Thảo luận:Vô tính luyến ái

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm

Ông Trần Huyền Trang trong tiểu thuyết Tây du ký có lẽ thuộc thể loại này, vì ông không có thiên hướng tình dục với ai cả. Newone (thảo luận) 09:26, ngày 13 tháng 1 năm 2009 (UTC)

Vô tính là một dạng thiên hướng tình dục nhưng không phải là một dạng LGBT, liệu có nên đặt tiêu bản LGBT ở đây không? Làm vậy có làm có người đọc hiểu lầm vô tính là một dạng LGBT chăng? :) Mặt trời đỏ (thảo luận) 08:21, ngày 6 tháng 3 năm 2009 (UTC)

Theo như mình đuợc biết thì ông Trần Huyền Trang trong tiểu thuyết Tây du ký thì là dị tính luyến ái đấy chứ. Ông gặp nữ thí chủ nào cởi quần áo cũng ... mắc cỡ mà lánh mặt. Mà vô tính ko phải LGBT thì chắc khỏi đặt tiêu bản LGBT Lolilalolipop (thảo luận) 00:48, ngày 10 tháng 9 năm 2009 (UTC)

Tên bài[sửa mã nguồn]

@P.T.Đ: bài này dịch ra có tên là Vô tính theo từ điển Hồ Ngọc Đức [1], từ điển Pháp Y [2], [3] chứ không có nghĩa là "vô tính luyến ái". Mời xem xét lại trước khi đổi tên bài? Hơn nữa cụm "Vô tính luyến ái" ít khi sử dụng trong các tài liệu hàn lâm tiếng Việt.  A l p h a m a   Talk  16:44, ngày 9 tháng 9 năm 2020 (UTC)


@Alphama:

  • Asexual: Vô tính (Asexuality: Vô tính luyến ái)
  • Bisexual: Song tính (Bisexuality: Song tính luyến ái)
  • Pansexual: Toàn tính (Pansexuality: Toàn tính luyến ái)

• Đa số cộng đồng LGBT Việt Nam dùng Asexual (Vô tính) chứ không dùng Asexuality (Vô tính luyến ái), mấy link mà bạn đưa là, họ đều thiếu kiến thức về LGBT để kiếm tiền mà thôi, nếu bạn không tin bạn có thể đến Viện iSEE để xác nhận nhé. King of Xavier (thảo luận) 17:34, ngày 9 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Bạn k thể đưa ra bất kỳ link nào chứng minh cụm từ này theo cách bạn dịch cả?  A l p h a m a   Talk  22:02, ngày 9 tháng 9 năm 2020 (UTC)

@Alphama: link đây, [4], [5], đều ghi Asexual (Vô tính) viết tắt của Asexuality (Vô tính luyến ái), nếu bạn là LGBT thì bạn phải hiểu kiến thức về LGBT chứ? King of Xavier (thảo luận) 00:12, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Tôi là LGBT khi nào? Thứ hai, nguồn của bạn đưa ra không đủ mạnh và không phải nguồn hàn lâm. Bạn xem các nguồn báo chí mạnh hơn từ điển?  A l p h a m a   Talk  00:16, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

tôi nói là "nếu" chứ không nói bạn là LGBT đâu, tôi cũng nói ở trên rồi, đa số Việt Nam toàn dùng Asexual, Asexuality khó tìm để chứng minh, nếu bạn không tin, bạn có thể đến Viện iSEE để xác nhận nhé [6] King of Xavier (thảo luận) 00:27, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Wikipedia chúng ta chỉ hoạt động theo nguồn dẫn, việc bạn dẫn nguồn để hỏi viện nào đó là vô tác dụng. Từ điển Hồ Ngọc Đức đã ghi rõ là vô tính trong cụm tính chất vô tính. Tại sao không dùng?  A l p h a m a   Talk  00:40, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Từ điển Hồ Ngọc Đức sống ở Đức, không sống ở Việt Nam, nước ngoài cũng viết sai, theo tôi tra Bisexuality của Hồ Ngọc Đức là lưỡng tính (thực tế là song tính chứ không phải lưỡng tính), theo bạn BisexualBisexuality phải dịch như thế nào? chả lẽ đều là "song tính"? King of Xavier (thảo luận) 00:55, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Việc từ điển và tác giả sống ở đâu chẳng có liên quan gì cả, điều này vô dụng khi tranh cãi. Thực tế từ lưỡng là hai đó bạn? Theo tôi, mấy cụm này nên bàn thảo lần nữa?  A l p h a m a   Talk  01:12, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

