Chủ nghĩa chuyên chế

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Francisco Franco, caudillo của Tây Ban Nha từ 1936 tới 1975, lãnh đạo một chế độ chuyên chế mà tồn tại đến khi ông ta chết.

Chủ nghĩa chuyên chế theo khoa học chính trị là một hình thức chính quyền độc tài, đứng giữa chế độ dân chủ và độc tài toàn trị. Đó là một hình thức chính phủ[1][2][3] có đặc điểm là đòi hỏi sự tuân phục tuyệt đối, không thắc mắc, mù quáng[4] với chính quyền, đối ngược với một chính phủ tôn trọng tự do cá nhân.[5]

Theo Juan Linz chủ nghĩa chuyên chế có 3 đặc điểm trọng yếu (1975):

  1. giới hạn Đa nguyên
  2. không có ý thức hệ được phát biểu toàn diện
  3. không huy động quần chúng mạnh mẽ lẫn phát triển ra ngoài.[6]

Giới hạn đa nguyên là đặc điểm chính. Thẩm quyền của những người hoạt động chính trị và xã hội bị lệ thuộc rất nhiều bởi những người lãnh đạo chuyên chế.

Việc thiếu một ý thức hệ rõ ràng làm yếu khả năng huy động quần chúng. Người dân thiếu sự gắn bó xúc cảm với hệ thống. Bởi vậy các chế độ chuyên chế diễn giảng chính sách của họ một cách thực dụng và cùng lúc cố gắng ép buộc những đạo đức tổng quát như yêu nước, chủ nghĩa dân tộc, hiện đại hóa và trật tự.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Roget’s II: The New Thesaurus (1995). “authoritarianism”. Houghton Mifflin Company. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 6 năm 2008. Truy cập ngày 25 tháng 6 năm 2008. 
  2. ^ Baars, J. & Scheepers, P. (1993). "Theoretical and methodological foundations of the authoritarian personality". Journal of the History of the Behavioral Sciences, 29, pp. 345-353.
  3. ^ Adorno, T. W., Frenkel-Brunswik, E., Levinson, D.J., Sanford, R. N. (1950). The Authoritarian Personality. Norton: NY.
  4. ^ "authoritarianism" at the Encyclopedia Britannica
  5. ^ "Authoritarianism" at the free dictionary
  6. ^ Juan J. Linz: Totalitarian and Authoritarian Regimes. In: Fred I. Greenstein, Nelson W. Polsby (Eds.): Handbook of Political Science. Vol. 3: Macropolitical Theory. Addison-Wesley, Reading 1975, ISBN 0-201-02603-1, S. 175−411.