Thiên long bát bộ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Thiên long bát bộ
天龍八部
Demi-Gods and Semi-Devils
Demi-Gods and Semi-Devils.jpg
Tác giả Kim Dung
Quốc gia Trung Quốc
Ngôn ngữ tiếng Trung
Thể loại Võ hiệp
Nhà xuất bản Minh báo (Hồng Kông)
Nam Dương thương báo (Singapore)
Ngày phát hành 3 tháng 9 năm 1963
Bản tiếng Việt
Người dịch Đông Hải
Nguyễn Duy Chính
Nhà xuất bản Nhà xuất bản Văn học
Kim Dung
Tiểu thuyết
Phi Tiếu
Tuyết Thư
Liên Thần
Thiên Hiệp
Xạ
Bạch Bích
鹿 Lộc Uyên
Truyện ngắn
越女劍 Việt nữ kiếm

Thiên long bát bộ Trung văn giản thể: 天龙八部; Trung văn phồn thể: 天龍八部; bính âm: Tiān Lóng Bā Bù là một tiểu thuyết võ hiệp của nhà văn Kim Dung.

Tác phẩm được bắt đầu được đăng trên tờ Minh báoHồng KôngNam Dương thương báoSingapore vào ngày 3 tháng 9 năm 1963 đến ngày 27 tháng 5 năm 1966, liên tục trong 4 năm[1]. Đây là tác phẩm viết với thời gian lâu nhất và cũng là tác phẩm dài nhất của Kim Dung (gần hai triệu chữ)[1]. Nội dung tác phẩm thấm đượm tinh thần Phật giáoKim Dung vốn ngưỡng mộ, tiếng nói của Phật giáo trong tác phẩm vừa dịu dàng sâu lắng vừa thật hiển minh, quán xuyến từ đầu chí cuối tác phẩm[1]. Có thể nói Thiên long bát bộ là tác phẩm vĩ đại nhất của nhà văn Kim Dung.

Thiên long bát bộ cũng đã được chuyển thể thành phim truyền hình nhiều lần bởi cả các nhà sản xuất Trung Hoa đại lụcHồng Kông.

Ý nghĩa tên Thiên Long Bát Bộ[sửa | sửa mã nguồn]

Tựa đề của Thiên Long bát bộ xuất phát từ kinh Phật, nói về cái phức tạp và đa dạng của con người trong xã hội. Đó là tám loại phi nhân có sức mạnh hơn người nhưng không phải là người: Thiên, Long, Dạ Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lâu La, Khẩn Na La, Ma Hầu La Gia. Tám loài này do Thiên và Long đứng đầu nên gọi là "Thiên Long bát bộ".

  1. Thiên: là thiên thần (Deva), đứng đầu bởi Đế Thích. Thiên thần trong Phật giáo vẫn còn trong cõi sinh tử, có sống có chết, có tất cả mười hai thiên thần quan trọng nhất tượng trưng cho tám hướng và bốn tinh thể của vũ trụ: mặt trời, Mặt Trăng, bầu trờimặt đất
  2. Long: là rồng (Naga) nhưng không có chân, trông giống như một con mãng xà lớn, là chúa tể các loài trong nước. Kinh Phật kể rằng một con rắn tên là Mucilinda da cuộn thành một cái tàn che cho đức Phật nhập định trong một cơn giông bão.
  3. Dạ Xoa: (Yaksha) quỷ thần (thần ăn được quỉ), có thể tốt hoặc xấu. Dạ Xoa Bát Đại Tướng có nhiệm vụ bảo hộ chúng sinh
  4. Càn Thát Bà: (Gandharva) nhạc thần thân thể tỏa mùi thơm, phục thị Đế Thích, không ăn thịt, không uống rượu
  5. A Tu La: (Asura) đại diện tính xấu xa của con người
  6. Ca Lâu La: (Garuda) chim đại bàng cánh vàng đầu có một cái bướu to gọi là Như Ý Châu, tiếng kêu bi thảm, được người Trung Hoa bản địa hóa thành Đại Bàng Kim Sí Điểu. Ca Lâu La thích ăn rồng, khi chết chất độc xông lên cháy tiêu thành tro, chỉ còn một trái tim xanh biếc
  7. Khẩn Na La: (Kinnara) nhạc thần của Đế Thích, đầu có sừng, giỏi múa hát
  8. Ma Hầu La Gia: (Mahoràga) là thần rắn, mình người đầu rắn

Các hồi[sửa | sửa mã nguồn]

Thiên long bát bộ có 50 hồi, tên các hồi hợp lại thành 5 bài từ, mỗi bài từ bao gồm tên của 10 hồi.