"lưỡng tính" là một vấn đề gây tranh cãi giữa song tính và liên giới tính, nên cộng đồng LGBT dùng bisexual là song tính, intersex là liên giới tính, không còn dùng lưỡng tính nữa, tôi đang hỏi bạn, BisexualBisexuality phải dịch như thế nào? chả lẽ đều là "song tính"? King of Xavier (thảo luận) 01:31, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)


Có vẻ hơi căng thẳng nhỉ. Tôi xin nêu một số ý kiến như sau:

1. Trường hợp đổi tên này là do tôi được bạn King of Xavier yêu cầu tại trang thảo luận cá nhân. Xét thấy chủ đề hiếm ai quan tâm, đồng thời để đồng bộ với các bài như Dị tính luyến ái, Đồng tính luyến ái, v.v. (cùng là những xu hướng tính dục) nên tôi đã đổi cho phù hợp hơn, mà không ghi rõ lý do. Tôi xin rút kinh nghiệm khoản này. Hiện tại đang có phân vân giữa vô tínhvô tính luyến ái nên xin được trình bày như sau.

2. Trong lĩnh vực sinh học, vô tính nghĩa là "không có giới tính (sinh học)". Theo Từ điển Sinh học Anh - Việt và Việt - Anh của Ban Từ điển, NXB Khoa học và Kỹ thuật (1997) thì vô tính là một tính từ được dịch từ từ tiếng Anh asexual. Như vậy, vô tính trong sinh học là một từ phải đi kèm với một danh từ cụ thể để bổ nghĩa cho danh từ đó, không đứng riêng lẻ (ít nhất là trong tiếng Việt), ví dụ: sự sinh sản vô tính (asexual reproduction), sự nhân giống vô tính (asexual propagation), bào tử vô tính (asexual spore), loài vô tính (asexual species), v.v. Đây cũng là một thuật ngữ thông dụng nên việc phổ biến hơn là điều bình thường.

3. Còn trong lĩnh vực xã hội học, LGBT học, vô tính (có thể xem là viết tắt của vô tính luyến ái) là một trong những xu hướng tính dục, biểu thị sự "không có ham muốn tình dục", không có nghĩa là "không có giới tính" (người vô tính vẫn có giới tính sinh học là nam, nữ hoặc liên giới tính). Bên cạnh đó, vì vô tính luyến ái là một xu hướng tính dục, nên nó sẽ mang tính chất quan hệ luyến ái, tức là quan hệ yêu đương và/hoặc tình dục giữa những đối tượng sở hữu xu hướng tính dục này. Ví dụ tương tự, dị tính luyến ái là mối quan hệ luyến ái giữa những người khác giới tính sinh học/xã hội, đồng tính luyến ái là mối quan hệ luyến ái giữa những có cùng giới tính sinh học/xã hội, vô tính luyến ái là mối quan hệ luyến ái giữa những người có cùng/khác giới tính sinh học/xã hội nhưng không có quan hệ tình dục. Tham khảo thêm:

  1. Khu Học Chánh Vancouver. (n.d.). Cho Cha Mẹ và Người Chăm Sóc Thiếu Niên Chuyển Tính và Đa Tính.
    "...Vô tính luyến ái: Người không ham muốn tình dục với bất cứ phái tính nào. Người vô tính luyến ái vẫn có thể luyến ái với những người thuộc các phái tính và khuynh hướng tình dục khác nhau và có các mối liên hệ luyến ái không tình dục."
  2. Vũ Hoàng Hiếu. (2018). Người đồng tính trong xã hội Việt Nam đương đại: từ ẩn ức đến tự sự. Luận án Tiến sĩ Văn hóa học. Học viện KHXH.
    "...Đồng tính luyến ái (homosexuality), gọi tắt là đồng tính, là thuật ngữ chỉ việc yêu đương hay quan hệ tình dục giữa những người cùng giới...."

4. Các thuật ngữ LGBT hiện vẫn còn nhiều thiếu sót, thiếu tư liệu, nên phải tự kiểm chứng và lập luận để đưa ra những thuật ngữ hợp lý. Asexuality được dịch thành Vô tính luyến ái là phù hợp, một là để thể hiện được tính chất quan hệ luyến ái của một xu hướng tính dục, hai là để phân biệt với thuật ngữ vô tính [asexual] (tính từ) của sinh học, ba là tạo ra cách dịch phân biệt giữa asexuality [vô tính luyến ái] với asexual [(người/sinh vật) vô tính] (dạng danh từ). Tạm thời theo từ điển Wiktionary, ta có những diễn giải sau:

