Elizabeth Taylor

Xin xem các mục từ khác có tên tương tự ở Taylor.

Elizabeth Taylor
Liz thời trẻ
Sinh	Elizabeth Rosemond Taylor 27 tháng 2, 1932(1932-02-27) Hampstead, Luân Đôn, Anh
Mất	23 tháng 3, 2011 (79 tuổi) Los Angeles, Mỹ
Nguyên nhân mất	Suy tim ứ huyết
Nơi cư trú	Los Angeles
Quốc gia	Anh - Mỹ
Tên khác	Liz Taylor
Dân tộc	Anh Mỹ
Công việc	Diễn viên, kinh doanh nước hoa
Năm hoạt động	1942–2003
Vai diễn đáng chú ý	Nữ hoàng Cleopatra
Vợ/chồng	Conrad Hilton, Jr. (1950–1951) Michael Wilding (1952–1957) Mike Todd (1957–1958) Eddie Fisher (1959–1964) Richard Burton (1964–1974, 1975–1976) John Warner (1976–1982) Larry Fortensky (1991–1996)
Con cái	Michael Howard Wilding Christopher Edward Wilding Elizabeth Frances "Liza" Todd Maria Burton (con nuôi)
Cha mẹ	Francis Lenn Taylor Sara Sothern
Người thân	Howard Taylor (anh ruột)
Giải thưởng giành được Giải Oscar Nữ chính 1960 và 1966 Giải BAFTA Nữ chính 1966 Giải Quả cầu vàng Nữ chính kịch 1959 Các giải khác Giải của Hội phê bình phim New York cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất 1966 Giải của Ban Quốc gia xem xét phim điện ảnh cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất 1966 Quả cầu vàng Cecil B. DeMille 1985 Giải Jean Hersholt Humanitarian 1992 Thành tựu trọn đời 1993 Giải Cống hiến trọn đời của Nghiệp đoàn diễn viên màn ảnh 1997 Academy Fellowship 1999

Elizabeth Rosemond Taylor, (27 tháng 2 năm 1932 – 23 tháng 3 năm 2011), cũng có biệt danh Liz Taylor, là một nữ diễn viên người Mỹ sinh tại Anh.

Tài năng và nhan sắc lộng lẫy với đôi mắt màu phớt tím của Taylor khiến rất nhiều người say mê, thêm vào đó bà cũng là người rất giàu cảm xúc, dễ rung động... Trong đời, bà không chỉ lập nhiều kỷ lục về sự nghiệp mà còn về tình yêu, với cả thảy tám lần lập gia đình cộng với vô vàn những cuộc tình lãng mạn nhưng không kém phần sóng gió... Nổi tiếng vì vẻ đẹp và diễn xuất tuyệt vời cũng như lối sống Hollywood, Taylor được xem như một trong những nghệ sĩ vĩ đại nhất của thế hệ vàng Hollywood.

Taylor được Viện phim Mỹ xếp vào hàng những ngôi sao điện ảnh Mỹ vĩ đại nhất mọi thời đại, vị trí thứ 7.

Thời thơ ấu

Elizabeth Rosemond Taylor sinh ngày 27 tháng 2 năm 1932 tại Hampstead, London, Anh, là con gái của Francis Lenn Taylor (1897–1968) và bà Sara Viola Warmbrodt (1895–1994), đều là người gốc Kansas. Bà còn một người anh - Howard Taylor, lớn hơn 2 tuổi. Dù mang quốc tịch Anh nhưng cha mẹ Taylor lại là những người Mỹ từng làm nghề buôn tranh nghệ thuật ở St.Louis, Missouri. Ông Franchis đến London để mở một phòng trưng bày tại đây. Người mẹ là diễn viên kịch nhưng giải nghệ sau khi lấy chồng. Vài tuần sau khi sinh, Elizabeth bị chứng Hypertrichosis, một dạng bệnh làm lông mọc khắp cơ thể, nhưng một thời gian sau thì khỏi^{[cần dẫn nguồn]}. Bà sống ở London 7 năm đầu rồi theo mẹ trở về Mỹ năm 1939, khi Thế chiến II sắp bùng nổ. Chính người mẹ đã khuyến khích cô con gái duy nhất trở thành một diễn viên như bà.^{[cần dẫn nguồn]}

Sự nghiệp

Khởi đầu

trong Father of the Bride (1950)