Thiếu niên du (少年游)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên văn chữ Hán
青衫磊落險峰行
玉壁月華明
馬疾香幽
崖高人遠
微步轂紋生
誰家子弟誰家院
無計悔多情
虎嘯龍吟
換巢鸞鳳
劍氣碧煙橫
Phiên âm Hán Việt
Thanh sam lỗi lạc hiểm phong hành
Ngọc bích nguyệt hoa minh
Mã tật hương u
Nhai cao nhân viễn
Vi bộ cốc văn sinh
Thùy gia tử đệ thùy gia viện
Vô kế hối đa tình
Hổ khiếu long ngâm
Hoán sào loan phượng
Kiếm khí bích yên hoành

Tô mạc già (蘇幕遮)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên văn chữ Hán
向來痴
從此醉
水榭聽香指點群豪戲
劇飲千杯男兒事
杏子林中商略平生義
昔時因
今日意
胡漢恩仇須傾英雄淚
雖萬千人吾往矣
悄立雁門絕壁無餘字
Phiên âm Hán Việt
Hướng lai si
Tòng thử túy
Thủy tạ thính hương chỉ điểm quần hào hý
Kịch ẩm thiên bôi nam nhi sự
Hạnh tử lâm trung thương lược bình sinh nghĩa
Tích thời nhân
Kim nhật ý
Hồ Hán ân cừu tu khuynh anh hùng lệ
Tuy vạn thiên nhân ngô vãng hỹ
Thiểu lập Nhạn Môn tuyệt bích vô dư tự

Phá trận tử (破陣子)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên văn chữ Hán
千里茫茫若夢
雙眸粲粲如星
塞上牛羊空許約
燭畔鬢雲有舊盟
莽蒼踏雪行
赤手屠熊搏虎
金戈蕩寇鏖兵
草木殘生顱鑄鐵
蟲豸凝寒掌作冰
揮灑縛豪英
Phiên âm Hán Việt
Thiên lý mang mang nhược mộng
Song mâu xán xán như tinh
Tái thượng ngưu dương không hứa ước
Chúc bạn mấn vân hữu cựu minh
Mãng thương đạp tuyết hành
Xích thủ đồ hùng bác hổ
Kim qua đãng khấu ao binh
Thảo mộc tàn sinh lô chú thiết
Trùng trãi ngưng hàn chưởng tác băng
Huy sái phược hào anh

Động tiên ca (洞仙歌)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên văn chữ Hán
輸贏成敗又爭由人算
且自逍遙沒誰管
奈天昏地暗斗轉星移
風驟緊縹緲峰頭雲亂
紅顏彈指老剎那芳華
夢裡真真語真幻
同一笑到頭萬事俱空
糊塗醉情長計短
解不了名韁繫嗔貪
卻試問幾時把痴心斷
Phiên âm Hán Việt
Thâu doanh thành bại hựu tranh do nhân toán
Thả tự tiêu dao một thùy quản
Nại thiên hôn địa ám Đẩu chuyển tinh di
Phong sậu khẩn Phiêu Diểu phong đầu vân loạn
Hồng nhan đạn chỉ lão sát na phương hoa
Mộng lý chân chân ngữ chân ảo
Đồng nhất tiếu đáo đầu vạn sự câu không
Hồ đồ túy tình trường kế đoản
Giải bất liễu danh cương hệ sân tham
Khước thí vấn kỷ thời bả si tâm đoạn

