Bangui

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Bangui
Sông Ubangi (Oubangui) gần Bangui
Sông Ubangi (Oubangui) gần Bangui
Tọa độ: 4°22′B 18°35′Đ / 4,367°B 18,583°Đ / 4.367; 18.583
Quốc gia Flag of the Central African Republic.svg Cộng hòa Trung Phi
Prefecture/Tỉnh Ombella-M'Poko
Thành lập 1889 sửa dữ liệu
Chính quyền
 - Thị trưởng Jean-Barkes Gombe-Kette
Diện tích
 - Tổng cộng 67 km² (26 mi²)
Dân số (2003)
 - Tổng cộng 531,763
Múi giờ UTC+01:00 sửa dữ liệu
Bản đồ Cộng hòa Trung Phi và vị trí thành phố Bangui

Bangui là thủ đô cùng là thành phố lớn nhất Cộng hòa Trung Phi. Thành phố nằm trong phạm vi tỉnh (prefecture) Ombella-M'Poko nhưng về mặt hành chánh Bangui là một thị xã độc lập.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Thị trấn Bangui do người Pháp lập ra năm 1889 ở xứ Haut-Oubangui, sau đổi tên thành xứ Oubangui-Chari, tức là tiền thân của nước Cộng hòa Trung Phi. Đây là một trong bốn xứ của Phi châu Xích đạo thuộc Pháp lập nên năm 1910. Bangui giữ địa vị hành chánh dưới thời Pháp thuộc cũng như sau năm 1960 là thủ đô của quốc gia mới.

Bangui trải qua nhiều biến động sau khi quốc vương Bokassa bị truất năm 1979. Cuộc đảo chánh năm 1981 đưa tướng André Kolingba lên cầm quyền. Chính thể độc tài của Kolingba chấm dứt năm 1992 dưới áp lực quốc tế với cuộc tổng tuyển cử nhưng phe quân đội không tòng phục tân chính phủ của Ange-Félix Patassé và tiếp tục phá rối. Cuối thập niên 1990 Pháp phải can thiệp để dẹp yên bạo động. Lực lượng Bảo an Phi châu (MISAB) và quân đội Liên Hiệp Quốc (MINURCA) tiếp thu Bangui đến năm 2000 mới rút đi. Dù vậy tình hình Bangui và Trung Phi nói chung vẫn không yên sau nhiều đợt khủng hoảng nhiên liệu, lương bổng.

Năm 2003 quân phiến loạn do François Bozizé chỉ huy chiếm được Bangui. Patassé phải lưu vong sang Togo.

Địa lý và Khí hậu[sửa | sửa mã nguồn]

Bangui nằm bên bờ bắc sông Ubangi. Bờ nam đối diện là thị trấn Zongo thuộc Cộng hòa Dân chủ Congo. Ngược sông Ubangi lên thượng nguồn là một ghềnh thác, cản trở lưu thông thuyền bè nhưng xuôi về hạ lưu thì tàu thuyền đi lại trên sông được.

Trung tâm Bangui là Dinh Tổng thống và một số công trình kiến trúc lớn như chợ lồng và "Khải hoàn Môn" vinh danh quốc vương Bokassa.

Qua nhiều năm bất ổn, hạ tầng cơ sở Bangui rất kém vì không được tu bổ.

Ở vị trí gần đường Xích đạo, Bangui chỉ có hai mùa mưakhô. Mùa mưa kéo dài từ Tháng Năm đến Tháng Mười. Nhiệt độ cao trung bình mỗi ngày không mấy khi thấp hơn 25 °C.

Kinh tế[sửa | sửa mã nguồn]

Bangui là trung tâm hành chánh và thương mại cho cả nước Trung Phi. Thành phố có kỹ nghệ dệt, đóng giày, làm xà bông và nấu bia cùng chế biến thực phẩm. Những mặt hàng xuất cảng chính là bông gòn, gỗ, cà phê và sisal.

Giao thông[sửa | sửa mã nguồn]

Bangui là chốt giao thông vận tải xuất nhập cảng chính của Trung Phi. Là một giang cảng, Bangui có tuyến đường sông đi Brazzavillephà sang Zongo.

Phi trường quốc tế Bangui M'Poko mang mã số "BGF" của IATA.

Văn hóa và Giáo dục[sửa | sửa mã nguồn]

Bangui có viện Bảo tàng Boganda. Trường Đại học Bangui, thành lập năm 1970 là cơ quan giáo dục hàng đầu của toàn quốc.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]