Quốc kỳ Việt Nam Cộng hòa

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Cờ vàng ba sọc đỏ
Flag of South Vietnam.svg
Tên Lá cờ Tự Do và Di Sản (Heritage and Freedom Flag)
Dùng như Quốc gia Việt Nam (1949 - 1955)
Việt Nam Cộng hòa (1955 - 1975).
Tỉ lệ 2:3
Ngày ra đời 2 tháng 6, 1948
Thiết kế Nền vàng với ba sọc đỏ ở chính giữa.
Thiết kế bởi Lê Văn Đệ
Naval Ensign of South Vietnam.png
Cờ biến thể của Cờ vàng ba sọc đỏ
Dùng như Hiệu kỳ Hải quân Việt Nam Cộng hòa.
Tỉ lệ 2:3
Thiết kế Cờ vàng ba sọc đỏ với phù hiệu Hải lực Việt Nam Cộng hòa (mỏ neo) ở chính giữa.

Cờ vàng ba sọc đỏ,[1] còn gọi là cờ vàng,[2] cờ ba sọc,[3] cờ ba que (có ý châm biếm)[4][5] là quốc kỳ của Quốc gia Việt Nam được sử dụng từ năm 1948, từ năm 1949 đến năm 1955 và sau đó là của Việt Nam Cộng hòa từ năm 1955 đến năm 1975. Quốc kỳ với nền Vàng Ba Sọc Đỏ trước đó đã được dùng trong hai triều đại Kháng Pháp dưới sự lãnh đạo của vua Thành Thái (1890) và vua Duy Tân (1920). Năm 1890, vua Thành Thái xuống chiếu thay đổi quốc kỳ chữ Hán (Long Tỉnh Kỳ) bằng quốc kỳ mới. Lá cờ nền Vàng Ba Sọc Đỏ lần đầu tiên được cấu tạo và được dùng làm cờ nước và được đặt tên là ĐẠI NAM QUỐC KỲ từ thời đó. Hiện cờ vàng ba sọc đỏ được chính quyền của một số thành phố và bang của Mỹ mệnh danh là "lá cờ tự do và di sản" (tiếng Anh: Heritage and Freedom Flag) và xem là biểu tượng đại diện cho cộng đồng người Mỹ gốc Việt, tuy nhiên Bộ Ngoại giao Mỹ đã bày tỏ sự không đồng tình với tiến trình lập pháp công nhận cờ vàng ba sọc đỏ của một số bang và nêu rõ những hành động như vậy có thể gây hậu quả tiêu cực, làm "phương hại đến quan hệ ngoại giao giữa Hoa Kỳ và Việt Nam".[6][7][8]

Có thể nói Cờ Vàng Ba Sọc Đỏ - gọi tắt là "Cờ Vàng" - là lá "quốc kỳ" đúng nghĩa đầu tiên của Quốc gia và dân tộc Việt Nam. Năm 1802 Vua Gia Long thống nhất đất nước lên ngôi đặt Quốc hiệu là VIỆT NAM, đây là lần đầu tiên tên nước Việt Nam được dùng cho nước ta, trước đó và mãi cho đến hiện nay chỉ duy nhất thời nhà Nguyễn mới có tên nước là Việt Nam (2 chữ) còn ngoài ra thì Đại Việt, Đại Cồ Việt, Đại Ngu... hoặc Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa, Việt Nam Cộng Hòa, Cộng Hòa miền nam Việt Nam hay Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam chứ không có thời nào lấy Quốc hiệu tên nước là Việt Nam như thời nhà Nguyễn.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 2 tháng 6 năm 1948, Chính phủ lâm thời Quốc gia Việt Nam của Thủ tướng Nguyễn Văn Xuân chính thức dùng lá cờ vàng ba sọc đỏ làm quốc kỳ. Ý nghĩa của lá cờ được giải thích như sau: màu vàng là màu truyền thống của đế vương Việt Nam từ xưa, cũng là màu tượng trưng cho đất nước. Màu đỏ là màu của thịnh vượng, thành công. Ba sọc đỏ tượng trưng cho ba kỳ: Bắc Kỳ, Trung KỳNam Kỳ thống nhất dưới một chính thể quốc gia.[9] Lá cờ vàng ba sọc đỏ sau này tiếp tục là quốc kỳ dưới thời Quốc gia Việt Nam (1949-1955), và sau đó là quốc kỳ cho suốt thời Đệ NhấtĐệ Nhị Việt Nam Cộng hòa (1955-1975).

