Danh sách di sản thế giới tại Thổ Nhĩ Kỳ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Welterbe.svg UNESCO logo.svg

Di sản thế giới của UNESCO là nơi quan trọng đối với các tài sản văn hóa và thiên nhiên được mô tả trong Công ước Di sản thế giới vào năm 1972.[1] Thổ Nhĩ Kỳ đã cấp nhận công ước vào ngày 16 tháng 3 năm 1983 và từ đó đến nay, các tài sản đủ điều kiện để được đưa vào Danh sách Di sản thế giới. Tính đến nay, Thổ Nhĩ Kỳ hiện có 17 di sản thế giới gồm 2 di sản hỗn hợp và 16 di sản văn hóa.[2] Hai di sản hỗn hợp là Vườn quốc gia Göreme và khu núi đá CappadociaHierapolis-Pamukkale.

Các địa điểm đầu tiên được UNESCO công nhận tại Thổ Nhĩ Kỳ là Nhà thờ Hồi giáo và Bệnh viện Divriği, Các công trình lịch sử của Istanbul, Vườn quốc gia Göreme và khu núi đá Cappadocia là ba địa danh được ghi vào danh sách tại phiên hợp thứ 9 của Ủy ban Di sản thế giới diễn ra tại Paris, Pháp vào năm 1985.[3] Trong khi đó, địa danh mới đây nhất được công nhận là Göbekli Tepe được công nhận vào năm 2018.

Danh sách[sửa | sửa mã nguồn]

Dưới đây là danh sách di sản thế giới tại Thổ Nhĩ Kỳ, bao gồm các thông tin về tên chính thức,[4] vị trí, tiêu chuẩn,[5] diện tích, năm công nhận và mô tả khái quát về di sản.

