Mil Mi-28

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Mi-28
Mil Mi-28N
Kiểu Máy bay trực thăng tấn công
Quốc gia chế tạo Liên Xô/Nga
Hãng sản xuất Mil
Chuyến bay đầu tiên 10 tháng 11, 1982[1]
Bắt đầu
được trang bị
vào lúc
15 tháng 10, 2009 (Mi-28N)[2]
Tình trạng Đang hoạt động
Trang bị cho Không quân Nga
Không quân Kenya
Không quân Iraq
Được chế tạo 1982 tới nay
Giá thành 15–16 triệu USD (2002)

Mil Mi-28 (Tên hiệu NATO Havoc) là một Máy bay trực thăng chiến đấu chống xe bọc thép Nga. Nó được thiết kế hoàn toàn cho mục đích tấn công và không hề có thêm chức năng vận tải, và có khả năng chống tăng tốt hơn Mil Mi-24. Chiếc máy bay mang một súng duy nhất tại bệ pháo dưới mũi, các vũ khí treo ngoài được gắn trên các mấu cứng dưới cánh. Ngoài Mi-28, Nga cũng phát triển một dòng trực thăng vũ trang khác là Ka-50, 2 loại trực thăng này cạnh tranh nhau các đơn đặt hàng từ quân đội Nga cũng như các đơn hàng cho xuất khẩu.

Phát triển[sửa | sửa mã nguồn]

Sự phát triển bắt đầu sau một cuộc cạnh tranh với Mi-24, chiếc trực thăng chiến đấu duy nhất có thêm khả năng vận tải, năm 1972. Thiết kế mới được lấy cảm hứng từ chiếc Mi-24[cần dẫn nguồn] bỏ khả năng vận tải, giữ nguyên cabin, tăng tính năng thao diễn và tốc độ tối đa, tính năng cần thiết cho vai trò chống tăng và trực thăng địch và yểm trợ các chiến dịch vận tải trực thăng của nó. Ban đầu, nhiều bản thiết kế khác nhau đã được xem xét, gồm cả một dự án phi quy ước với hai rotor chính, đặt cùng động cơ trên hai đầu mấu cánh (kiểu bố trí vuông góc), và thêm một cánh quạt đẩy phía đuôi. Năm 1977, một thiết kế sơ bộ được lựa chọn, với kiểu bố trí một rotor cổ điển. Nó không còn giống với chiếc Mi-24, và thậm chí vòm kính buồng lái còn nhỏ hơn, với hình dạng phẳng.

Buồng lái của Mi-28N
Khẩu pháo 30mm 2A42 của Mi-28. Hình chụp năm 2010

Năm 1981, một bản thiết kế và một mô hình được chấp nhận. Nguyên mẫu (số 012) cất cánh lần đầu ngày 10 tháng 11 năm 1982. Nguyên mẫu thứ hai (số 022) được chế tạo năm 1983. Năm 1984, nó hoàn thành giai đoạn thử nghiệm đầu tiên. Tuy nhiên, vào tháng 10 năm 1984, Không quân Xô viết đã lựa chọn chiếc Kamov Ka-50 hiện đại hơn làm loại máy bay trực thăng chống tăng của họ. Sự phát triển Mi-28 được tiếp tục, nhưng với ít ưu tiên hơn. Tháng 12 năm 1987 việc chế tạo Mi-28 tại Rosvertol ở Rostov trên sông Don được phê chuẩn.

Tháng 1 năm 1988, nguyên mẫu Mi-28A đầu tiên cất cánh (số 032). Nó được trang bị động cơ mạnh hơn và kiểu cánh đuôi chữ "X" thay cho kiểu ba cánh tiêu chuẩn. Phiên bản mới này xuất hiện lần đầu tại Triển lãm hàng không Paris tháng 6 năm 1989. Năm 1991 chiếc Mi-28A thứ hai được chế tạo (số 042). Chương trình Mi-28A bị hủy bỏ năm 1993 vì dường như nó không thể cạnh tranh với Ka-50, và đặc biệt, nó không có khả năng hoạt động trong mọi thời tiết. Năm 1990 văn phòng thiết kế đã ký một thỏa thuận xuất khẩu các bộ phận của Mi-28A sang Iraq và lắp ráp chúng với tên gọi Mi-28L [cần dẫn nguồn], nhưng những kế hoạch đó đã bị ngừng lại vì cuộc Chiến tranh Vùng Vịnh.

