Cao Ly U Vương

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Cao Ly U Vương
고려 우왕
Vua Cao Ly
Tại vị 1374 – 1388
Tiền nhiệm Cao Ly Cung Mẫn Vương
Kế nhiệm Cao Ly Xương Vương
Thông tin chung
Hậu phi 12 người
Hậu duệ Cao Ly Xương Vương
Thụy hiệu không có
Thân phụ Cao Ly Cung Mẫn Vương
Thân mẫu Ban Nhã
Sinh 25 tháng 7 năm 1365
Mất 31 tháng 12, 1389(1389-12-31) (24 tuổi)
Tôn giáo Phật giáo
Tên người Triều Tiên
Hangul 우왕
Hanja 禑王
Romaja quốc ngữ U-wang
McCune–Reischauer U-wang
Hán-Việt U Vương hay Vũ Vương

Cao Ly U Vương (Hangul: 고려 우왕; chữ Hán: 高麗 禑王; 25 tháng 7 năm 1365 – 31 tháng 12 năm 1389, trị vì 1374 – 1388) là quốc vương thứ 32 của Cao Ly. Ông có tên húyMưu Ni Nô (모니노; 牟尼奴).

Thân thế[sửa | sửa mã nguồn]

Theo sử sách, U Vương là con trai của Cung Mẫn Vương và thị thiếp Ban Nhã (반야), một tỳ nữ của Tân Đôn (신돈). Tân Đôn là một nhà sư, cũng là thầy học và là quân sư của Cung Mẫn Vương, về sau bị chính học trò của mình xử tử (1371).

Ban đầu, Cung Mẫn Vương không công nhận U Vương là con ruột của mình và từ chối đặt tên cho ông. Vì vậy, Tân Đôn đã đặt tên cho U Vương là Mưu Ni Nô (tức "Người hầu của đức Phật"). Do xuất thân gây tranh cãi, ông sống ngoài cung.

Năm 1371, sau cái chết của Tân Đôn, Mẫn Vương cho triệu ông vào cung, thừa nhận ông là con của mình, phong U Vương làm Thế tử và đổi tên thành U (우). Ông được giao cho một cung nhân họ Hàn nuôi dưỡng, về sau được truy phong là Thuận Tĩnh Vương hậu (순정왕후; 顺静王后).

Năm 1374, một tướng binh và quan cấp cao là Lý Nhân Nhậm (이인임) đã hành thích Cao Ly Cung Mẫn Vương và đưa U Vương lên ngôi.

Quan hệ căng thẳng với nhà Minh[sửa | sửa mã nguồn]

Căng thẳng đối với mối quan hệ cốt yếu này đã lại xảy ra vào năm 1388, khi nhà Minh tuyên bố ý định muốn lập một chốt chỉ huy trên tuyến đường Ch'ollyeong tại cực nam của đồng bằng Hamgyong.

Chỉ huy quân binh cấp cao của Cao Ly là tướng Thôi Vinh (Choe Yeong), đã tham khảo ý kiến của Lý Thành Quế (Yi Seonggye) và quyết định rằng để giảm mối đe dọa từ nhà Minh, họ sẽ phải loại bỏ tất cả các phe phái chống Minh ra khỏi quyền lực tại kinh đô Khai Thành (Kaesong). Thôi, dưới sự hỗ trợ của Lý đã loại bỏ Lý Nhân Nhậm và phe nhóm của ông bằng một cuộc binh biến, và họ Thôi nắm quyền kiểm soát triều đình.

Phế truất[sửa | sửa mã nguồn]

Có một ý thức ngày càng tăng tại Khai Thành về việc Cao Ly cần có các hành động chống lại Minh, và các thân cận của U Vương cuối cùng đã cho tấn công quân Minh. Chống lại các phản đối và truyền thống không xâm lược láng giềng, U Vương còn đi xa hơn khi kién quyết tấn công sang đất Trung Quốc. Năm 1388, tướng Lý Thành Quế nhận lệnh dùng quân đội của mình để đẩy lui quân Minh khỏi bán đảo Triều Tiên. Nhận ra sức mạnh của quân Minh khi trạm trán ở sông Áp Lục, Lý Thành Quế đã có một quyết định lịch sử là quay về kinh đô và nắm quyền kiểm soát triều đình thay vì tan nát dưới tay quân Minh.

Ông trở lại Khai Thành sau khi chế ngự các cấm quân và loại bỏ (sau đó giết chết) Thôi Oánh. U Vương bị ép thoái vị và người con trai của ông là Cao Ly Xương Vương lên ngôi, song chỉ một năm sau cả hai đều bị đầu độc.

U Vương là vị vua duy nhất trong lịch sử Triều Tiên chưa từng có thụy hiệu.

Gia thất[sửa | sửa mã nguồn]

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]