Biến dị di truyền

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Biến dị di truyền là biến đổi về mặt di truyền của sinh vật.

Thuật ngữ này được dịch từ tiếng Anh genetic variation dùng để chỉ biến đổi (variation) về mặt di truyền (genetic), phân biệt với các biến đổi khác trong địa chất, vật lí học v.v. Cho nên cũng có tác giả gọi là biến đổi sinh học (biological variation).

Nội dung khái niệm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Biến dị di truyền là thuật ngữ dùng để chỉ các biến dị của sinh vật có khả năng di truyền được cho thế hệ sau, phân biệt với khái niệm "biến đổi" do Lamac (Jean-Baptiste Lamarck) đề xuất và biến dị thường biến (hay tính mềm dẻo kiểu hình).[1], [2], [3]
  • Về vai trò, thì biến dị di truyền là nền tảng của tiến hoá, không có loại biến dị này thì quá trình tiến hoá của sinh vật không thể xảy ra. Các biến dị di truyền - theo thuyết tiến hoá hiện đại - là nguồn nguyên liệu cho chọn lọc. Từ nguồn nguyên liệu này, quá trình chọn lọc (chọn lọc tự nhiên hoặc chọn lọc nhân tạo) có thể tạo ra các dạng sinh vật mới và hình thành loài mới.

Các dạng chính[sửa | sửa mã nguồn]

Ở trình độ Di truyền học phổ thông, người ta thường phân biệt 3 dạng biến dị di truyền:[3], [4], [5]

- đột biến,

- dòng gen,

- biến dị tổ hợp qua giao phối.


  • Đột biến (mutation) là biến đổi của vật chất di truyền, đó là những biến đổi của ADN (hình 1) hoặc của biến đổi nhiễm sắc thể (hình 2).
  • Dòng gen (gene flow) là thuật ngữ dùng để chỉ sự di cư hoặc nhập cư giữa các quần thể khác nhau nhưng của cùng một loài. Qua di cư hoặc nhập cư, quần thể có khả năng thêm các alen khác mà nó vốn không có (hình 3).
  • Giao phối phát sinh các tổ hợp gen mới mà quần thể vốn không có, nhờ sự phân li độc lập trong giảm phân và tổ hợp tự do trong thụ tinh (hình 4). Dạng này gồm cả tái tổ hợp gen, bao gồm tái tổ hợp tương đồngtái tổ hợp không tương đồng.

Nguồn trích dẫn[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Genetic variation”. 
  2. ^ Phạm Thành Hổ: 'Di truyền học' - NXB Giáo dục, 1998.
  3. ^ a ă SGK: Sinh học 12 - NXB Giáo dục, 2016
  4. ^ “The Genetic Variation in a Population Is Caused by Multiple Factors”. 
  5. ^ “Genetic Variation”. 

TRANG BAN ĐẦU

Biến dị di truyền (tiếng Anh: Genetic variation, hay còn gọi là biến đổi di truyền) nghĩa là các hệ thống sinh học, gồm các cá nhân hay quần thể có sự khác biệt về không gian.[1] Mỗi vốn gen bao gồm các loại gen alen khác nhau. Sự biến đổi xảy ra giữa bên trong và ở giữa dân số, được hỗ trợ bởi các cá nhân mang gen biến dị.

Biến dị di truyền về cơ bản là do đột biến sinh học, là sự thay đổi vĩnh viễn cấu trúc hóa học chromosome. Tái tổ hợp di truyền cũng tạo ra các thay đổi bên trong các alen.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Molecular genetics”. Truy cập 3 tháng 1 năm 2018. 

Đọc thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]