Ngày Quốc tế Phụ nữ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Ngày Quốc tế Phụ nữ
Ngày Quốc tế Phụ nữ
Hình quảng bá cho Ngày Quốc tế Phụ nữ,
8 tháng 3 năm 1914
Cử hành bởi Toàn thế giới
Kiểu Quốc tế
Ý nghĩa Civil awareness day
Ngày của Phụ nữ
Bình quyền
Positive Discrimination Day
Ngày 8 tháng 3 (hàng năm)
Liên quan đến Mother's Day, Universal Children's Day, International Men's Day

Ngày Quốc tế Phụ nữ hay còn gọi là Ngày Liên Hiệp Quốc vì Nữ quyền và Hòa bình Quốc tế được Liên Hiệp Quốc chính thức hóa vào năm 1977.[1][2][3] Trong một thế kỷ qua, người phụ nữ đã giành được sự bình đẳng trước pháp luật trong hầu hết các lĩnh vực và ở hầu hết các nước trên thế giới. Tuy thế, hiện nay phụ nữ vẫn không ngừng tranh đấu vì quyền bình đẳng với nam giới.

Lịch sử ngày Quốc tế Phụ nữ[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày Quốc tế Phụ nữ là thành quả đấu tranh lâu dài và lặng lẽ của hàng triệu phụ nữ trên thế giới.

  • Trước đây do tư tưởng trọng nam khinh nữ, nên phận làm nữ chịu nhiều thiệt thòi nhất hàng thế kỷ.
  • Lịch sử đấu tranh mới chỉ bắt đầu từ thời kỳ Hy Lạp cổ đại, đó là cuộc tranh đấu buộc nam giới để chấm dứt chiến tranh.

Lịch sử của ngày Quốc tế Phụ nữ bắt đầu từ năm 1857 đến 1911.

Nữ công nhân ngày Quốc tế phụ nữ biểu tình tại Sydney, tháng 3 năm 1975
  • Ngày 8 tháng 3 năm 1857, các công nhân ngành dệt chống lại những điều kiện làm việc khó khăn và tồi tàn của họ tại Thành phố New York: 12 giờ làm việc một ngày. Hai năm sau, cũng trong tháng 3, các nữ công nhân Hoa Kỳ trong hãng dệt thành lập công đoàn (syndicat) đầu tiên đã được bảo vệ và giành được một số quyền lợi.[cần dẫn nguồn]
  • 50 năm sau, ngày 8 tháng 3 năm 1908, 15.000 phụ nữ diễn hành trên các đường phố New York để đòi được giảm giờ làm việc, lương cao hơn và hủy bỏ việc nhận trẻ em vào làm tại các nhà máy. Khẩu hiệu của họ là "Bánh mì và Hoa hồng" (Bread and Roses)[cần dẫn nguồn]. Bánh mì tượng trưng cho bảo đảm kinh tế gia đình, hoa hồng tượng trưng cho đời sống tốt đẹp hơn. Sau đó, Đảng Xã hội Hoa Kỳ tuyên bố Ngày Quốc tế Phụ nữ là ngày 28 tháng 2 năm 1909[4].
  • Trong Hội nghị phụ nữ do Quốc tế thứ II (Quốc tế Xã hội chủ nghĩa) tổ chức ngày 8 tháng 3 năm 1910, 100 đại biểu phụ nữ thuộc 17 nước đòi quyền bầu cử cho phụ nữ. Chủ tịch là Clara Zetkin, phụ nữ Đức, đã đề nghị chọn một ngày quốc tế phụ nữ để kỷ niệm những phụ nữ đã đấu tranh trên toàn thế giới. Hội nghị đã chọn ngày 8 tháng 3 làm Ngày Quốc tế Phụ nữ.

Năm 1911, ngày Quốc tế Phụ nữ được đánh dấu cho lần đầu tiên (19 tháng 3) ở Áo, Đan Mạch, ĐứcThụy Sĩ, đã được hơn một triệu người tham gia[4].