Di sản Hình ảnh Vị trí Tiêu chuẩn Diện tích
ha (Mẫu Anh)
Năm Mô tả
Aphrodisias Aphrodisias turkey.jpg TurAydın
37°42′30″B 28°43′25″Đ / 37,70833°B 28,72361°Đ / 37.70833; 28.72361
Văn hóa:TurAph
(ii)(iii)(iv)(vi)
7002152000000000000152 (380) 2017 Di chỉ này bao gồm phần chính là thành phố Aphrodisias (có đền Aphrodite thế kỷ thứ 3) và các mỏ đá cẩm thạch cổ gần đó, nơi đã đem lại sự giàu có cho thành phố Hy Lạp cổ đại này.[6]
Di chỉ khảo cổ Ani Ani-Cathedral, Ruine.jpeg TurKars
40°30′0″B 43°34′0″Đ / 40,5°B 43,56667°Đ / 40.50000; 43.56667
Văn hóa:TurArcAni
(ii)(iii)(iv)
7002251000000000000251 (620) 2016 Nằm ở biên giới Thổ Nhĩ Kỳ-Armenia, thành phố thời Trung cổ Ani đã đạt đến thời kỳ hoàng kim vào thế kỷ 10 và 11 như thủ đô của Bagratid Armenia, trước khi đi xuống từ thế kỷ 14, sau cuộc xâm lược Mông Cổ và một trận động đất lớn.[7]
Di chỉ khảo cổ Troy Troy1.jpg TurÇanakkale
39°57′23″B 26°14′20″Đ / 39,95639°B 26,23889°Đ / 39.95639; 26.23889
Văn hóa:TurArcTro
(ii)(iii)(vi)
7002158000000000000158 (390) 1998 Có niên đại trong hơn bốn thiên niên kỷ trước và có ảnh hưởng quan trọng tới sử thi Iliad của HomerAeneis của Virgil, Troy đã được tái phát hiện bởi Heinrich Schliemann vào cuối thế kỷ 19, và kể từ đó đã trở thành một trong những địa điểm khảo cổ nổi tiếng nhất trên thế giới.[8]
BursaCumalıkızık: Nơi sinh của Đế chế Ottoman Cumalıkızık 7121.jpg TurBursa
39°57′23″B 26°14′20″Đ / 39,95639°B 26,23889°Đ / 39.95639; 26.23889
Văn hóa:TurBur
(i)(ii)(iv)(vi)
700127000000000000027 (67) 2014 Bursa là thủ đô đầu tiên của Đế quốc Ottoman vào thế kỷ 14, với quy hoạch đô thị sáng tạo, đã trở thành nguồn tham khảo chính cho các thành phố Ottoman tương lai. Làng Cumalıkızık gần đó điển hình của hệ thống nhà phòng thủ vakıf, cung cấp hỗ trợ cho sự phát triển của thủ đô.[9]
Thành phố Safranbolu Safranbolu traditional houses.jpg TurKarabük
41°15′36″B 32°41′23″Đ / 41,26°B 32,68972°Đ / 41.26000; 32.68972
Văn hóa:TurCit
(ii)(iv)(v)
7002193000000000000193 (480) 1994 Một đường ngang của thương mại, Safranbolu phát triển từ thế kỷ 13. Kiến trúc của nó đã ảnh hưởng lớn đối với phát triển đô thị xuyên suốt Đế chế Ottoman.[10]
Pháo đài Diyarbakır và Cảnh quan văn hóa Các vườn Hevsel Diyarbakir walls.JPG TurDiyarbakır
37°54′11″B 40°14′22″Đ / 37,90306°B 40,23944°Đ / 37.90306; 40.23944
Văn hóa:TurDiy
(iv)
7002521000000000000521 (1.290) 2015 Diyarbakır là một thành phố có ý nghĩa quan trọng từ thời Hy Lạp đến nay. Khu vực này bao gồm các bức tường thành của thị trấn Diyarbakır dài 5.800 km, cũng như Các vườn Hevsel, nơi cung cấp thức ăn và nước cho thành phố.[11]
Ephesus Ephesus Celsus Library Façade.jpg Turİzmir
37°55′45″B 27°21′34″Đ / 37,92917°B 27,35944°Đ / 37.92917; 27.35944
Văn hóa:TurEph
(iii)(iv)(vi)
