Tiếng Slovene

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Tiếng Slovenia)
Bước tới: menu, tìm kiếm
Tiếng Slovene
slovenski jezik, slovenščina
Phát âm [slɔˈʋèːnski ˈjɛ̀ːzik],[1][2] [slɔˈʋèːnʃt͡ʃina][3]
Sử dụng tại Slovenia, Ý (Friuli Venezia Giulia), Áo (KärntenSteiermark), Croatia (Istria), Hungary (Vas); cộng đồng người nhập cư tại nhiều quốc gia
Tổng số người nói 2,5 triệu (2010)[4]
Ngữ hệ Hệ ngôn ngữ Ấn-Âu
Phương ngữ
Hệ chữ viết Latinh (biến thể tiếng Slovene)
Hệ chữ nổi tiếng Slovene
Địa vị chính thức
Ngôn ngữ chính thức tại  Slovenia
 Liên minh Châu Âu
Quy định bởi Viện hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Slovenia
Mã ngôn ngữ
ISO 639-1 sl
ISO 639-2 slv
ISO 639-3 slv
Glottolog slov1268
Slovenian language map.png
Bản đồ vùng nói tiếng Slovene

Tiếng Slovene hay tiếng Slovenia (slovenski jezik/slovenščina) là một ngôn ngữ Slav, trong nhóm ngôn ngữ Nam Slav. Đây là ngôn ngữ của khoảng 2,5 triệu người, đa sống sống tại Slovenia. Nó là một trong 24 ngôn ngữ chính thức của Liên minh châu Âu.

Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]

Tiếng Slovene là một ngôn ngữ Ấn-Âu thuộc nhánh Nam Slav của ngữ tộc Slav, cùng tiếng Serbia-Croatiatiếng Bulgaria. Nó gần với phương ngữ Chakavian và nhất là phương ngữ Kajkavian của tiếng Serbia-Croatia, nhưng cách biệt hơn với phương ngữ Shtokavian (cơ sở cho các thứ tiếng Bosnia, Croatia, Montenegro, và Serbia chuẩn).[5] Hơn nữa, tiếng Slovene chia sẽ những đặc điểm nhất định với tất cả ngôn ngữ Nam Slav còn lại. Tiếng Slovene cũng có nhiều nét chung với các ngôn ngữ Tây Slav.[6]

Phân bố địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Ngôn ngữ này được nói bởi 2,5 triệu người, chủ yếu sống ở Slovenia. Nó cũng là ngôn ngữ của người Slovene tại Friuli-Venezia Giulia, Ý (khoảng 90.000 người tại Slavia Friulana, thung lũng Resia, thung lũng Canale, tỉnh Trieste và một số commune của tỉnh Gorizia giáp Slovenia), ở nam Kärnten và một số vùng ở Steiermark của Austria (25.000 người). Nó cũng hiện diện tại Croatia (Istria, RijekaZagreb, với 11.800-13.100 người nói), tại tây nam Hungary (3.000-5.000), tại Serbia (5.000), và tại các cộng đồng người nhập cư gốc Slovene trên thế giới (300.000 người), điển hình như ở Hoa Kỳ (3.400 người tại Ohio),[7] Canada, Argentina, ÚcNam Phi.[5]

Phương ngữ[sửa | sửa mã nguồn]

Bản đồ phương ngữ tiếng Slovene, dựa trên nghiên cứu của Fran Ramovš và một số nguồn khác.

Tiếng Slovene có thể xem là ngôn ngữ Slav có nhiều phương ngữ nhất,[8] với nhiều mức độ thông hiểu lẫn nhau.[9][10] Số phương ngữ được thống kê là từ 7 (thường được xem là những 'nhóm phương ngữ')[11][12][13], đến 50 phương ngữ.[14] Có những nguồn cung cấp số liệu là chín[15] hoặc tám phương ngữ.[16] Câu nói "Mỗi ngôi làng có tiếng nói riêng" (Vsaka vas ima svoj glas) thể hiện sự khác biệt trong phương ngữ này.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Slovenski pravopis 2001: slovenski”. 
  2. ^ “Slovenski pravopis 2001: jezik”. 
  3. ^ “Slovenski pravopis 2001: slovenščina”. 
  4. ^ “International Mother Language Day 2010”. Statistical Office of the Republic of Slovenia. 19 tháng 2 năm 2010. Truy cập ngày 29 tháng 1 năm 2011. 
  5. ^ a ă Greenberg, Marc L., A Short Reference Grammar of Slovene, (LINCOM Studies in Slavic Linguistics 30). Munich: LINCOM, 2008. ISBN 3-89586-965-1
  6. ^ Dular, Janez (2001). “Jezikovni položaj” [Language Situation] (bằng tiếng Slovenian). Government of the Republic of Slovenia. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2012. 
  7. ^ “Many Languages, One America”. Usefoundation.org. Truy cập ngày 14 tháng 7 năm 2014. 
  8. ^ “International Mother Language Day”. Statistical Office of the Republic of Slovenia. 19 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 3 tháng 2 năm 2011. 
  9. ^ F. Xavier Vila (13 tháng 11 năm 2012). Survival and Development of Language Communities: Prospects and Challenges. Multilingual Matters. tr. 56–. ISBN 978-1-84769-837-7. 
  10. ^ Merritt Ruhlen (1991). A Guide to the World's Languages: Classification. Stanford University Press. tr. 60–. ISBN 978-0-8047-1894-3. 
  11. ^ McDonald, Gordon C. 1979. Yugoslavia: A Country Study. Washington, DC: American University, p. 93
  12. ^ Greenberg, Marc L. 2009. "Slovene." In Keith Brown & Sarah Ogilvie (eds.), Concise Encyclopedia of Languages of the World, pp. 981–984. Oxford: Elsevier, p. 981.
  13. ^ Brown, E. K. & Anne Anderson. 2006. Encyclopedia of Language & Linguistics: Sca-Spe. Oxford: Elsevier, p. 424
  14. ^ Sussex, Roland, & Paul V. Cubberley. 2006. The Slavic languages. Cambridge: Cambridge University Press, p. 502.
  15. ^ Sławski, Franciszek. 1962. Zarys dialektologii południowosłowiańskiej. Warsaw: PAN.
  16. ^ Priestly, Tom M. S. (1993). “On 'Drift' in Indo-European Gender Systems.'”. Journal of Indo-European Studies 11: 339–363.