  • Ngày 25 tháng 3 năm 1911, 145 nữ công nhân, phần lớn là di dân người Ýngười Do Thái của hãng Triangle Shirtwaist Company tại Thành phố New York đã chết trong một vụ cháy trong xưởng dệt. Họ không có ngõ thoát ra ngoài được: cửa xưởng đã được khóa chặt để công nhân không được ra ngoài trước khi hết giờ làm việc (Điều này đã thúc đẩy việc sửa đổi luật lệ lao động).[4] Có khoảng 80.000 người diễu hành trong các đường phố đễ đưa đám tang lớn của 145 nạn nhân chết cháy.
  • Năm 1912, 14.000 công nhân hãng dệt đình công và la lớn "Better to starve fighting than starve working" (Chết đói vì chiến đấu hơn là chết đói vì làm việc). Nữ công nhân nghỉ việc 3 tháng.
  • Năm 1912, nhà thơ Hoa Kỳ James Oppenheim (1882-1932) viết bài thơ Bread and Roses sau lần diễn hành của 14.000 người đình công tại Lawrence, Massachusetts. Sự can đảm của họ đã làm cảm hứng bài Bread and Roses, thường đi hát trong ngày Quốc tế Phụ nữ.
  • Ngày 8 tháng 3 năm 1914: Phụ nữ Đức đòi quyền bầu cử nhưng đến ngày 12 tháng 10 năm 1918 mới được chấp thuận.
  • Ngày 23 tháng 2 năm 1917 theo lịch Nga, nhằm ngày 8 tháng 3 dương lịch, với 2 triệu binh lính Nga đã chết trong chiến tranh các phụ nữ Nga đã ra đường biểu tình đình công, đòi bánh mì và đòi trả chồng con họ trở về từ chiến trận. Cuộc đình công này đã khiến hoàng đế Nikolai II phải thoái vị và góp phần rất lớn vào cuộc Cách mạng Tháng MườiNga.[4]
  • Ngày 21 tháng 4 năm 1944, Quốc hội Pháp chấp nhận quyền bầu cử cho phụ nữ Pháp. Phụ nữ Pháp đã đi bầu hội đồng thành phố lần đầu tiên vào ngày 20 tháng 4 năm 1945. Trong lúc đó đàn ông Pháp đã được đi bầu từ năm 1848, tức là từ một thế kỷ trước 8 tháng 3 năm 1948, tại nước Pháp, 100.000 phụ nữ đã tổ chức một cuộc diễn hành tại Paris, từ Place de la République đến tượng Jeanne d’Arc.
  • Năm 1971, Thụy Sĩ chấp nhận quyền bầu cử cho phụ nữ.
Biểu tình kỷ niệm ngày giành quyền bình đẳng giới tại Philippin, ngày 8/3/2008
  • Năm 1977, nghĩa là hai năm sau Năm Quốc tế Phụ nữ, Liên Hiệp Quốc quyết định mời các nước dành một ngày để nói lên quyền lợi của người phụ nữ và hòa bình thế giới. Và ngày 8 tháng 3 được chọn để trở thành ngày lễ chung cho nhiều quốc gia trên thế giới.

Hiện nay ngày Quốc tế Phụ Nữ vẫn còn được xem là ngày lễ chính thức tại những nước sau đây: Angola[5], Armenia[6], Azerbaijan, Belarus, Bulgaria, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Macedonia, Moldova, Mông Cổ, Nga[5], Tajikistan[5], Ukraina[5], Uzbekistan[5], và Việt Nam[cần dẫn nguồn]. Trong những xã hội này, đàn ông tặng hoa và quà cho những người phụ nữ trong đời của họ như mẹ, vợ, bạn gái, vv.vv. Tại một số nơi, nó cũng được xem tương đương với Ngày của Mẹ (Mother's Day).