Ông Đỗ Mậu, trong cuốn Tâm thư (Hòa Trân và Thân Hữu xuất bản, Houston, Mỹ, 1995), cho biết Việt Nam Cộng hòa sau khi thành lập đã đã kế thừa luôn cờ của Quốc gia Việt Nam, không có văn kiện nào của Tổng thống Ngô Đình Diệm ký hợp thức hóa lá cờ vàng ba sọc đỏ làm quốc kỳ VNCH, cũng chẳng thấy văn kiện nào của quốc hội biếu quyết về lá cờ đó. Cũng trong sách đã dẫn, Đỗ Mậu cho biết tình cờ đọc thấy “một tác phẩm của Tiziano Terzani cho biết linh mục Thanh là tác giả đã vẽ nên lá cờ ba sọc tượng trưng cho ba miền - nhưng “cũng có nghĩa là Chúa Ba Ngôi (Chúa cha, Chúa con và thánh thần) như “ông (linh mục Thanh) đã có lần giải nghĩa cho tôi (Terzani) nghe thế”.

Đỗ Mậu viết: “Như vậy, người vẽ ra lá cờ vàng ba sọc đỏ là Linh mục dòng Tên: Trần Hữu Thanh, người chấp nhận là quốc trưởng Bảo Đại... người ký pháp quy tạm thời cho thi hành treo quốc kỳ vàng ba sọc đỏ và bài quốc ca của Lưu Hữu Phước vào ngày 1/6/1948 là thủ tướng dân Tây Nguyễn Văn Xuân có vợ đầm, có đổng lý văn phòng phủ thủ tướng của mình là ông Tây André Bauvais. Người đề nghị lấy lá cờ vàng ba sọc đỏ thay lá cờ quẻ Ly là André Trần Văn Đôn... Tôi chẳng thấy có chỗ nào là có tính dân chủ hoặc biểu quyết cả... và cũng chẳng thấy chỗ nào là biểu tượng quốc gia”. Thời Ngô Đình Diệm dự định thay lá cờ này và đã tuyển 350 mẫu cờ của 350 người dự thi, nhưng không chọn được mẫu cờ thay thế nào cả[10]

Một bài viết đăng trên BBC Tiếng Việt năm 2012 cho rằng cờ vàng ba sọc đỏ "bị cấm" ở Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam.[11]

Phong Trào Cờ Vàng[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chính thể loại: Chiến dịch Cờ Vàng

Trong hơn 20 năm từ khi lớp người Việt Nam tị nạn đầu tiên đến Mỹ sau sự kiện 30 tháng 4, 1975, cộng đồng người Mỹ gốc Việt hình thành một cách đơn lập, hoàn toàn không có sự can thiệp của nhà nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Hơn nữa nhiều người Việt tị nạn còn chọn đường lối tuyệt giao và đối lập chính trị với chính quyền Việt Nam. Lệnh cấm vận của Hoa kỳ duy trì và củng cố sự cách ly này. Với thời kỳ Đổi Mới của Việt Nam việc bang giao giữa hai nước lần tiến từng bước chậm. Mãi đến 1 tháng 7 năm 1995 thì hai nước mới lập bang giao. Cũng vì mối bang giao này mà lá cờ đỏ sao vàng của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam được Mỹ công nhận là lá cờ duy nhất đại diện cho nước Việt Nam. Sự kiện này gây nhiều phản ứng mạnh mẽ trong cộng đồng người Mỹ gốc Việt vốn không có cảm tình với chính quyền Việt Nam hiện hữu.