Một biến thể của Mi-28, là Mi-28N ("N" có nghĩa là "ban đêm") có khả năng tác chiến ngày lẫn đêm, ra mắt lần đầu vào tháng 8 năm 1996. Nó bay thử lần đầu vào tháng 4 năm 2004 và bắt đầu thử nghiệm trong không quân Nga vào tháng 6 năm 2005. Mi-28N vẫn giữ lại hầu hết các thiết kế nguyên bản của Mi-28 ban đầu, điểm khác biệt lớn nhất là có tích hợp thêm một hệ thống tác chiến điện tử. Một số điểm khác biệt nữa là hệ thống truyền động mới có khả năng truyền tải nhiều năng lượng hơn cho rôto cánh quạt, các cánh quạt kiểu mới có hiệu suất cao và đầu cánh quạt vát nghiêng, và một hệ thống điều khiển việc bơm phun nhiên liệu. Phi công được trang bị thêm các kính nhìn đêm.[3]Mi-28NE, biệt danh là "Thợ săn đêm", là phiên bản xuất khẩu của Mi-28N[4]Mi-28D là phiên bản thu gọn cắt giảm tính năng, chỉ tác chiến vào ban ngày, không có rada và cảm biến hồng ngoại. Ngoài ra còn có Mi-28NM đang được phát triển từ năm 2008, dự kiến tích hợp nhiều tính năng hiện đại, như mức độ biểu hiện thấp trước rada, tầm hoạt động rộng, hệ thống điều khiển vũ khí hiện đại, khả năng đối không, và tốc độ tối đa lên tới 600 km/h (370 mph).[5]

Mi-28N đã được giao hàng cho quân đội.[6] Nó sẽ tham gia vào các cuộc thử nghiệm của quân đội. Chiếc máy bay này, cùng Ka-50/Ka-52 đã đi vào sử dụng.[7] 10 chiếc đã được mua trong năm 2006 [8], và cho tới năm 2015 tổng cộng sẽ có 67 chiếc được mua.[9]

Sự thay đổi tình hình quân sự sau Chiến tranh lạnh khiến những chiếc máy bay trực thăng với nhiệm vụ duy nhất là chống tăng như Ka-50, trở nên kém hữu dụng. Mặt khác, biến thể hai chỗ ngồi mọi thời tiết Ka-52 của nó có khả năng thao diễn kém hơn vì trọng lượng gia tăng. Các lợi thế của Mi-28N, như khả năng hoạt động mọi thời tiết, giá thấp, sự tương đồng với Mi-24, trở nên quan trọng. Năm 2003, một vị chỉ huy Các lực lượng Không quân Nga đã bình luận rằng Mi-28N sẽ trở thành máy bay trực thăng chiến đấu tiêu chuẩn của Nga.[10]

Miêu tả[sửa | sửa mã nguồn]

Mi-28 có hai buồng lái được bọc giáp bảo vệ tốt, một mũi với đầy đủ các thiết bị điện tử, và một cánh quạt đuôi kiểu chữ X hẹp.

Hai động cơ 2200 hp Isotov TV-3-117VM. (t/n 014) Cánh quạt đuôi kiểu chữ X (55 độ) để giảm tiếng ồn.

Tuy Mi-28 không được thiết kế cho khả năng vận tải, thực sự nó vẫn có một khoang hành khách nhỏ có thể chở ba người. Mục đích dự định là để cứu phi hành đoàn của những chiếc đã bị bắn hạ.

Quân đội Mỹ sử dụng loại trực thăng chiến đấu có vai trò tương tự là AH-64 Apache. Cả hai loại máy bay đều được thiết kế nhằm mục đích yểm trợ cho các binh đoàn bộ binh cơ giới trên chiến trường. Mi-28N được thiết kế để sử dụng chiến đấu 24/24, ban ngày và ban đêm, trong mọi điều kiện thời tiết. Tuy nhiên giữa chúng có những điểm khác biệt:

