Đá Chữ Thập
| Thực thể địa lý tranh chấp Đá Chữ Thập | |
|---|---|
 Ảnh vệ tinh chụp đá Chữ Thập | |
| Địa lý | |
  đá Chữ Thập | |
| Vị trí | Biển Đông |
| Tọa độ | 9°32′50″B 112°53′22″Đ / 9,54722°B 112,88944°Đ |
| Diện tích | 2.8 km2 (đất bồi đắp) |
| Quản lý | |
| Quốc gia quản lý |  Trung Quốc |
| Tỉnh | Hải Nam |
| Thành phố | Tam Sa |
| Trấn | Nam Sa |
| Tranh chấp giữa | |
| Quốc gia |  Đài Loan |
Quốc gia |  Philippines |
Quốc gia | Trung Quốc |
Quốc gia |  Việt Nam |
Đá Chữ Thập (tiếng Anh: Fiery Cross Reef hoặc North West Investigator Reef; tiếng Filipino: Kagitingan; tiếng Trung: 永暑礁; bính âm: Yǒngshǔ jiāo, Hán-Việt: Vĩnh Thử tiêu) là một rạn san hô thuộc cụm Nam Yết của quần đảo Trường Sa. Đá này nằm ở vị trí cách biệt với các thực thể khác của quần đảo, nằm về phía tây nam của cụm Nam Yết và về phía đông bắc của cụm Trường Sa.
Đá Chữ Thập là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan, Philippines và Trung Quốc. Sau Hải chiến Trường Sa 1988, Trung Quốc đã kiểm soát đá này.[1][2]
Đá Chữ Thập đã bị phía Trung Quốc chiếm đóng vào đầu năm 1988, bất chấp sự phản đối gay gắt và kịp thời từ phía Việt Nam, dẫn đến sự kiện Hải chiến Trường Sa vào tháng 3 năm đó. Đến năm 2014, Trung Quốc bắt đầu các hoạt động bồi đắp, cải tạo quy mô lớn tại thực thể này, biến nó thành một đảo nhân tạo có diện tích khoảng 274 ha (677 mẫu Anh). Tính đến cuối năm 2014, có khoảng 200 binh lính Trung Quốc đồn trú tại đây. Quân số này tiếp tục tăng lên trong giai đoạn sau đó cùng với việc đưa vào vận hành các nhân viên hậu cần, kỹ thuật cho căn cứ không quân, bao gồm một đường băng dài 3.125 m (1,9 dặm) và hệ thống radar cảnh báo sớm liên quan.
Theo các báo cáo quốc tế, đây là bãi đá bị Trung Quốc chiếm đóng và biến thành một "căn cứ quân sự tiền đồn" ở khu vực Quần đảo Trường Sa. Tại đây, họ đã hoàn thành 12 hầm trú ẩn kiên cố có mái che di động dành cho các bệ phóng tên lửa. Căn cứ này có đủ nhà chứa máy bay cho 24 chiến đấu cơ và 4 máy bay cỡ lớn. Trên đá Chữ Thập, đường băng đã được xây dựng đủ dài cho máy bay ném bom hạng nặng hạ cánh; một máy bay như vậy có thể thực hiện các hoạt động tác chiến trong phạm vi 5.600 km (3.500 dặm) tính từ bãi đá bị bồi đắp này.
Tên gọi
[sửa | sửa mã nguồn]Tên gọi quốc tế này bắt nguồn từ sự kiện tàu chở trà Fiery Cross của Anh bị đắm tại đây vào ngày 4 tháng 3 năm 1860. Đến năm 1867, Trung úy J.W. Reed thuộc tàu HMS Rifleman của Hải quân Anh đã tiến hành khảo sát khu vực này, xác định đây là một rạn san hô rộng lớn và ghi nhận xác hai con tàu bị đắm là Fiery Cross và Meerschaum. Do vị trí địa lý nằm ở phía tây bắc của Bãi Thám Hiểm (Investigator Shoal), rạn san hô này còn được gọi là Bãi Thám Hiểm Tây Bắc (Northwest Investigator Reef).