7002663000000000000663 (1.640) 2015 Thành phố Ephesus của Hy Lạp cổ đã nổi tiếng với một trong bảy kỳ quan của thế giới cổ đại, đền thờ Artemis, hiện đang nằm trong đống đổ nát. Sau khi được kiểm soát bởi người La Mã vào thế kỷ thứ 2 trước Công nguyên, thành phố đã phát triển mạnh mẽ, để lại những công trình kiến ​​trúc như Thư viện Celsus, Nhà Đức Trinh nữ Maria và TVương cung thánh đường Thánh Gioan, trở thành địa điểm hành hương Kitô giáo lớn từ thế kỷ thứ 5.[12]
Vườn quốc gia Göreme và khu núi đá Cappadocia Göreme town and valley 2015.JPG TurNevşehir
38°40′0″B 34°51′0″Đ / 38,66667°B 34,85°Đ / 38.66667; 34.85000
Hỗn hợp:TurGor
(i)(iii)(v)(vii)
70039884000000000009.884 (24.420) 1985 Thung lũng Göremenổi tiếng với cảnh quan vô cùng ấn tượng từ đá. Vùng Cappadocia là phòng trưng bày các ngôi nhà, làng mạc, nhà thờ, thành phố dưới lòng đất như là một trong những ví dụ tuyệt vời về nghệ thuật hậu Byzantine.[13]
Nhà thờ Hồi giáo lớn và Bệnh viện Divriği DivrigiUluCami (2006).jpg TurSivas
39°22′17″B 38°07′19″Đ / 39,37139°B 38,12194°Đ / 39.37139; 38.12194
Văn hóa:TurGre
(i)(iv)
70032016000000000002.016 (4.980) 1985 Được thành lập vào đầu thế kỷ 13, khu phức hợp nhà thờ Hồi giáo tại Divriği là một ví dụ độc đáo và nổi bật của kiến ​​trúc Hồi giáo, pha trộn các thiết kế khác biệt và đôi khi là tương phản.[14]
Hattusha: Thủ đô của Hittite Lion Gate, Hattusa 01.jpg TurÇorum
40°00′50″B 34°37′14″Đ / 40,01389°B 34,62056°Đ / 40.01389; 34.62056
Văn hóa:TurHat
(i)(ii)(iii)(iv)
7002268000000000000268 (660) 1986 Thủ đô chính thức của Đế chế Hittite với những cổng thành, bảo tàng, cung điện và địa điểm linh thiêng Yazılıkaya gần đó là một trong những di tích cuối cùng về quyền lực thống trị ở Anatolia và miền bắc Syria của đế chế này.[15]
Hierapolis-Pamukkale Domitian gate at Hierapolis.JPG TurDenizli
37°55′26″B 29°07′24″Đ / 37,92389°B 29,12333°Đ / 37.92389; 29.12333
Hỗn hợp:TurHie
(iii)(iv)(vii)
70031077000000000001.077 (2.660) 1988 Địa điểm tự nhiên Pamukkale nổi tiếng với phong cảnh nổi bật, bao gồm các thác hóa thạch đá, nhũ đá và bậc thang. Thị trấn Hierapolis gần đó, được thành lập vào cuối thế kỷ thứ 2 trước Công nguyên, chứa nhiều cấu trúc Hy Lạp-La Mã khác nhau bao gồm các đền thờ, nhà tắm, hầm mộ, cũng như các ví dụ về kiến trúc Cơ đốc ban đầu. [16]
Khu vực lịch sử của Istanbul Istanbul Hagia Sophia Sultanahmed.JPG TurIstanbul
41°00′30″B 28°58′48″Đ / 41,00833°B 28,98°Đ / 41.00833; 28.98000
Văn hóa:TurHis
(iii)(iv)(vii)
7002678000000000000678 (1.680) 1985 Istanbul là một trung tâm chính trị, tôn giáo và văn hoá lớn trong hơn hai thiên niên kỷ, là thủ đô của đế chế Byzantine và Ottoman. Bức tranh lịch sử của nó bao gồm các kiệt tác như Trường đua Constantinopolis, Hagia Sophia, Nhà thờ Hồi giáo SüleymaniyeCung điện Topkapı.. chứng tỏ về các công trình kiến trúc vĩ đại của kiến ​​trúc sư qua các thời đại.[17]
