Người Sami

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Người Sámi
Sámit
Sami flag.svg
Tổng số dân
137.477 (est.)
Khu vực có số dân đáng kể
 Sápmi 63,831–107,341
 Na Uy 37.890–60.000[1][2]
 Hoa Kỳ 30.000[3]
 Thụy Điển 14.600–36.000[2][4]
 Phần Lan 9.350[5]
 Nga 1.991[6]
 Ukraina 136[7]
Ngôn ngữ
Các ngôn ngữ Sami (Akkala, Inari, Kildin, Kemi, Lule, Bắc Sami, Pite, Skolt, Ter, Nam Sami, Ume)
Tiếng Nga, tiếng Na Uy, tiếng Thụy Điển, tiếng Phần Lan
Tôn giáo
Giáo hội Luther (gồm cả Laestadianism), Chính thống giáo Đông Phương, shaman giáo Sami
Có những người vô thần và không tín ngưỡng
Sắc tộc có liên quan
Các dân tộc Finn

Người Sami (cũng gọi là Sámi hay Saami, từng được gọi là người Lapp hay người Lapland) là một dân tộc Finn-Ugri cư ngụ tại vùng Bắc Cực thuộc Sápmi, ngày nay bao gồm phần miền bắc của Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, và bán đảo Kola (Nga). Người Sami là dân tộc bản địa duy nhất tại Scandinavia được công nhận và bảo hộ dưới hiệp định quốc tế về người bản xứ, và là tộc người bản địa sinh sống xa nhất về phía bắc tại châu Âu.[8] Vùng "đất tổ" Sami không được xác định rõ ràng. Ngôn ngữ truyền thống của họ là các ngôn ngữ Sami (một nhánh trong hệ ngôn ngữ Ural).

Truyền thống, người Sami có thể đánh bắt cá tại vùng duyên hải, bẫy thú, hay chăn cừu, nhưng họ được biết đến nhiều nhất như những người bán du mục chăn tuần lộc. Hiện nay chỉ khoảng 10% người Sami còn liên hệ với việc chăn tuần lộc, một công việc cung cấp cho họ thịt, lông, và cả sự chuyên chở. Chỉ 2.800 người Sami làm công việc chăn tuần lộc hằng ngày.[9] Vì lý do tập quán, môi trường, văn hóa, và chính trị, nghề chăn tuần lộc được bảo vệ hợp pháp chỉ đối với người Sami ở một số vùng thuộc các nước Bắc Âu.[10]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Statistic Norway, SSB., Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 3 năm 2012 
  2. ^ a ă Thomasson, Lars; Sköld, Peter. “Samer”. Nationalencyklopedin (bằng tiếng Thụy Điển). Cydonia Development. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2015. 
  3. ^ The International Sami Journal, Baiki 
  4. ^ Ethnologue. “Languages of Sweden”. Ethnologue.com. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2013. 
  5. ^ Eduskunta — Kirjallinen kysymys 20/2009, FI: Parliament, Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 6 năm 2014 
  6. ^ Russian census of 2002, RU 
  7. ^ State statistics committee of Ukraine - National composition of population, 2001 census (Ukrainian)
  8. ^ F. Norokorpi, Yrjö (2007). “World Heritage and the Arctic”. Case study: Struve Geodetic Arc. UNESCO. 
  9. ^ http://www.galdu.org/govat/doc/eng_reindeer.pdf
  10. ^ http://findarticles.com/p/articles/mi_qa3760/is_200001/ai_n8885279[liên kết hỏng]

Liên kết[sửa | sửa mã nguồn]