Các cảm biến tại mũi Mil Mi-28. Hình chụp ở triển lãm hàng không MAKS Airshow 2013
Mi-28 nhìn từ phía sau
  • AH-64 có hệ thống điện tử tại buồng lái hiện đại hơn Mi-28 cũng như Mi-28 có mũi nhỏ, dài hơn và buồng lái cũng chật chội hơn so với AH-64D[11]. Tuy nhiên buồng lái của Mi-28 có thể chịu được đạn 14,5mm[12] còn buồng lái AH-64 chỉ chịu được đạn 12,7mm[13]
  • AH-64 lại có tính cơ động và hiệu suất chiến đấu thấp hơn Mi-28N. Về động cơ thì trực thăng Mi-28 có động cơ mạnh hơn với 2 động cơ Klimov TV3-117VMA, công suất 2.194 mã lực so với AH-64 cũng 2 động cơ General Electric T700-701D, công suất 2.000 mã lực[14].
  • Trong cuộc trả lời phỏng vấn kênh truyền hình quốc phòng Zvezda (Ngôi sao), nhà báo đồng thời là chuyên gia quân sự của Nga là Dmitry Litovkin cho rằng trực thăng Mi-28N của Nga mạnh hơn nhiều AH-64 về tải trọng vũ khí tối đa khi tác chiến (trực thăng AH-64 là 771 kg, của Mi-28N là 2.300 kg, cao gấp 3 lần)[15]
  • Tốc độ tối đa của Mi-28 đạt 320km/giờ, tốc độ hành trình 270km/giờ, tốc độ tối đa của AH-64D đạt 297km/giờ, tốc độ hành trình đạt 260km/giờ[16], Mi-28 bay nhanh hơn một chút nhưng bù lại AH-64 bay được xa hơn gấp 1.7 lần Mi-28 (1.900 km so với 1.100 km). Bán kính chiến đấu Mi-28 chỉ hơn 200km, chưa bằng 1/2 so với AH-64 Apache là 480 km. Độ bền khi hoạt động của AH-64D là 3 giờ 9 phút tỏ ra vượt trội so với Mi-28. Bù lại, Mi-28 có các đặt tính bay ưu việt, đặc biệt là khả năng hoạt động hiệu quả tại những vùng khí hậu khắc nghiệt, các vùng núi cao.[17] Mi-28N là máy bay trực thăng duy nhất trên thế giới có thể thực hiện một chuyến bay tự động với địa hình uốn cong ở độ cao rất thấp từ 5 mét.[18]
  • Đạn pháo 30mm của AH-64 là 1.200 viên, nhiều hơn hẳn so với Mi-28 (250 viên), nhưng Mi-28 có khả năng mang các loại bom 250 và 500 kg để tiêu diệt những mục tiêu kiên cố[18].
  • Vũ khí của Mi-28 chủ yếu tập trung cho nhiệm vụ trên mặt đất, còn AH-64D tuy mang ít hơn nhưng vũ khí đa dạng hơn và có thể thực hiện nhiệm vụ không đối đất và không đối không tầm thấp. Vũ khí mang theo kém đa dạng chính là một khuyết điểm lớn của Mi-28 so với AH-64 Apache.[19]
  • Mi-28N thiếu hệ thống tác chiến điện tử và hệ thống bảo vệ máy bay trước tên lửa đối không. Sau đó Nga đã bổ sụng hệ thống tác chiến điện tử, hệ thống hiển thị vị trí máy bay trên màn hình mô phỏng, buồng lái được trang bị màn hình tinh thể lỏng, phi hành đoàn được trang bị kính nhìn đêm. Ngoài ra, hệ thống bảo vệ máy bay trước tên lửa đối không như Richag-AV cũng được lắp đặt[20].
  • Mi-28 và AH-64 các phiên bản cũ đều không có khả năng điều khiển máy bay không người lái (UAV). Tuy nhiên, điều đã có trên phiên bản mới AH-64E Guardian ra mắt năm 2012, nó có thể điều khiển các UAV như RQ-7 hoặc MQ-1C.[21] Phiên bản Mi-28 mới là Mi-28NM theo nhà sản xuất cũng có thể tương tác trực tiếp với các máy bay không người lái để nhận thông tin trinh sát mục tiêu, nhưng phiên bản này chỉ được thử nghiệm vào 2016 và dự kiến hoàn thiện vào năm 2017-2018.[22]
  • Các máy bay trực thăng chiến đấu hiện đại khác (ví dụ như loại Ka-52 của Nga) đều có hệ thống điều khiển dự phòng nhưng Mi-28N lại không có. Do đó nếu phi công thiệt mạng thì hoa tiêu không thể thay thế phi công tiếp tục vận hành máy bay.[23]
  • Về giá thành, Mi-28 có giá khoảng 12-20 triệu USD/chiếc, rẻ hơn 50% so với Apache (18-30 triệu USD/chiếc)[24]

Hạn chế chính của Mi-28 so với AH-64 là vũ khí chống tăng của nó là tên lửa 9M120 Ataka-V (AT-9 Spiral-2) có tầm bắn chỉ khoảng 8 km, không thể bắn trúng mục tiêu mà không đi vào khu vực phòng không của đối phương[25] Loại tên lửa khác là AGM-114 Hellfire trên AH-64 Apache cũng có tầm bắn 8 km, trong đó phiên bản AGM-114L Longbow (ra đời năm 2000) là tên lửa thế hệ 3 dùng đầu tự dẫn radar có chế độ "bắn-quên" giúp trực thăng khai hỏa rồi lập tức rút lui trong khi tên lửa Ataka trên Mi-28NE chỉ là tên lửa thế hệ 2 sử dụng phương pháp dẫn bán tự động, buộc trực thăng phải đứng yên để dẫn bắn tên lửa tới mục tiêu, làm tăng nguy cơ vũ khí phòng không đối phương tiêu diệt Mi-28NE[26]. Ngoài ra Hellfire trên Apache có xác suất xuyên thủng giáp phản ứng nổ lên tới 0,8-0,9 và khả năng xuyên giáp 1.000 mm, bảo đảm xác suất diệt tăng-giáp cao còn tên lửa Ataka của Mi-28NE chỉ có xác suất vượt qua giáp phản ứng nổ là 0,5, loại tên lửa này được cho là không đủ khả năng xuyên thủng được giáp trước của xe tăng М1А2 phiên bản nâng cấp SEP. Năm 2016, AH-64 bắt đầu được trang bị lửa JAGM (Joint Air-Ground Missile) làm tăng đáng kể hiệu quả tiêu diệt xe tăng. Một nguồn cho rằng JAGM có tầm bắn 16 km, giúp trực thăng không cần phải bay vào vùng sát thương của hệ thống tên lửa phòng không tầm ngắn của địch.[27] Tuy nhiên, theo thông tin của nhà sản xuất Lockheed Martin thì tầm bắn của JAGM cũng chỉ là 8 km[28], tương đương với Ataka-V.

