Hàm Tân

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Hàm Tân
Huyện
Hamtan.png
Địa lý
Tọa độ: 10°44′43″B 107°40′34″Đ / 10,74528°B 107,67611°Đ / 10.74528; 107.67611Tọa độ: 10°44′43″B 107°40′34″Đ / 10,74528°B 107,67611°Đ / 10.74528; 107.67611
Diện tích 738.81 km²
Dân số (2015)  
 Tổng cộng 72.751 người
 Mật độ 98 người/km²
Dân tộc Kinh, Chơ Ro, Cơ Ho, Hoa...
Hành chính
Quốc gia Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Việt Nam
Vùng Trung Bộ Việt Nam
Tỉnh Bình Thuận
Huyện lỵ Thị trấn Tân Nghĩa
Thành lập 1906
 Trụ sở UBND Thị trấn Tân Nghĩa
Phân chia hành chính 2 thị trấn và 8 xã
Mã hành chính 600
Ngã ba Tân Nghĩa huyện Hàm Tân, lối rẽ đi La Gi

Hàm Tân là một huyện cực nam của tỉnh Bình Thuận. Hàm Tân từ một huyện nghèo, đa số dân sống bằng nghề nông và đi biển nhưng ngày nay kinh tế của người dân ngày càng khấm khá hơn, nhờ chuyên canh cây thanh long. Trước đây, thị trấn La Gi là huyện lỵ, nhưng kể từ khi La Gi được nâng lên thành thị xã vào năm 2005, thị trấn Tân Nghĩa trở thành huyện lỵ.

Vị trí địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Hàm Tân cách thành phố Hồ Chí Minh khoảng 135 km, cách thành phố Phan Thiết khoảng 45 km.

Hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện Hàm Tân gồm 2 thị trấn và 8 xã:

Quy hoạch đến năm 2020, thành lập thị trấn Sơn Mỹ là đô thị công nghiệp, cảng, nâng số đơn vị hành chính huyện Hàm Tân lên 3 thị trấn và 7 xã.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Vào thời nhà Nguyễn, Hàm Tân chỉ là tên một làng thuộc tổng Đức Thắng, huyện Tuy Lý, phủ Hàm Thuận. Năm 1916, huyện Hàm Tân được thành lập dựa trên phần lớn đất đai của huyện Tuy Lý, gồm 2 tổng Phong Điền và Phước Thắng. Tổng Phong Điền có 4 làng: Phong Điền, Hiệp Nghĩa, Tam Tân, Tân Lý và tổng Phước Thắng có 5 làng: Phước Lộc, Hàm Tân, Phò Trì, Hàm Thắng và Thắng Hải. Trụ sở huyện đặt tại làng Hàm Tân nên trở thành tên huyện.

Ngày 22 tháng 10 năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng hòa thành lập tỉnh Bình Tuy gồm 3 quận Hàm Tân, Tánh LinhHoài Đức. Quận Hàm Tân gồm 6 xã: Phước Hội, Bình Tân, Bà Giêng, Hiệp Hòa, Tân Hiệp, Văn Mỹ. Tỉnh lỵ tỉnh Bình Tuy đặt tại Hàm Tân, về mặt hành chính thuộc xã Phước Hội, quận Hàm Tân (nay là khu vực trung tâm thị xã La Gi). Còn quận lỵ Hàm Tân đặt tại Tam Tân, xã Tân Hiệp (nay thuộc xã Tân Hải, thị xã La Gi).

Về phía chính quyền cách mạng, năm 1968, Tỉnh ủy Bình Tuy tách Hàm Tân thành 2 phần, bao gồm huyện Hàm Tân với các xã: Văn Mỹ, Tân Hiệp, Bình Tân, Hiệp Nghĩa và thị xã La Gi với các xã: Phước Hội, Bà Giêng, Hiệp Hòa. Đến năm 1973, Tỉnh ủy Bình Tuy thành lập thêm huyện Nghĩa Lộ với 3 xã mới là Đông Hà, Nghĩa Tân, Bình Nghĩa. Cuối năm 1975, thị xã La Gi và huyện Nghĩa Lộ giải thể, sáp nhập vào huyện Hàm Tân.

Năm 1976, 3 tỉnh Ninh Thuận, Bình Thuận, và Bình Tuy hợp nhất thành tỉnh Thuận Hải. Huyện Hàm Tân thuộc tỉnh Thuận Hải, gồm 15 xã: Tân An, Tân Bình, Tân Hà, Tân Hải, Tân Hòa, Tân Lập, Tân Minh, Tân Mỹ, Tân Nghĩa, Tân Sơn, Tân Thắng, Tân Thành, Tân Thiện, Tân Thuận, Tân Xuân.

Ngày 13 tháng 3 năm 1979, hợp nhất xã Tân Sơn và xã Tân Mỹ thành một xã lấy tên là xã Sơn Mỹ; chuyển xã Tân Hòa thành thị trấn lấy tên là thị trấn La Gi.

Ngày 30 tháng 12 năm 1982, chuyển 3 xã: Tân Lập, Tân Thành, Tân Thuận về huyện Hàm Thuận Nam quản lý. Huyện Hàm Tân còn lại 1 thị trấn La Gi và 10 xã: Sơn Mỹ, Tân An, Tân Bình, Tân Hà, Tân Hải, Tân Minh, Tân Nghĩa, Tân Thắng, Tân Thiện, Tân Xuân.

Ngày 26 tháng 12 năm 1991, tỉnh Bình Thuận được tái lập từ tỉnh Thuận Hải cũ, huyện Hàm Tân thuộc tỉnh Bình Thuận.

Ngày 18 tháng 11 năm 2003, chia xã Tân Nghĩa thành 2 xã: Tân Nghĩa và Sông Phan; chia xã Tân Minh thành thị trấn Tân Minh và 2 xã: Tân Đức, Tân Phúc.

Cuối năm 2004, huyện Hàm Tân có 2 thị trấn: La Gi, Tân Minh và 12 xã: Sơn Mỹ, Sông Phan, Tân An, Tân Bình, Tân Đức, Tân Hà, Tân Hải, Tân Nghĩa, Tân Phúc, Tân Thắng, Tân Thiện, Tân Xuân.

Ngày 5 tháng 9 năm 2005, thị trấn La Gi và 4 xã: Tân An, Tân Bình, Tân Hải, Tân Thiện được tách ra để thành lập thị xã La Gi, huyện Hàm Tân còn lại thị trấn Tân Minh và 8 xã: Sơn Mỹ, Sông Phan, Tân Đức, Tân Hà, Tân Nghĩa, Tân Phúc, Tân Thắng, Tân Xuân.

Ngày 3 tháng 12 năm 2007, chia xã Tân Thắng thành 2 xã: Tân Thắng và Thắng Hải; chuyển xã Tân Nghĩa thành thị trấn Tân Nghĩa - thị trấn huyện lị mới của huyện Hàm Tân.

Người nổi tiếng[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]