Sappho
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Sappho (tiếng Hy Lạp Attic: Σαπφώ, tiếng Hy Lạp Aeolic: Ψάπφω) là nữ nhà thơ Hy Lạp cổ đại, nổi tiếng cho đến tận ngày nay. Có thể gọi Sappho là nhà thơ nữ đầu tiên của thế giới, người làm thơ ca ngợi tình yêu giữa phụ nữ và phụ nữ. Bà sống vào khoảng 630 – 570 trước Công nguyên.
[sửa] Cuộc đời và sáng tác
Về cuộc đời và thơ ca của nữ nhà thơ huyền thoại này chủ yếu là những thông tin truyền miệng, đôi khi còn mâu thuẫn với nhau. Chúng ta chỉ biết được rằng Sappho sinh ở đảo Lesbos, thuộc nòi giống quí tộc. Lấy chồng là một người đàn ông giàu có và có một con gái nhưng cả chồng và con đều mất sớm. Ngoài ra Sappho còn có một vài mối tình với những người đàn ông khác. Tuy vậy, những người sống xung quanh Sappho đều là phụ nữ, do tập quán thời đấy, đàn ông và phụ nữ có hội riêng. Sappho đứng đầu một nhóm phụ nữ quí tộc đam mê âm nhạc và khiêu vũ. Sau đó, có nhiều người gán cho bà tình yêu với những cô gái quí tộc và trẻ tuổi (hay thực tế như vậy?). Vì thế mà sau này có từ lesbian – xuất phát từ tên đảo Lesbos - dùng để chỉ quan hệ đồng tính luyến ái giữa các phụ nữ.
Theo truyền thuyết thì Sappho làm thơ bằng tiếng Hy Lạp Aeolic. Thơ của bà ca ngợi vẻ đẹp của phụ nữ, ca ngợi vẻ quyến rũ và nữ tính. Trong thơ bà có một nỗi khao khát tình yêu và đam mê cháy bỏng. Tiếc rằng thơ của Sappho chỉ còn lại rất ít. Cũng theo truyền thuyết thì những năm cuối đời Sappho lại yêu một người đàn ông nhưng tình yêu này không được đáp lại. Sappho nhảy từ vách núi đá xuống biển tự tử là cũng vì tình yêu. Câu nói nổi tiếng được người đời truyền tụng: "Giá như cái chết là tốt đẹp thì thánh thần đã không trở thành bất tử".
[sửa] Một vài bài thơ dịch được sang tiếng Việt
- Gửi người đẹp
- Gần mặt trăng những ngôi sao mờ đục
- Đem phủ lên gương mặt tấm khăn voan
- Để trăng một mình trên mặt đất
- Chiếu lên đầy đủ vẻ hào quang.
- Đợi chờ
- Trăng ghé vào, dải Ngân hà vụt biến
- Chỉ mình em còn lại với đêm đen
- Và đã trôi qua giờ hẹn…
- Một mình em thiếp ngủ trên giường!
- Chỉ người tình
- Ai yêu ngựa, ai yêu lính bộ binh
- Ai yêu tàu thuyền xếp thành hàng dãy
- Còn tôi – trên đời này yêu hơn hết thảy
- Chỉ người tình!
- Bản dịch của Nguyễn Viết Thắng
[sửa] Liên kết ngoài
- Sappho trên Thi Viện
- The Poems of Sappho, trans. E.M. Cox (1925 translation with Greek text and transliteration)
- Sappho: One Hundred Lyrics, trans. Bliss Carman (1904 translation of 100 fragments)
- Sappho and the World of Lesbian Poetry, by William Harris, Prof. Em. of Classics, Middlebury College
| Bài này còn sơ khai. Bạn có thể góp sức viết bổ sung cho bài được hoàn thiện hơn. Xem phần trợ giúp để biết thêm về cách sửa đổi bài. |