Ngày Liên Hiệp Quốc vì Nữ quyền và Hòa bình Quốc tế[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1975, trong Năm Quốc tế Phụ nữ (International Women's Year), Liên Hiệp Quốc bắt đầu kỷ niệm ngày Quốc tế Phụ nữ vào ngày 08 tháng 3. Hai năm sau, vào tháng 12 năm 1977, Đại hội đồng Liên Hiệp quốc đã thông qua một nghị quyết công bố Ngày Liên Hiệp Quốc vì Nữ quyền và Hòa bình Quốc tế (United Nations Day for Women's Rights and International Peace) và khuyến nghị các quốc gia thành viên tổ chức ngày hành động, phù hợp với truyền thống lịch sử và văn hóa của họ.[1][7] Trong phần diễn giải quyết định, Đại hội công nhận vai trò của phụ nữ trong các nỗ lực hòa bình và phát triển và kêu gọi chấm dứt phân biệt đối xử và tăng hỗ trợ cho sự tham gia đầy đủ và bình đẳng của phụ nữ.

Hoạt động kỷ niệm[sửa | sửa mã nguồn]

Cắt bánh kem mừng lễ kỷ niệm Ngày Quốc tế phụ nữ tại Bagram Air Base, Afghanistan, ngày 3 tháng 3 năm 2008

Tại một số quốc gia, ngày Quốc tế Phụ nữ được kỷ niệm bằng những hoạt động liên hoan, diễu hành đòi quyền bình đẳng với nam giới, ở các mức lương, ở cơ hội giáo dục đào tạo, và thăng tiến trong nghề nghiệp, hay là điều kiện an sinh xã hội, chống mãi dâmbạo lực đối với phụ nữ, nói chung là những vấn đề thực tiễn. Ngày này, thường là phụ nữ châu Âu và Bắc Mỹ từ chối nhận hoa, vì xem đó là một dấu hiệu không bình đẳng và chỉ có tính cách hình thức.

Ở Việt Nam, ngày này thường là ngày phái nam chiều phụ nữ, tặng hoa, quà, nhưng ít nói đến chuyện bình đẳng giới bền vững, lâu dài. Ngày 8 tháng 3 được tổ chức ở các cơ quan, đoàn thể... nơi có phụ nữ làm việc và tham gia, người phụ nữ được tặng hoa (Hoa hồng được dùng để tặng phụ nữ trong ngày nhiều nhất) và tặng quà và các hoạt động trước ngày 8 tháng 3 rất rầm rộ đều hướng về phụ nữ.

Bài hát của ngày Quốc tế Phụ nữ[sửa | sửa mã nguồn]

  • Tiếng Anh: Bread and Roses
As we go marching, marching in the beauty of the day
A million darkened kitchens, a thousand mill lots gray
Are touched with all the radiance that a sudden sun discloses,
For the people hear us singing: "Bread and roses! Bread and roses!"
As we go marching, marching, we battle too for men
For they are women's children, and we mother them again.
(For men can ne'er be free til our slavery's at an end)
Our lives shall not be sweated from birth until life closes;
Hearts starve as well as bodies; give us bread, but give us roses!
As we go marching, marching, unnumbered women dead
Go crying thru our singing their ancient call for bread
Small art and love and beauty their drudging spirits knew
Yes, it is bread we fight for, but we fight for roses, too !
As we go marching, marching, we bring the greater days
The rising of the women means the rising of the race.
No more the drudge and idler, ten that toil where one reposes
But a sharing of life's glories: Bread and roses! Bread and roses!
James Oppenheim
Bích chương cổ động tại Liên Xô ngày 8/3/1932. Dòng chữ màu đỏ ghi: "Ngày 8 tháng 3: Một ngày cách mạng của phụ nữ lao động chống lại chế độ nô lệ trong nhà bếp". Dòng chữ màu xám ghi: "Nói KHÔNG với sự áp bức và những đầu óc hẹp hòi trong công việc gia đình!". Nguyên bản tại Liên Xô, ngày 8 tháng 3 có một thông điệp chính trị rõ ràng là giải phóng phụ nữ khỏi sự lệ thuộc và ra khỏi tình trạng "công dân hạng hai" của họ
  • Tiếng Đức: Brot und Rosen
Wenn wir zusammen gehen, geht mit uns ein schöner Tag,
durch all die dunklen Küchen und wo grau ein Werkshof lag,
beginnt plötzlich die Sonne uns're arme Welt zu kosen,
und jeder hört uns singen: Brot und Rosen. Brot und Rosen!...
Wenn wir zusammen gehen, kommt mit uns ein bess'rer Tag.
Die Frauen, die sich wehren, wehren aller Menschen Plag.
Zu Ende sei: daß kleine Leute schuften für die Großen.
Her mit dem ganzen Leben: Brot und Rosen! Brot und Rosen!
  • Tiếng Pháp: Du Pain et des Roses