Bức ảnh chụp Mi-28 cùng hệ thống tên lửa 9K114 Shturm năm 1989

Năm 2003 một bài viết của trung tâm thông tin công nghệ quốc phòng Mỹ có bức ảnh Mi-28 trang bị loại tên lửa mới được cho là Vikhr-1 (AT-16 Scallion)[29]. Vikhr-1 là loại tên lửa hoạt động theo nguyên lý "bắn và quên", tương đương với loại AGM-114L Longbow của AH-64 Apache nhưng có vận tốc nhanh hơn[30] Phiên bản Vikhr-1 có tầm bắn tới 12-15 km, gấp rưỡi Hellfire và loại JAGM của AH-64 Apache[31], tuy nhiên tầm bắn vào ban đêm giảm xuống còn 5-6 km. Về giá thành thì 9K121 Vikhr rẻ hơn rất nhiều (mỗi quả 9K121 Vikhr có giá 28.300 USD, so với Hellfire có giá 110.000 USD)[32]. Năm 2016, loại tên lửa 9K121 Vikhr này đã bắt đầu được Nga xuất khẩu ra nước ngoài[33] Tuy nhiên trên trên trang giới thiệu sản phẩm của Russian Helicopter thì Vikhr hiện chỉ được trang bị cho dòng trực thăng Ka-50, Ka-52 còn danh sách vũ khí của Mi-28 hiện nay không có tên lửa Vikhr[34]

Tên lửa Vikhr trong hình được lắp trên trực thăng Ka-52.

Pháo 2А42 của Mi-28NE có trọng lượng lớn gấp 2 lần pháo М230 của trực thăng Apache nhưng đạn của M230 trên trực thăng Apache lại mang nhiều đạn hơn gần 3 lần của Mi-28NE, trong khi đó cả 2A42 và M230 đều có cỡ nòng 30 mm.[35] Khẩu pháo trên Mi-28 có khả năng xoay 110 độ, vượt trội so với khẩu súng cùng loại của Ka-50 chỉ xoay được 11 độ.[36]

Theo chuyên gia quân sự Nga Mikhail Rastopshin, Mi-28NE được thiết kế trong thời kỳ nước Nga gặp khủng hoảng (thập niên 1990), khi đó sự tụt hậu của nước Nga về công nghệ vô tuyến điện tử, vi điện tử, điện tử nano và máy tính ngày càng tăng.[37] Theo nhận xét của báo chí thì dù các hệ thống điện tử trang bị cho Mi-28N được đánh giá là khá hiện đại nhưng vẫn không thể so sánh được với các hệ thống cùng loại được trang bị cho AH-64D.[38].

Còn ông Andrei Shibitov, Tổng giám đốc của Russian Helicopter Holding thì cho rằng các phiên bản mới của Mi-28 và Ka-52 đã ngang ngửa với trực thăng Apache AH-64 của Mỹ về hệ thống điện tử: "Mười năm trước, các hệ thống của chúng tôi thua họ nhưng giờ tôi có thể nói những cải tiến mới nhất của chúng tôi hoàn toàn có thể so sánh với các đối thủ và đồng nghiệp."[39].

Năm 2015, Nga đã tuyên bố ra mắt phiên bản Mi-28NM (nâng cấp từ Mi-28N). So với phiên bản cũ, Mi-28NM theo tuyên bố sẽ có tốc độ vượt trội (450 km/h so với 324 km/h), cao gấp rưỡi AH-64[40], bán kính chiến đấu của Mi-28NM cũng xa hơn hẳn (450km so với 200 km), xấp xỉ với AH-64[41] Phiên bản này đã được thử nghiệm vào đầu năm 2016[42]

