Nguyễn Phúc Hồng Hưu

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Nguyễn Phúc Hồng Hưu (chữ Hán: 阮福洪休; 2 tháng 10 năm 1835 - 9 tháng 5 năm 1885), thường được biết đến qua tôn hiệu Gia Hưng vương (嘉興王), là một hoàng tử nhà Nguyễn. Trong một thời gian, ông từng trong hội đồng Tôn Nhân Phủ, trở thành phụ chính đại thần giúp đỡ các đời Hiệp Hòa, Kiến Phúc, Hàm Nghi, quyền uy rất lớn.

Sau vì tội thông đồng với người Pháp, lại tội loạn dâm với em gái khác mẹ Phục Lễ công chúa nên bị hạch tội.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyễn Phúc Hồng Hưu còn có tên khác là Thuyên (佺), sinh ngày 2 tháng 10, năm Minh mạng thứ 16 (1835), là con trai thứ 8 của Nguyễn Hiến Tổ Thiệu Trị hoàng đế, mẹ là Lương phi Vũ Thị Viện (武氏媛), người Hương Trà, Thừa Thiên, con gái của Phó hiệu úy Hữu Lĩnh. Lúc còn nhỏ, ông có trí thông minh, biết lĩnh hội việc học, nên Thiệu Trị rất ưng. Năm Thiệu Trị thứ 3 (1846), khi mới 11 tuổi đã được phong làm Gia Hưng công (嘉興公).

Năm Tự Đức thứ 36 (1883), Dực Tông Tự Đức khứ thế. Nguyễn Văn TườngTôn Thất Thuyết phế truất Dục Đức, lập Lãng quốc công Hồng Dật lên ngôi, tức Hiệp Hòa. Lễ lên ngôi xong, ông được phong làm Gia Hưng quận vương (嘉興郡王), lại kiêm nhiếp quản Hữu tôn nhân phủ Tôn Nhân.

Năm Kiến Phúc lên ngôi, Hoàng thân Tôn Nhân khuyên Hoàng đế chọn thêm người thân thuộc để lo quản triều chính, Kiến Phúc Đế y chuẩn chọn Gia Hưng quận vương Hồng Hưu sung làm Phụ chính Thân thần (輔政親臣), cùng Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết lo việc triều chính. Kiến Phúc Đế ban cho Hồng Hưu một kim tiền vạn sự vĩnh lai (萬事永賴), tỏ ý ưu ái cho ông rất lớn. Sang năm (1884), vào tháng 2, Kiến Phúc Đế lại tấn phong ông làm Gia Hưng vương (嘉興王), địa vị rất cao quý, vì lẽ tước Thân vương của triều Nguyễn rất ít khi được ban, thường chỉ truy phong mà thôi.

Tháng 9 năm đó, Trấn Tĩnh quận công Nguyễn Phúc Miên Trí (阮福綿寘) dâng sớ, tâu nói Gia Hưng vương nhân việc tư bỏ việc công, tiết lộ quốc gia trọng sự, lại chuyện tư thông với Đồng Xuân công chúa Gia Phúc, bại hoại gia phong, lệnh Tôn Nhân phủ điều tra. Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết điều tra ra Hồng Hưu hay qua lại với Khâm sứ Đại Pháp là Rheinart, tố cáo thực hư, án thành. Xử Gia Hưng vương Hồng Hưu bị tước chức, tước vị hiệu, phát đi an trí ở La Bảo, Quảng Trị. Các con đều bị tước thành Tôn Thất, chia đi cai quản an trí.

Ông mất ở La Bảo ngày 9 tháng 5, năm 1885, hưởng thọ 51 tuổi. Sau đó 2 tháng, Hàm Nghi xuất bôn kháng Pháp, Thọ Xuân Vương Miên Định quản lý quốc gia đại sự, phụng chỉ Tam Cung khôi phục địa vị cho Hồng Hưu, trở lại làm Gia Hưng công, các con cũng nhập lại tông tịch.

Năm thành Thái thứ nhất, khôi phục làm Gia Hưng quận vương, thụy là Cung Túc (恭肅), dựng đền thờ ở huyện Hương Trà. Đến năm Khải Định, tái truy làm Gia Hưng vương.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]