Những năm đầu thế kỷ XX, các cơ quan địa lý và hàng hải quốc tế thường gọi thực thể này là "Fiery Cross Reef", và trong hệ thống bản đồ hành chính của Việt Nam, thực thể này được xác định và đặt tên chính thức là Đá Chữ Thập.
Vị trí địa lý
[sửa | sửa mã nguồn]9°33′0″B 112°54′0″Đ / 9,55°B 112,9°Đ. Vị trí của đá Chữ Thập nằm cách vịnh Cam Ranh khoảng 250 hải lý về phía đông nam, nằm tại giao điểm của các tuyến đường hàng hải quốc tế huyết mạch và các tuyến đường thủy trọng yếu trên Biển Đông. Địa điểm này cách căn cứ hải quân Du Lâm trên đảo Hải Nam khoảng 560 hải lý và cách đất liền Trung Quốc khoảng 740 hải lý.
Nằm cách đá Ba Đầu khoảng 55 hải lý về phía tây nam, cách đảo Phan Vinh khoảng 50 hải lý về phía tây bắc và cách Đá Đông 46 hải lý về phía đông bắc, vị trí này nằm giữa đảo Ba Bình và đảo Trường Sa Đông.
Đặc điểm
[sửa | sửa mã nguồn]Ngày 12 tháng 7 năm 2016, Hội đồng Trọng tài được thành lập theo Phụ lục VII của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) đã phán quyết rằng đá Chữ Thập bao gồm các cấu trúc bãi cạn lúc chìm lúc nổi và các thực thể nổi khi thủy triều lên theo quy định tại Điều 121(1) của Công ước. Tuy nhiên, căn cứ theo Khoản 3 Điều 121 của UNCLOS, các điểm nổi khi thủy triều lên tại đá Chữ Thập chỉ là "những đảo đá không thể duy trì sự cư trú của con người hoặc một đời sống kinh tế riêng, và do đó chỉ có vùng lãnh hải 12 hải lý tính từ đường cơ sở, chứ không có vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) hay thềm lục địa.[3][4]
Địa hình địa chất
[sửa | sửa mã nguồn]Đá Chữ Thập có hình elip, với thềm san hô chính bao phủ một diện tích khoảng 4 km². Bãi ngầm này trải dài khoảng 26 km theo hướng đông bắc - tây nam và rộng khoảng 7,5 km. Cấu trúc địa lý ở đây bao gồm nhiều rạn san hô và bãi cạn, hầu hết đều bị ngập nước khi thủy triều lên. Vùng đầm phá bên trong không định hình rõ ràng, với độ sâu mực nước dao động từ 14,6 đến 40 m.
Tảng đá tự nhiên duy nhất cao khoảng 1 m nằm ở phía tây nam (9°33′0″B 112°53′0″Đ / 9,55°B 112,88333°Đ). Ngoài tảng đá này, hầu hết các rạn san hô cấu thành bãi ngầm đều bị chìm ngập khi thủy triều lên. Ở phía đông bắc, có một rạn san hô khác nhô cao hơn mặt nước khoảng 0,6 m.
Năm 1988, sau quá trình cải tạo và bồi đắp, một đảo nhân tạo có diện tích 0,0081 km² (dài và rộng 90 m) đã được xây dựng tại đá Chữ Thập. Tính đến ngày 15 tháng 3 năm 2015, diện tích bồi đắp và san lấp tại đây đã mở rộng lên đến khoảng 2,8 km².
Các nhà khoa học đã nghiên cứu và nhận thấy rằng lượng nước ngọt bên dưới đá Chữ Thập đang tích tụ và mở rộng nhanh chóng với tốc độ khoảng 1 m mỗi năm. Vì nước ngọt có khối lượng riêng nhỏ hơn nước biển nên nó nổi lên phía trên, tạo thành cấu trúc gọi là thấu kính nước ngọt. Theo các mô hình dự báo máy tính, trữ lượng nước ngọt tại cấu trúc rạn san hô này sẽ đạt trạng thái ổn định và có thể khai thác bền vững trong vòng 15 năm tới.
