùng phát triển thành một nước hùng mạnh và có ảnh hưởng đáng kể. Cao Câu Ly tồn tại hơn 705 năm và được cai trị bởi 28 vị hoàng đế liên tiếp trong cho đến khi bị chinh phục bởi liên minh Tân La-Đường vào năm 668. Bột HảiCao Ly kế thừa Cao Câu Ly và các hậu duệ hiện đại của Chu Mông vẫn mang họ "Cao".

Trong văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 2006-2007, Hãng Phát thanh - Truyền hình MBC (Hàn Quốc) phát sóng bộ phim truyền hình 81 tập nổi tiếng "Jumong". Bộ phim sử dụng yếu tố từ các ghi chép lịch sử và thần thoại, và kể lại câu chuyện theo cách chân thực nhất có thể về Đông Minh Vương, người từ một vị hoàng tử hư hỏng của hoàng gia Phù Dư trở thành một nhân vật hàng đầu của Phù Dư sau khi dấn thân vào một cuộc hành trình khám phá bản thân, nhưng buộc phải bỏ đi sau khi bị phản bội bởi những người anh em của mình. Xây dựng lại đội quân Đại Mật của cha đẻ Hae Mo-su, Jumong bước vào một nhiệm vụ để giải cứu và tập hợp các du dân của Cổ Triều Tiên, dẫn đầu cuộc chiến chống lại sự áp bức của nhà Hán, cuối cùng trỏ thành vua của quốc gia Cao Câu Ly mới.

Năm 2010, KBS1 bắt đầu phát sóng bộ phim 'Truyền thuyết một vị vua'. Trong bộ phim này, Ju Mong được miêu tả như một bạo chúa, người không chịu chấp nhận chia sẻ quyền lực của Cao Câu Ly với Thiệu Tây Nô và phe cánh Tốt Bản. Sau khi Lưu Ly, thái tử và người thừa kế ngai vàng của Ju-Mong đến Cao Câu Ly, Thiệu Tây Nô quyết định dời khỏi 'nước Cao Câu Ly yêu quý của bà cùng với toàn bộ thuộc hạ và người hầu để thiết lập một vương quốc mới - một 'nước mạnh mẽ hơn Cao Câu Ly'.

Gia đình[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Digital Korean Studies http://www.koreandb.net/KPeople/KPShow.asp?ID=0003672&Type=L
  2. ^ http://www.seelotus.com/gojeon/gojeon/seol-hwa/dong-myeong-wang.htm (Kor)
  3. ^ History of Korea (Korean) http://www.koreandb.net/KoreanKing/html/person/p121_03672.htm
  4. ^ 《三国史记》:"六年 秋八月 神雀集宫庭 冬十月 王命乌伊扶芬奴 伐太白山东南人国 取其地为城邑。十年 秋九月 鸾集于王台 冬十一月 王命扶尉 伐北沃沮灭之 以其地为城邑"
  5. ^ 秋九月 王升遐 時年四十歲 葬龍山 號東明聖王, 《Samguksagi》 Goguryeo, volume 13.