KDE

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
KDE
KDE logo.svg
Thành lập14 tháng 10, 1996; 22 năm trước
Sáng lập bởiMatthias Ettrich
LoạiCộng đồng
Tiêu điểmPhần mềm tự do
Sản phẩmKDE Plasma, KDE Frameworks, KDE Applications, Calligra Suite, KDevelop, digiKam, Amarok, v.v
Phương phápẢnh minh họa, phát triển, tài liệu, quảng bá, và dịch thuật.
Khẩu hiệuExperience Freedom! (Tạm dịch: Tận hưởng sự tự do!)
Trang webkde.org
Konqi Biểu trưng của dự án KDE

KDE là một cộng đồng quốc tế[1] nhằm phát triển ứng dụng mã nguồn mở. Là một trung tâm phát triển trung tâm, nó cung cấp các công cụ và nguồn lực cho phép làm việc hợp tác trên loại phần mềm. Các sản phẩm nổi tiếng bao gồm Plasma Desktop, KDE Frameworks và một loạt các ứng dụng đa nền tảng như Krita hay digikam được thiết kế để chạy trên các desktop Unixtương tự Unix, Microsoft WindowsAndroid[2].

Là một trong những dự án được tín nhiệm nhất củaKKDE, Plasma Desktop là desktop chính thức/mặc định trên nhiều bản phân phối Linux, như openSUSE,[3] Manjaro, Mageia, OpenMandriva, [./https://en.wikipedia.org/wiki/Chakra_(operating_system) Chakra], Kubuntu, KaOSPCLinuxOS, và cũng chạy được trên Microsoft WindowsMac OS thông qua CygwinFink.

Tổng quan[sửa | sửa mã nguồn]

Cộng đồng KDE và công việc của mình có thể được đo bằng những chủ điểm sau đây:

  • KDE là một trong những cộng đồng Phần mềm Tự do đang hoạt động lớn nhất.[4]
  • Hơn 2500 người đóng góp tham gia phát triển phần mềm KDE.[4] Khoảng 20 nhà phát triển mới đóng góp mã đầu tiên của họ mỗi tháng.[5]
  • KDE Software bao gồm hơn 6 triệu dòng mã (không bao gồm Qt).[4]
  • KDE Software đã được dịch sang hơn 108 ngôn ngữ.[6]
  • KDE Software có sẵn trên hơn 114 FTP mirror chính thức tại hơn 34 quốc gia.[7]
  • Một mirror chỉ đọc của tất cả các kho có thể được tìm thấy trên Github.[8]

KDE Software[sửa | sửa mã nguồn]

Main article: KDE Software

Có nhiều dự án phần mềm tự do được phát triển và duy trì bởi cộng đồng KDE.

Dự án trước đây gọi là KDE hoặc KDE SC (Software Compilation) hiện nay bao gồm ba phần:

  • KDE Plasma, một platform UI cung cấp cơ sở cho các không gian làm việc khác nhau như Plasma Desktop hay Plasma Mobile
  • KDE Frameworks, một bộ sưu tập của hơn 70 thư viện tự do được dựng sẵn dựa trên Qt (trước đây gọi là 'kdelibs' hay 'KDE Platform')
  • KDE Applications

KDE Plasma[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chi tiết: KDE Plasma 4KDE Plasma 5
KDE Plasma 5 showing light and dark themes.

KDE Plasma là một công nghệ giao diện người dùng có thể dễ dàng điều chỉnh để chạy trên các yếu tố hình thức khác nhau như desktop, netbook, tabletsmartphone hay thậm chí các thiết bị nhúng.[9]

Nhãn hiệu Plasma cho không gian làm việc đồ họa đã được giới thiệu từ KDE SC 4.4 trở đi.

Trong loạt thứ tư, đã có hai không gian làm việc bổ sung bên cạnh Plasma 4 Desktop được gọi là Plasma Netbook và Plasma Active[10].

KDE Plasma 5 mới nhất có các không gian làm việc sau:

  • Plasma Desktop cho mọi thiết bị điện toán điều khiển bằng chuột hoặc bàn phím như máy tính để bàn hoặc máy tính xách tay
  • [./https://en.wikipedia.org/wiki/Plasma_Mobile Plasma Mobile] cho smartphone
  • Plasma Minishell cho các thiết bị nhúng và cảm ứng[11], như IoT hay máy tự động.
  • Plasma Media Center cho TV và set-top box

KDE Frameworks[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chi tiết: KDE Platform 4KDE Frameworks 5
KDE Frameworks cung cấp hơn 70 thư viện mã nguồn mở và miễn phí được xây dựng dựa trên Qt. Chúng là nền tảng cho KDE Plasma và hầu hết các ứng dụng KDE, nhưng có thể là một phần của bất kỳ dự án nào muốn sử dụng một hoặc nhiều mô-đun của nó.

