Công chúa Bình Dương (Hán Cảnh Đế)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Bình Dương công chúa
平陽公主
Công chúa nhà Hán
Thông tin chung
Phối ngẫuBình Dương Di hầu Tào Thọ
Trường Bình Liệt hầu Vệ Thanh
Hậu duệBình Dương Cung hầu Tào Tương
Hoàng tộcnhà Hán
Thân phụHán Cảnh Đế
Lưu Khải
Thân mẫuHiếu Cảnh Vương Hoàng hậu
An tángTượng Lô

Bình Dương công chúa (chữ Hán: 平阳公主), công chúa nhà Hán, là Hoàng trưởng nữ của Hán Cảnh Đế Lưu Khải.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Năm sinh chính xác của công chúa không được rõ, nhưng bà được sinh ra vào thời gian cha bà vẫn còn là Hoàng thái tử, khi đó mẹ bà mới chỉ là Phủ thiếp, sinh ra bà là con gái trưởng của Thái tử. Năm 157 TCN, Thái tử Lưu Khải lên ngôi Hoàng đế, bà được phong là Dương Tín công chúa (阳信公主). Sau khi kết hôn với Bình Dương hầu Tào Thọ, bà được gọi là Bình Dương công chúa.

Ngay cả sau khi xuất giá, bà vẫn giữ quan hệ thân thiết với em trai Hán Vũ Đế Lưu Triệt, và Hoàng đế thường đến phủ của bà chơi. Năm 141 TCN, Lưu Triệt lên ngôi Hoàng đế, lập Trần A Kiều làm Hoàng hậu, nhưng mấy năm sau Trần Hoàng hậu vẫn không sinh hạ được một đứa con nào. Vào mùa xuân năm 139 TCN[1], Hán Vũ đế trên đường tuần du Bá Thượng có ghé qua nhà đến phủ của Bình Dương công chúa. Tại đây Hoàng đế gặp Vệ Tử Phu, khi đó là một ca kĩ trong phủ, và đưa nàng vào cung. Công chúa được thưởng một nghìn cân vàng.

Năm 131 TCN, Tào Thọ qua đời, công chúa tái giá với Đại tướng quân Vệ Thanh là em trai của Vệ Tử Phu. Sau đó, Tào Tương (曹襄), con trai của công chúa với chồng trước, thành thân với con gái của Hán Vũ ĐếVệ Tử PhuVệ Trường công chúa (衛長公主).

Năm 111 TCN, Lý Diên Niên được Hán Vũ Đế triệu kiến, dâng lên bài hát có tên là "Bắc Quốc giai nhân":

Chữ Hán
...
北方有佳人
絕世而獨立
一顧傾人城
再顧傾人國
寧不知傾城與傾國
佳人難再得
Phiên âm Hán Việt
...
Bắc phương hữu giai nhân,
Tuyệt thế nhi độc lập.
Nhất cố khuynh nhân thành,
Tái cố khuynh nhân quốc.
Ninh bất tri khuynh thành dữ khuynh quốc,
Giai nhân nan tái đắc.
Dịch nghĩa
...
Phương Bắc có mỹ nhân,
Vẻ đẹp tuyệt thế không ai sánh bằng.
Một cái nhìn làm ngả nghiêng thành quách,
Nhìn lại lần nữa làm đất nước suy vong.
Thà là không biết cái đẹp khuynh thành khuynh quốc,
Người đẹp như vậy khó lòng gặp đến hai lần.

Hán Vũ Đế không tin trên đời có người đẹp như thế, nhưng Bình Dương công chúa nói: "Lý Diên Niên có người em gái, là một người đẹp khuynh thành khuynh quốc như thế!". Hán Vũ đế gặp em gái Lý Diên Niên, sủng ái mà lập làm Lý phu nhân.

Kể từ sau đó không còn ghi chép nào về Bình Dương công chúa nữa. Năm 106 TCN, Vệ Thanh chồng bà qua đời, hai vợ chồng được hợp táng tại núi Tượng Lô.

Xem Thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Sử ký, quyển 111 "Vệ tướng quân phiêu kị liệt truyện": Mùa xuân năm Kiến Nguyên thứ 2, chị của Thanh là Tử Phu được nhập cung.