Louis XV của Pháp
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Louis XV là vua của Pháp từ 1715 tới 1774. Dù ông có tên hiệu là Louis Đáng yêu, những thất bại của ông đã đưa nước Pháp vô tình thế hỗn loạn, để rồi cuộc Cách mạng Pháp bùng nổ.
Mục lục |
Thân thế [sửa]
Louis XV sinh ngày 15 tháng 2 năm 1710 tại lâu đài Versailles, là con của Thái tử Louis của Pháp (1682-1712).
Sự nghiệp [sửa]
Năm 5 tuổi, ông thừa hưởng ngai vàng từ người ông cố là Louis XIV, trở thành vua nước Pháp. Người nhiếp chính của triều đình Pháp khi đó là Công tước Philippe của Orléans. Sau khi Philippe mất vào năm 1723, người có ảnh hướng chính tới Louis là André Hercule de Fleury, thầy của Louis, Thủ tướng nước Pháp.
Năm 1725, vua Louis XV cưới Công chúa Maria Leszczyńska, con gái của cựu vương Ba Lan là Stanisław I.
Sau khi André Hercule de Fleury chết năm 1743, Louis XV ít quan tâm đến triều chính và bị ảnh hưởng bởi các quý phi sủng ái của mình. Ban đầu là Nữ Hầu tước Pompadour, sau đó tới Jeanne Bécu, Nữ Bá tước của Barry.
Vào năm 1733, nước Pháp bị cuốn vào cuộc chiến tranh Kế vị Ba Lan với mục đích đưa cựu vương Stanisław I trở lại ngai vàng. Quân đội Pháp giao chiến với quân Nga lần đầu tiên trong cuộc vây hãm Danzig (1734), và liên quân Nga - Sachsen đã đập tan tác liên quân Pháp - Stanisław I - Thụy Điển.[1][2] Quân Phổ cũng kéo đến giúp liên quân Nga - Áo đánh bại vua Louis XV.[3] Tuy không thành công, nhưng nước Pháp cũng giành được vùng Lorraine.
Vào năm 1740, tới cuộc chiến Kế vị Áo, Pháp liên minh với Vương quốc Phổ chống lại Vương quốc Anh và Áo. Vua Louis XV được nhân dân ca tụng là "Louis Đáng yêu" vì dù bị bệnh mà ông vẫn cố kéo quân từ Flanders đến biên giới Rhine đang bị đe dọa vào năm 1744. Nhà vua cũng thân chinh trong trận Fontenoy (1745).[4] Sau hàng loạt chiến thắng quân sự, Quân đội Pháp chiếm được Nam Hà Lan. Tuy nhiên sau đó Louis XV trả lại lãnh địa này cho Đế quốc Áo. Hành động này của Louis XV được tán dương ở nước ngoài nhưng lại bị trong nước phê bình mạnh mẽ.
Trong Chiến tranh Bảy năm từ 1756 tới 1763, khối liên minh trước đó đảo ngược. Vương quốc Pháp liên minh với Áo và Nga để chống lại Anh Quốc và Vương quốc Phổ. Các đạo quân hùng mạnh của ba nước Pháp, Áo và Nga đã bị vua nước Phổ là Friedrich II Đại Đế đập tan tác.[5] Khác với ông vua huy hoàng Friedrich II Đại Đế (tức "Ông già Fritz"), vua Louis XV chỉ lười nhác chui rúc vào cung điện Versailles, và ra lời bình luận khi có người vào yết kiến và báo tin về trận đánh.[4] Không những thế, Anh Quốc thắng trận,[6] nước Pháp còn mất phần lớn thuộc địa về tay Anh Quốc.
Trong thập niên 1760, Étienne François, Công tước Choiseul giữ chức Thư ký nhà nước, Vương quốc Pháp ổn định trở lại. Louis XV mất ngày 10 tháng 5 năm 1774 tại Versailles. Cháu của Louis thừa hưởng ngôi vua, trở thành Louis XVI.
Chú thích [sửa]
- ^ Lịch sử Ba Lan
- ^ Peter N. Stearns, The Encyclopedia of world history: ancient, medieval, and modern, chronologically arranged, Houghton Mifflin Harcourt, 2001, trang 344. ISBN 0-395-65237-5
- ^ Gerhard Ritter, Frederick the Great: a historical profile, University of California Press, 1968.
- ^ a b Christopher Duffy, The military experience in the age of reason, Routledge, 1987, Trang 152. ISBN 0-7102-1024-8.
- ^ Jay Luvaas, Frederick the Great on the Art of War, Da Capo Press, 1999, ISBN 0-306-80908-7. Bìa sau.
- ^ Christopher Duffy, The military life of Frederick the Great, Atheneum, 1986. ISBN 0-689-11548-2.
Tài liệu tham khảo [sửa]
- BBC, History Figures - Louis XV
- Vua Louis 15 hoang dâm với cả 5 chị em gái
- Người tình 'khét tiếng' của vua Louis XV
- Từ gái làng chơi trở thành nữ bá tước
| Wikimedia Commons có thêm thể loại hình ảnh và tài liệu về: Louis XV của Pháp. |