Kirigami[sửa | sửa mã nguồn]

Kirigami là một framework ứng dụng Qml[12] phát triển bởi Marco Martin[13] cho phép các nhà phát triển viết các ứng dụng chạy tự nhiên trên Android, iOS, Plasma Mobile và bất kỳ desktop Linux cổ điển nào mà không cần điều chỉnh mã.

Có một danh sách ngày càng tăng các ứng dụng như Linus Torvalds và Dirk Hohndels ứng dụng lặn biển Suburface, trình nhắn tin Banji[14], trình nhắn tin Kaidan[15] hoặc trung tâm phần mềm KDE Discover.

Ràng buộc[sửa | sửa mã nguồn]

Mặc dù chủ yếu được viết bằng C ++, có nhiều ràng buộc cho các ngôn ngữ lập trình khác có sẵn,[16] ví dụ: cho các ngôn ngữ lập trình sau:[17]

  • Python
  • Ruby (Korundum, xây dựng trên QtRuby)
  • Perl
  • C# (Tuy nhiên, framework hiện tại để liên kết với C# và các ngôn ngữ .Net khác đã không được chấp nhận và chỉ thay thế biên dịch trên Windows).[18]

Chúng và các ràng buộc khác sử dụng các công nghệ sau đây:

  • Smoke: để tạo các ràng buộc cho Ruby, C#PHP
  • SIP: để tạo các ràng buộc cho Python
  • Kross: Tập lệnh nhúng cho các ứng dụng C++, với sự hỗ trợ cho Ruby, Python, JavaScript, QtScript, Falcon and Java

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Trong KDE SC 4, còn được gọi là KDE Platform bao gồm tất cả các thư viện và dịch vụ cần thiết cho KDE Plasma và các ứng dụng. Bắt đầu với Qt 5, nền tảng này đã được chuyển đổi thành một tập hợp các mô-đun mà bây giờ được gọi là KDE Frameworks. Các mô-đun này bao gồm: Solid, Nepomuk, Phonon, vv. và được cấp phép theo giấy phép LGPL, BSD, Giấy phép MIT hoặc giấy phép X11.[19]

KDE Applications[sửa | sửa mã nguồn]

[./https://en.wikipedia.org/wiki/KDE_Applications KDE Applications] là một gói phần mềm là một phần của bản phát hành KDE Applications. Like Okular, Dolphin hay KDEnlive,chúng được xây dựng dựa trên KDE Frameworks và được phát hành theo lịch trình 4 tháng với số thứ tự phiên bản bao gồm YY.MM (e.g. 18.12).


KDE được viết ra với mục đích tạo ra một môi trường làm việc dễ dàng, và tiện nghi giống như các môi trường làm việc khác mà chúng ta thường thấy dưới hệ điều hành Mac OS hoặc Microsoft Windows.

Đi chung với bộ phần mềm GNU/Linux, UNIX/KDE lập nên một nền tảng phần mềm hoàn toàn tự do. Cũng như GNU/Linux, mã nguồn của KDE được phổ biến rộng rãi và bất cứ ai cũng có thể góp phần xây dựng nó. Trong khi KDE vẫn còn chỗ cho nhiều cải tiến mới, cộng đồng KDE tin rằng họ đã tạo nên một sự lựa chọn khác có khả năng thay thế vài phần mềm thương mại bao gồm hệ điều hànhmôi trường màn hình nền phổ biến hiện nay.

KDE phiên bản mới nhất có tên là 4.3.1, đem đến một giao diện đồ họa theo phong cách thời thượng của hệ điều hành Windows Vista, Windows 7Mac OS X, đồng thời mang theo một loạt các chức năng và các cải tiến mới

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Xuất xứ[sửa | sửa mã nguồn]

Dự án KDE được đề xuất bởi Matthias Ettrich, lúc này ông đang là sinh viên của đại học Eberhard Karls, thành phố Tübingen, Đức. Lúc đó ông đang gặp một vài khó khăn với Desktop của Unix. Sau đó ông đã đề xuất việc tạo ra không chỉ đơn thuần là một tập hợp các ứng dùng mà là một môi trường Desktop, trong đó người dùng có thể nhìn, cảm nhận và làm việc một cách phù hợp. Cũng như môi trường Desktop này phải dễ dùng. Một trong những người phiền lòng về ứng dụng Desktop lúc này là bạn gái ông, vì cô ta không thể dùng chúng. Đề xuất của ông được rất nhiều sự đồng tình và dự án KDE ra đời.

Cái tên KDE là chơi chữ với tên của một môi trường Desktop lúc đó là Commom Desktop Environment hay CDE (xem thêm trên Wikipedia tiếng Anh) chạy trên môi trường Unix. CDE dựa trên nền X11 được phát triển bởi HP, IBM, và SUN. Chữ K còn có nghĩ là Kool chơi chữ của cool (tuyệt vời). KDE viết đầy đủ là K Desktop Environment.

Quá trình phát triển[sửa | sửa mã nguồn]

Matthias Ettrich chọn nền tảng Qt của Trolltect để phát triển KDE. Các lập trình viên khác nhanh chóng phát triển ứng dụng KDE/Qt. Vào đầu năm 1997 vài ứng dụng bắt đầu ra đời. Ngày 12 tháng 7 năm 1998 phiên bản đầu tiên của KDE được đưa ra, gọ là KDE 1.0

Phiên bản Ngày ra đời Thông tin
14 tháng 10 năm 1996 Thông báo phát triển KDE
1.0 12 tháng 7 năm 1998
2.0 23 tháng 10 năm 2000
3.0 3 tháng 4 năm 2002
4.0 11 tháng 1 năm 2008

Các gói mã nguồn chính[sửa | sửa mã nguồn]

  • aRts: là chữ viết tắt từ Analog Real-time Synthesizer của tiếng Anh. Gói này cung cấp một hệ thống âm thanh thống nhất cho tất cả các ứng dụng của môi trường làm việc KDE. Ngoài ra nó cũng chứa các thư viện cần thiết cho gói kdelibs.
  • kdelibs: gói này bao gồm các thư viện cần thiết cho việc lập trình và sự hoạt động của các ứng dụng KDE. Nó còn có các tập tin chứa các thông báo trong nhiều ngôn ngữ khác nhau, một số tài liệu dưới dạng HTML, các mẫu hiển thị và một số chương trình kiểm tra thối lui (regression test).
  • kdebase: gói này không kém phần quan trọng vì nó chứa đựng các ứng dụng chủ yếu trong KDE. Trong số đó có các ứng dụng như: chương trình duyệt Web Konqueror, chương trình soạn thảo văn bản Kwrite và chương trình phiên dịch lệnh Konsole.

Các gói mã nguồn phụ[sửa | sửa mã nguồn]

  • kdeadmin
  • kdenetwork
  • kdepim
  • kdemultimedia
  • kdegraphics
  • kdeutils
  • kdeedu
  • kdesdk
  • kdevelop
  • kdewebdev
  • kdebindings
  • kdeaccessibility
  • kdetoys
  • kdegames
  • kdeartwork
  • kdeaddons
  • kde-i18n

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “About KDE”. Truy cập ngày 25 tháng 1 năm 2012. 
  2. ^ “KDE Kirigami”. KDE. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2018. 
  3. ^ Ryan Paul (21 tháng 8 năm 2009). “OpenSUSE community konfesses love for KDE, makes it default”. Condé Nast Digital. Ars technica. Truy cập ngày 28 tháng 11 năm 2010. 
  4. ^ a ă â “KDE – Press page”. KDE. Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2019. 
  5. ^ Jeff Mitchell (20 tháng 7 năm 2009). “KDE Reaches 1,000,000 Commits in its Subversion Repository”. KDE. KDE.NEWS. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2010. 
  6. ^ “KDE Localization statistics”. 5 tháng 11 năm 2010. Truy cập ngày 6 tháng 11 năm 2010. 
  7. ^ “the status of KDE mirrors”. Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 11 năm 2010. Truy cập ngày 6 tháng 11 năm 2010. 
  8. ^ “KDE Github Mirror”. github.com. 
  9. ^ “The KDE Workspaces”. Truy cập ngày 4 tháng 12 năm 2010. 
  10. ^ Artur Souza (3 tháng 12 năm 2010). “KDE's Mobile Team Meets for First Sprint”. KDE. KDE.NEWS. Truy cập ngày 1 tháng 1 năm 2011. 
  11. ^ https://cgit.kde.org/scratch/mart/plasma-minishell.git/
  12. ^ “KDE Kirigami”. KDE. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2018. 
  13. ^ https://github.com/KDE/kirigami/graphs/contributors
  14. ^ https://youtube.com/watch?v=LjyKtusCy2Y
  15. ^ https://github.com/KaidanIM/Kaidan
  16. ^ “The KDE development platform”. Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2010. 
  17. ^ Development/Languages - KDE TechBase. Techbase.kde.org (2012-07-12). Retrieved on 2013-07-17.
  18. ^ “Qyoto”. Truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2015. 
  19. ^ “KDE Licensing Policy”. Truy cập ngày 6 tháng 11 năm 2010. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]