  • Asexual (tính từ) có 2 nghĩa chính:
    • Không có ham muốn tình dục, bị hấp dẫn tình dục. (có thể dịch thành vô tính hoặc vô tính luyến ái, đặc biệt trong phạm trù xã hội học)
    • (sinh học) Không có giới tính phân biệt, không có cơ quan sinh dục. (đã được các tài liệu chuyên ngành sinh học, y học dịch thành vô tính).
  • Asexual (danh từ) có 2 nghĩa chính:
    • Người không có ham muốn tình dục, không bị hấp dẫn tình dục (có thể dịch thành người vô tính hoặc người vô tính luyến ái)
    • Một loài sinh sản bằng quá trình sinh sản vô tính (tương đương với asexual species - loài vô tính)
  • Asexuality (danh từ) có 2 nét nghĩa chính cần quan tâm:
    • Trạng thái không bị hấp dẫn tình dục (mang nét nghĩa xã hội học, dịch là "(sự) vô tính luyến ái")
    • Trạng thái không thực hiện quan hệ tình dục, không có cơ quan sinh dục (mang nét nghĩa sinh học, dịch là "(sự) vô tính")

5. Các nguồn dẫn của Alphama về cơ bản là không đủ tin cậy để tham khảo lĩnh vực này. Từ điển Hồ Ngọc Đức là một dự án từ điển phổ quát, không đi sâu chuyên môn. Bên cạnh đó, mục từ [asexuality] - [(sinh vật học) tính chất vô tính] mang tính giải nghĩa, không là một thuật ngữ được chuẩn hóa, đồng thời từ điển chỉ nói áp dụng cho lĩnh vực sinh học, không phải xã hội học. Nguồn thứ hai Từ điển y học Pháp-Anh-Việt là nói về từ [asexual] (dạng tính từ), không phải là [asexuality] (danh từ), và cũng chỉ áp dụng cho lĩnh vực sinh học, không phải xã hội học. Nguồn thứ 3 là một từ điển tự xuất bản, không phải là nguồn được chấp nhận (Tác giả: Nam H Nguyen; Nhà xuất bản: Nam H Nguyen, 2018?).

6. Vấn đề Lưỡng tính/Song tính? Lưỡng và Song đều là "hai", nhưng là hai cái "hai" gần như khác nhau. Xét các ví dụ như lưỡng cực (hai cực đối lập), lưỡng lự (suy tính hai đường), lưỡng nghi (âm-dương, trời-đất), lưỡng thê (động vật sinh ra dưới nước nhưng sống trên cạn) và song sinh (hai người cùng sinh ra với nhau), song thân (cha mẹ cùng sinh ra mình), song thai (hai bào thai cùng trong bụng mẹ), song hành (cùng sóng đôi với nhau). Qua đó, cho thấy dù có nghĩa là "hai", nhưng Lưỡng là "hai" đẳng lập, còn Song là "hai" đồng nhất. Lưỡng là hai cốc nước và dầu trộn với nhau thành hỗn hợp phân tách. Còn Song là hai cốc nước đường và nước muối hòa tan trộn với nhau thành dung dịch muối và đường hòa lẫn. Chính vì khác biệt về nét nghĩa, nên Song tính hiện được ưu tiên sử dụng để dịch Bisexual/Bisexuality theo định nghĩa gốc của nó. Hiện từ này đang được sử dụng nhiều trong các tài liệu chuyên môn. Ví dụ như văn bản hướng dẫn của Bộ Y Tế:

P.T.Đ (thảo luận) 06:16, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

@P.T.Đ: Tôi không ở Việt Nam vì vậy có thể nào bạn sử dụng một từ điển giấy nào đó uy tín và từ điển chuyên ngành xem xét kỹ lại không?  A l p h a m a   Talk 
Bạn P.T.Đ ghi ra khá hợp lý, vì vậy tên bài "Vô tính luyến ái" là đúng. Meigyoku Thmn (💬🧩) 13:30, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Vì vấn đề này có liên đới đến các thuật ngữ liên quan, nên tôi xem xét chùm thuật ngữ xu hướng tính dục điển hình: Heterosexuality (Dị tính luyến ái), Homosexuality (Đồng tính luyến ái), Bisexuality (Song tính luyến ái), Asexuality (Vô tính luyến ái).

