Nhiên Đăng Cổ Phật

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Dīpankara Buddha
Ascetic Sumedha and Dipankara Buddha
Ascetic Sumedha and Dipankara Buddha
Phạn:  Dīpankara
Pāli Dīpamkara
Miến Điện:  ဒီပင်္ကရာ ([dìpɪ̀ɴkəɹà])
Trung:  燃燈佛 (Rándēng Fo)
Mông Cổ:  ᠵᠣᠯᠠ ᠢᠢᠨ ᠵᠥᠬᠢᠶᠠᠭᠴᠢ᠂ ᠳᠢᠸᠠᠩ᠋ᠭᠠᠷ;
Зулын Зохиогч, Дивангар;
Zula yin Zohiyagci, Divangar
Tây Tạng:  mar me mdzad
Việt:  Nhiên Đăng Phật
Thông tin
Tôn kính:  Theravada, Mahayana, Vajrayana
Biểu tượng:  Causer of Light
Tiền nhiệm:  Saraṇaṃkara Buddha
Kế nhiệm:  Koṇḍañña Buddha

Symbol question.svg Chủ đề:Phật giáo

Thể loại 
Phật giáo

Dharma Wheel.svg
Chủ đề

Lịch sử
Thích-ca Mâu-ni
Các đệ tử

Thuật ngữ

Tứ diệu đế
Duyên khởi
Vô thường
Khổ · Vô ngã
Trung đạo · Tính không
Ngũ uẩn
Nghiệp chướng · Đầu thai
Luân hồi

Tam học

Tam bảo
Giới · Sự cứu cánh
Thiền (Phật giáo) · Bát-nhã
Bát chính đạo
Tam thập thất bồ-đề phần
Tăng-già · Cư sĩ

Tông phái · Kinh điển
Thượng tọa bộ · Tiểu thừa
Đại thừa
Đại Tạng Kinh Trung Quốc
Kim cương thừa
Đại Tạng Kinh Tây Tạng

Statues of Dipankara Buddha in Kathmandu.

Nhiên Đăng Cổ Phật (trong tiếng AnhDipankara, Ancient Buddha, tiếng PhápDipankara, Bouddha Ancien, từ Nhiên mang nghĩa đốt cháy, Đăng là cây đèn. Đức Nhiên Đăng Cổ Phật, gọi theo tiếng Phạn là Dipankara hay Dipanikara, dịch ra Hán văn là: Nhiên Đăng Phật hay Đính Quang Phật (Đính là cái chân đèn). Nhiên Đăng Phật là vị phật thứ 4 trong danh sách 28 vị phật.

Trong Kinh Trí Độ Luận, Như Nhiên Đăng Phật khi sinh, chung quanh thân sáng như đèn, cho nên gọi là Nhiên Đăng Thái Tử. Khi thành Phật cũng gọi là Nhiên Đăng, xưa gọi tên là Đính Quang Phật.

Truyền thuyết[sửa | sửa mã nguồn]

Nhiên Ðăng Cổ Phật từng sống cách thời đại chúng ta vô lượng kiếp. Ðức Phật này là vị đầu tiên của 24 vị Phật trước đức Phật lịch sử Thích-ca Mâu-ni. Tương truyền dưới thời Nhiên Ðăng Phật thì đức Thích-ca là một vị Bà-la-môn vô cùng giàu có đã phân phát hết tài sản của mình và quy ẩn, có tên là Thiện Huệ (s: Sumedha). Với thiên nhãn thông, Nhiên Ðăng Phật nhận ra Thiện Huệ sẽ thành Phật dưới tên Cồ-đàm (gautama) và thụ kí cho Thiện Huệ. Phật Nhiên Ðăng được xem là vị Phật quan trọng nhất trong các vị trước Thích-ca. Ngài là vị đại diện cho Phật quá khứ tương tự như trường hợp Di-lặc được xem là đại diện cho Phật vị lai.

Theo truyền thuyết, thân Phật Nhiên Ðăng cao "80 trượng", giáo hóa 84.000 vị A-la-hán, Ngài sống 100.000 năm. Tháp đựng xá-lị Phật Nhiên Ðăng cao 36 do-tuần (s: yojana » 15–20 km).

Tượng Phật Nhiên Đăng[sửa | sửa mã nguồn]

Theo Từ Điển Phật Học Việt Nam: Đức Phật Thích Ca có một tiền kiếp là Tỳ Kheo Nho Đồng. Nho Đồng từng gặp và cúng hoa cho Đức Phật Nhiên Đăng. Nho Đồng mua hoa ấy từ một cô gái bán hoa với giá rất mắc. Cô gái hỏi vì sao Nho Đồng lại chịu mua với giá mắc như vậy? Nho Đồng trả lời là mua hoa để cúng Phật Nhiên Đăng. Cô gái liền tặng không bó hoa với lời nguyện là cô với Nho Đồng sẽ kết duyên vợ chồng trong các kiếp sau. Sa môn Nho Đồng là tiền thân của Phật Thích Ca, cô gái bán hoa là tiền thân của Công chúa Gia Du Đà La.

Theo Phật Học Từ Điển của Đoàn Trung Còn: Trong Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, phẩm Tự có tích nầy: Phật Nhựt Nguyệt Đăng Minh khi còn ở Hoàng Cung, có sanh ra 8 vị Vương tử: Hữu Ý, Thiện Ý, Vô Lượng Ý, Bảo Ý, Tăng Ý, Trừ Nghi Ý, Hưởng Ý, Pháp Ý.

Khi Ngài xuất gia tu hành thành Phật thì 8 vị Vương tử ấy đều theo cha mà tu trì Phạm hạnh. Tám vị ấy đều lần lượt thành Phật, và vị sau rốt thành Phật hiệu là Nhiên Đăng.

Phật Nhiên Đăng có thọ ký cho Thiện Huệ Bồ Tát, phán rằng, về sau Thiện Huệ sẽ thành Phật hiệu là Thích Ca Mâu Ni.

Trong Vô Lượng Thọ Kinh, Phật phán với A Nan rằng: Về đời quá khứ, thuở xưa cách nay lâu xa vô lượng, chẳng có thể suy nghĩ bàn bạc được là bao nhiêu kiếp, Đức Đính Quang Như Lai (Phật Nhiên Đăng) xuất hiện ở thế, giáo hóa độ thoát vô lượng chúng sanh đều cho đắc đạo, rồi Ngài mới vào Niết Bàn.

Ngày tưởng nhớ[sửa | sửa mã nguồn]

Đức Nhiên Đăng Cổ Phật có 3 ngày vía (không rõ ý nghĩa của 2 ngày vía 6.1 và 15.3 âm lịch)

  1. 6.1 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật
  2. 15.3 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật
  3. 22.8 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật đản sanh

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]