Nemrut Daği East Terrace (4961356591).jpg TurAdıyaman
38°02′12″B 38°45′49″Đ / 38,03667°B 38,76361°Đ / 38.03667; 38.76361
Văn hóa:TurNem
(i)(iii)(iv)
700111000000000000011 (27) 1987 Núi Nemrut là vị trí mà vua Antiochus I (69-34 TCN) của Commagene đã xây dựng ngôi mộ của riêng mình, bao quanh bởi những bức tượng đá khổng lồ và bia đá, khiến nó là một trong những công trình kiến ​​trúc đầy tham vọng nhất thời kỳ Hy Lạp.[18]
Địa điểm đồ đá mới của Çatalhöyük Çatalhöyük with surroundings..jpg TurKonya
37°40′0″B 32°49′41″Đ / 37,66667°B 32,82806°Đ / 37.66667; 32.82806
Văn hóa:TurNeo
(iii)(iv)
700137000000000000037 (91) 2012 Có lịch sử khoảng 7400 - 5200 năm trước Công nguyên, khu vực rộng lớn của Çatalhöyük là một trong số ít ví dụ của một khu định cư thời kỳ đồ đá mới được bảo tồn tốt, với bố trí đô thị, nhà có mái che, bức tranh tường và các cấu trúc khác.[19]
Pergamon và Cảnh quan văn hóa đa tầng của nó Pergamon - 04.jpg Turİzmir
39°07′33″B 27°10′48″Đ / 39,12583°B 27,18°Đ / 39.12583; 27.18000
Văn hóa:TurPer
(i)(ii)(iii)(iv)(vi)
7002333000000000000333 (820) 2014 Được thành lập vào thế kỷ thứ 3 trước công nguyên, đây là thủ đô của triều đại Attalidgiai đoạn Hy Lạp thời kỳ Hy Lạp hóa. Pergamon là một trong những thành phố quan trọng nhất của thế giới cổ đại. Sau khi nằm dưới sự kiểm soát của người La Mã vào năm 133 TCN, thành phố này đã chứng kiến ​​sự phát triển xa hơn. Thư viện Pergamum là thư viện nổi tiếng chỉ đứng sau Alexandria.[20]
Nhà thờ Hồi giáo Selimiye và tổ hợp xã hội của nó Selimiye Mosque 2009.jpg TurEdirne
41°40′40″B 26°33′34″Đ / 41,67778°B 26,55944°Đ / 41.67778; 26.55944
Văn hóa:TurSel
(i)(iv)
70003000000000000003 (7,4) 2011 Được xây dựng vào thế kỷ 16, phức hợp của nhà thờ Hồi giáo Selimiye ở Edirne được kiến ​​trúc sư Mimar Sinan coi là kiệt tác của ông và là thành tựu cao nhất của kiến trúc Ottoman.[21]
Xanthos-Letoon Letoon tempel axb01.jpg TurAntalyaMuğla
36°20′6″B 29°19′13″Đ / 36,335°B 29,32028°Đ / 36.33500; 29.32028
Văn hóa:TurXan
(ii)(iii)
7002126000000000000126 (310) 1988 Khu vực bao gồm hai khu định cư lân cận. Xanthos là trung tâm của nền văn minh Lycian, có ảnh hưởng đáng kể đến kiến ​​trúc các thành phố khác trong khu vực, với Đài tưởng niệm Nereid là nguồn cảm hứng trực tiếp cho Lăng mộ của Mausolus ở Caria. Letoon là một trung tâm tôn giáo quan trọng ở Lycia, tại đây có dòng chữ bằng ba thứ tiếng được gọi là ba ngôn ngữ Letoon, cung cấp chìa khóa để giải mã ngôn ngữ Lycian đã tuyệt chủng.[22]
Göbekli Tepe Göbekli Tepe, Urfa.jpg TurŞanlıurfa
37°13′0″B 38°55′21″Đ / 37,21667°B 38,9225°Đ / 37.21667; 38.92250
Văn hóa:TurGob
(i)(ii)(iv)
7002126000000000000126 (310) 2018 Có niên đại từ Thời đồ đá mới tiền gốm A giữa thiên niên kỷ thứ 10 đến 9 TCN, địa điểm này có thể được sử dụng bởi những người săn bắn hái lượm vì mục đích nghi lễ.[23]