Điểm qua một số tư liệu:

  1. A. S. Hornby. (2015). Từ điển song ngữ Anh - Việt Oxford. NXB Trẻ.
    heterosexual (danh từ): người dị tính luyến ái. Từ phái sinh: heterosexual (tính từ) [không ghi nghĩa], heterosexuality (danh từ) [không ghi nghĩa]. (trang 760)
    homosexual (danh từ): người đồng tính (nhất là đàn ông). Từ phái sinh: homosexual (tính từ) [không ghi nghĩa], homosexuality (danh từ) [không ghi nghĩa]. (trang 778)
    bisexual (tính từ): [nghĩa 1] lưỡng tính, [nghĩa 2] (sinh học) có cả bộ phận sinh dục đực và cái; bisexual (danh từ): người lưỡng tính. (trang 147)
    asexual (tính từ): [nghĩa 1] không liên quan đến giới tính (câu gốc: not involving sex), vô tính, không có bộ phận sinh dục; [nghĩa 2] không có tính chất tình dục, không quan tâm đến tình dục. Từ phái sinh: asexually (trạng từ).
  2. Viện Ngôn ngữ học. (2003). Từ điển tiếng Việt.
    đồng tính luyến ái: có quan hệ yêu đương, ham muốn tình dục với người cùng giới tính. (trang 344)
    Không có mục từ "dị tính (luyến ái)", "song tính (luyến ái), còn "vô tính" thì dẫn ra mục từ "sinh sản vô tính".
  3. Trung tâm ICS. (2016). Cẩm nang hành động: Trường học cầu vồng.
    "Homosexual – Đồng tính luyến ái (tính từ)" (trang 31)
    "Bisexual – Song tính (tính từ)" (trang 29)
    "Asexual – Vô tính (tính từ)" (trang 29)
  4. Tổ chức Theo dõi Nhân quyền. (2020). “Giáo viên nói tôi bị bệnh” - Những rào cản đối với quyền giáo dục của thanh thiếu niên LGBT ở Việt Nam.
    "Dị tính luyến ái (Heterosexual)" (trang ii)
    "Đồng tính luyến ái (Homosexual)" (trang ii)
    "Song tính (Bisexual)" (trang i)
    "Vô tính (Asexual)" (trang i)
  5. Viện iSEE. (n.d.). Bảng đối chiếu thuật ngữ LGBT
    "Người dị tính: Heterosexual"
    "Người đồng tính: Homosexual"
    "Người song tính: Bisexual"
    "Người vô tính: Asexual"
  6. Khu Học Chánh Vancouver. (n.d.). Cho Cha Mẹ và Người Chăm Sóc Thiếu Niên Chuyển Tính và Đa Tính. Bản tiếng Anh tương ứng để đối chiếu
    "Người dị tính luyến ái: Heterosexual"
    "Song tính luyến ái: Bisexual"
    "Vô tính luyến ái: Asexual"
  7. Xét thêm thuật ngữ tiếng Trung:
    Heterosexuality: 异性恋/異性戀 (Dị tính luyến), 異性向 (Dị tính hướng)
    Homosexuality: 同性戀 (Đồng tính luyến), 同性向 (Đồng tính hướng), 同性愛 (Đồng tính ái)
    Bisexuality: 双性恋/雙性戀 (Song tính luyến), 雙性向 (Song tính hướng)
    Asexuality: 無性戀 (Vô tính luyến), 無性向 (Vô tính hướng).
  8. Giải nghĩa trên Wiktionary:
    heterosexual, heterosexuality
    homosexual, homosexuality
    bisexual, bisexuality
    asexual, asexuality
  9. Một số tài liệu của Alphama đưa ra không phải dịch "bisexual" thành "song tính luyến ái", mà là "người song tính luyến ái", đọc kỹ văn cảnh cả câu để nhận định.

Xét thấy chùm thuật ngữ này chưa được thống nhất trong các tư liệu, một số tư liệu lại có phần lạc hậu, chưa được cập nhật, nên tôi đưa ra một số nhận định.

