Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Tấn Ai công”

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Nội dung được xóa Nội dung được thêm vào
Không có tóm lược sửa đổi
Dòng 52: Dòng 52:
* [[Sử ký Tư Mã Thiên]], thiên:
* [[Sử ký Tư Mã Thiên]], thiên:
** ''Tấn thế gia''
** ''Tấn thế gia''
**''Triệu thế gia''
* Phương Thi Danh (2001), ''Niên biểu lịch sử Trung Quốc'', NXB Thế giới
* Phương Thi Danh ([[2001]]), ''Niên biểu lịch sử Trung Quốc'', NXB Thế giới

==Chú thích==
==Chú thích==
{{reflist}}
{{reflist}}

Phiên bản lúc 09:19, ngày 5 tháng 9 năm 2011

Tấn Ai công, Tấn Kính công, Tấn Ý công
晋哀公/晋敬公/晋懿公
Vua chư hầu Trung Quốc
Vua nước Tấn
Tiền nhiệmTấn Xuất công
Kế nhiệmTấn U công
Thông tin chung
Mất439 TCN/434 TCN
Trung Quốc
Hậu duệTấn U công
Tên đầy đủ
Cơ Kiêu
Thụy hiệu
Tấn Ai công, Tấn Kính công, Tấn Ý công
chư hầunước Tấn
Thân phụCơ Kỵ

Tấn Ai công (chữ Hán: 晋哀公, cai trị: 457 TCN440 TCN[1] hoặc 451 TCN - 434 TCN[2]), hay Tấn Kính công (晋敬公), Tấn Ý công (晋懿公), tên thật là Cơ Kiêu (姬骄), là vị vua thứ 36 nước Tấn - một chư hầu của nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Vua không quyền hành

Cơ Kiêu là chắt của Tấn Chiêu công – vua thứ 32 nước Tấn. Tấn Chiêu công có người con út tên là Ung, được đặt thụy hiệu là Đái Tử. Đái Tử sinh ra Cơ Kỵ. Cơ Kỵ chơi thân với Trí Bá và mất sớm.

Sau khi Tấn Xuất công bỏ chạy ra nước ngoài và qua đời, Trí Bá Tuân Dao muốn thôn tính cả nước Tấn nhưng chưa dám[3], bèn lập con của Cơ Kỵ là Cơ Kiêu lên ngôi, tức là Tấn Ai công.

Trong 4 họ đại phu, Trí Bá mạnh nhất, nắm chính sự nước Tấn. Trí Bá muốn lần lượt thôn tính 3 họ kia để chiếm cả nước Tấn. Năm 449 TCN, Trí Bá bắt 3 họ cắt đất cho mình. Hàn và Ngụy nghe theo nhưng họ Triệu chống lại. Trí Bá bèn hợp binh với Hàn và Ngụy đánh họ Triệu.

Ba họ vây họ Triệu trong thành Tấn Dương hơn 1 năm. Trong lúc quẫn bách, Triệu Vô Tuất sai thủ hạ Trương Mạnh Đàm ra thuyết phục họ Hàn và Ngụy phản Trí Bá. Hai họ đồng tình, cùng nhau mang quân đánh úp giết Trí Bá. Ba họ Triệu, Hàn, Ngụy chia nhau đất đai của Trí Bá, cùng nhau điều hành nước Tấn.

Khoảng năm 439 TCN/434 TCN, Tấn Ai công qua đời. Ông ở ngôi 18 năm. Con ông là Cơ Liễu được lập lên ngôi, tức là Tấn U công.

Xem thêm

Tham khảo

  • Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
    • Tấn thế gia
    • Triệu thế gia
  • Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, NXB Thế giới

Chú thích

  1. ^ Sử ký, Tấn thế gia
  2. ^ Phương Thi Danh, sách đã dẫn, tr 35
  3. ^ Sử ký, Tấn thế gia