Thu xếp xong công việc làm ăn, ông Francis Taylor cũng trở về Mỹ. Gia đình sống ở Los Angeles, California tại ngôi nhà mà gia đình bên ngoại đã từng sống. Sau đó khi về sống ở Pasedea, Elizabeth theo học tại trường tiểu học Hawthorne. Một người bạn của gia đình nhận thấy vẻ đẹp của Taylor nên đề nghị bà đi thử vai diễn. Không ngờ bà thành công và được hãng Universal Pictures kí hợp đồng 6 tháng với mức lương 100$/tuần. Vai diễn đầu tiên của Taylor là một vai ngắn trong bộ phim There’s one born every minute (1942). Sau phim này Universal không ký hợp đồng nữa và MGM thay thế. Bộ phim đầu tiên Taylor đóng cho MGM là Lassie Come Home (1943) vai Priscilla. Phim khá thành công nên hãng tiếp tục ký hợp đồng với bà trong hai bộ phim tiếp theo năm 1944 – The White Cliffs of Dover (của 20th Century Fox) và Jane Eyre.

Năm 1944, 12 tuổi, Taylor được nhận vai chính đầu tiên trong phim National Velvet. Bà thể hiện vai Velvet Brown, đồng diễn với Mickey Rooney. Bộ phim cực kì thành công về mặt doanh thu, hơn 4 triệu USD và đã làm thay đổi cuộc đời Taylor. Bà trở thành ngôi sao nhí sáng giá của MGM và được kí hợp đồng dài hạn với mức lương được nâng lên 30,000$/năm.

Năm 1945, Taylor không đóng một bộ phim nào, đến 1946 bà mới trở lại với điện ảnh bằng bộ phim Courage of Lassie. Nhờ còn nhỏ, bà không phải làm việc căng thẳng như các đồng nghiệp lớn. Năm 1947, khi 15 tuổi, Taylor xuất hiện bên cạnh những cây đại thụ của điện ảnh như Willian Powell, Irene Dune và Zasu Pitts trong bộ phim Life with father. Một bộ phim nữa của bà trong năm 1947 là Cynthia

Trưởng thành

trong Cat on a Hot Tin Roof (1958)

Năm 1949, 17 tuổi Taylor sang Anh đóng phim Conspirator, bộ phim đầu tiên bà tham gia với vai diễn trưởng thành, nam chính Robert Taylor. Bộ phim ngay lập tức trở thành bom tấn và được đánh giá tốt của giới phê bình.

Cuối năm 1949, bà lần nữa làm chấn động kinh đô Hollywood khi tham gia phim A Place In The Sun (1951) cùng với tài tử Montgomery Clift, mối tình đầu tiên của bà. Taylor tham gia thêm nhiều phim nữa dưới hợp đồng của MGM, và trong vai trò của một diễn viên trưởng thành thực thụ.

Năm 1954 là năm bận rộn nhất của bà với các vai lớn trong Rhapsody, Beau Brummell, The last time I saw Paris và Elephant walk. Năm 1955, Taylor còn đóng chung với James Dean trong bộ phim ăn khách Giant. Điều đáng buồn là James Dean không bao giờ xem được Giant, ông chết bất ngờ vì tai nạn xe cộ trước khi bộ phim được công chiếu

Đỉnh cao

Taylor bắt đầu trở thành siêu sao của MGM khi nhận được đề cử Oscar nữ chính trong một loạt phim như: Raintree County (1957) cùng Montgomery Clift; Cat on a Hot Tin Roof (1958) với Paul Newman; và Suddenly, Last Summer (1959) bên cạnh Montgomery Clift, Katharine Hepburn và Mercedes McCambridge.

Năm 1960, với vai chính một cô gái yêu một người đàn ông có vợ và chết vì tai nạn giao thông sau đó trong BUtterfield 8, lần đầu tiên Liz Taylor đoạt tượng vàng Oscar vai nữ chính, đưa sự nghiệp của bà tiến đến đỉnh cao.

trong Cleopatra năm 1963

Năm 1962, Taylor lập kỷ lục về giá cát-sê với mức thù lao lên đến 1 triệu USD cho vai nữ hoàng Cleopatra đầy quyền lực và quyến rũ trong bộ phim bom tấn cùng tên. Có thể nói, đây là mức cát-sê kỷ lục đầu tiên của Hollywood vào thời bấy giờ. Đây cũng là bộ phim giúp bà làm quen với người chồng thứ năm: Diễn viên Richard Burton (vai Marc Anthony). Đến năm 1966, Taylor lại lần thứ hai bước lên bục nhận giải Oscar nữa với vai diễn người phụ nữ đanh đá trong phim Who is Afraid of Virginia Woolf?.