Thủy long ngâm (水龍吟)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên văn chữ Hán
燕雲十八飛騎奔騰如虎風煙舉
老魔小醜豈堪一擊勝之不武
王霸雄圖血海深恨盡歸塵土
念枉求美眷良緣安在
枯井底污泥處
酒罷問君三語
為誰開茶花滿路
王孫落魄怎生消得楊枝玉露
敝屣榮華浮雲生死此身何懼
教單於折箭六軍辟易奮英雄怒
Phiên âm Hán Việt
Yên Vân thập bát phi kỵ bôn đằng như hổ phong yên cử
Lão ma tiểu xú khởi kham nhất kích thắng chi bất võ
Vương bá hùng đồ huyết hải thâm hận tận quy trần thổ
Niệm uổng cầu mỹ quyến lương duyên an tại
Khô tỉnh để ô nê xứ
Tửu bãi vấn quân tam ngữ
Vị thùy khai trà hoa mãn lộ
Vương tôn lạc phách chẩm sinh tiêu đắc dương chi ngọc lộ
Tệ tỉ vinh hoa phù vân sinh tử thử thân hà cụ
Giáo đơn vu chiết tiễn lục quân tích dịch phấn anh hùng nộ

Bối cảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Kim Dung đã chỉnh sửa truyện nhiều lần, lần gần nhất là vào năm 2006. Có tổng cộng 50 hồi.

Câu chuyện xoay quanh mối quan hệ phức tạp giữa nhiều nhân vật đến từ nhiều nước và môn phái khác nhau: Tiêu Phong, Đoàn Dự, Hư Trúc. Với tác phẩm này, Kim Dung muốn nói đến mối quan hệ nhân - quả giữa chính bản thân các nhân vật với gia đình, xã hội, dân tộc, đất nước. Câu chuyện xảy ra vào thời Bắc Tống và cũng bao gồm các nước Đại Lý, Đại Liêu, Thổ PhồnTây Hạ.

Cốt truyện[sửa | sửa mã nguồn]

Cốt truyện được tạo thành từ một số những câu chuyện riêng biệt nhưng gắn liền, xoay quanh các nhân vật chính là Tiêu Phong, Đoàn Dự, Hư Trúc. Các tường thuật phức tạp thay đổi từ quan điểm ban đầu của Đoàn Dự với các nhân vật khác và đôi khi trở lại.

Câu chuyện của Đoàn Dự[sửa | sửa mã nguồn]

Đoàn Dự là một hoàng tử trẻ và chất phát của Vương quốc Đại Lý. Mặc dù có truyền thống lâu đời của việc thực hành của võ thuật trong gia đình hoàng gia, anh từ chối học võ thuật do ảnh hưởng của Phật giáo. Khi bị bắt phải học võ thuật, anh bỏ nhà ra đi. Trớ trêu thay, anh vô tình học được 3 môn võ công mạnh nhất trong tiểu thuyết và trở nên miễn dịch với chất độc sau khi nuốt phải một con cóc độc được biết đến như là "vua của tất cả các sinh vật có nọc độc".

Trong cuộc phiêu lưu của mình, anh gặp được một số thiếu nữ trẻ đẹp và phải lòng họ. Tuy nhiên, từng người một, các thiếu nữ này được tiết lộ là chị em của Đoàn Dự do mối quan hệ của cha anh với nhiều người phụ nữ. Trong số những thiếu nữ này, anh bị ám ảnh với Vương Ngữ Yên do cô có cùng một vẻ ngoài với một bức tượng của một người phụ nữ đẹp như tiên mà anh tình cờ gặp phải. Anh cố gắng giành được trái tim của Ngữ Yên trong khi cô lại phải lòng người anh em họ Mộ Dung Phục. Vương Ngữ Yên cuối cùng nhận ra rằng anh là người thực sự yêu cô và họ đã kết hôn và sống hạnh phúc mãi mãi về sau. (Trong phiên bản mới nhất, mối quan hệ lãng mạn của Đoàn Dự và Vương Ngữ Yên bị hoen ố bởi một loạt các sự cố, khiến cho cặp đôi này bị chia tách).

Câu chuyện của Kiều Phong[sửa | sửa mã nguồn]

Kiều Phong là bang chủ của phái Cái Bang, sở hữu phẩm chất lãnh đạo mạnh mẽ và sức mạnh đặc biệt trong võ thuật. Anh sau đó được tiết lộ là người Khiết Đan và bị cáo buộc là sát hại một số đồng đạo để che giấu danh tính của mình. Anh trở thành một kẻ bị ruồng bỏ và là kẻ thù của võ lâm. Anh buộc phải cắt đứt quan hệ với họ và tiến hành một trận chiến đẫm máu mà trong đó anh đã giết chết rất nhiều người, bao gồm cả một số bạn bè và người quen cũ.