Vị trí[sửa | sửa mã nguồn]

Danh sách di sản dự kiến[sửa | sửa mã nguồn]

Tên Ngày nộp hồ sơ Tiêu chuẩn Tỉnh Hình ảnh
Thành phố cổ Aizanoi 13/04/2012 II,IV Kütahya Aizanoi.ZeusTemple.jpg
Đảo Akdamar 13/04/2015 I,II,III,IV,VI Van Akdamar Island From Near Gevas.JPG
Tu viện Alahan 25/02/2000 I,III,IV Mersin Alahan, Mersin Province, Turkey.JPG
Alanya 25/02/2000 III,IV Antalya Turkey, Alanya, panorama view.JPG
Anatolian Seljuks Madrasahs 15/04/2014 II, IV Nhiều nơi tại Thổ Nhĩ Kỳ Gök Medrese at Tokat.jpg
Thành phố cổ Anazarbus 15/04/2014 III,IV,VI Adana Anazarbus klikya city south gate.jpg
Thành phố cổ của Nền văn minh Lycian 06/02/2009 III,IV AntalyaMuğla) Dalyan - Caunos2.JPG
Thành phố cổ Kaunos 15/04/2014 I,II,III,IV Muğla KaunosTheatre.jpg
Thành phố cổ Korykos 15/04/2014 II,III,IV Mersin Kızkalesi (Maiden's castle).jpg
Thành phố cổ Stratonikeia 13/04/2015 II, IV Muğla Stratonicee Sebasteion.JPG
Thành phố cổ Arslantepe 15/04/2014 II,III,IV Malatya Lion-hunt relief (Aslantepe).jpg
Thành phố cổ Kültepe-Kaneş 14/04/2014 II,III Kayeri KültepeOberstadtPalast.jpg
Di chỉ khảo cổ Laodikeia 15/04/2013 II,III,IV Denizli Laodicea (2).JPG
Di chỉ khảo cổ Perge 06/02/2009 II Antalya Perge nymphaeum.jpg
Di chỉ khảo cổ Sagalassos 06/02/2009 II, III Burdur Sagalassos2.jpg
Di chỉ khảo cổ Zeugma 13/04/2012 II,III,IV Gaziantep Antep erased2.jpg
Khu vực Trận chiến Çanakkale (Dardanelles) và Gelibolu (Gallipoli) trong Chiến tranh thế giới thứ nhất 15/04/2014 VI Çanakkale Attaturkswords5.jpg
Eflatun Pınar 15/04/2014 III,IV,VI Konya Eflatunpinar.jpg
Eshab-ı Kehf Kulliye 13/04/2015 III,IV Kahramanmaraş
Nhà thờ Hồi giáo Eşrefoğlu 15/04/2011 II,IV Konya
Gordion 13/04/2012 II,IV,V Ankara Ruins of Gordion 3.JPG
Vườn quốc gia Güllük Dagi-Termessos 25/02/2000 Hỗn hợp Antalya Termessos muur bovenstad.JPG
Tổ hợp Haji Bektash Veli tại Hacıbektaş 13/04/2012 III, IV Nevşehir Hacibektas-01-mihalorel.jpg
HarranSanliurfa 25/02/2000 I,II,III,IV Şanlıurfa Harranruins1.jpg
Nhà thờ Thánh Pierre, Hatay 15/04/2011 III,IV Hatay Antioch Saint Pierre Church Front.JPG
Di tích lịch sử của Niğde 13/04/2012 II Niğde Niğde saat kulesi.jpg
Thị trấn liên minh lịch sử Mudurnu 13/04/2015 II,IV Bursa Mudurnu07.jpg
Thị trấn lịch sử Birgi 13/04/2012 IV İzmir
Cung điện Ishak Pasha 25/02/2000 I,III,IV Ağrı İshak Paşa Sarayı.jpg
Lăng mộ İsmail Fakirullah 13/04/2015 IV,VI Siirt
İznik 15/04/2014 II,III,V Bursa Lefke Tor.JPG
Hồ Tuz SEPA 15/04/2013 VII,VIII,X Ankara Turkey.LakeTuz004.jpg
Hang Karain 01/02/1994 III-IV Antalya Karain.JPG
Kekova 25/02/2000 Mixed Antalya Kekova20052709 20.jpg
Konya - Thủ đô của nền văn minh Seljuk 25/02/2000 I, II, IV Konya

MevlanaMuseum.jpg

Nhà thờ Hồi giáo Mahmut Bey 15/04/2014 II, IV Kastamonu MahmutBeyCamiiKasabakoi.JPG
Lâu đài Mamure 13/04/2012 IV,V Mersin Castle in Mamure, Anamur, Turkey from the Sea.jpg
Cảnh quan văn hóa Mardin 25/02/2000 II, III, IV Mardin Deyrul-zafran.jpg
Mausolem và Khu vực thiêng liêng Hecatomnus 13/04/2012 I,III,IV Muğla
Thành phố Trung cổ Beçin 13/04/2012 II Muğla
Núi Harşena và Lăng mộ đá của các vị vua Hắc Hải 13/04/2015 III,IV,VII Amasya Amasya03.jpeg
Miền núi Phrygia 13/04/2015 II,III,IV Trung tâm phía Tây Thổ Nhĩ Kỳ MidasSehri.Tomb.jpg
Địa điểm đô thị lịch sử Odunpazarı 13/04/2012 III,IV Eskişehir Eskişehir odunpazarı evleri.jpg
Seljuk Caravanserais trên đường từ Denizli tới Dogubeyazit 25/02/2000 II, III, IV Nhiều nơi tại Thổ Nhĩ Kỳ Turkey.Aksaray014.jpg
Nhà thờ Thánh Nicholas 25/02/2000 III,IV Antalya Ceiling fresco, St. Nicholas Church, Demre.jpg
Nhà thờ Thánh Paul và các di tích lịch sử xung quanh (Tarsus) 25/02/2000 II,III,IV Mersin Tarsus Saint Paul 1.jpg
Tu viện Sümela (Tu viện của Đức Trinh Nữ Maria) 25/02/2000 I,III, Trabzon Sumela From Across Valley.JPG
Thành phố cổ Sardis và Lydian Tumuli của Bin Tepe 15/04/2013 I,II,III Manisa SardisGymnasium1February2003.JPG
Nhà hát và Cầu máng nước của Thành phố cổ Aspendos 13/04/2015 I,II,IV Antalya Aspendos.jpg
Lăng mộ Ahi Evren 15/04/2014 III,VI Kırşehir Kirahievran.jpg
Cầu của Uzunköprü 13/04/2015 III;IV Edirne
Mộ đá Ahlat the Urartian và thành lũy Ottoman 25/02/2000 I,III Bitlis Çifte kümbetler Ahlat.png
Các địa điểm giao dịch và Công sự trên Tuyến đường thương mại Genoese 15/04/2013 II,IV 7 pháo đài ven biển tại Thổ Nhĩ Kỳ The Galata tower.jpg
Yesemek Quarry và Xưởng điêu khắc 13/04/2012 II,III Gaziantep YesemekSphingen.jpg
Hầm Vespasianus Titus 15/04/2014 I,IV Hatay Titus Tunnel, Seleucia Pieria.jpg
Tổ hợp cung điện Yıldız 13/04/2015 II,III,IV İstanbul İstanbul 5716.jpg
Tổ hợp Nhà thờ Hồi giáo Zeynel Abidin và Nhà thờ Mor Yakup (Thánh Jacob) 15/04/2014 III,IV Mardin Mor Yakup.jpg

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “The World Heritage Convention”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  2. ^ “Turkey”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  3. ^ “Report of the 9th Session of the Committee”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  4. ^ “World Heritage List”. UNESCO. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2010. 
  5. ^ “The Criteria for Selection”. UNESCO. Truy cập ngày 10 tháng 9 năm 2011. 
  6. ^ “Aphrodisias”. UNESCO. Truy cập ngày 13 tháng 7 năm 2017. 
  7. ^ “Di chỉ khảo cổ Ani”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  8. ^ “Di chỉ khảo cổ Troy”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  9. ^ “Bursa và Cumalıkızık: Nơi sinh của Đế chế Ottoman”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  10. ^ “Thành phố Safranbolu”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  11. ^ “Pháo đài Diyarbakır và Cảnh quan văn hóa Các vườn Hevsel”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  12. ^ “Ephesus”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  13. ^ “Vườn quốc gia Göreme và Khu núi đá Cappadocia”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  14. ^ “Nhà thờ Hồi giáo lớn và Bệnh viện Divriği”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  15. ^ “Hattusha: Thủ đô của Hittite”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  16. ^ “Hierapolis-Pamukkale”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  17. ^ “Khu vực lịch sử của Istanbul”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  18. ^ “Nemrut Daği”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  19. ^ “Địa điểm đồ đá mới của Çatalhöyük”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  20. ^ “Pergamon và Cảnh quan văn hóa đa tầng của nó”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  21. ^ “Nhà thờ Hồi giáo Selimiye và tổ hợp xã hội của nó”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  22. ^ “Xanthos-Letoon”. UNESCO. Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2016. 
  23. ^ “Göbekli Tepe”. UNESCO. Truy cập ngày 2 tháng 7 năm 2018.