Chính thức giã từ màn bạc đỉnh cao vào năm 1968 với phim Secret Ceremony, Taylor vẫn tiếp tục tham gia một số phim trong vai phụ và phim truyền hình. Cho đến nay, bà là một trong những diễn viên nổi tiếng với các hoạt động xã hội như các chiến dịch phòng chống AIDS.

Đời tư

Hôn nhân

Taylor đã từng kết hôn với 7 người chồng trong 8 cuộc hôn nhân:

Elizabeth Taylor năm 1985

• Conrad "Nicky" Hilton (6 tháng 5 năm 1950 – 29 tháng 1 năm 1951) (li dị)
• Michael Wilding (21 tháng 2 năm 1952 – 26 tháng 1 năm 1957) (li dị)
• Michael Todd (2 tháng 2 năm 1957 – 22 tháng 3 năm 1958) (qua đời)
• Eddie Fisher (12 thạng năm 1959 – 6 tháng 3 năm 1964) (li dị)
• Richard Burton (15 tháng 3 năm 1964 – 26 tháng 6 năm 1974) (li dị)
• Richard Burton (tái kết hôn) (10 tháng 10 năm 1975 – 29 tháng 7 năm 1976) (li dị)
• John Warner (4 tháng 12 năm 1976 – 7 tháng 11 năm 1982) (li dị)
• Larry Fortensky (6 tháng 10 năm 1991 – 31 tháng 10 năm 1996) (li dị)

Đến lúc bà mất chỉ còn John Warner và Larry Fortensky là còn sống.

Con cái

Taylor có với Wilding hai con trai, Michael Howard Wilding (sinh 6 tháng 1 năm 1953), và Christopher Edward Wilding (sinh 27 tháng 2 năm 1955). Bà và Todd cũng có một con gái, Elizabeth Frances Todd, biệt danh "Liza" (sinh 6 tháng 8 năm 1957). Vào năm 1964, bà và Fisher nhận một con gái nuôi, sau được người chồng kế Richard Burton nhận nuôi, Maria Burton (sinh 1 tháng 8 năm 1961). Taylor lên chức bà vào ngày 25 tháng 8 năm 1971, ở tuổi 39.

Bạn bè

Liz Taylor cũng là một người bạn hết sức thân thiết với Ông Hoàng nhạc Pop Michael Jackson. Khi Michael qua đời, bà suy sụp đến mức phải vào bệnh viện nên không thể đến dự đám tang của ông.

Từ trần

Liz Taylor đã phải vật lộn với những vấn đề sức khỏe thể chất trong suốt một thời gian dài, và nhiều tớ báo cũng đưa tin rằng bà gần chết. Năm 2004 bà đã bị suy tim xung huyết, và trong năm 2009 đã phải phẫu thuật tim để thay thế một van bị hở. Trong tháng 2 năm 2011, các triệu chứng mới liên quan đến chứng suy tim xung huyết khiến Liz Taylor phải vào trung tâm Y tế Cedars-Sinai để điều trị.

Elizabeth Taylor qua đời vào ngày 23 Tháng 3 năm 2011, tại trung tâm Y tế Cedars-Sinai ở Los Angeles, California, hưởng thọ 79 tuổi.

