TOS-1

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
ТОС-1
TOS-1 Buratino
Pháo phản lực TOS-1 trong một cuộc diễu binh ở Quảng trường Đỏ
LoạiPháo phản lực nhiều nòng
Quốc gia chế tạo Liên Xô /  Nga
Lược sử hoạt động
Phục vụ1987-nay
Sử dụng bởiLiên Xô, Nga
Cuộc chiến tranhChiến tranh Liên Xô-Afghanistan, Chiến tranh Chechnya lần thứ hai
Lược sử chế tạo
Người thiết kếPhòng thiết kế Omsk Transmash
Thông số
Khối lượng46 tấn (101,411 lbs)
Chiều dài9,5 m (31 ft)
Chiều rộng3,6 m (11,81 ft)
Chiều cao2,22 m (7,28 ft)
Kíp chiến đấu3

Cỡ đạn220 ly (8,66 in)
Tốc độ bắn30 viên/15 giây
Tầm bắn hiệu quảtối thiểu 400 mét (437,5 yard)
Tầm bắn xa nhất3.600 mét (3.937 yard)
Với loại tên lửa mới: 6.000 mét (6.562 yard)

Động cơđộng cơ Diesel V-12
840 mã lực (626,39 kW)
Hệ thống treoHệ thống treo trục xoắn
Tầm hoạt động550 cây số trên đường nhựa
Tốc độ65 cây số/giờ

TOS-1 (tiếng Nga: ТОС-1 - тяжёлая огнемётная система, có nghĩa là "hệ thống phun lửa hạng nặng") là một pháo phản lực nhiều nòng (tổng cộng 30 nòng) và là một loại vũ khí nhiệt áp của Liên Xô, đặt trên thân của xe tăng T-72. TOS-1 được thiết kế để tiêu diệt lính bộ binh đối phương trong công sự, tại nơi có địa hình trống trải và trong các loại xe bọc giáp hạng nhẹ. TOS-1 được thử nghiệm lần đầu tiên tại Thung lũng Panjshir trong Chiến tranh Liên Xô-Afghanistan.

Phát triển[sửa | sửa mã nguồn]

Ý tưởng về một pháo phản lực nhiều nòng hạng nặng tầm ngắn có khả năng phóng các tên lửa mang đầu đạn nhiệt áp hay đầu đạn chứa chất cháy xuất hiện vào cuối thập niên 1970. Hệ thống chiến đấu này bao gồm xe cơ giới chiến đấu, tên lửa và xe cơ giới nạp đạn được phát triển vào đầu thập niên 1980 tại Phòng thiết kế Omsk Transmash (KTBM) ở Omsk và được đặt tên là TOS-1. Vũ khí này là một bí mật quốc gia suốt một thời gian dài.

Vai trò của TOS-1 là tiêu diệt bộ binh địch, các loại khí tài, công trình, bao gồm cả các công sự. TOS-1 tác chiến trong sự phối hợp của bộ binh và xe tăng. Khối lượng lớn của dàn phóng cũng như nhu cầu cao về việc tự bảo vệ (do tầm bắn rất ngắn, khoảng từ 400/600 m đến 6.000 m) khiến thân xe của xe tăng T-72 đã được dùng trên TOS-1. Loại xe cơ giới dùng để nạp đạn sử dụng thân xe của loại xe tải dùng để chạy trên địa hình phức tạp của nông thôn và được trang bị một ống xi-phông dùng cho việc nạp đạn.

TOS-1 mang biệt danh Buratino - một nhân vật nổi tiếng trong tác phẩm của Aleksey Nikolayevich Tolstoy vì "chiếc mũi" dài của dàn phóng tên lửa.

TOS-1 có một biến thể mang tên là TOS-1 "Kaunas" Saratov, với 24 ống phóng tên lửa thay vì 30 như nguyên bản. Khối lượng của biến thể này là 46 tấn với thời gian loạt bắn là 7,5 giây.

Lịch sử tham chiến[sửa | sửa mã nguồn]

Chiến tranh Liên Xô-Afghanistan[sửa | sửa mã nguồn]

Từ giữa tháng 12 năm 1988 đến tháng 2 năm 1989, 2 xe TOS-1 đã được đưa vào tham chiến thử nghiệm tại thung lũng Charikarsky và Nam Salang trong chiến dịch "Typhoon". Sự xuất hiện của loại vũ khí mới này đã gây ra bất ngờ cho các du kích Afghanistan, giải vây cho đoàn cơ giới Liên Xô đang bị tập kích. Thời gian triển khai - thu hồi nhanh chóng cũng như khả năng công kích chính xác gây ấn tượng cho các nhà quan sát khi TOS-1 được sử dụng tại khu vực vùng núi đá phức tạp không thể công kích bằng không quân hoặc bằng hỏa lực pháo thông thường. Với kết quả đầy ấn tượng này, TOS-1 nhanh chóng được chấp nhận trang bị trong Quân đội Xô viết

Chiến tranh Chechnya lần thứ hai[sửa | sửa mã nguồn]

TOS-1 được sử dụng trong chiến tranh Chechnya lần thứ hai, nhất là tại trận đánh ở làng Komsomolskoye vào tháng 3 năm 2000. Đại tướng Gennady Nikolayevich Troshev đã nhận xét về TOS-1 như sau:

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

TOS-1 của bộ đội bảo vệ sinh-hóa-xạ đang khai hỏa tại trường bắn Shikani

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Трошев Г. Н. (2009). Чеченский излом: Дневники и воспоминания. Диалог (bằng tiếng Nga). Moskva: Время. tr. 356. ISBN 978-5-9691-0471-6.  Đã bỏ qua tham số không rõ |edtion= (trợ giúp)

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]