  1. Heterosexuality (Dị tính luyến ái), Homosexuality (Đồng tính luyến ái), Bisexuality (Song tính luyến ái), Asexuality (Vô tính luyến ái) là những xu hướng tính dục, có tính chất quan hệ luyến ái. Do đó, nếu dịch vắn tắt thành Dị tính, Đồng tính, Song tính, Vô tính sẽ được hiểu đơn thuần là chỉ ra đặc trưng của tương quan giới tính (sinh học/xã hội) (khác giới tính, cùng giới tính, đôi giới tính, không giới tính), mà không thể hiện được ý nghĩa mối quan hệ luyến ái của một xu hướng tính dục, thậm chí bị sai lệch nghĩa trong trường hợp Vô tính luyến ái (theo định nghĩa là không có ham muốn tình dục, không bị hấp dẫn tình dục, chứ không là không có giới tính). Nên phải đi kèm từ "luyến ái" để bổ nghĩa cho nội hàm thuật ngữ tương xứng với định nghĩa trong tiếng Anh. Như ở tiếng Trung sẽ có các từ "luyến", "hướng", "ái" đi kèm để bổ nghĩa.
  2. Heterosexuality, Homosexuality, Bisexuality, Asexuality là những danh từ phái sinh từ tính từ Heterosexual, Homosexual, Bisexual, Asexual bằng cách gắn thêm tiếp vĩ ngữ "-ity" nhằm thể hiện một trạng thái, một tính chất phù hợp với đặc tả của tính từ tương ứng.
  3. Như vậy, xét về ngữ nghĩa xã hội học, các danh từ Heterosexuality, Homosexuality, Bisexuality, Asexuality và các tính từ tương ứng Heterosexual, Homosexual, Bisexual, Asexual có thể dịch tương ứng là: (sự) Dị tính luyến ái, (sự) Đồng tính luyến ái, (sự) Song tính luyến ái, (sự) Vô tính luyến ái; cũng có thể viết tắt (không khuyến khích) thành: (sự) Dị tính, (sự) Đồng tính, (sự) Song tính, (sự) Vô tính. Nhưng Heterosexual, Homosexual, Bisexual, Asexual ở dạng danh từ, theo các định nghĩa của Wiktionary lại chỉ về người sở hữu xu hướng tính dục tương ứng, nên phải dịch thành: Người dị tính luyến ái, Người đồng tính luyến ái, Người song tính luyến ái, Người vô tính luyến ái; cũng có thể viết tắt thành: Người dị tính, Người đồng tính, Người song tính, Người vô tính.
  4. Có thể tạm ổn về mặt nghĩa xã hội học, nhưng một số thuật ngữ trong chùm thuật ngữ trên lại có thêm ngữ nghĩa sinh học.
    • Xét Bisexual/Bisexuality trong nghĩa thực vật học, có nghĩa "có cả bộ phận hay chức năng đặc trưng của giống cái và giống đực trên cùng một cơ thể". Hiện đang được dịch là Bisexual (tính từ): lưỡng tính / Bisexual (danh từ): thực vật/nấm/bộ phận lưỡng tính / Bisexuality (danh từ): tính lưỡng tính. Nghĩa này không liên hệ gì đến nghĩa xã hội học.
    • Xét Asexual/Asexuality trong nghĩa sinh học, có nghĩa "không có giới tính phân biệt, không có cơ quan sinh dục, không có hành động tình dục". Hiện được dịch là Asexual (tính từ): vô tính / Asexual (danh từ): loài vô tính (theo định nghĩa) / Asexuality (danh từ): (tính) vô tính. Nghĩa này không liên hệ gì đến nghĩa xã hội học.

P.T.Đ (thảo luận) 13:55, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

@P.T.Đ: bạn ơi, bisexual/bisexuality là song tính, tức là nam yêu cả nam nữ hoặc nữ yêu cả nam nữ, chứ không phải 2 bộ phận nam nữ, nếu bạn nói lưỡng tính có 2 bộ phận nam nữ thì phải là sinh vật lưỡng tính hoặc liên giới tính

Chỗ "lưỡng tính" là nghĩa nằm trong lĩnh vực thực vật học của bisexual/bisexuality, không phải lĩnh vực xã hội học. Cây cỏ thì không có yêu đương gì cả. Ví dụ: hoa lưỡng tính (bisexual flower), thể giao tử lưỡng tính (bisexual gametophyte), thể bào tử lưỡng tính (bisexual sporophyte). Tôi đã điều chỉnh để chỉ rõ ý nghĩa này chỉ nằm trong lĩnh vực thực vật học (theo Wiktionary). P.T.Đ (thảo luận) 14:35, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Liệu có thể dịch tên cho bài này là "Xu hướng vô tính dục", thế là khỏi cần tranh cãi luôn? Meigyoku Thmn (💬🧩) 10:04, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)


  • @MeigyokuThmn: Xu hướng vô tính dục phải ghi là Asexual Orientation, chứ không phải Asexuality
  • @Alphama: không ở Việt Nam mà cứ lấy sách ngoại để cãi =)))
  • @P.T.Đ: tôi đang hỏi bạn Alphama rằng, Biseuxal (Song tính) và Bisexuality (Song tính luyến ái) tiếng Anh phải dịch như thế nào, có vẻ như bạn Alphama bắt bí rồi không trả lời, Asexuality đương nhiên là Vô tính luyến ái (Asexual: Vô tính) King of Xavier (thảo luận) 10:41, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Cần có 1 từ điển chuyên ngành tra sẽ xác định tốt hơn. Lưu ý bạn King of Xavier không tấn công "cá nhân", tức là lấy thông tin về cá nhân người khác làm phần hơn trong tranh cãi. Ví dụ tôi tên gì, ở đâu, học hành thế nào, trình độ thế nào,... điều đó không có ý nghĩa khi phản biện. Hiện thời chưa đủ tài liệu để xác định cách dịch của bạn có đúng hay không? Chúng ta cần bàn và xem xét các thuật ngữ, hi vọng sẽ có bạn tra được từ điển chuyên ngành.  A l p h a m a   Talk  10:50, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)


