Buổi chiều

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
TürkenschanzparkVienna trong buổi chiều sớm
Du khách tới tham quan Metropolitan Museum of Art tại Thành phố New York vào cuối giờ chiều.

Buổi chiều là khoảng thời gian giữa trưachiều tối. Đó là lúc mặt trời lặn dần từ thiên đỉnh trên bầu trời cho tới trước khi góc phương vị của nó chạm đường chân trời ở hướng tây. Trong cuộc sống con người, buổi chiều chiếm khoảng nửa thời gian cuối của ngày làm việc và học tiêu chuẩn. Nó cũng liên quan đến một số vấn đề về sức khỏe, an toàn và năng suất kinh tế. Nói chung, buổi chiều sớm sau khi hầu hết mọi người ăn trưa, tương ứng với giảm hiệu suất công việc, giảm sự tỉnh táo và một tỷ lệ cao các vụ tai nạn xe cơ giới. Nó thường bắt đầu từ 12.00 trưa đến 6.00 tối.

Thuật ngữ[sửa | sửa mã nguồn]

Buổi chiều là thời gian diễn ra giữa hai buổi trưatối.[1] Phạm vi cụ thể của khoảng thời gian này bao gồm những thay đổi theo một hướng: trưa hiện được định nghĩa là 12 giờ trưa không thay đổi,[2] nhưng khi buổi chiều kết thúc lại phụ thuộc vào buổi tối bắt đầu, vì thế mà không có định nghĩa chuẩn.[3] Tuy nhiên trước một giai đoạn chuyển tiếp từ thế kỷ 12 đến 14, buổi trưa thay vì chỉ những giải thích có thể xảy ra bao gồm các lần thay đổi cho những lời cầu nguyện và bữa ăn trưa, cùng với một khái niệm của trưa đã được định nghĩa - vì vậy buổi chiều sẽ chỉ một khung thời gian hẹp hơn.[4]

Những sự kiện[sửa | sửa mã nguồn]

Bờ biển Đại Tây Dương vào buổi chiều.

Buổi chiều là thời điểm mặt trời lặn dần từ đỉnh của nó lúc ban ngày. Trong buổi chiều, đặc biệt ánh sáng mặt trời sáng và chói lòa, vì mặt trời đang ở góc thấp trên bầu trời.[5] Thời gian làm việc tiêu chuẩn ở hầu hết các nước công nghiệp đều diễn ra từ buổi sáng đến cuối buổi chiều hoặc tối - nguyên mẫu là 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều - vì vậy phần sau của khoảng thời gian này diễn ra vào buổi chiều. Trường học cũng thường cho tan học trong buổi chiều.[6]

Ảnh hưởng trên các sinh vật sống[sửa | sửa mã nguồn]

Hoóc môn và nhiệt độ cơ thể[sửa | sửa mã nguồn]

Ở người, nhiệt độ cơ thể thường cao nhất trong thời gian từ giữa đến cuối buổi chiều.[7] Tuy nhiên, những vận động viên được khảo sát về sức mạnh vật lý trên máy tập thể dục cho thấy không có sự khác biệt ý nghĩa thống kê nào sau buổi trưa.[7] Những người sở hữu xí nghiệp chăn nuôi được khuyên nên sử dụng những tòa nhà với hướng đông-tây (ngược với hướng bắc-nam) đến nhà chăn nuôi của họ, vì hướng đông-tây nghĩa là những bức tường dày hơn về phía đông và tây để điều tiết góc ánh sáng của mặt trời và các tia sáng chói mạnh trong cuối buổi chiều. Khi những động vật này quá nóng, chúng nhiều khả năng sẽ trở nên hiếu chiến và không sinh sản được.[5]

Sự tỉnh táo[sửa | sửa mã nguồn]

Buổi chiều, đặc biệt là đầu buổi chiều thường liên quan đến một chỗ trũng ở một loạt các khu vực thuộc trách nhiệm nhận thức và sản xuất của con người. Đáng chú ý, tai nạn xe cơ giới thường xuyên xảy ra vào đầu buổi chiều, khi dường như các tài xế vừa hoàn thành bữa trưa.[8] Một nghiên cứu về tai nạn xe máy ở Thụy Điển từ năm 1987 đến 1991 cho thấy thời gian khoảng 5 giờ chiều đã xảy ra nhiều tai nạn nhất: khoảng 1600 vụ lúc 5 giờ chiều so với 1000 vụ vào 4 và 6 giờ. Xu hướng này có thể bị ảnh hưởng bởi giờ cao điểm buổi chiều, nhưng giờ cao điểm buổi sáng lại cho thấy sự gia tăng nhỏ hơn nhiều.[9] Tại Phần Lan, tai nạn trong ngành nông nghiệp phổ biến nhất vào buổi chiều, đặc biệt là các chiều thứ hai vào tháng chín.[10]

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Afternoon”. Merriam-Webster. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2014. 
  2. ^ “Noon”. Merriam-Webster. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2014. 
  3. ^ “Evening”. Merriam-Webster. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2014. 
  4. ^ “noon (n.)”. Online Etymology Dictionary. 2001. Truy cập ngày 10 tháng 10 năm 2014. 
  5. ^ a ă Aggarwal & Upadhyay 2013, tr. 172
  6. ^ “Nine-to-fiver”. Merriam-Webster. Truy cập ngày 9 tháng 10 năm 2014. 
  7. ^ a ă Refinetti 2006, tr. 556
  8. ^ McCabe 2004, tr. 588
  9. ^ Refinetti 2006, tr. 559
  10. ^ McCabe 2004, tr. 471

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]