Trần Cung (Đông Hán)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Trần Cung (chữ Hán: 陈宫; 157-199 CN), tự Công Đài (公台), là một mưu sĩ thời Đông Hán.

Ông là người đã cứu mạng Tào Tháo. Lúc đó, với tư cách là một huyện lệnh, Trần Cung đã bắt giam Tào Tháo khi Tào Tháo trên đường trốn chạy khỏi kinh thành (do âm mưu ám sát Đổng Trác bị lộ). Thời kỳ này Tào Tháo tuy chỉ nắm chức quan nhỏ trong kinh nhưng tạo được hình ảnh của kẻ dũng cảm, trung quân chống lại quyền thần Đổng Trác nên Trần Cung là một người nghĩa hiệp có phần mến mộ. Khi vào nhà lao thăm Tào Tháo, bị Tào Tháo chiếm cảm tình bằng những lý tưởng cao đẹp, coi thường cái chết trong việc chống lại Đổng Trác, nên Trần Cung coi Tháo là đồng chí, treo ấn từ quan,thả và bắt đầu đi theo Tào Tháo.

Ngay trên đường trốn chạy cùng Tào Tháo sau đó, Trần Cung nhận ra bản chất thâm hiểm, tàn độc của Tào Tháo và quyết định chia tay giứa đường. Chuyện là Tào Tháo được một người bác nuôi, là một địa chủ cho nương náu trên đường trốn chạy, đối đãi rất hậu. Nhưng với bản tính đa nghi của minh, Tháo đã giết cả nhà bác nuôi trước khi biết rằng, tiếng mài dao và lời đối thoại dưới bếp "trói vào rồi mới giết" của gia nhân là nói về việc thịt lợn (trong lúc Tháo và Cung ngủ trong phòng). Trên đường trốn chạy, hai người lại gặp bác nuôi đi mua rượu trở về. Trong lúc Trần Cung đang hoảng sợ không biết tính sao thì Tào Tháo đã rất quyết đoán giả vờ tiến đến chào hỏi rồi rút kiếm, giết luôn người bác nuôi này. Lời giải thích với Trần Cung về hành động dã man này trở thành câu nói nổi tiếng của Tào Tháo: "Ta thà phụ người chứ không để người phụ ta" đã khiến Trần Cung thất vọng sâu sắc vì đã từng tin phục Tào Tháo trước đây.

Về sau, Trần Cung theo Lã Bố, cương quyết chống Tào Tháo và trở thành mưu sĩ giúp Lã Bố nhiều lần đánh bại quân Tào khiến Tào Tháo rất lo lắng. Tuy nhiên, Lã Bố là kẻ hữu dũng, vô mưu, không có chí lớn nên suốt đời chỉ quanh quẩn dưới trướng người khác, khi đứng ra lập riêng thì không có sự quyết đoán của kẻ đứng đầu, chỉ lo an phận xó thành trì nhỏ cấp châu, huyện. Vì thế, khi chiếm được Từ Châu, Lã Bố không thiết tha chính sự nữa, chỉ lo chơi bời nên không còn cần và nghe lời tham mưu của Trần Cung nữa.

Về sau cã Lã Bố và Trần Cung đều bị Tào Tháo bắt, Tào Tháo trọng ơn cứu mạng ngày xưa nên có ý tha chết và khuyên ông qui hàng. Nhưng Trần Cung vẫn một mực từ chối, nguyện chọn cái chết trong sự nuối tiếc của Tào Tháo.