Mường Nhé

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Mường Nhé

Huyện
Hành chính
TỉnhĐiện Biên
Huyện lỵMường Nhé
Phân chia hành chính11
Địa lý
Diện tích1.573,73km2
Dân số (2018)
Tổng cộng40.030 người
Mật độ21 người/km2
Dân tộcDao,Mông...
Khác
Websitemuongnhe.dienbien.gov.vn

Mường Nhé là một huyện nằm ở phía tây bắc tỉnh Điện Biên, là huyện cực bắc của tỉnh Điện Biên và đồng thời là huyện cực tây của Việt Nam[1][2].

Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Mường Nhé là một huyện miền núi, nằm trên ngã ba biên giới giữa Việt Nam với Trung QuốcLào, có vị trí địa lý:

Điểm cực Tây của Việt Nam là A Pa Chải-Tá Miếu, chính là ngã ba biên giới, nằm tại xã Sín Thầu, có tọa độ địa lý kinh độ 102°8' Đông, vĩ độ 22°44' Bắc.

Diện tích tự nhiên ở đây chủ yếu là rừng, chiếm 55%[3].Thời điểm tháng 8 năm 2012, huyện Mường Nhé có 157.372,94 ha diện tích tự nhiên và 32.977 nhân khẩu.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Mường Nhé được thành lập theo Nghị định 08/2002/NĐ-CP ngày 14 tháng 1 năm 2002 trên cơ sở điều chỉnh địa giới hai huyện Mường TèMường Lay (cũ) của tỉnh Lai Châu cũ. Khi mới thành lập, huyện Mường Nhé có 6 xã: Chà Cang, Chung Chải, Mường Nhé, Mường Toong, Nà Hỳ, Sín Thầu[4] với diện tích hơn 2500 km².

Ngày 26 tháng 12 năm 2003, Quốc hội ra Nghị quyết trong đó chia tỉnh Lai Châu thành tỉnh Lai Châu (mới) và tỉnh Điện Biên; huyện Mường Nhé thuộc tỉnh Điện Biên.[5]

Ngày 21 tháng 3 năm 2006, thành lập 5 xã: Nà Khoa, Nà Bủng, Pa Tần, Quảng Lâm, Nậm Kè.[6]

Ngày 16 tháng 9 năm 2009, thành lập 5 xã: Nậm Vì, Na Cô Sa, Pá Mỳ, Sen Thượng, Leng Su Sìn.[7]

Ngày 25 tháng 8 năm 2012, thành lập 5 xã: Nậm Tin, Nậm Nhừ, Nậm Chua, Vàng Đán, Huổi Lếch. Cùng năm này, 10 xã: Pa Tần, Chà Cang, Nà Khoa, Nà Bủng, Nà Hỳ, Na Cô Sa, Nậm Tin, Nậm Nhừ, Nậm Chua, Vàng Đán cắt sang huyện Nậm Pồ. Đến thời điểm này, huyện Mường Nhé có 1.573,7294 km² diện tích tự nhiên và 32.977 nhân khẩu.[8]

Bạo loạn ở Mường Nhé[sửa | sửa mã nguồn]

Vào tháng 4 năm 2011, Vàng A Ía, Thào A Lù cùng một số người H'Mông tuyền truyền, lôi kéo đồng bào Mông từ các nơi tụ tập tại bản Huổi Khon xã Nậm Kè, Mường Nhé với mục đích "Xưng vua, lập Vương quốc Mông".

Trung tuần tháng 4, một lượng lớn người Mông từ các tỉnh Tây Bắc thậm chí Đăk Lăk, Đăk Nông theo lời tụ họp tập trung tại Mường Nhé. Từ ngày 30 tháng 4 đến 6 tháng 5, 2011, đã có khoảng 7000 người Mông ồ ạt kéo về bản Huổi Khon, dựng lều bạt để tụ tập, chờ đợi sự xuất hiện của vua Mèo. Các lực lượng chức năng được huy động để tuyên truyền, thuyết phục và giải tán đám đông Huổi Khon.

Vàng A Ía sau đó đã bỏ trốn ra nước ngoài và tiếp tục móc nối với các đối tượng trong nước lôi kéo người Mông tham gia huấn luyện quân sự, tiếp tục ý đồ lập “Vương quốc Mông”. Ngày 13 tháng 3, TAND tỉnh Ðiện Biên đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án phá rối an ninh xảy ra tại Mường Nhé. Tám đối tượng bị xét xử với mức tù từ 2 năm đến 30 tháng.

Ngày 15 tháng 10 năm 2012, 13 đối tượng do Giàng Pà Tỉnh cầm đầu, trang bị súng tấn công đồn biên phòng Sen Thương, làm một Đại úy thiệt mạng và bốn cán bộ công an khác bị thương. Ngày 7/4/2014, TAND tỉnh Điện Biên đã kết thúc phiên tòa lưu động, công khai xét xử Giàng A Tỉnh và 21 đồng phạm về tội "Hoạt động phỉ" theo quy định tại Điều 83, Bộ luật Hình sự.

Hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Mường Nhé có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm 11 xã: Chung Chải, Huổi Lếch, Leng Su Sìn, Mường Nhé (huyện lỵ), Mường Toong, Nậm Kè, Nậm Vì, Pá Mỳ, Quảng Lâm, Sen Thượng, Sín Thầu.

Kinh tế - xã hội[sửa | sửa mã nguồn]

Vấn đề phá rừng[sửa | sửa mã nguồn]

Vào đầu những năm 1980, rừng Mường Nhé giữ kỷ lục trên cả nước ta, với diện tích được khoanh đếm bảo vệ hơn 310.000ha. Cán bộ bảo tồn từng ước tính những đàn voi đi rinh rợp, đi nườm nượp khắp Mường Nhé, là khoảng 250 con; đàn bò tót khoảng 300 cá thể; nai, hoẵng, sơn dương, cầy cáo thì rất nhiều[9].

Thế nhưng, đến nay, kho báu thiên nhiên ở khu bảo tồn Mường Nhé và vùng lân cận đã và đang bị tàn sát đến khó tin[9].

Đến năm 2009, diện tích chính thức được bảo vệ nghiêm ngặt của Khu bảo tồn thiên nhiên Mường Nhé chỉ còn có 45.000ha. Trừ một số diện tích bị cắt sang Mường Tè (do quá trình tách huyện), số còn lại: Cả trăm nghìn hécta rừng đã bị phá, nói đúng hơn, vì khu bảo tồn hơn ba trăm nghìn hécta kia bị rỗng ruột từ rất lâu, nay đang tiếp tục bị xẻ thịt trên diện rộng...[9]

Năm 2009, tỉnh Điện Biên vừa có quyết định thành lập thêm 33 bản mới ở Mường Nhé, còn hàng chục bản nữa đang cố công, cố sức đòi được...công nhận. Toàn là người di dân tự do, họ chiếm hết những cánh rừng giàu có nhất, họ "cố thủ" ở đó, họ chống đối quyết liệt với sự vận động hồi hương của lực lượng chức năng - thế là "ta" phải chấp nhận cho họ "định cư" bằng cách công nhận thêm các bản làng[9].

Bây giờ Mường Nhé có tới 149 bản làng, với 54.000 dân. Nếu so với năm 2002, khi huyện Mường Nhé (vốn là một phần của huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu) được thành lập với 27.000 người, thì dân số huyện nhà nay đã tăng gấp đôi; trung bình mỗi năm tăng thêm khoảng 4.600 người[9].

Cả các xã mênh mông từ Mường Nhé, Sín Thầu, Chung Chải, xưa - vốn chỉ có duy nhất bản Nậm là nơi sinh sống của đồng bào Mông - thì nay, dân số của Mường Nhé đã đến mức... nửa già là người Mông. Hầu hết họ đến bằng con đường di dân tự do[9].

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Quyết định số 124/2004/QĐ-TTg của Chính phủ ngày 08/07/2004 ban hành Danh mục và mã số các đơn vị hành chính Việt Nam có đến 30/6/2004. Thuky Luat Online, 2016. Truy cập 25/12/2018.
  2. ^ Thông tư 47/2013/TT-BTNMT ngày 26/12/2013 của Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành Danh mục địa danh... phục vụ công tác thành lập bản đồ tỉnh Điện Biên. Thuky Luat Online, 2016. Truy cập 25/12/2018.
  3. ^ Mường Nhé với nhiệm vụ củng cố quốc phòng an ninh
  4. ^ Nghị định 08/2002/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính huyện Mường Tè, huyện Mường Lay để thành lập huyện Mường Nhé và chia tách huyện Phong Thổ để thành lập huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu
  5. ^ Nghị quyết số 22/2003/QH11 về việc chia và điều chỉnh địa giới hành chính một số tỉnh do Quốc hội ban hành
  6. ^ Nghị định 27/2006/NĐ-CP về việc thành lập một số xã thuộc huyện Mường Nhé, tỉnh Điện Biên
  7. ^ Nghị định 17/NĐ-CP năm 2009 điều chỉnh địa giới hành chính xã, phường để thành lập xã thuộc huyện Mường Nhé và thành phố Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên
  8. ^ Nghị quyết 45/NQ-CP năm 2012 điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập đơn vị hành chính cấp xã, huyện thuộc tỉnh Điện Biên do Chính phủ ban hành
  9. ^ a ă â b c d “Choáng váng với rừng ở Mường Nhé”. Báo Lao động điện tử. Truy cập ngày 10 tháng 7 năm 2010. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]