Đầu năm 1999, cờ đỏ sao vàng xuất hiện ở giữa Little Saigon, Westminster, CA trong một cửa tiệm của Trần Văn Trường cùng với hình chân dung Hồ Chí Minh khiến dư luận người gốc Việt ở đây xôn xao bất bình. Cộng đồng người gốc Việt tổ chức biểu tình phản đối liên tục trong suốt 53 ngày đêm trong khi đợi toà án xét xử. Cuối cùng cờ đỏ phải dỡ xuống. Tuy nhiên luật pháp chấp nhận quyền tự do phát biểu của cả hai bên: Trần Văn Trường có quyền treo cờ đỏ nhưng cộng đồng cũng có quyền biểu tình phản đối. Hậu quả là "Chiến dịch Cờ Vàng" phát động [12].

Chiến dịch Cờ Vàng là phong trào vận động nhằm đưa cờ vàng ba sọc đỏ làm biểu tượng cho cộng đồng người Việt tị nạn ở Hoa Kỳ, Úc, và Canada. Ngoài hình thức lá cờ, phong trào này còn mang ý nghĩa phản kháng và đối lập chính trị.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Minh Châu. Thị trưởng San Francisco phủ quyết cờ Việt Nam Cộng hoà. Ngày 28 tháng 7 năm 2003.
  2. ^ Mặc Lâm. Điếu Cày và cờ vàng tại phi trường Los Angeles. Ngày 29 tháng 10 năm 2014 [Ngày 28 tháng 3 năm 2015].
  3. ^ TP Fairfield (Australia) không cho phép treo cờ ba sọc. Ngày 26 tháng 11 năm 2004 [Ngày 22 tháng 8 năm 2013].
  4. ^ Kim Long, "Cờ ba que thản nhiên lưu hành trên quốc lộ 1A", Phú Yên, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2015
  5. ^ An Chi. Ba que xỏ lá và cờ ba que. Ngày 9 tháng 4 năm 2013 [Ngày 22 tháng 8 năm 2013].
  6. ^ "Governor gives historic flag of S. Vietnam an official wave" theo báo Orange County Register
  7. ^ P. Dương. Chính phủ Hoa Kỳ chỉ công nhận lá cờ của nước CHXHCN VN. Ngày 31 tháng 7 năm 2003 [Ngày 22 tháng 8 năm 2013].
  8. ^ Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam khẳng định: Hoa Kỳ chỉ công nhận lá cờ của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Ngày 30 tháng 7 năm 2003 [Ngày 22 tháng 8 năm 2013].
  9. ^ Le Xuan Loc. Vietnam, vieille nation - etat jeune. Paris: G. Desgrandchamps, 1951. Tr 5
  10. ^ http://motthegioi.vn/xa-hoi/hoi-ky-cua-cac-tuong-ta-sai-gon/ky-46-cuoc-lan-chiem-va-ve-co-sau-hiep-dinh-paris-144230.html
  11. ^ Đổi ảnh Phó Thủ tướng Đức bên cờ vàng. Ngày 17 tháng 9 năm 2012 [Ngày 17 tháng 9 năm 2012].
  12. ^ Bùi Văn Phú. Ngọn nguồn của những Nghị Quyết Cờ Vàng. Ngày 17 tháng 6 năm 2005 [Ngày 6 tháng 4 năm 2011].
Flag of Colonial Annam.svg
First flag of the Nguyen Dynasty.svg
Flag of the Empire of Vietnam (1945).svg
Flag of North Vietnam (1945-1955).svg
Flag of South Vietnam.svg
Flag of Vietnam.svg
Liên bang Đông Dương Đế quốc Việt Nam Đế quốc Việt Nam Việt Nam Dân chủ Cộng hòa Quốc gia Việt NamViệt Nam Cộng hòa Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam