Phim chưởng

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Phim chưởng hoặc Võ hiệp điện ảnh (tiếng Trung: 武侠电影) là một thể loại phim hành động khởi phát và thường thịnh hành trong văn hóa Hoa ngữ[1][2].

右

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1928 tại Thượng Hải, bộ phim câm Hỏa thiêu Hồng Liên tự của Minh Tinh điện ảnh công ty xuất phẩm và được báo giới tạm gọi là công phu phiến (功夫片) do yếu tố võ thuật cổ truyền Trung Hoa là điểm nhấn. Nối tiếp thành công của bộ phim này, có chừng 18 bộ phim ăn theo ra đời, gây nên một dòng điện ảnh hoàn toàn độc lập và góp phần không nhỏ vào việc đặt dấu ấn bản sắc Trung Hoa vào văn hóa phẩm thương mại[3][4][5].

Trong những thập niên 1950-60-70, do sự bành trướng mãnh liệt của điện ảnh Hương Cảng với loạt phim Hoàng Phi Hồng cùng minh tinh Lý Tiểu LongĐịch Long, điện ảnh Á Đông dần khẳng định vị thế trước sự xâm lăng của Hollywood. Từ đây, giới truyền thông thường gọi các cuốn phim phóng tác Kim Dung, Cổ Long, Lương Vũ Sinh, Ngọa Long Sinh một cách chung chung là võ hiệp kịch (武侠剧). Nhưng kể từ năm 1971, phim bộ phim Thiên hạ đệ nhất quyền của hãng Thiệu Thị "xâm lăng" 1000 rạp Hoa Kỳ và lọt danh sách 10 phim ăn khách nhất thế giới năm 1973, biệt ngữ võ hiệp điện ảnh (武侠电影) mới chính thức khai sinh, mà về sau gắn liền tên tuổi ba tài tử Thành Long, Lý Liên Kiệt, Triệu Văn Trác[6][7][8].

Từ thập niên 2000, khi các bộ phim Ma trậnNgọa hổ tàng long góp công đem văn hóa võ thuật cổ truyền Trung Hoa ra quốc tế, dòng phim võ hiệp không còn biên giớiquốc tịch cụ thể, dù thường được ngầm hiểu là các cuốn phim hành động mang ảnh hưởng võ thuật Á Đông[9][10][11][12].

Tiêu biểu[sửa | sửa mã nguồn]

Xuất phẩm[sửa | sửa mã nguồn]

Chuyên viên[sửa | sửa mã nguồn]

Minh tinh[sửa | sửa mã nguồn]

Tại Việt Nam[sửa | sửa mã nguồn]

Võ hiệp điện ảnh du nhập Việt Nam từ thập niên 1950 khi chính thể Việt Nam Cộng hòa thành lập, ban sơ là các cuốn phim Hồng Kông, Đài Loan, Nhật Bản mà báo giới gọi là phim chưởng. Những phim này thường có đặc điểm là kinh phí thấp, thời gian quay ngắn, bối cảnh hẹp và cốt truyện li kì hiểm nghèo với đạo cụ chủ yếu là kiếm. Loại phim này chỉ được chiếu tại các rạp nhỏ, ngay sau màn vũ hoạt kê hoặc tuồng ngắn, trong khi rạp lớn được ưu tiến chiếu phim HollywoodÂu châu.

Đầu thập niên 1960, một số gánh hát tự bỏ vốn và nhân sự ra quay phim chưởng phỏng theo các truyện võ hiệp hoặc tuồng ăn khách, tuy nhiên doanh thu không khả quan. Đến cuối thập niên 1960, các hãng điện ảnh lớn xuất hiện mới bắt tay vào chế tác những phim có chất lượng cao hơn, nhưng nhìn chung thời Việt Nam Cộng hòa, phim chưởng Việt Nam chưa hình thành dòng điện ảnh độc lập, có bản sắc.

Mãi đến thập niên 1990, các hãng phim có vốn nhà nước mới tiến hành quay một số phim võ hiệp phỏng theo tích truyện dân gian hoặc tiểu thuyết Việt Nam, ít nhiều gây được bản sắc Việt cho dòng điện ảnh này. Tuy nhiên, từ thập niên 1990 vắt sang thập niên 2010, dòng phim này vẫn lép vế so với trào lưu cải lương và xem phim bộ Hồng Kông, Đài Loan.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “解讀武俠片“成長路”:徐克所拍“黃飛鴻”成品牌之作”. 中国网. Ngày 6 tháng 1 năm 2013. 
  2. ^ “那些年最hit的邵氏十大經典名作”. 中評電訊. Ngày 9 tháng 1 năm 2014. 
  3. ^ “The Problem With Fx”. Newsweek. Truy cập ngày 4 tháng 7 năm 2010. 
  4. ^ Beale, Lewis (ngày 20 tháng 4 năm 1986). “Martial Arts Pics--packing A Hard Punch”. The Los Angeles Times. Truy cập ngày 4 tháng 9 năm 2010. 
  5. ^ “Martial arts moves get a hip-hop flair”. Christian Science Monitor. Truy cập ngày 15 tháng 12 năm 2010. 
  6. ^ Wren, Celia (ngày 23 tháng 2 năm 1992). “FILM; Martial-Arts Movies Find a Home In South Africa”. New York Times. Truy cập ngày 5 tháng 12 năm 2010. 
  7. ^ “Maximizing The Matrix”. Newsweek. Truy cập ngày 4 tháng 7 năm 2010. 
  8. ^ Dixon, Wheeler W (ngày 24 tháng 2 năm 2000). Film genre 2000: new critical essays. ISBN 9780791445143. Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2011. 
  9. ^ “The Encyclopedia of Martial Arts Movies - Bill Palmer - Google Books”. Books.google.co.uk. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2015. 
  10. ^ “Film Genre 2000: New Critical Essays - Google Books”. Books.google.co.uk. Ngày 24 tháng 2 năm 2000. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2015. 
  11. ^ “The American Martial Arts Film - M. Ray Lott - Google Books”. Books.google.co.uk. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2015. 
  12. ^ “Behind the Camera - Bad Day at Black Rock”. Tcm.com. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2015.