Nền tảng rạn san hô của đá Chữ Thập dài hơn 26 km và rộng 7,6 km, với tổng diện tích 108 km². Do đó, thực thể này có tiềm năng bồi đắp và cải tạo rất lớn. Giới quan sát ước tính rằng đảo nhân tạo tại đá Chữ Thập mà phía Trung Quốc xây dựng có thể đạt diện tích đất liền là 62 km², diện tích hồ là 6,5 km² và diện tích vũng biển làm cảng nội địa là 35,5 km².
Trạm quan trắc mực nước biển GLOSS
[sửa | sửa mã nguồn]Tháng 3 năm 1987, phía Trung Quốc đã đệ trình tên gọi 'Vĩnh Thử' lên cuộc họp của Ủy ban Hải dương học Liên Chính phủ thuộc Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc (UNESCO/IOC) để làm địa điểm xây dựng trạm giám sát mực nước biển, như một phần của mạng lưới Hệ thống Quan sát Mực nước biển Toàn cầu (GLOSS). Do không nắm rõ vị trí thực tế của tọa độ này, các nhà khoa học quốc tế lúc bấy giờ đã đưa thực thể này vào danh sách các vị trí đặt máy đo thủy triều theo đề xuất của Trung Quốc. Các nhà khoa học này hoàn toàn không biết đến các tranh chấp chính trị tại khu vực, cũng như việc các thực thể này đang được các quốc gia Việt Nam và các yêu sách của Trung Quốc, Đài Loan tuyên bố chủ quyền.
Tháng 4 năm 1987, phía Trung Quốc đã lựa chọn đá Chữ Thập làm địa điểm để xây dựng cái gọi là "trạm quan trắc khí tượng", với lý do bãi đá này có diện tích phù hợp và nằm cách biệt với các đảo lớn xung quanh. Hành động xâm chiếm này đã làm gia tăng căng thẳng với Việt Nam. Đến tháng 1 năm 1988, trước mưu đồ áp đặt sự kiểm soát của đối phương, các tàu vận tải của Hải quân Việt Nam mang theo chiến sĩ và vật tư, vật liệu xây dựng đã dũng cảm tiến vào khu vực bãi đá nhằm thực thi nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, đóng giữ và dựng nhà giàn, công trình phòng thủ tại đây.
Việc thi công, tôn tạo công trình trên bãi đá được bắt đầu vào tháng 2 năm 1988 và hoàn thành vào tháng 8 năm 1988.
Lịch sử
[sửa | sửa mã nguồn]Năm 1935, chính quyền thực dân Pháp đã tiến hành khảo sát và khẳng định chủ quyền đối với đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa.
Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tiếp tục khẳng định chủ quyền và quản lý hành chính đối với đảo Chữ Thập. Ngư dân Việt Nam theo truyền thống từ lâu đời đã quen thuộc với ngư trường vùng biển này. Một số tài liệu quốc tế thường gọi đây là rạn đá Fiery Cross hoặc Fiery Cross Reef. Đối với Việt Nam, thực thể này luôn được gọi chính thức là đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa.