@Alphama: tôi không có ý tấn công, là do bạn nói không ở Việt Nam thì tôi trả lời thế thôi, Asexuality là Vô tính luyến ái như bạn P.T.Đ nói rồi, theo bạn Bisexuality là Song tính luyến ái, Pansexuality là Toàn tính luyến ái, Homosexuality là Đồng tính luyến ái, Heterosexuality là Dị tính luyến ái cho là sai sao? King of Xavier (thảo luận) 10:56, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

như bài Bán vô tính luyến ái do người khác dịch từ Wiki tiếng Anh là Gray asexuality đó. King of Xavier (thảo luận) 11:00, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Bạn sửa mâu thuẫn làm công sức của tôi mất cả đoạn dài. Hix.  A l p h a m a   Talk  11:03, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Bạn King of Xavier không nên công kích cá nhân tôi, vì tôi ở đâu làm gì, trình độ ra sao nó không có liên quan đến quá trình tranh luận. Thứ hai, bạn cần nghiêm túc tranh luận, đây là văn hóa ở đây. Đây là Wikipedia:Thái độ văn minh, mời bạn đọc nếu có thời gian. Về cách dịch, tôi thấy các tài liệu của các học giả chưa thống nhất như sau:

Song tính/Song tính luyến ái:

Vô tính/vô tính luyến ái:

  • Vô tính (Asexual) Trang chú giải i, "GIÁO VIÊN NÓI TÔI BỊ BỆNH", HRW
  • Vô tính (Asexual) Science Glossary, trang 2
  • Vô tính (Asexual) Chiến lược LGBTIQA+, NDIS.GOV.AU
  • Rất tiếc tôi chưa thấy tài liệu hàn lâm nào dịch "asexuality" là "vô tính luyến ái" cả? Một điều tôi khá ngạc nhiên là tại sao từ bisexual lại bị dịch thành "song tính luyến ái" rất nhiều tài liệu? Nếu theo chiếu theo đó để dịch thành "vô tính luyến ái" liệu có hợp lý khi chưa có tài liệu nào dịch như vậy hay bạn muốn Wikipedia chúng ta là nơi tiên phong?

 A l p h a m a   Talk  11:35, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Nào tập 2, tôi nghĩ cụm từ "asexual", "bisexual",.. chỉ là tính từ của danh từ tương ứng "asexuality", "bisexuality" chứ không hai từ không có tách biệt nhau.  A l p h a m a   Talk  11:42, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

thôi, tôi cũng không nói nữa, bạn không nghe người ta nói sao, nhà báo có quyền viết láo, thiếu kiến thức, một số thạc sĩ và tiến sĩ nói cộng đồng LGBT là giới tính thứ 3 trên TV cũng đủ gây khó chịu với tôi và cả cộng đồng LGBT, tôi nói đến đây thôi, vậy nên tôi xin cáo lui King of Xavier (thảo luận) 11:46, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Bạn lại lấy một điều chẳng liên quan gì đến chủ đề đi tranh luận, lấy lý do nhà báo nói láo nhưng thực tế các nguồn này là của các học giả nghiên cứu, tiến sĩ, của cả Human Right Watch nữa?  A l p h a m a   Talk  11:49, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)
Khi bạn hứng thú bắt người khác vào thế bí, giễu cợt thì nhiệt tình tranh luận, khi người ta đưa ra lý do quan ngại cách dịch và cần tìm đồng thuận thì bạn rút lui? Tôi muốn bạn với tôi tìm đồng thuận theo mô hình win-win cơ chứ không phải kiểu "tôi thắng ông thua".  A l p h a m a   Talk  11:51, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)
"x tính luyến ái" có vẻ như được dịch từ tiếng Trung "x tính luyến" rồi thêm "ái" vào cho dễ hiểu. Nếu "vô tính luyến ái" vẫn chưa phổ biến trong các tài liệu hàn lâm (các dẫn chứng ở trên cho thấy "vô tính" hiện tại vẫn phổ biến hơn) thì nên giữ tên gọi vô tính. Khủng Long (tám) 🌴🦕🦖 -- 09:47, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Tôi cũng không có ý kiến gì thêm, những phân tích có thể trình bày đã được viết ra, mọi người có thể đọc, cũng như căn cứ thêm quy định để đưa ra quyết định. Tôi chỉ đính chính lại chỗ tiếng Trung.

