Bước tới nội dung

Danh sách linh vật Đại hội Thể thao châu Á

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Linh vật của Đại hội Thể thao châu Á (ASIAD) là những nhân vật hư cấu, thường là các loài động vật bản địa hoặc hình tượng con người, đại diện cho di sản văn hóa của địa phương đăng cai tổ chức sự kiện. Những linh vật này không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc quảng bá hình ảnh của Đại hội đến với công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Nhờ thiết kế dễ thương, thân thiện và gần gũi, các linh vật góp phần tạo nên sự gắn kết cảm xúc, giúp mọi người – cả trong và ngoài nước – dễ tiếp cận và yêu mến sự kiện thể thao lớn nhất châu lục này.

Kể từ kỳ ASIAD năm 1982 tổ chức tại New Delhi, Ấn Độ, mỗi kỳ Đại hội đều có riêng một linh vật mang đậm dấu ấn văn hóa và tinh thần của nước chủ nhà. Linh vật đầu tiên là Appu – một chú voi con dễ thương – đã trở thành biểu tượng đáng nhớ không chỉ của ASIAD 1982 mà còn là cột mốc mở đầu cho truyền thống tạo linh vật cho các kỳ Đại hội sau này. Appu không chỉ thể hiện hình ảnh loài vật linh thiêng và gần gũi với người Ấn Độ, mà còn truyền tải thông điệp về sức mạnh, trí tuệ và lòng hiếu khách – những giá trị gắn liền với tinh thần thể thao cao thượng.

Kể từ đó, linh vật trở thành một phần không thể thiếu của ASIAD, góp phần xây dựng bản sắc riêng cho mỗi kỳ Đại hội và thúc đẩy giao lưu văn hóa giữa các quốc gia châu Á.

Linh vật Đại hội Thể thao châu Á

[sửa | sửa mã nguồn]
Đại hội Thành phố Tên Mô tả Ý nghĩa Nguồn
Đại hội Thể thao châu Á 1982 New Delhi Appu Voi Ấn Đột Đại diện cho sự trung thành, trí tuệ và sức mạnh. [1][2]
Đại hội Thể thao châu Á 1986 Seoul Hodori Hổ Siberia Thường xuất hiện trong các truyền thuyết Hàn Quốc. Cũng được sử dụng trong Thế vận hội Mùa hè 1988. [3]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 1986 Sapporo Không biết tên Sóc [4]
Đại hội Thể thao châu Á 1990 Bắc Kinh Pan Pan Gấu trúc [5]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 1990 Sapporo Không biết tên Sóc Cùng linh vật với kỳ đại hội năm 1986 [6]
Đại hội Thể thao châu Á 1994 Hiroshima Poppo và Cuccu 2 bồ cầu trắng Chúng tượng trưng cho hòa bình và sự hòa hợp. [7]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 1996 Cáp Nhĩ Tân Dou Dou Nhân vật lấy cảm hứng từ cây đậu hà lan. [8]
Đại hội Thể thao châu Á 1998 Bangkok Chai-yo Voi Thái Voi được ngưỡng mộ ở Thái Lan bởi vóc dáng to lớn, sự kiên cường và sức mạnh. Tên của linh vật là "Chai-yo", có nghĩa là "hoan hô" trong tiếng Thái và đại diện cho sự đoàn kết và gắn bó. [9]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 1999 Kangwon Gomdori Gấu con đen có vệt trắng hình bán nguyệt (trên ngực) Một loài vật biểu tượng của tỉnh Kangwon [10]
Đại hội Thể thao châu Á 2002 Busan Duria Mòng biển Hải âu đôi khi được gọi là loài chim biểu tượng của thành phố Busan. Tên của linh vật, "Duria", là sự kết hợp giữa hai từ “Durative” (lâu dài) và “Asia” (châu Á). Ngoài ra, trong tiếng Hàn, "Duria" còn có thể mang nghĩa là "Bạn và tôi cùng nhau", thể hiện lý tưởng của Đại hội Thể thao: thúc đẩy sự đoàn kết và hợp tác giữa các quốc gia châu Á. [11]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 2003 Aomori Winta Chim gõ kiến đen Linh vật biểu tượng cho thiên nhiên của tỉnh Aomori. [12]
Đại hội Thể thao châu Á 2006 Doha Orry Linh dương sừng thẳng Ả Rập Linh dương Oryx là loài linh dương bản địa của Trung Đông và là quốc thú của Qatar. Orry được Ban Tổ chức Đại hội lựa chọn làm linh vật nhằm đại diện cho năng lượng, sự quyết tâm, tinh thần thể thao, cam kết, nhiệt huyết, sự tham gia, tôn trọng, hòa bình và niềm vui. [13]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 2007 Trường Xuân Lulu Hươu sao Hươu sao là loài hươu bản địa của Đông Á. Trong văn hóa Trung Quốc, loài hươu này được xem là biểu tượng của may mắn và tài lộc. [14]
Đại hội Thể thao châu Á 2010 Quảng Châu A Xiang, A He, A Ru, A Yi và Le Yangyang 5 con cừu Chữ Hán "dương" (yang – con dê) cũng là biểu tượng cát tường, bởi khi đọc cùng nhau, tên tiếng Trung của năm con dê truyền tải một thông điệp mang ý nghĩa "hài hòa, phúc lành, thành công và hạnh phúc" (祥和如意樂洋洋). Quảng Châu còn được gọi là "Dương Thành" (羊城) hay "Thành phố Ngũ Dương" (五羊城 – Thành phố Năm Con Dê). [15]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 2011 AstanaAlmaty Irby Báo tuyết [16]
Đại hội Thể thao châu Á 2014 Incheon Barame, Chumuro, và Vichuon 3 con hải cẩu đốm Tên của các linh vật mang ý nghĩa là gió, vũ điệu và ánh sáng trong tiếng Hàn. Theo ban tổ chức, các linh vật này được chọn làm biểu tượng cho tương lai hòa bình giữa Hàn QuốcTriều Tiên. [17]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 2017 Sapporo Ezomon Sóc bay Linh vật được mô phỏng theo một loài sóc bay chỉ được tìm thấy ở vùng Hokkaido của Nhật Bản. [18]
Đại hội Thể thao châu Á 2018 JakartaPalembang Bhin Bhin Chim thiên đường Các linh vật phản ánh sự đa dạng của Indonesia với ba loài động vật, mỗi loài đến từ một vùng khác nhau của đất nước: Bhin Bhin mặc áo ghi-lê có họa tiết truyền thống Asmat từ vùng Đông Indonesia (Papua), tượng trưng cho chiến lược. Atung mặc sarong batik tumpal từ vùng Trung Indonesia, tượng trưng cho tốc độ và tinh thần "Không bao giờ bỏ cuộc". Kaka (ban đầu tên là Ika) mặc khăn choàng Songket có họa tiết hoa từ Palembang, đại diện cho vùng Tây Indonesia, tượng trưng cho sức mạnh. [19]
Atung Hươu đảo Bawean
Kaka Tê giác Java
Đại hội Thể thao châu Á 2022 Hàng Châu Congcong, Lianlian, và Chenchen Ba nhân vật robot mang phong cách tương lai. Mỗi linh vật phản ánh một Di sản Thế giới của Hàng Châu. Congcong đại diện cho ngọc cong từ Di chỉ khảo cổ thành phố Lương Chử. Chenchen đại diện cho cầu Cống Thần trên Đại Vận Hà. Lianlian đại diện cho hoa sen từ Tây Hồ. Nhóm linh vật được đặt tên là “Giang Nam Nhớ”, bắt nguồn từ tiêu đề của một bài từ nổi tiếng ca ngợi phong cảnh thành phố, do Bạch Cư Dị – khi ấy là thái thú Hàng Châu – sáng tác. [20]
Đại hội Thể thao Mùa đông châu Á 2025 Cáp Nhĩ Tân Binbin và Nini Một cặp hổ Siberia Trong văn hóa truyền thống Trung Hoa, hổ – với tư cách là biểu tượng cát tường – được gán cho nhiều phẩm chất tích cực, trong đó sự chính trực, mạnh mẽ và dũng cảm rất phù hợp với tinh thần của Thế vận hội. [21][22]
Đại hội Thể thao châu Á 2026 Nagoya ホノホン(Honohon) Flame/Shachihoko Tên “Honohon” bắt nguồn từ “Honoho”, được cho là gốc của từ “ngọn lửa”. Cái tên này xuất phát từ hình ảnh ngọn lửa đứng thẳng và tỏa sáng rực rỡ, giống như một bông lúa. Linh vật được lấy cảm hứng từ Shachihoko, một biểu tượng của vùng Aichi-Nagoya. Linh vật ra đời từ niềm đam mê và ngọn lửa trong tim của các vận động viên sẽ hội tụ tại Aichi-Nagoya từ khắp châu Á. Nó yêu thể thao và sứ mệnh của nó là quảng bá cuồng nhiệt cho Á vận hội, đồng thời kết nối con người vượt qua ranh giới sắc tộc và văn hóa bằng thể thao và khát vọng hòa bình. [23]

Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á

[sửa | sửa mã nguồn]
Đại hội Thành phố Tên Mô tả Ý nghĩa Nguồn
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2008 Bali Jalak bali Sáo Bali Đây là một loài chim đặc hữu của đảo Bali. [24]
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2010 Muscat Al Jebel Dê hoang dã [25]
Al Reeh Ô tác Houbara
Al Med Đồi mồi dứa
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2012 Hải Dương Sha Sha, Yang Yang, và Hai Hai Các nhân vật được lấy cảm hứng từ rồngphượng hoàng. [26]
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2014 Phuket Sintu, Sakorn, và Samut 3 con đồi mồi dứa Trong tiếng Thái, "Sintu", "Sakorn" và "Samut" đều có nghĩa là nước. Rùa biển là biểu tượng của sự bền bỉ, phát triển, bền vững và tăng trưởng. [27]
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2016 Đà Nẵng Chim Yến Yến hang Đặc điểm nổi bật của khu vực duyên hải Nam Trung Bộ Việt Nam là nổi tiếng với yến sào – một sản phẩm có giá trị kinh tế cao nói chung và là đặc sản của Đà Nẵng nói riêng. [28]
Đại hội Thể thao Bãi biển châu Á 2023 Tam Á Yaya Nai cà tông Nai Eld là loài động vật bản địa được mệnh danh là “Tiên linh đảo Hải Nam” và là loài được xếp loại Bảo vệ Cấp I ở Trung Quốc. Âm tiết "ya" đầu tiên trong tên linh vật bắt nguồn từ "Tam Á" (Sanya), và âm tiết thứ hai xuất phát từ "Châu Á", tiếng Trung là “Yazhou”. [29]

Linh vật Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á

[sửa | sửa mã nguồn]
Đại hội Thành phố Tên Mô tả Ý nghĩa Nguồn
Đại hội Thể thao Trong nhà 2005 Bangkok Hey và Há Một cặp voi Chú voi xanh năng động được đặt tên là Hey và chú voi vàng mũm mĩm có tên là Há. Hai linh vật này mang ý nghĩa của sự vui vẻ, hạnh phúc và thư giãn, qua đó phần nào phản ánh tinh thần của Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á. [30]
Đại hội Thể thao Trong nhà 2007 Ma Cao Mei Mei Cò thìa mặt đen [31]
Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2009 Hà Nội Gà Hồ Gà Hồ Gà Hồ là một giống gà quý hiếm đặc trưng của Việt Nam, quen thuộc như một biểu tượng văn hóa. Theo truyền thuyết dân gian, gà có đủ năm đức tính của người quân tử: văn (học thức), võ (võ nghệ), dũng (sức mạnh), nhân (nhân ái) và tín (trung thành). [32]
Đại hội Thể thao Võ thuật châu Á 2009 Bangkok Hanuman Yindee Khỉ "Hanuman" là chú khỉ siêu phàm có màu trắng kem trong sử thi Ramakien, được xem là Thần khỉ, sở hữu mọi kỹ năng chiến đấu và mang trong mình ý chí mạnh mẽ hướng đến thành công lớn. [33]
Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á 2013 Incheon Barame, Chumuro, và Vichuan 3 con hải cẩu đốm [34]
Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á 2017 Ashgabat Wepaly Chó chăn cừu Trung Á Tên của linh vật có nghĩa là “người bạn trung thành” trong tiếng Turkmen. Chó chăn cừu Trung Á, hay còn gọi là Alabai, nổi tiếng là loài vật dũng cảm, trong nhiều thế kỷ đã giúp những người chăn nuôi Turkmen bảo vệ đàn gia súc trong điều kiện khắc nghiệt. [35]
Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á 2021 BangkokChonburi Fighting Parrot Vẹt Linh vật chính thức là một con vẹt chiến binh đội mũ mongkhon (loại mũ đặc trưng của vận động viên Muay Thái), đại diện cho trí tuệ, sự linh hoạt và tinh thần chiến đấu, đang thực hiện cử chỉ mời gọi các vận động viên cùng hướng đến chiến thắng trong tình hữu nghị. [36]

Linh vật Đại hội Thể thao Trẻ châu Á

[sửa | sửa mã nguồn]
Đại hội Thành phố Tên Mô tả Ý nghĩa Nguồn
Đại hội Thể thao Trẻ châu Á 2009 Singapore Frasia Sư tử Tên linh vật "Frasia" là sự kết hợp của hai từ "Friends of Asia" (Những người bạn của châu Á). Linh vật đại diện cho tình bạn, sự tôn trọng và tinh thần xuất sắc. [37][38]
Đại hội Thể thao Trẻ châu Á 2013 Nam Kinh Yuan Yuan Eosimias sinensis Eosimias sinensis là loài linh trưởng bậc cao cổ nhất được phát hiện cho đến nay tại tỉnh Giang Tô. [39]
Đại hội Thể thao Trẻ châu Á 2025 Tashkent Beka Hổ Ba Tư Linh vật đại diện cho loài hổ Caspi – một loài đã tuyệt chủng vào những năm 1970 – và được công bố một cách tình cờ. [cần dẫn nguồn]

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. ^ "Appu News Photo Appu the elephant, mascot of the Asian ..." Times Of India (bằng tiếng English). Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.{{Chú thích web}}: Quản lý CS1: ngôn ngữ không rõ (liên kết)
  2. ^ "Mascots". insidethegames.biz. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 6 năm 2024. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  3. ^ "History of Asian Games". insidethegames.biz. Lưu trữ bản gốc ngày 14 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  4. ^ "Sapporo 1986". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  5. ^ "Beijing 1990". Olympic Council of Asia. Lưu trữ bản gốc ngày 11 tháng 9 năm 2018. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  6. ^ "Sapporo 1990". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  7. ^ "12th Asian Games Hiroshima 1994 - Poppo & CuCCu". GAGOC. gz2010.cn (official website of 2010 Asian Games). ngày 27 tháng 4 năm 2008. Bản gốc lưu trữ ngày 7 tháng 3 năm 2012. Truy cập ngày 26 tháng 5 năm 2011.
  8. ^ "From soybeans to tigers: how Asian Winter Games mascots epitomize NE China's evolution". english.news.cn (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  9. ^ "13th Asian Games Bangkok 1998 - Chai-Yo". GAGOC. gz2010.cn (official website of 2010 Asian Games). ngày 27 tháng 4 năm 2008. Bản gốc lưu trữ ngày 28 tháng 10 năm 2011. Truy cập ngày 26 tháng 5 năm 2011.
  10. ^ "Mascot, 1999". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  11. ^ "Mascot, Busan 2002". OCA. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 6 năm 2010. Truy cập ngày 20 tháng 11 năm 2010.
  12. ^ "Aomori 2003". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  13. ^ "Mascot of Asian Games 2006". Travour.com. ngày 5 tháng 12 năm 2006. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 2 tháng 5 năm 2011.
  14. ^ "Mascot of 2007 Changchun Asian Winter Games". Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 3 năm 2012. Truy cập ngày 9 tháng 9 năm 2012. China.com-Mascot of 2007 Changchun Asian Winter Games
  15. ^ "Mascot for 16th Asian Games to be held in 2010 unveiled". Beijing2008.cn. ngày 29 tháng 4 năm 2008. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 10 năm 2010. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2010.
  16. ^ "The Mascot-IRBY". crienglish.com. ngày 30 tháng 1 năm 2011. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  17. ^ Xinhua (ngày 5 tháng 11 năm 2010). "Mascots, emblem for 2014 Incheon Asian Games unveiled". China Daily. Lưu trữ bản gốc ngày 28 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 5 tháng 11 năm 2010.
  18. ^ "Technical Handbook Alpine Skiing, 8th AWG Sapporo 2017" (PDF). Olympic Council of Asia.
  19. ^ "Logo & Mascot 18th Asian Games 2018" (PDF). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 21 tháng 10 năm 2016.
  20. ^ "Male robot triplets unveiled as Hangzhou Asian Games mascots". hangzhou2022.cn. Hangzhou Asian Games Organising Committee. ngày 3 tháng 4 năm 2020. Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 9 năm 2020. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2020.
  21. ^ "Harbin 2025 unveils mascot, emblem and slogan for AWG". Olympic Council of Asia. ngày 11 tháng 1 năm 2024. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2024.
  22. ^ "Tiger mascots for the 9th Asian Winter Games greet visitors in Harbin". www.chinadaily.com.cn. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  23. ^ "Asian Games mascot Honohon joins 'Kagami Biraki' ceremony". Asian Games Hub (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  24. ^ "Mascot, 2008". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  25. ^ "Mascots Asian Beach Games 2010". webercreatives.com. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 1 năm 2025. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  26. ^ "Mascots for 3rd Asian Beach Games unveiled". www.chinadaily.com.cn. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  27. ^ "Mascot, Phuket 2014". Olympic Council of Asia. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 2 năm 2016. Truy cập ngày 18 tháng 11 năm 2018.
  28. ^ "Danang 2016 reveals Asian Beach Games mascot and logo". insidethegames.biz. ngày 28 tháng 6 năm 2015. Lưu trữ bản gốc ngày 30 tháng 6 năm 2016. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  29. ^ "Sanya launches the Mascot for the Sixth Asian Beach Games 2020 -- Hello, Yaya!". www.prnewswire.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  30. ^ "Mascot, 2005". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  31. ^ "Mascot, Macau 2007". Olympic Council of Asia. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 29 tháng 2 năm 2020.
  32. ^ "Mascot, 2009". Olympic Council of Asia. Lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 12 năm 2024. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  33. ^ "Mascot, Bangkok 2009 - Hanuman, God King of the Apes". ngày 15 tháng 4 năm 2009. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 9 năm 2016. Truy cập ngày 15 tháng 4 năm 2009.
  34. ^ "Asian Games 2014 Mascot: What does three Harbour Seal siblings Barame, Chumuro & Vichuan mean? | India.com". www.india.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  35. ^ "Ashgabat 2017 unveil mascot with 200 days to go". insidethegames.biz. ngày 1 tháng 3 năm 2017. Truy cập ngày 5 tháng 3 năm 2017.
  36. ^ "ลงตัวแล้ว ตรา-มาสคอต เอเชียนอินดอร์ฯ ชี้หากยังมีโควิดเลื่อนอีก" (bằng tiếng Thái). SMM Sport. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 12 năm 2022. Truy cập ngày 4 tháng 4 năm 2021.
  37. ^ "Singapore Sports AYG 2009". Singapore Sports Council. ngày 16 tháng 5 năm 2009. Bản gốc lưu trữ ngày 31 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 16 tháng 5 năm 2009.
  38. ^ "1st Asian Youth Games Singapore 2009 Mascot And Theme Song Unveiled". www.sportsingapore.gov.sg (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  39. ^ "Nanjing 2013". Olympic Council of Asia. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.