Theo nguồn tin của Trung Quốc, Ủy ban Hải dương học Liên chính phủ thuộc UNESCO ủng hộ về mặt ngoại giao và giao phó cho Trung Quốc xây dựng trạm quan sát trên biển tại quần đảo Trường Sa vào tháng 3 năm 1987. Nắm lấy thời cơ này, Trung Quốc bắt đầu khảo sát quần đảo Trường Sa ngay trong tháng 4 năm 1987 và quyết định chọn đá Chữ Thập làm nơi đóng quân vì đá này không những đủ lớn mà còn nằm xa các căn cứ đồn trú của các nước khác. Trong thời gian sau đó, Trung Quốc còn liên tục viếng thăm và tiến hành khảo sát nhiều thực thể địa lý hoang vu khác.[5]
Ngày 31 tháng 1 năm 1988, Hải quân Nhân dân Việt Nam cử hai tàu chở vật liệu từ đá Tây[6] đến xây dựng công trình tại đá Chữ Thập nhưng bị Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc chặn lại.[7] Từ cuối tháng 2, Trung Quốc bắt đầu xây dựng căn cứ tại đây[5] và hoàn tất việc tạo lập căn cứ vào tháng 7 cùng năm.[8]
Tháng 8 năm 2014, Trung Quốc đã khởi động dự án cải tạo đất tại quần đảo Trường Sa.
Tính đến ngày 25 tháng 4 năm 2015, diện tích của bãi đá này đã bị bồi đắp lên tới 2,8 km², trở thành thực thể có diện tích lớn thứ ba tại quần đảo Trường Sa, sau đá Vành Khăn và đá Xu Bi.
Ngày 13 tháng 5 năm 2015, hoạt động xây dựng đường băng về cơ bản đã hoàn thành.
Tháng 9 năm 2015, hình ảnh vệ tinh cho một đường băng dài khoảng 3.125 m.
Ngày 2 tháng 1 năm 2016, phía Trung Quốc đã sử dụng máy bay dân sự để thực hiện các chuyến bay thử nghiệm kỹ thuật xuống đường băng trên đá Chữ Thập. Việc các hãng hàng không Hainan Airlines và China Southern Airlines cho máy bay hạ cánh xuống đá Chữ Thập.
Ngày 17 tháng 4 năm 2016, máy bay tuần tra biển Y-8 của Hải quân Trung Quốc đã trở thành máy bay quân sự đầu tiên cất cánh và hạ cánh trên đảo Chữ Thập dưới danh nghĩa thực hiện nhiệm vụ cứu hộ khẩn cấp.
Ngày 6 tháng 5 năm 2016, phía Trung Quốc đưa ra tuyên bố rằng hệ sinh thái tại đá Chữ Thập vẫn đang trong quá trình phục hồi và hoạt động bồi đắp, cải tạo tại đây chưa thể hoàn tất trong một sớm một chiều. Trước những cáo buộc về việc dự án này hủy hoại nghiêm trọng môi trường biển, phía Trung Quốc rêu rao rằng họ đang áp dụng các biện pháp sinh thái để từng bước biến thực thể này thành một "ốc đảo biển" thông qua phương pháp mô phỏng tự nhiên.
Ngày 18 tháng 4 năm 2020, Trung Quốc đã thành lập cái gọi là hai quận "Tây Sa" và "Nam Sa" thuộc thành phố Tam Sa, đồng thời đặt trụ sở của chính quyền quận "Nam Sa" tại đá Chữ Thập.
