João VI của Bồ Đào Nha

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
João VI
Domingos Sequeira - D. João VI.jpg
Chân dung Vua John VI của Bồ Đào Nha;
Domingos Sequeira, năm 1802.
Vua Bồ Đào Nha và Algarves
Trị vì20 tháng 3 năm 1816 - 10 tháng 3 năm 1826
Đăng quang6 tháng 2 năm 1818
Tiền nhiệmMaria I
Kế nhiệmPedro IV
Vua của Brazil
Tại vị20 tháng 3 năm 1816 - 7 tháng 9 năm 1822
Tiền nhiệmMaria I
Kế nhiệmPedro I (Hoàng đế)
Hoàng đế Brazil
Tenure15 tháng 11 năm 1825 - 10 tháng 3 năm 1826
Thông tin chung
Phối ngẫuCarlota Joaquina của Tây Ban Nha
Hậu duệMaria Teresa, Công chúa của Beira
António, Hoàng tử của Beira
Maria Isabel, Hoàng hậu Tây Ban Nha
Pedro I của Brasil
Công chúa Maria Francisca
Nữ Bá tước Molina
Công chúa Isabel Maria
Miguel I của Bồ Đào Nha
Công chúa Maria da Assunção
Công chúa Ana de Jesus Maria, Nữ Hầu tước Loulé
Thân phụPedro III của Bồ Đào Nha
Thân mẫuMaria I của Bồ Đào Nha
Sinh13 tháng 5 năm 1767
Cung điện Queluz, Lisbon, Vương quốc Bồ Đào Nha
Mất10 tháng 3 năm 1826 (58 tuổi)
Cung điện Bemposta, Lisbon, Vương quốc Bồ Đào Nha
Chữ ký của João VI

João VI hoặc John VI (tiếng Bồ Đào Nha: João VI;[1][2] 13 tháng 5 năm 1767 – 10 tháng 3 năm 1826), tên gọi khác là "the Clement", là vua của vương quốc Bồ Đào Nha, Brazil và Algarve từ năm 1816 đến năm 1822, và mặc dù trên thực tế Vương quốc trên mà ông cai trị không còn tồn tại, ông vẫn là vua de jure giai đoạn 1822-1825; sau khi công nhận nền độc lập của Brazil dưới Hiệp ước Rio de Janeiro năm 1825, ông tiếp tục làm Vua của Bồ Đào Nha và Algarves cho đến khi ông qua đời vào năm 1826. Theo Hiệp ước nói rằng ông cũng đã trở thành Hoàng đế trên danh nghĩa của Brazil hết đời, trong khi con trai của ông, Hoàng đế Pedro I, là vua cả de factode jure quốc vương của nước mới độc lập.

Sinh ra tại Lisbon vào năm 1767, là con trai của Peter III của Bồ Đào Nha, và hoàn hậu Maria I, ông ban đầu được một hoàng tử (hoàng tử không thừa kế ngai vàng) của Bồ Đào Nha, và chỉ trở thành người thừa kế ngai vàng khi anh trai của ông, José, Hoàng tử Brazil, qua đời vào năm 1788 do bệnh đậu mùa, ở tuổi 27.

Trước khi lê ngôi Bồ Đào Nha, John VI mang tước vị bá tước của Braganza và Duke của Beja, cũng như các tước vị Hoàng tử của Brazil. Ông đảm nhiệm chức vụ Hoàng tử nhiếp chính Bồ Đào Nha từ năm 1799 (và sau này, từ năm 1815, khi Hoàng tử nhiếp chính của Vương quốc thống nhất Bồ Đào Nha, Brazil và Algarves), do căn bệnh tâm thần của mẹ mình, nữ hoàng. Cuối cùng, ông đã kế vị mẹ của mình làm vua của Đế quốc Bồ Đào Nha, không có thay đổi thực sự trong chính quyền của mình, do khi làm nhiếp chính, ông đã nắm giữ quyền hạn tuyệt đối. Một trong những đại diện cuối cùng của nền quân chủ chuyên chế, ông sống trong một thời kỳ hỗn loạn; triều đại của ông không bao giờ chứng kiến một nền hòa bình lâu dài. Trong suốt thời gian của mình với chức nhiếp chính và sau này là vua, các cường quốc lớn như Vương quốc Tây Ban Nha, Vương quốc Pháp và quốc gia kế nhiệm sau này Đệ nhất đế quốc Pháp và Vương quốc Anh (từ năm 1801, Liên hiệp Vương quốc Anh và Ireland) liên tục can thiệp vào công việc nội Bồ Đào Nha. Bị buộc phải chạy trốn sang Nam Mỹ qua Đại Tây Dương vào Brazil khi quân đội của Hoàng đế Napoleon I xâm lược Bồ Đào Nha, ông phải đối mặt với các cuộc nổi dậy của phe Tự do phản ánh các sự kiện tương tự trong các đô thị; ông bị buộc phải trở lại châu Âu trong bối cảnh cuộc xung đột mới. Cuộc hôn nhân đã không ít xung đột hơn, do vợ ông, Carlota Joaquina của Tây Ban Nha, liên tục âm mưu chống lại chồng ủng hộ lợi ích cá nhân hoặc của người Tây Ban Nha quê hương bà. Ông đã mất Brazil khi con trai ông Pedro tuyên bố độc lập, và con trai khác của ông Miguel (sau này Miguel I của Bồ Đào Nha) dẫn đầu một cuộc nổi loạn tìm cách lật đổ ông. Theo nghiên cứu học thuật gần đây, cái chết của ông có thể cũng đã bị gây ra bởi trúng độc asen.

Mặc dù có những khổ nạn này, ông để lại một dấu kéo dài, đặc biệt là ở Brazil, tạo ra vô số các tổ chức và dịch vụ đã đặt nền móng cho quyền tự chủ quốc gia, và được coi là của nhiều nhà nghiên cứu chủ mưu thực sự của nhà nước Brazil hiện đại. Tuy nhiên, ông đã được nhiều người (nếu không công bằng) được xem như là một nhân vật hoạt hình trong lịch sử Bồ Đào Nha-Brazil, bị cáo buộc là sự lười biếng, thiếu nhạy bén chính trị và do dự liên tục, và thường được mô tả là kỳ cục về thể chất.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ "João" (phát âm tiếng Bồ Đào Nha[ʒuˈɐ̃w̃], "Zhwow[n]").
  2. ^ Rendered as Joam in Archaic Portuguese