Habsburg thuộc Tây Ban Nha

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Habsburg Tây Ban Nha)
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Quân chủ Tây Ban Nha[1][a]
1516–1700
Tổng quan
Bản đồ Bán đảo Iberia 1570
Bản đồ Bán đảo Iberia 1570
Thủ đôMadrid (1561–1601; 1606–1700)
Valladolid (1601–1606)
Chính trị
Chính phủChế độ quân chủ hỗn hợp
Lịch sử
Thời kỳThời kỳ cận đại
• Đăng cơ của Felipe I của Castila
26 tháng 11 năm 1504
• Đăng quang của Karl I
23 tháng 1 1516
1568–1648
1580–1640
1635–1659
1640–1668
• Carlos II băng hà
1 tháng 11 1700
Kinh tế
Đơn vị tiền tệReal Tây Ban Nha
Mã ISO 3166ES
Tiền thân
Kế tục
Vương quyền Castila
Vương quyền Aragon
Vương quốc Napoli
Hà Lan thuộc Habsburg
Tây Ban Nha thuộc Bourbon
Quân chủ Habsburg
Minorca
Gibraltar
Cộng hòa Hà Lan
Piedmont-Sardinia
Brandenburg-Prussia
Bồ Đào Nha
Đế quốc Ottoman
Các hiệp sĩ của Saint John
Hiện nay là một phần của Algeria
 Bỉ
 Pháp
 Gibraltar
 Italy
 Luxembourg
 Libya
 Malta
 Morocco
 Hà Lan
 Bồ Đào Nha
 Tây Ban Nha
 Tunisia
xứ khác

Habsburg thuộc Tây Ban Nha đề cập đến lịch sử Tây Ban Nha trong thế kỷ 1617 (1516-1700), khi nó được cai trị bởi các vị vua từ nhà Habsburg (cũng liên quan đến vai trò của nó trong Lịch sử Trung Âu). Các nhà cai trị Habsburg (chủ yếu là Carlos IFelipe II) đã đạt đến đỉnh cao về ảnh hưởng và quyền lực của họ. Họ đã kiểm soát lãnh thổ bao gồm châu Mỹ, Đông Ấn, các quốc gia và Vùng Hạ thấp hiện tại ở Pháp và Đức ở Châu Âu, Đế quốc Bồ Đào Nha từ năm 1580 đến 1640, và các vùng lãnh thổ khác như các vùng nhỏ như CeutaOranBắc Phi. Giai đoạn này của lịch sử Tây Ban Nha cũng được gọi là "Thời đại mở rộng".

Dưới thời Habsburg, Tây Ban Nha thống trị châu Âu về mặt chính trị và quân sự trong nhiều thế kỷ XVI và XVII nhưng đã trải qua một sự suy giảm dần dần trong nửa sau của thế kỷ XVII dưới thời vua Habsburg.

Những năm của Habsburg cũng là thời đại hoàng kim Tây Ban Nha về sự nở hoa văn hóa. Trong số các nhân vật xuất sắc nhất của thời kỳ này là Têrêsa thành Ávila, Pedro Calderón de la Barca, Miguel de Cervantes, El Greco, Domingo de Soto, Francisco Suárez, Diego VelázquezFrancisco de Vitoria.

Huy hiệu của Carlos I, đại diện cho lãnh thổ của ông ở Tây Ban Nha (trên cùng) và các tài sản châu Âu khác của ông (dưới cùng).

"Tây Ban Nha" trong thời kỳ này bao phủ toàn bộ bán đảo, về mặt chính trị, một liên bang bao gồm một số vương quốc độc lập theo danh nghĩa trong sự kết hợp cá nhân: Aragon, Castila, León, Navarre, và từ năm 1580, Bồ Đào Nha. Trong một số trường hợp, các vương quốc riêng lẻ này là các liên bang, đặc biệt là Vương quốc Aragon (Công quốc Catalonia, Vương quốc Aragon, ValeciaMallorca).

Cuộc hôn nhân của Isabella I của CastillaFernando II của Aragon năm 1469 đã cho phép kết hợp hai trong số các vương quốc lớn nhất là Castilla và Aragon, dẫn tới chiến dịch thành công của họ chống lại Moors, đạt đến đỉnh cao cuộc chinh phục Granada4 năm 1492.