Ở phía trên, nhận định "Như ở tiếng Trung sẽ có các từ "luyến", "hướng", "ái" đi kèm để bổ nghĩa" là có phần nhầm lẫn. Thực chất thì trong tiếng Trung, cấu trúc ngữ pháp chủ yếu là phụ trước-chính sau, khác với tiếng Việt. Xét thuật ngữ "vô tính luyến" thì thực chất, "vô tính" là định ngữ có chức năng tu sức (bổ nghĩa) cho trung tâm ngữ là "luyến". Như vậy, "luyến" mới đóng vai trò chủ đạo, còn "vô tính" chỉ là từ bổ nghĩa để làm rõ tính chất của thuật ngữ. Điều này cũng hợp lý với bản thân định nghĩa của thuật ngữ. Do đó, nếu chỉ để "vô tính" (không nói đến trường hợp viết tắt) như trong một số tài liệu tiếng Việt thì cơ bản là sai lệch hoặc thiếu ý nghĩa so với định nghĩa gốc (xét trong ngữ cảnh xã hội học, không nói về sinh học). Một ví dụ khác như 无性生殖 (vô tính sinh thực), thì "vô tính" là từ bổ nghĩa cho "sinh thực", chứ không phải ngược lại, cụm từ tương đương trong tiếng Việt là "sinh sản vô tính".

Ngoài ra, cũng nói thêm là một từ trong tiếng Việt không hẳn là được dịch từ tiếng Trung. Người Việt vẫn có thể tự tạo ra các từ Hán-Việt mới từ các gốc từ trong kho từ vựng Hán-Việt sẵn có. Đã có những gốc từ Latin đặc trưng được dịch sẵn ra các gốc từ Hán. Như vậy, người nói tiếng Việt và tiếng Trung bằng một cách độc lập có thể tạo ra từ dịch mới gần như giống nhau, do cùng sử dụng nhiều ngữ tố gốc Hán. P.T.Đ (thảo luận) 13:35, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Quan điểm của tôi, Alphama[sửa mã nguồn]

Trước hết, tôi ghi bối cảnh cho các bạn hiểu. Wikipedia thông thường sẽ tổng hợp hay viết lại những gì mà báo chí, khoa học đã nêu. Tức là, Wikipedia luôn đi sau mọi vấn đề trong xã hội. Theo Wikipedia:Những gì không phải là Wikipedia thì "Wikipedia không phải là nhà xuất bản những ý tưởng chưa công bố". Tức là nếu không có nguồn chứng minh thì sẽ khó ghi vào đây. Tuy nhiên, tôi gặp không hiếm trường hợp Wikipedia là nơi tiên phong, thậm chí phát minh ra các cụm từ mới, nhất là tên các loài sinh vật học. Theo những gì P.T.Đ phân tích, tôi thấy có lý do hợp lý để chia các cụm từ này thành 2 mảng theo ý nghĩa khác nhau:

  1. mảng xã hội học
  2. mảng sinh học

Như vậy nếu dịch theo mảng xã hội học thì có lẽ tên bài này "vô tính luyến ái" theo đúng nghĩa của nó. Tuy nhiên chúng ta gặp 2 vấn đề:

  1. Tài liệu hàn lâm đề cập vấn đề này rất lung tung, mâu thuẫn. Điều đó có thể cho thấy trình độ nghiên cứu học thuật của người Việt nói chung chưa đủ mạnh và sâu rộng.
  2. Không có nguồn chứng minh cho cụm từ đó dịch như vậy.

Xét thấy, có lẽ đây là 1 trong những trường hợp "bất đắc dĩ" và Wikipedia phải chấp nhận là "người khai phá thông tin". Tôi miễn cưỡng đồng ý với tên bài này là "vô tính luyến ái". Tuy nhiên, đây là cá nhân tôi, nếu có ai đó thắc mắc có lẽ lúc đó sẽ có cuộc tranh luận và tìm đồng thuận mới. Nếu các bạn đồng ý quan điểm của tôi về tên bài thì ghi ở dưới.  A l p h a m a   Talk  15:52, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

OK. Nhưng tôi có chỉ ra nguồn Khu Học Chánh Vancouver (tuy không mạnh) có dịch Asexual thành Vô tính luyến ái. P.T.Đ (thảo luận) 16:12, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)
 Chưa đồng ý Một số bài sinh vật có tên tự chế vì không có tài liệu hàn lâm tiếng Việt nào về nó cả. Còn "vô tính" và "vô tính luyến ái" đều có tài liệu hàn lâm tiếng Việt, với "vô tính" có vẻ phổ biến hơn như các bạn đã chỉ ra cho nên chúng ta vẫn nên dùng "vô tính" cho đến khi có thay đổi trong cộng đồng học thuật Khủng Long (tám) 🌴🦕🦖 -- 09:56, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