Kiều Phong ra đi để tìm hiểu xuất thân và điều tra vụ giết người bí ẩn. Anh được đồng hành bởi A Châu, người yêu anh. Sau một hành trình dài, cuối cùng anh kết luận rằng mình thực sự là người Khiết Đan và lấy lại họ cha là Tiêu. Trớ trêu thay, anh bị lừa rằng Đoàn Chính Thuần (cha của A Châu) là kẻ chịu trách nhiệm cho cái chết của cha mẹ mình và giết phải A Châu, người cải trang thành Đoàn Chính Thuần để cứu cha.

Tiêu Phong hối tiếc và rời khỏi đất Tống với A Tử, em gái của A Châu, người mà anh hứa sẽ chăm sóc. A Tử phải lòng Tiêu Phong, nhưng anh lại không để ý do bản chất bướng bỉnh và cay độc của cô. Tiêu Phong lang thang vào lãnh thổ nước Liêu và trở thành một quý tộc hùng mạnh sau khi kết nghĩa anh em với Gia Luật Hồng Cơ (Liêu Đạo Tông). Khi Liêu Đạo Tông quyết định xâm lược nước Tống, Tiêu Phong cố gắng ngăn cản do anh vẫn còn tôn trọng mối quan hệ trong quá khứ của mình với người Hán. Cuối cùng, Tiêu Phong tự sát để ngăn chặn cuộc chiến tranh giữa Tống và Liêu sau khi bắt Liêu Đạo Tông làm con tin và buộc ông ta phải thề rằng sẽ không bao giờ xâm lược nước Tống chừng nào ông ta còn sống.

Câu chuyện của Hư Trúc[sửa | sửa mã nguồn]

Hư Trúc là một nhà sư của phái Thiếu Lâm, được mô tả có một bản chất tốt bụng và ngoan ngoãn. Anh tin tưởng mạnh mẽ vào luật ứng xử của Phật giáo và từ chối phá vỡ nó ngay cả khi phải đối mặt với các tình huống đe dọa tính mạng. Anh đi du hành theo sư thúc của mình bắt đầu của cuộc phiêu lưu. Do trùng hợp và may mắn, Hư Trúc vô tình hóa giải một thế cờ vây và trở thành người kế thừa của phái Tiêu Dao và được truyền lại võ công của Vô Nhai Tử. Sau đó, anh gặp được Thiên Sơn Đồng Lão, một người quen khác của Vô Nhai Tử và học được võ thuật của bà. Anh do đó vô tình trở thành người đứng đầu của một giáo phái không chính thống trong giang hồ.

Bị choáng ngợp bởi trách nhiệm nặng nề và việc đạt được bước nhảy vọt lớn trong sức mạnh võ thuật, Hư Trúc muốn tách mình khỏi công việc này và quay trở lại cuộc sống của tu viện cũ. Tuy nhiên, cuối cùng anh đã không thể tách rời khỏi những khổ nạn và nguy hiểm khác nhau ở phía trước; anh không còn được coi là đệ tử của Thiếu Lâm và buộc phải chấp nhận số phận của mình. Hư Trúc cuối cùng được tiết lộ là con trai ngoài giá thú của sư trụ trì Thiếu Lâm và Diệp Nhị Nương của "Tứ đại ác nhân". Cuộc hội ngộ của anh với cha mẹ được định mệnh là cuộc gặp gỡ đầu tiên và cũng là cuối cùng. Một lần nữa bởi sự trùng hợp ngẫu nhiên, Hư Trúc trở thành phò mã Tây Hạ do mối quan hệ của anh với công chúa Ngân Xuyên, người mà anh kết hôn và sống hạnh phúc đến trọn đời.