Mi-28NM theo tuyên bố sẽ khắc phục những điểm yếu về hệ thống điện tử của phiên bản cũ khi được trang bị hệ thống đối kháng điện tử tân tiến, trong đó có thiết bị bắn chặn tên lửa tấn công dùng tia laser, radar mới với máy tính hoạt động nhanh và hiệu quả gấp 10 lần thiết bị tiền nhiệm, có tầm nhìn bao quát và hoạt động trên nhiều dải tần cho phép xác định chính xác tọa độ mục tiêu, các thông số vật cản và khả năng bám bắt, dẫn bắn 4 mục tiêu cùng lúc. Nga cũng sẽ trang bị hệ thống tác chiến điện tử Richag-AV trên trực thăng Mi-28NM. Richag-AV được thiết kế để tránh radar, sonar hoặc các hệ thống phát hiện khác nhằm bảo vệ trực thăng khỏi các tên lửa không đối không hoặc hệ thống phòng không trong phạm vi hàng trăm km thông qua việc chủ động gây nhiễu và làm mù các hệ thống radar. Ngoài ra, Mi-28NM sẽ được lắp đặt một hệ thống thiết bị điện tử mới, cho phép phi công có thể tương tác trực tiếp với các máy bay không người lái để nhận thông tin trinh sát mục tiêu.[43] Tuy nhiên lưu ý rằng hiện tại thông tin cụ thể về hệ thống đối kháng điện tử trang bị trên trực thăng Mi-28NM chưa được công bố chi tiết còn nguyên mẫu Mi-28NM sẽ chỉ được giới thiệu trong vòng 2 - 3 năm tới kể từ thời điểm 2015.[44]

Độ tin cậy[sửa | sửa mã nguồn]

Mi-28 có độ tin cậy cao, đặc biệt là khả năng hoạt động hiệu quả tại những vùng khí hậu khắc nghiệt, các vùng núi cao, sa mạc nhiều bụi cát.[45] Trong khi đó, đối thủ AH-64 Apache gặp một loạt các sự cố khác nhau khi hoạt động trong điều kiện môi trường nhiều cát và khói: các khẩu pháo trên máy bay bị kẹt đạn không thể hoạt động, hệ thống ngắm và hệ thống nhìn ban đêm bị khói, bụi và cát làm bị nhiễu. Thậm chí ngay cả hệ thống nhìn hồng ngoại cũng bị ảnh hưởng mạnh khi hình ảnh hiển thị không rõ ràng. Điều kiện thời tiết sa mạc đôi khi còn làm các hệ thống vũ khí của Apache trục trặc không thể hoạt động được[46]. Năm 2015, ông Khaled al-Obeidi, Bộ trưởng Quốc phòng Iraq đã lý giải lý do Iraq chọn mua trực thăng Mi-28 của Nga là vì loại vũ khí này có thể hoạt động hiệu quả trong điều kiện dã chiến khắc nghiệt: “Vũ khí Mỹ thường không thể chịu được các cuộc đối đầu dã chiến đang diễn ra trong khi Iraq lại cần số lượng lớn các loại vũ khí này”[47]

Lịch sử hoạt động và xuất khẩu[sửa | sửa mã nguồn]

Trực thăng Mi-28 của Nga rơi ở Ryazan tháng 8/2015

Nga[sửa | sửa mã nguồn]

Trong thập niên 1980, Mi-28 gặp rất nhiều trục trặc trong quá trình thử nghiệm, trình diễn tại triển lãm cũng như trong các chiến dịch quân sự. Những mẫu Mi-28 đầu tiên không thể chiến đấu trong mọi điều kiện thời tiết, không thể hoạt động vào ban đêm và cũng không có cả tổ hợp định vị - ngắm bắn thống nhất. Chỉ đến năm 2005, Mi-28 mới có thể thực hiện các nhiệm vụ chiến đấu vào ban đêm, còn Ka-50 có khả năng từ năm 1982, trước Mi-28 23 năm.[48]

Các cuộc thử nghiệm của quân đội Liên Xô đều cho ra kết quả Mi-28 thua kém Ka-50 của hãng Kamov. Ka-50 được quân đội tiếp nhận và năm 1995 còn Mi-28 “Thợ săn đêm” sau rất nhiều lần chỉnh sửa phải đến tận năm 2009 mới được nghiệm thu.

Ấn Độ[sửa | sửa mã nguồn]

Quân đội Ấn Độ đã yêu cầu Nga cung cấp một bản Mi-28 trang bị hệ thống điện tử của PhápBỉ.[49] Tuy nhiên, đến cuối tháng 10 năm 2011, AH-64D đã trở thành kẻ chiến thắng trong gói thầu 22 chiếc trực thăng tấn công của Ấn Độ.[50][51]