Cơ sở hạ tầng
[sửa | sửa mã nguồn]Trung Quốc đã xây dựng một toà nhà bê tông dài hơn 60 m trên đá Chữ Thập. Trên ngôi nhà có nhiều ăng-ten, gồm cả một ăng-ten radar thu phát sóng cao tần Yagi của hải quân cùng hai vòm che radar.[9] Ngày 26 tháng 5 năm 2010, Trung Quốc phủ sóng mạng điện thoại trên đá này.[10]
Từ năm 2014, Trung Quốc bắt đầu cải tạo mở rộng đá Chữ Thập (Fiery Cross Reef) thành đảo nhân tạo lớn nhất quần đảo Trường Sa, đặt tên là đảo Vĩnh Thử (永暑岛). Đảo này có diện tích 2,74 km² (tính đến tháng 7 năm 2015) với tổng kinh phí hơn 73 tỷ nhân dân tệ (11,5 tỉ USD).[11][12] Trung Quốc xây dựng trên đá Chữ Thập 9 cầu tàu, 2 bãi đáp trực thăng, 10 ăng ten liên lạc qua vệ tinh và một trạm radar.[12] Đặc biệt là việc xây dựng một đường băng dài 3.125 m và rộng 60 m,[13] là đường băng duy nhất đủ lớn cho máy bay ném bom chiến lược tại Trường Sa, cho phép quân đội Trung Quốc bao quát không phận rộng lớn từ Tây Thái Bình Dương gồm cả Guam (nơi có các căn cứ của Mỹ) đến Ấn Độ Dương. Tư lệnh Bộ Chỉ huy Thái Bình Dương của Mỹ (PACOM), Đô đốc Harry Harris, cho biết hiện các vỉa đá ngầm mà Trung Quốc chiếm giữ và xây dựng ở Biển Đông nhìn giống hệt các căn cứ cho máy bay chiến đấu, máy bay ném bom, tàu và hoạt động do thám.[14]
Tình hình hiện tại
[sửa | sửa mã nguồn]Dân cư
[sửa | sửa mã nguồn]Hiện tại, nơi này do hải quân Trung Quốc đóng quân và bố trí trú đóng quân sự với khoảng 200 nhân sự, bao gồm các nhân viên kỹ thuật vô tuyến, radar, hậu cần nhiên liệu và bảo dưỡng. Không có người dân dân sự sinh sống tại đây.
Vận tải
[sửa | sửa mã nguồn]Sân bay trên đá Chữ Thập có đường băng dài 3.300 m theo hướng 05/23, một nhà ga, 20 nhà chứa máy bay và 2 bãi đáp trực thăng. Vào ngày 6 tháng 1 năm 2016, phía Trung Quốc đã cho hai máy bay hành khách dân dụng cất cánh từ sân bay Mỹ Lan Hải Khẩu, bay đến đây. Sau gần 2 giờ bay, các máy bay này đã hạ cánh xuống sân bay xây dựng trên đá Chữ Thập lần lượt lúc 10:21 và 10:46, sau đó quay trở lại Hải Khẩu vào chiều cùng ngày.
Cảng đá Chữ Thập có một nhà ga vận chuyển và cung ứng với sức chứa 5.000 tấn.
Mạng viễn thông
[sửa | sửa mã nguồn]Ngày 28 tháng 4 năm 2010, tập đoàn China Mobile bắt đầu xây dựng các trạm phát sóng thông tin di động trên quần đảo Trường Sa. Vào ngày 20 tháng 5 năm 2010, trạm phát sóng tại đá Chữ Thập được khai trương. Vào ngày 31 tháng 3 năm 2011, vùng biển rộng 280 km² thuộc khu vực 7 rạn san hô chiếm đóng ở quần đảo Trường Sa đã bị phủ sóng hoàn toàn. Vào tháng 3 năm 2015, China Mobile tiếp tục mở các trạm phát sóng 4G trên đá Chữ Thập và đá Xu Bi ở Biển Đông. Hiện tại, tín hiệu điện thoại di động của ba nhà mạng viễn thông lớn của Trung Quốc đã phủ sóng khắp các thực thể này.
Kiến trúc
[sửa | sửa mã nguồn]Hai ngọn hải đăng, một trạm quan sát đại dương được UNESCO công nhận, hơn mười tòa nhà, một sân bóng đá, bốn sân bóng rổ, hai sân cầu lông và một nhà kính trồng rau rộng 500 m².
Y tế
[sửa | sửa mã nguồn]Bệnh viện trên đá Chữ Thập được xây dựng và đưa vào hoạt động vào tháng 6 năm 2016, với quy mô tương đương bệnh viện hạng 2A.