Nhân vật[sửa | sửa mã nguồn]

Chuyển thể[sửa | sửa mã nguồn]

Phim điện ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Năm Hãng sản xuất Nước Đạo diễn Tiêu Phong Đoàn Dự Hư Trúc Thông tin thêm
1977 Thiệu Thị huynh đệ Hồng Kông Bào Học Lễ Lý Tu Hiền Điềm Ni vai Mộc Uyển Thanh, Lâm Trân Kì vai Chung Linh
1982 Thiệu Thị huynh đệ Hồng Kông Từ Tiểu Minh Các diễn viên chính Huệ Thiên Tứ, Đới Lương Thuần, Cốc Phong, Bạch Bưu, Trần Quan Thái, Lương Tiểu Long
1982 Công ty ảnh nghiệp tân thế kỷ Hồng Kông Tiêu Sanh Từ Thiếu Cường Thang Trấn Nghiệp Huỳnh Nhật Hoa Trần Ngọc Liên vai Vương Ngữ Yên, Huệ Thiên Tứ vai Mộ Dung Phục, Cao Hùng vai Cưu Ma Trí, Lâm Trân Kì vai A Châu
1994 Hồng Kông Tiền Vĩnh Cường Lâm Văn Long Biên kịch: Trương Thán. Lâm Thanh Hà vai Lý Thương Hải/Lý Thu Thủy, Củng Lợi vai Thiên Sơn Đồng Mỗ, Trương Mẫn vai A Tử, Từ Thiếu Cường vai Đinh Xuân Thu

Phim truyền hình[sửa | sửa mã nguồn]

Năm Hãng sản xuất Nước Tiêu Phong Đoàn Dự Hư Trúc Số tập Nhà sản xuất Thông tin thêm
1982 TVB Hồng Kông Lương Gia Nhân Thang Trấn Nghiệp Huỳnh Nhật Hoa 50 Tiêu Sanh Các diễn viên khác: Tạ Hiền, Hoàng Hạnh Tú, Thạch Tu, Trần Ngọc Liên, Dương Phấn Phấn
1991 CTV Đài Loan Huệ Thiên Tứ Quan Lễ Kiệt Quan Lễ Kiệt 20 Chu Du Các diễn viên khác: Tống Cương Lăng, Thôi Hạo Nhiên
1997 TVB Hồng Kông Huỳnh Nhật Hoa Trần Hạo Dân Phàn Thiếu Hoàng 45 Lý Thiêm Thắng Các diễn viên chính khác: Lý Nhược Đồng, Lưu Cẩm Linh, Lưu Ngọc Thúy, Triệu Học Nhi, Hà Mỹ Điền
2003 CCTV Trung Quốc Hồ Quân Lâm Chí Dĩnh Cao Hổ 40 Trương Kỷ Trung Các diễn viên khác: Lưu Diệc Phi, Lưu Đào, Trần Hảo, Tưởng Hân, Thang Trấn Tông, Chung Lệ Đề.
2013 Đài truyền hình Triết Giang Trung Quốc Chung Hán Lương Kim Kibum Hàn Đống 40 Ngô Đôn Các diễn viên khác: Trương Mông, Mao Hiểu Đồng, Giả Thanh, Tống Phong Nham.

Video game[sửa | sửa mã nguồn]

  • Demi-Gods and Semi-Devils là một RPG chơi đơn phát hành năm 2002. Người chơi sẽ vào vai trò của một nhân vật chính không liên quan (tên mặc định là Lei Zhen) và gặp gỡ các nhân vật trong cuốn tiểu thuyết. Lựa chọn và hành động của người chơi sẽ ảnh hưởng đến tiến triển của câu chuyện [2].
  • Tian Long Ba Bu: Shen Bing Hai Yu (天龙八部:神兵海域) là một MMORPG được phát triển bởi ChangyouSohu và được phát hành tại Trung Quốc vào năm 2012. Trò chơi được xác nhận bởi Hồ CaLưu Thi Thi, những người đóng vai Đoàn Dự và Vương Ngữ Yên trong một đoạn video ngắn quảng bá cho trò chơi và các tài liệu quảng cáo khác [4].

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă â Nguyễn Thị Bích Hải, Thiên long bát bộ - Một kiệt tác của Kim Dung, Trung Thu Nhâm Ngọ 2002
  2. ^ (tiếng Trung) Demi-Gods and Semi-Devils (RPG) on Baidu Baike
  3. ^ (tiếng Trung) Dragon Oath at ChangYou.com
  4. ^ (tiếng Trung) 《天龙八部》10月25日 "神兵海域"深海公测!

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]