 Đồng ý với bạn P.T.Đ, tôi đồng ý với tên Vô tính luyến ái (luyến ái nghĩa là yêu đương, người vô tính có thể kết hôn với một người vô tính) King of Xavier (thảo luận) 16:19, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Có vẻ như căng thẳng giữa vô tínhvô tính luyến ái không mong muốn, vậy nên tôi xin BQV @Alphama, P.T.Đ, và Violetbonmua: đổi tên thống nhất là

Ài, bạn nên thảo luận trước rồi hãy đổi chứ. ~ Violet (talk) ~ 17:09, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)
@King of Xavier: Bạn đổi như vậy là không hợp lý, như tôi đã phân tích thì Asexuality (danh từ) là "(sự) vô tính luyến ái" (không phải chỉ người, mà là chỉ một trạng thái, sự việc), còn Asexual (danh từ) mới chỉ người. Tương tự đối với các từ khác. Còn Gay, Lesbian, Transgender (viết tắt của Transgender people) là chỉ người nên để Người đồng tính nam, Người đồng tính nữ, Người chuyển giới thì không sao. P.T.Đ (thảo luận) 17:11, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Vậy tôi xin lỗi vì đã tự ý đổi, nhờ bạn @Violetbonmua: đổi lại như cũ giùm tôi với, Vô tính luyến ái, Dị tính luyến ái, Toàn tính luyến ái, cảm ơn bạn, và tôi sẽ rút kinh nghiệm King of Xavier (thảo luận) 17:18, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Thứ lỗi chen ngang, nhưng tên mới có vẻ "hơi hoang mang". Xét tạm tên bài Dị tính luyến ái thành Người dị tính, đối chiếu en:Heterosexuality có cả nghiên cứu về "động vật nói chung" nữa mà? Nếu có tiền tố "người" liệu có tầm nhìn hẹp không?--Nacdanh (thảo luận) 17:28, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)
Đã đổi lại cho phù hợp với định nghĩa chuyên môn. P.T.Đ (thảo luận) 17:35, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

tôi xin sai sót với tôi, và tôi đồng ý với bạn P.T.Đ là Vô tính luyến ái King of Xavier (thảo luận) 17:40, ngày 11 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Mình không có kiến thức về mảng xã hội học này nên chỉ góp ý thêm là trong Tiếng Anh có hiện tượng danh từ hóa thậm chí là dùng tính từ như danh từ mà không có sự biến đổi hình thức nào cả, cho nên mới có Asexual là tính từ với nghĩa "có tính vô tính dục [luyến ái]" nhưng cũng được dùng để chỉ luôn người asexual hay "người vô tính dục [luyến ái]". Khá tương đồng với hiện tượng dùng động từ như danh từ trong Tiếng Việt, ví dụ "bảo vệ" ám chỉ luôn "người bảo vệ". Meigyoku Thmn (💬🧩) 05:16, ngày 12 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Chà, vậy tìm đồng thuận ở đây khó hơn tôi tưởng. Có lẽ khó là trường hợp, nếu phân định rạch ròi thì đỡ, đằng này tên bài cứ bát nháo.  A l p h a m a   Talk  07:46, ngày 12 tháng 9 năm 2020 (UTC)
 Đồng ý Xem xét hết các thông tin, dẫn chứng nêu trên, tôi thiên về cách dùng "vô tính luyến ái" hơn. ~ Violet (talk) ~ 07:58, ngày 12 tháng 9 năm 2020 (UTC)

@Khủng Long: Khủng Long cho ý kiến thêm đi bạn để chúng ta có thể tìm đồng thuận sớm. Nếu không cần xem xét lại toàn bộ.  A l p h a m a   Talk  23:32, ngày 14 tháng 9 năm 2020 (UTC) ☑Y Nếu không ai phản hồi nữa thì tạm để tên bài là "Vô tính luyến ái" cho đến khi tìm đồng thuận mới.  A l p h a m a  Talk 12:45, ngày 19 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Thống nhất tên bài[sửa mã nguồn]

Vẫn quy tắc cũ, thảo luận và dẫn chứng cũng nhiều rồi (trừ khi các bạn muốn bổ sung thêm, rất hoan nghênh). Sau khi xem và cân nhắc kĩ các thảo luận trên, tìm hiểu thêm nếu có thể, mọi người vui lòng cho biết quan điểm sau cùng tại đây. ~ Violet (talk) ~ 13:18, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)

Vô tính
Vô tính luyến ái
Tên gọi khác
Không phải cái gì cũng rập khuôn như vậy.  A l p h a m a   Talk  15:52, ngày 10 tháng 9 năm 2020 (UTC)
Có vẻ đã đồng thuận ở trên.  A l p h a m a  Talk 12:45, ngày 19 tháng 9 năm 2020 (UTC)