Tranh chấp
[sửa | sửa mã nguồn]Ngày 6 tháng 11 năm 2014, đại diện Bộ Ngoại giao Việt Nam đã gặp đại diện Đại sứ quán Trung Quốc tại Hà Nội trao công hàm phản đối Trung Quốc tiến hành các hoạt động cải tạo phi pháp trên bãi Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.[15]
Ngày 9 tháng 4 năm 2015, bà Hoa Xuân Oánh, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, cho biết hoạt động cải tạo đất và xây dựng tại quần đảo Trường Sa trên Biển Đông là để "xây dựng nơi trú ẩn, hỗ trợ điều hướng, tìm kiếm và cứu hộ, dịch vụ dự báo khí tượng hàng hải, dịch vụ nghề cá cùng thủ tục hành chính cần thiết cho Trung Quốc, các nước láng giềng cũng như chính các tàu đang hoạt động trên Biển Đông". Việc này "là cần thiết do rủi ro từ những cơn bão gây ra với nhiều tuyến hàng hải xa đất liền" và còn "đáp ứng nhu cầu phòng thủ quân sự" của Trung Quốc.[16]
Ngày 16 tháng 4 năm 2015, trả lời câu hỏi về phản ứng của Việt Nam về phát biểu của Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh ngày 9 tháng 4 năm 2015 về việc mở rộng các bãi đá ngầm ở Trường Sa, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Hải Bình cho biết Việt Nam đã nhiều lần giao thiệp với phía Trung Quốc, kể cả ở cấp cao về vấn đề này. Theo ông này, "Một lần nữa, chúng tôi tuyên bố Việt Nam có đầy đủ căn cứ pháp lý và bằng chứng lịch sử khẳng định chủ quyền của mình đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Mọi hành động xây dựng, mở rộng của nước ngoài ở các đảo, đá thuộc khu vực quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa mà không được sự cho phép của Chính phủ Việt Nam là hoàn toàn phi pháp và vô giá trị. Việt Nam kiên quyết phản đối các hành động nêu trên và yêu cầu các bên liên quan nghiêm túc thực hiện Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC), đóng góp thiết thực vào việc duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông".[17]
Ngày 28 tháng 4 năm 2015, Chủ tịch Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 26 ra tuyên bố chia sẻ lo ngại sâu sắc của các lãnh đạo ASEAN về việc tôn tạo, bồi đắp đang diễn ra ở Biển Đông, làm xói mòn lòng tin, sự tin cậy và phương hại đến hòa bình, an ninh và ổn định ở Biển Đông; khẳng định lại tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.[18]
Thượng nghị sĩ Mỹ John McCain, Chủ tịch Ủy ban Quân lực Thượng viện Mỹ, lo ngại Trung Quốc sẽ quân sự hóa các đảo nhân tạo xây dựng phi pháp và tuyên bố một vùng nhận diện phòng không (ADIZ) ở Biển Đông để khẳng định yêu sách chủ quyền.[14]
Thông cáo chung Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN (AMM) 48, ra ngày 6 tháng 8 năm 2015, tuyên bố "Chúng tôi ghi nhận lo ngại sâu sắc của một số Bộ trưởng đối với việc tôn tạo, bồi đắp ở Biển Đông, làm xói mòn lòng tin và sự tin cậy, gia tăng căng thẳng và có thể gây phương hại tới hòa bình, an ninh và ổn định ở Biển Đông". Thông cáo khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, an ninh, ổn định, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, nhấn mạnh sự cần thiết đối với tất cả các bên trong việc bảo đảm thực hiện đầy đủ và hiệu quả toàn bộ các điều khoản của Tuyên bố về Ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC): xây dựng, duy trì và tăng cường lòng tin và sự tin cậy lẫn nhau; thực hiện kiềm chế đối với các hành động làm phức tạp và gia tăng các tranh chấp; không đe doạ hoặc sử dụng vũ lực; các bên liên quan giải quyết các bất đồng và tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, phù hợp với các nguyên tắc được thừa nhận rộng rãi của luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển (UNCLOS) 1982. Thông cáo chung cũng nêu rõ các bên trông đợi việc thực hiện hiệu quả các biện pháp đã được nhất trí nhằm tăng cường lòng tin và sự tin cậy lẫn nhau cũng như tạo một môi trường thuận lợi cho việc duy trì hòa bình, an ninh và ổn định ở khu vực.[19]
Hoạt động bồi đắp
[sửa | sửa mã nguồn]Trong năm 2014, phía Trung Quốc đã bắt đầu các hoạt động bồi đắp, cải tạo đất để xây dựng một đảo nhân tạo lớn tại quần đảo Trường Sa, nhằm phục vụ việc xây dựng một đường băng dài khoảng 3.300 m (10.800 ft), một cảng biển và một căn cứ quân sự.
Mặc dù phía Trung Quốc chiếm đóng và xây dựng đường băng dài 3.000 m (9.800 ft) trên đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa, nhưng nước này từng ở thế bất lợi so với các bên có tuyên bố chủ quyền khác tại Biển Đông vì là bên duy nhất thời điểm đó không có sân bay ở quần đảo Trường Sa. Tuy nhiên, tính đến đầu năm 2016, Trung Quốc đã tiến hành bồi lấp, cải tạo đất trên 7 bãi đá ngầm và xây dựng 3 đường băng trong quần đảo Trường Sa. Đường băng trên đá Chữ Thập được chúng hoàn thành vào tháng 1 năm 2016 và là đường băng nằm ở phía nam nhất trong số 3 đường băng (hai đường băng còn lại nằm ở đá Vành Khăn và đá Xu Bi). Phía Trung Quốc cũng đã thực hiện việc hạ cánh thử nghiệm hai máy bay dân dụng tại đây vào tháng 1 năm 2016, gồm một chiếc của hãng China Southern Airlines và một chiếc của Hainan Airlines.
Tờ Giải phóng quân báo đưa tin rằng một máy bay quân sự của Trung Quốc đã hạ cánh xuống đá Chữ Thập vào tháng 4 năm 2016. Nhiều nguồn tin cũng khẳng định rằng các loại máy bay quân sự khác của phía Trung Quốc, bao gồm cả máy bay chiến đấu phản lực, liên tục được ghi nhận xuất hiện tại thực thể này kể từ thời điểm đó.
Cuối năm 2016, các hình ảnh thực địa cho thấy đá Chữ Thập đã bị quân sự hóa khi được trang bị thêm các loại vũ khí phòng không và hệ thống vũ khí phòng thủ tầm cực gần (CIWS).
Sân bay đá Chữ Thập
[sửa | sửa mã nguồn]| Sân bay đá Chữ Thập | |||
|---|---|---|---|
| |||
| Thông tin chung | |||
| Kiểu sân bay | Quân sự | ||
| Chủ sở hữu | Trung Quốc | ||
| Cơ quan quản lý | Hải quân Trung Quốc Không quân Trung Quốc | ||
| Thành phố | Tam Sa,Hải Nam | ||
| Vị trí | Đá Chữ Thập | ||
| Bản đồ | |||
 Sân bay đá Chữ Thập Vị trí sân bay ở Biển Đông | |||
| Đường băng | |||
| *Lưu ý: Chủ quyền của Tam Sa (các quần đảo trên Biển Đông) vẫn ở trong tình trạng tranh chấp. | |||
Vũ trang hóa
[sửa | sửa mã nguồn]Đài CNBC của Mỹ ngày 2 tháng 5 năm 2018 dẫn các nguồn tin tình báo cho biết các tên lửa hành trình chống hạm YJ-12B và tên lửa đất đối không HQ-9B đã được Trung Quốc lắp đặt trên ba thực thể Đá Chữ Thập, Xu Bi, Đá Vành Khăn thuộc quần đảo Trường Sa.[20][21]
Tham khảo
[sửa | sửa mã nguồn]- ↑ Nhóm phóng viên Biển Đông (ngày 8 tháng 7 năm 2011). "Trận chiến bảo vệ chủ quyền Trường Sa năm 1988". Đại đoàn kết. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 2 năm 2019. Truy cập ngày 12 tháng 8 năm 2012.