Phim tham gia

Năm	Tên phim	Vai diễn	Ghi chú
1942	There's One Born Every Minute	Gloria Twine
1943	Lassie Come Home	Priscilla
1944	Jane Eyre	Helen Burns	chưa chắc chắn
	The White Cliffs of Dover	Betsy	chưa chắc chắn
	National Velvet	Velvet Brown
1946	Courage of Lassie	Katherine Eleanor Merrick
1947	Life with Father	Mary Skinner
	Cynthia	Cynthia Bishop
1948	A Date with Judy	Carol Pringle
	Julia Misbehaves	Susan Packett
1949	Little Women	Amy
	Conspirator	Melinda Greyton
1950	The Big Hangover	Mary Belney
	Father of the Bride	Kay Banks
1951	Father's Little Dividend	Kay Dunstan
	A Place in the Sun	Angela Vickers
	Quo Vadis	Christian	chắc chắn
1952	Love Is Better Than Ever	Anastacia "Stacie" Macaboy
	Ivanhoe	Rebecca
1953	The Girl Who Had Everything	Jean Latimer
1954	Rhapsody	Louise Durant
	Elephant Walk	Ruth Wiley
	Beau Brummell	Lady Patricia Belham
	The Last Time I Saw Paris	Helen Ellswirth/Willis
1956	Giant	Leslie Lynnton Benedict
1957	Raintree County	Susanna Drake	Đề cử - Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
1958	Cat on a Hot Tin Roof	Maggie the Cat	Đề cử - Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
1959	Suddenly Last Summer	Catherine Holly	Đề cử - Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
1960	Scent of Mystery	The Real Sally	không chắc chắn
	BUtterfield 8	Gloria Wandrous	Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
1963	Cleopatra	Cleopatra
	The V.I.P.s	Frances Andros
1965	The Sandpiper	Laura Reynolds
1966	Who's Afraid of Virginia Woolf?	Martha	Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
1967	The Taming of the Shrew	Katharina
	Bác sĩ Faustus	Helen thành Troy
	Reflections in a Golden Eye	Lenora Penderton
	The Comedians	Martha Pineda
1968	Boom!	Flora 'Sissy' Goforth
	Secret Ceremony	Lenora
1969	Anne of the Thousand Days	Courtesan	chưa chắc chắn
1970	The Only Game in Town	Fran Walker
1972	X,Y, and Zee	Zee Blakely
	Under Milk Wood	Rosie Probert
	Hammersmith is Out	Jimmie Jean Jackson
1973	Divorce His - Divorce Hers	Jane Reynolds
	Night Watch	Ellen Wheeler
	Ash Wednesday	Barbara Sawyer
1974	Identikit	Lise	Được biết đến như The Driver's Seat
1976	The Blue Bird	Nữ hoàng ánh sáng
	Victory at Entebbe	Edra Vilonfsky
1977	A Little Night Music	Desiree Armfeldt
1978	Return Engagement	Dr. Emily Loomis
1979	Winter Kills	Lola Comante	chưa chắc chắn
1980	The Mirror Crack'd	Marina Rudd
1981	General Hospital	Helena Cassadine
1983	Between Friends	Deborah Shapiro
1985	Malice in Wonderland	Louella Parsons
	North and South	Madame Conti
1986	There Must Be a Pony	Marguerite Sydney
1987	Poker Alice	Alice Moffit
1988	Young Toscanini	Nadina Bulichoff
1989	Sweet Bird of Youth	Alexandra Del Lago
1994	The Flintstones	Pearl Slaghoople
1996	The Nanny	Bản thân
2001	These Old Broads	Beryl Mason

Giải thưởng và vinh danh

Năm 1999, Elizabeth Taylor được Hoàng gia Anh phong tước Phu nhân (DBE)

Trong sự nghiệp diễn xuất của mình, Taylor đã nhận được rất nhiều vinh dự và giải thưởng cao quý

Chú thích

• "Ailing Liz Taylor is 'close to death'". Truy cập 27 tháng 4 năm 2006, since refuted by publicist
• Diamond Bug. "Elizabeth Taylor's life-long love affair with Jewelry". Truy cập 15 tháng 5 năm 2005.
• "Liz takes centre stage". (6 tháng 11 năm 2005). New Sunday Times, p. 29.
• "Dame Elizabeth Taylor and Michael Kors talk fashion". (tháng 8 năm 2006) Harper's Bazaar, p. 116.

Đọc thêm

• Spoto, Donald (1995). A Passion For Life: The Biography of Elizabeth Taylor. New York: HarperCollins, ISBN 0-06-017657-1

Liên kết ngoài

(tiếng Anh)

• Elizabeth Taylor trên trang Internet Broadway Database
• Elizabeth Taylor trên Internet Movie Database
• Elizabeth Taylor tại Allmovie
• Elizabeth Taylor trên Twitter
• Elizabeth Taylor trên trang TCM Movie Database
• Elizabeth Taylor trên trang Screenonline
• Elizabeth Taylor AIDS Foundation (ETAF)
• Elizabeth Taylor Gallery
• Elizabeth Taylor Resource Extensive biography, separate entries for each phim, TV, stage, news archive, photographs, etc.
• American Foundation for AIDS Research (amfAR)
• Kennedy Center bio. for Elizabeth Taylor
• Profile @ Turner Classic Movies

(tiếng Việt)

• Thông tin trên PAN