Michael Atiyah

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Sir Michael Atiyah

Sinh 22 tháng 4, 1929 (84 tuổi)
Hampstead, London, Anh
Quốc tịch  Anh
Ngành Toán học
Học trường Trinity College, Cambridge
Người hướng dẫn luận án tiến sĩ W. V. D. Hodge
Các sinh viên nổi tiếng Simon Donaldson
Nigel Hitchin
Frances Kirwan
Peter Kronheimer
Ruth Lawrence
Graeme Segal
Giải thưởng Huy chương Fields (1966)
Huy chương Copley (1988)
Giải Abel (2004)

Sir Michael Francis Atiyah, OM, FRS, FRSE (sinh ngày 22 tháng 4, 1929) là một nhà toán học người Anh, và được coi là một trong những nhà toán học có ảnh hưởng nhất của thế kỷ 20.[1] Ông lớn lên ở Sudan và Ai Cập, và phần lớn thời gian cho sự nghiệp hàn lâm của mình tại Oxford, Cambridge, và Viện nghiên cứu cao cấp ở Princeton. Ông từng là chủ tịch của Hội Hoàng gia (Royal Society) (1990–1995), hiệu trưởng (master) trường Trinity College, Cambridge (1990–1997), giám đốc (Chancellor) trường đại học Leicester (1995–2005), và là chủ tịch của Hội Hoàng gia ở Edinburgh (2005–2008). Hiện tại ông đã nghỉ hưu và là giáo sư danh dự trường đại học Edinburgh.

Ông đã cộng tác nghiên cứu với nhiều nhà toán học, đặc biệt là với Raoul Bott, Friedrich Hirzebruch và Isadore Singer, cũng như với các sinh viên của mình gồm Graeme Segal, Nigel Hitchin và Simon Donaldson. Cùng với Hirzebruch, ông đã xây dựng lên K-lý thuyết tô pô, một công cụ chính của tô pô đại số, một ngành toán học miêu tả cách thức các không gian nhiều chiều có thể bị xoắn lại. Kết quả nghiên cứu nổi tiếng nhất của ông đó là định lý chỉ số Atiyah–Singer, mà ông chứng ming cùng với Singer năm 1963, một định lý cơ bản và được sử dụng rộng rãi để đếm số các nghiệm độc lập của rất nhiều dạng phương trình vi phân quan trọng. Trong những năm gần đây, ông nghiên cứu về các lĩnh vực liên quan đến vật lý lý thuyết, như các instanton và các đơn cực từ, chúng đáp ứng cho một số hiệu chỉnh trong lý thuyết trường lượng tử.

Sir Michael Atiyah đã nhận được nhiều giải thưởng trong toán học, bao gồm huy chương Fields năm 1966, huy chương Copley năm 1988, và giải Abel năm 2004.

Chú thích [sửa]

  1. ^ Abel prize citation, tr. 2 .

Liên kết ngoài [sửa]

Lars Ahlfors / Jesse Douglas (1936) • Laurent Schwartz / Atle Selberg (1950) • Kodaira Kunihiko / Jean-Pierre Serre (1954) • Klaus Roth / René Thom (1958) • Lars Hörmander / John Milnor (1962) • Michael Atiyah / Paul Cohen / Alexander Grothendieck / Stephen Smale (1966) • Alan Baker / Hironaka Heisuke / Sergei Novikov / John G. Thompson (1970) • Enrico Bombieri / David Mumford (1974) • Pierre Deligne / Charles Fefferman / Grigory Margulis / Daniel Quillen (1978) • Alain Connes / William Thurston / Khâu Thành Đồng (1982) • Simon Donaldson / Gerd Faltings / Michael Freedman (1986) • Vladimir Drinfel'd / Vaughan Jones / Mori Shigefumi / Edward Witten (1990) • Efim Zelmanov / Pierre-Louis Lions / Jean Bourgain / Jean-Christophe Yoccoz (1994) • Richard Borcherds / Timothy Gowers / Maxim Kontsevich / Curtis T. McMullen (1998) • Laurent Lafforgue / Vladimir Voevodsky (2002) • Andrei Okounkov / Grigori Perelman / Đào Triết Hiên / Wendelin Werner (2006) • Ngô Bảo Châu / Cédric Villani / Stanislav Smirnov / Elon Lindenstrauss (2010)

Jean-Pierre Serre (2003) · Michael Atiyah / Isadore Singer (2004) · Peter Lax (2005) · Lennart Carleson (2006) · S. R. Srinivasa Varadhan (2007) · John G. Thompson / Jacques Tits (2008) · Mikhail Gromov (2009) · John Tate (2010) · John Milnor (2011) · Endre Szemerédi (2012) Pierre Deligne (2013)
Lấy từ “http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Michael_Atiyah&oldid=10629144”