Bộ Quốc phòng Ấn Độ cho biết: "Chúng tôi quyết định không lựa chọn Mi-28N vì tính năng kỹ chiến thuật. Về chuyên môn, chúng tôi cho rằng Mi-28N không đáp ứng được yêu cầu của gói thầu ở 20 tiêu chuẩn, trong khi Apache AH-64D đã thể hiện hiệu quả vượt trội trên tất cả các tiêu chuẩn mà chúng tôi đề ra".[52] Người Nga cho rằng các trực thăng của mình nằm trong số những loại tốt nhất thế giới, thậm chí hoàn toàn không có địch thủ ngang tầm nhưng Ấn Độ đã quyết định mua trực thăng АН-64D Apache Longbow chứ không phải Mi-28NE Night Hunter của Nga. Kết quả so sánh vũ khí trang bị và hệ thống avionics của Mi-28NE và АН-64D cho thấy kết quả nghiêng về phía trực thăng Mỹ. Sự lạc hậu của thiết bị làm gia tăng trọng lượng, kích thước của thiết bị và khiến Ấn Độ chọn loại trực thăng của Mỹ thay vì trực thăng của Nga[53]

Bàn về thất bại của chiếc Mi-28NE tại Ấn Độ Konstantin Makienko - chuyên gia Trung tâm phân tích chiến lược và công nghệ cho biết: Mi-28NE có mặt tại Ấn Độ là một thành tựu. Bởi chỉ vài năm trước đây, Nga còn không thể đưa ra một chiếc trực thăng có thể cạnh tranh với chiếc Apache Longbow.[54]

Iraq[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 2013, tại Iraq, Mi-28 là một phần trong gói mua vũ khí trị giá 4,2 tỷ USD gồm bao gồm các hệ thống phòng không Pantsir-S1, tên lửa vác vai Igla-S, máy bay Su-25 và trực thăng tấn công Mi-28NE. 15 chiếc đầu tiên giao hàng vào 2013, 13 chiếc tiếp theo vào năm 2014, và 10 chiếc vào năm 2015. quân đội Iraq cũng đẩy mạnh mua sắm các loại trực thăng khác của Nga như Ka-52 Alligator và Mi-35 Hind E. Iraq cũng mua 20 chiếc AH-64E, tuy nhiên số lượng máy bay trực thăng Nga sẽ giữ vai trò chủ đạo tại Iraq trong thời gian tới.[55] Ông Khaled al-Obeidi, Bộ trưởng Quốc phòng Iraq khẳng định loại vũ khí Nga là hiệu quả nhất trong chiến đấu chống lại các phần tử ISIL. Theo ông, vũ khí Nga đã chứng minh là lựa chọn tốt nhất trong chiến tranh chống khủng bố và Mỹ không thể cung cấp được các loại thiết bị quân sự này: “Vũ khí Mỹ thường không thể chịu được các cuộc đối đầu dã chiến đang diễn ra trong khi Iraq lại cần số lượng lớn các loại vũ khí này”[56]

Tai nạn[sửa | sửa mã nguồn]

  • 15 tháng 2 năm 2011 một Mi-28 bị rơi ở khu vực phía Nam Stavropol. Một trong những phi công sau đó đã chết trong bệnh viện.
  • 3 tháng 8 năm 2015 một máy bay quân sự Mi-28N của Nga gặp nạn gần vùng Ryazan (Nga) trong màn biểu diễn nhào lộn trên không ở cuộc thi Aviadarts-2015. Phi công là Trung tá Igor Butenko thiệt mạng.
  • 12 tháng 4 năm 2016 một máy bay trực thăng tấn công Mi-28N của lực lượng Hàng không-Vũ trụ Nga (VKS) ở Syria đã gặp tai nạn ở tỉnh Homs, cả hai phi công đều thiệt mạng. Interfax-AVN cho biết: “Chuyến bay diễn ra trên một địa hình mở rộng, bóng tối hoàn toàn bao trùm. Các phi công vận hành trực thăng đeo kính chuyên dụng để nhìn ban đêm. Không loại trừ khả năng trên đường bay có vật cản khiến chiếc Mi-28N vô tình đâm phải".

Biến thể[sửa | sửa mã nguồn]