- ↑ "5 năm Trung Quốc xây đảo trái phép ở Trường Sa - Kỳ 4: Đá Chữ Thập". Thanh Niên. Truy cập ngày 23 tháng 9 năm 2020.
- ↑ Hancox, David; Prescott, Victor (1995). A Geographical Description of the Spratly Islands and an Account of Hydrographic Surveys amongst Those Islands. Maritime Briefings. Quyển 1. University of Durham, International Boundaries Research Unit. tr. 13. ISBN 978-1897643181.
- ↑ Sailing Directions 161 (Enroute) - South China Sea and the Gulf of Thailand (ấn bản thứ 13). Bethesda, Maryland: National Geospatial-Intelligence Agency. 2011. tr. 13.
- 1 2 Fravel, M. Taylor (2008). Strong Borders, Secure Nation: Cooperation and Conflict in China's Territorial Disputes (Princeton Studies in International History and Politics). Princeton University Press. tr. 292-293. ISBN 978-0691136097.
- ↑ Strategic digest. Volume 23, Issues 1-6. New Delhi, Ấn Độ: Institute for Defence Studies and Analyses. 1993. tr. 884.
- ↑ Min Gyo Koo (2010). Island Disputes and Maritime Regime Building in East Asia: Between a Rock and a Hard Place (The Political Economy of the Asia Pacific) (ấn bản thứ 1). Springer. tr. 154. ISBN 978-1441962232.
- ↑ Dzurek, Daniel J. (1996). The Spratly Islands Dispute: Who's on First?. Maritime Briefings. University of Durham, International Boundaries Research Unit. tr. 21–22. ISBN 978-1897643235.
- ↑ Bussert, James C.; Elleman, Bruce A. (2011). People's Liberation Army Navy: Combat System Technology, 1949-2010. Naval Institute Press. ISBN 978-1591140801.
{{Chú thích sách}}: Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết) - ↑ "Biên niên các sự kiện chính liên quan đến tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông, hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa". Cục Thông tin Đối ngoại (Việt Nam). ngày 10 tháng 7 năm 2012. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 8 năm 2012. Truy cập ngày 12 tháng 8 năm 2012.
- ↑ Trung Quốc chi 11,5 tỉ USD mở rộng trái phép Đá Chữ Thập ? 15/04/2015, Báo Người Lao động
- 1 2 Đường băng phi pháp trên đá Chữ Thập sẽ hoạt động trong vài tháng tới
- ↑ "Trung Quốc xây trái phép công trình to ngang Lầu Năm góc ở Trường Sa". Bản gốc lưu trữ ngày 1 tháng 10 năm 2015. Truy cập ngày 30 tháng 9 năm 2015.
- 1 2 Đường băng TQ đủ để đưa máy bay ném bom ra Trường Sa Vietnamnet, 01/08/2015.
- ↑ Trao công hàm phản đối Trung Quốc cải tạo phi pháp ở Trường Sa 06/11/2014, Báo Người Lao động.
- ↑ Trung Quốc công khai mục đích quân sự ở đảo nhân tạo trên Biển Đông 9/4/2015, VnExpress.
- ↑ Việt Nam đã nhiều lần phản đối Trung Quốc xây dựng ở Trường Sa 16/04/2015, Người Lao động.
- ↑ Khẩn cấp xử lý vấn đề bồi đắp ở Biển Đông 28/04/2015, Báo Người Lao động.
- ↑ Phút chót, ASEAN ra thông cáo chung đề cập Biển Đông 06/08/2015, Vietnamnet.
- ↑ Mỹ nói Trung Quốc sẽ 'lãnh hậu quả' vì quân sự hóa Biển Đông 2-5-2018, tuoitre.vn.
- ↑ Aufrüstung der Spratlys - USA drohen mit Konsequenzen, 4-5-2018, Spiegel