Refrain:

(Du pain et des roses
Pour changer les choses
Du pain et des roses)
Du pain et des roses
... (bla bla bla)
Du pain et des roses
Il nous faut des roses
Un souffle une pause
Il nous faut du pain
Donnons-nous la main
Nous sommes plus grandes
Que ce qu'il vous semble
Nous voulons la paix
Pour ce monde qu'on a fait
Du pain et des roses
Pour qu'on se repose
Du pain et des roses
Trouvons des trouvailles
Pour que l'on travaille
Guettons les ghettos
Nous sommes égaux
Blanches, blondes et brunes
Nous voulons la lune
Rousses, grises et noires
Nous parlons d'espoir
Ces enfants qu'on aime
Ne sont pas des graines
Qu'on sème à tout vent
Au hasard du temps
Brûlez d'amour fou
Portez-les en vous
Comme un coeur battant
Jamais assez grand
Il nous faut des roses
Un souffle une pause
Il nous faut du pain
Donnons-nous la main
La terre est une femme
Entendez nos âmes
Ne soyez pas sourtd
Nous parlons d'amour
  • Bánh Mì và Hoa Hồng
Khi chúng ta đi diễu hành, diễu hành trong ngày đẹp trời,
Một triệu nhà bếp tối tăm, một ngàn nhà máy màu xám,
Được soi rọi bởi tất cả vẻ đẹp trong sáng của mặt trời đột ngột xuất hiện,
Đối với những người nghe chúng tôi hát: "Bánh mì và hoa hồng ! Bánh mì và hoa hồng !"
Như chúng ta đi diễu hành, diễu hành, chúng ta chiến đấu cho cả đàn ông
Cho trẻ con và chúng ta là mẹ chúng một lần nữa
(Cho đàn ông có thể không bao giờ tự do cho đến khi tình trạng nô lệ của chúng ta chấm dứt)
Cuộc sống của chúng ta sẽ không cực nhọc từ khi sinh ra cho đến khi cuối đời
Trái tim cũng đói khát như thể xác, cho chúng tôi bánh mì cũng như cho chúng tôi hoa hồng !
Như chúng ta đã đi diễu hành, diễu hành, vô số phụ nữ đã chết
Đang khóc qua tiếng hát của chúng ta tiếng gọi cổ xưa của họ đòi bánh mì
Nghệ thuật, tình yêu và vẻ đẹp nhỏ bé mà linh hồn nô lệ của họ đã biết
Vâng, đó là bánh mì mà chúng ta đấu tranh, nhưng chúng ta cũng đấu tranh vì hoa hồng
Như chúng ta đi diễu hành, diễu hành, chúng ta mang lại những ngày tốt đẹp hơn
Sự trỗi dậy của phụ nữ cũng đồng nghĩa với sự trỗi dậy của loài người
Không có thêm người khổ nhọc và kẻ nhàn rỗi, mười vất vả trong một nơi nhàn rỗi
Nhưng, chia sẻ vinh quang của cuộc sống: Hoa hồng và bánh mì ! Hoa hồng và bánh mì !

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

Tiếng Việt

Tiếng Anh

Video