Isabella và Fernando được Giáo hoàng Alexanđê VI phong tặng danh hiệu là Quân chủ Công giáo Công giáo (tiếng Tây Ban Nha hiện đại: Monarquía Católica) vẫn được sử dụng cho chế độ quân chủ theo Habshurg thuộc Tây Ban Nha. Giai đoạn Habsburg được hình thành theo khái niệm "Tây Ban Nha" theo nghĩa đã được thể chế hóa vào thế kỷ 18. Từ thế kỷ 17, trong và sau khi kết thúc Liên minh Iberia, chế độ quân chủ Habsburg ở Tây Ban Nha còn được gọi là "Chế độ quân chủ Tây Ban Nha" hay "chế độ quân chủ Tây Ban Nha" cùng với hình thức chung của Vương quốc Tây Ban Nha.

Tây Ban Nha là một quốc gia thống nhất đã được đưa ra sau khi cái chết vào năm 1700 của Carlos II và sự tuyệt chủng của triều đại Habsburg của Tây Ban Nha, và sự thăng thiên của Felipe V và lễ nhậm chức của nhà Bourbon và các cuộc cải cách trung tâm, những người ở Pháp.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Còn được gọi là Vương quốc Tây Ban Nha (tiếng Tây Ban Nha cổ: Reyno de España (cũng thường đánh vần, Eſpana, Eſpaña hoặc Eſpanna), tiếng Tây Ban Nha hiện đại: Reino de España).[2]
  2. ^ trong tiếng Tây Ban Nha hiện đại: Monarquía de España.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Monarchia Hispanica.google.com, Monarchia Hispaniae. digital.ub.uni.
  2. ^ Reyno de España, google.cocoolm

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Armstrong, Edward (1902). The Emperor Charles V. New York: The Macmillan Company
  • Black, Jeremy (1996). The Cambridge Illustrated Atlas of Warfare: Renaissance to Revolution. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-47033-1
  • Braudel, Fernand (1972). The Mediterranean and the Mediterranean World in the Age of Philip II, trans. Siân Reynolds. New York: Harper & Row. ISBN 0-06-090566-2
  • Brown, J. and Elliott, J. H. (1980). A palace for a king. The Buen Retiro and the Court of Philip IV. New Haven: Yale University Press
  • Brown, Jonathan (1998). Painting in Spain: 1500–1700. New Haven: Yale University Press. ISBN 0-300-06472-1
  • Dominguez Ortiz, Antonio (1971). The golden age of Spain, 1516–1659. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-297-00405-0
  • Edwards, John (2000). The Spain of the Catholic Monarchs, 1474–1520. New York: Blackwell. ISBN 0-631-16165-1
  • Harman, Alec (1969). Late Renaissance and Baroque music. New York: Schocken Books.
  • Kamen, Henry (1998). Philip of Spain. New Haven and London: Yale University Press. ISBN 0-300-07800-5
  • Kamen, Henry (2003). Empire: How Spain Became a World Power, 1492–1763. New York: HarperCollins. ISBN 0-06-093264-3
  • Kamen, Henry (2005). Spain 1469–1714. A Society of Conflict (3rd ed.) London and New York: Pearson Longman. ISBN 0-582-78464-6
  • Parker, Geoffrey (1997). The Thirty Years' War (2nd ed.). New York: Routledge. ISBN 0-415-12883-8
  • Parker, Geoffrey (1972). The Army of Flanders and the Spanish road, 1567–1659; the logistics of Spanish victory and defeat in the Low Countries' Wars.. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-08462-8
  • Parker, Geoffrey (1977). The Dutch revolt. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-8014-1136-X
  • Parker, Geoffrey (1978). Philip II. Boston: Little, Brown. ISBN 0-316-69080-5
  • Parker, Geoffrey (1997). The General Crisis of the Seventeenth Century. New York: Routledge. ISBN 0-415-16518-0
  • Stradling, R. A. (1988). Philip IV and the Government of Spain. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-32333-9
  • Various (1983). Historia de la literatura espanola. Barcelona: Editorial Ariel
  • Gallardo, Alexander (2002), "Spanish Economics in the 16th Century: Theory, Policy, and Practice", Lincoln, NE:Writiers Club Press,2002. ISBN 0-595-26036-5.
  • Smith, Preserved (1920). Haskins, Charles Homer, biên tập. The Age of the Reformation. American Historical Series. New York: Henry Holt and Company. OCLC 403814.