Các loại vũ khí trên Mil Mi-28.
  • Mi-28 – Mẫu thử, bay lần đầu năm 1982.
  • Mi-28A – Phiên bản chuyên diệt tăng. Phát triển ban đầu. Thua cuộc trong cạnh tranh với Ka-50. 1998 - phát triển. 2003 - thực hiện chuyến bay đầu tiên.
  • Mi-28N/MMW Havoc – Máy bay trực thăng chiến đấu mọi thời tiết, ngày và đêm. Nó được trang bị một thiết bị radar bước sóng milimét trên đỉnh, IR-TV, thiết bị radar. Những chiếc có tên Mi-28N sẽ có hai động cơ TV3-117V MA-SB3 (2500 sức ngựa mỗi chiếc), trọng lượng cất cánh tối đa 11500 kg, trọng lượng chất tải tối đa 2350 kg. Vào hoạt động với cái tên "Kẻ săn đêm" (tiếng Nga: Ночной охотник). Một phi đội Mi-28N từ thị trấn Torzhok đã tham gia vào cuộc tập trận chung tại Belorussia tháng 6 năm 2006.
    • Mi-28NE – Phiên bản xuất khẩu của Mi-28N.
  • Mi-28D – Phiên bản đơn giản hóa hoạt động ban ngày. Tương tự Mi-28N, nhưng không có radar trên đỉnh và TV-channel ngắm. Đơn giá USD 15M..17M.
  • Mi-28NAe – phiên bản xuất khẩu đã được chào hàng với Triều Tiên.[57]
  • Mi-28NM – Phiên bản cải tiến của Mi-28N, giới thiệu năm 2015. Dự kiến cải thiện đáng kể các thiết bị điện tử, bao gồm hệ thống đối kháng điện tử tân tiến, trong đó có thiết bị bắn chặn tên lửa tấn công dùng tia laser. Tuy nhiên hiện nay vẫn chưa có mẫu thử. Nguyên mẫu dự kiến sẽ được giới thiệu trong vòng 2 - 3 năm tới.[58]
  • Mi-40 – phiên bản chiến đấu/vận tải đề xuất.
  • Mi-28UB - phiên bản Uchebno-Boevoy (Huấn luyện và Chiến đấu).[59]

Quốc gia sử dụng[sửa | sửa mã nguồn]

 Iraq
 Kenya
 Russia

Tính năng kỹ chiến thuật (Mi-28A, 1987)[sửa | sửa mã nguồn]

Mi-28-Havoc-schema.png
  • Phi đội: 1 phi công (phía sau), 1 sĩ quan hoa tiêu/ điều khiển vũ khí (phía trước)
  • Chiều dài: 17.01 m (55 ft 9 in)
  • Sải cánh: 17.20 m (56 ft 5 in)
  • Chiều cao: 3.82 m (12 ft 7 in)
  • Diện tích: ()
  • Trọng lượng rỗng: 8.095 kg (17.845 lb)
  • Trọng lượng chất tải: 10.400 kg (22.930 lb)
  • Trọng lượng cất cánh tối đa: 11.500 kg (25.705 lb)
  • Động cơ (cánh quạt): Klimov TV3-117VMA
  • Kiểu: tuốc bin trục
  • Số lượng: 2
  • Công suất: 1.450 kW (1.950 hp)
  • Tốc độ tối đa: 300 km/h (187 dặm trên giờ)
  • Tầm hoạt động: 1.100 km (640 mi)
  • Trần bay: 5.800 m (19.000 ft)
  • Tốc độ lên: ()
  • Chất tải: ()
  • Công suất/trọng lượng: ()
  • Trang bị vũ khí:
    • 1x pháo *30 mm Shipunov 2A42 với 300 viên đạn (220° bắn ngang) lắp dưới mũi
    • lên tới 2.300 kg trên bốn mấu cứng, gồm bom, rocket, tên lửa và giá súng

Tính năng kỹ chiến thuật (Mi-28N)[sửa | sửa mã nguồn]

Dữ liệu lấy từ Jane's[1]

Đặc điểm tổng quát

Hiệu suất bay

Trang bị vũ khí

  • Súng: 1× pháo 30 mm Shipunov 2A42 với 250 viên đạn (góc phương vị ±110°)
  • Giá treo: 2 giá treo dưới mỗi cánh mang được bom, rocket, tên lửa và thùng súng. Cấu hình vũ khí chính gồm:
    • 16 tên lửa chống tăng Ataka-V và 40 rocket S-8, Hoặc
    • 16 tên lửa chống tăng Ataka-V và 10 rocket S-13, Hoặc
    • 16 tên lửa chống tăng Ataka-V và 2 thùng súng máy 23 mm Gsh-23L.
    • Vũ khí khác: Tên lửa chống tăng 9K118 Sheksna và 9A-2200, 8 tên lửa không đối không Igla-VVympel R-73, 2 thiết bị thả mìn KMGU-2

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Máy bay có sự phát triển liên quan
Máy bay có tính năng tương đương

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă "Mil Mi-28". Jane's Helicopter Markets and Systems. Jane's Information Group, 2010. (Subscription article dated ngày 30 tháng 4 năm 2010).
  2. ^ http://www.take-off.ru/news/114-news07-10-2011/595-mi-28n-vvs-10-2011
  3. ^ Mi-28A/N Havoc Attack Helicopter, Russia
  4. ^ Mi-28NE Night Hunter Attack Helicopter, Russia
  5. ^ Russia to Develop 5th-Generation Attack Helicopter by 2017 - Airrecognition.com, ngày 23 tháng 12 năm 2013
  6. ^ lenta.ru (Russian)
  7. ^ rian.ru (Russian)
  8. ^ rian.ru (Russian)
  9. ^ vedomosti.ru (Russian)
  10. ^ lenta.ru (Russian)
  11. ^ [1]
  12. ^ “Mil Mi-28 (Havoc) - Development and Operational History, Performance Specifications and Picture Gallery”. Truy cập 28 tháng 10 năm 2015. 
  13. ^ http://www.aviastar.org/helicopters_eng/mcdonnel_apache.php
  14. ^ [2]
  15. ^ http://infonet.vn/vi-sao-truc-thang-my-apache-hoan-toan-lep-ve-truoc-mi28n-cua-nga-post164583.info
  16. ^ [3]
  17. ^ [4]
  18. ^ a ă “Vì sao trực thăng Mỹ Apache hoàn toàn 'lép vế' trước Mi-28N của Nga?”. infonet.vn. 18 tháng 5 năm 2015. Truy cập 28 tháng 10 năm 2015. 
  19. ^ [5]
  20. ^ http://anninhthudo.vn/quan-su/tho-san-dem-mi28-ne-duoc-nang-cap-manh-co-nao/669916.antd
  21. ^ [6]
  22. ^ http://dantri.com.vn/the-gioi/truc-thang-mi-28nm-so-huu-tinh-nang-doc-nhat-20160330152553072.htm
  23. ^ [7]
  24. ^ [8]
  25. ^ [9]
  26. ^ [10]
  27. ^ [11]
  28. ^ http://www.lockheedmartin.com/content/dam/lockheed/data/mfc/photo/tradeshows/ausa-winter-2014/briefings/mfc-2014-AUSA-Winter-JAGM-briefing.pdf
  29. ^ http://www.dtic.mil/cgi-bin/GetTRDoc?AD=ADA435109
  30. ^ https://in.rbth.com/economics/2015/04/08/kalashnikov_concern_successfully_overcoming_crisis_42477
  31. ^ http://www.aviastar.org/helicopters_eng/ka-52.php
  32. ^ http://www.military-today.com/missiles/vikhr.htm
  33. ^ http://sputniknews.com/business/20160427/1038713297/missiles-deliveries-kalashnikov.html
  34. ^ [12]
  35. ^ [13]
  36. ^ [14]
  37. ^ [15]
  38. ^ [16]
  39. ^ http://laodong.com.vn/vu-khi/truc-thang-tan-cong-ka52-mi28-cua-nga-so-sanh-voi-apache-ah64-cua-my-332034.bld
  40. ^ http://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/tho-san-dem-mi-28n-tang-suc-manh-huy-diet-2358274
  41. ^ http://www.baogiaothong.vn/tho-san-dem-mi-28-nhu-ho-moc-them-canh-d110529.html
  42. ^ http://beforeitsnews.com/vietnamese/2016/04/nga-thu-nghiem-tho-san-mi-28nm-moi-nhieu-nang-cap-manh-va-doc-317798.html
  43. ^ http://dantri.com.vn/the-gioi/truc-thang-mi-28nm-so-huu-tinh-nang-doc-nhat-20160330152553072.htm
  44. ^ [17]
  45. ^ [18]
  46. ^ http://www.gao.gov/assets/160/151734.pdf
  47. ^ http://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/nga-chuyen-giao-vu-khi-cho-iraq-ngay-truoc-mat-my-3294743/
  48. ^ [19]
  49. ^ [20][liên kết hỏng]. Defense News
  50. ^ Russia loses $600 mln Indian attack helicopter tender
  51. ^ "US likely to bag $1.4bn deal for 22 attack choppers". Times of India, ngày 28 tháng 10 năm 2011.
  52. ^ [21]
  53. ^ [22]
  54. ^ [23]
  55. ^ http://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/xe-tang-my-toi-ta-iraq-mua-truc-thang-nga-yem-tro-3055935/
  56. ^ http://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/nga-chuyen-giao-vu-khi-cho-iraq-ngay-truoc-mat-my-3294743/
  57. ^ Mil Mi-28 Havoc. militaryfactory.com
  58. ^ http://www.baogiaothong.vn/tho-san-dem-mi-28-nhu-ho-moc-them-canh-d110529.html
  59. ^ Russian Helos Announces Mil MI-28 Combat Training Variant - Aviationweek.com, ngày 9 tháng 8 năm 2013
  60. ^ "Iraq to go ahead with billion-dollar Russian arms deal". Globalpost.com, ngày 10 tháng 11 năm 2012.
  61. ^ http://www.airnews.co.za/april2012/kenya-army-acquires-russian-gunships.html
  62. ^ a ă “World Air Forces 2013” (PDF). Flightglobal Insight. 2013. Truy cập ngày 1 tháng 3 năm 2013. 
Ghi chú
Tài liệu
  • Eden, Paul (biên tập). The Encyclopedia of Modern Military Aircraft. London, UK: Amber Books, 2004. ISBN 1-904687-84-9. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]